Кіріспе

1995 жылы Джон Синглтонның "Жоғары білім" фильмі – Джон Синглтонның жазған сценарийімен және режиссерлік еткен, актерлер тобының қатысуымен түсірілген 1995 жылғы американдық сатирикалық драма. Фильм, құрамындағы үш бірінші курс студентінің өміріндегі өзгерістерді көрсетеді: Малик Уильямс (Омар Эппс), оқуда қиындыққа тап болатын, жарыс спортымен айналысатын студент; Кристен Коннор (Кристи Свонсон), ұялшақ және тәжірибесіз қыз; және Реми (Майкл Рапапорт), жаңа ортада өз орнын таба алмаған, жалғыз және бағдарсыз адам. Бұл фильм Тайра Бэнкстің толық метражды фильмдегі тұңғыш қатысуы болды. Лоренс Фишберн «Фильмдегі ең үздік қосымша актер» номинациясы бойынша NAACP Image Award сыйлығын жеңіп алды, ал Айс Куб та осы сыйлыққа үміткер болды. Бұл Дедрик Д. Гоберттің соңғы фильмдегі түсірілімі болды, ол фильм шығар алдында 1994 жылы қаза тапты. Сыртқы түсірілімдер мен ашық алаңдағы көріністер Калифорния университетінің Лос-Анджелес (UCLA) кампусында, ал ішкі көріністер Sony Pictures Studios-та түсірілді.

Сюжет

Колумбус университетінің бірінші курстастары Кристин Коннор, Калифорния штатының Ориндж округіне жататын мейірімді, бірақ нағыз ақ әйел және спорттық стипендияға ие қара мектептің жұлдызы Малик Уильямс, алты жылдан бері университетте оқып жүрген жоғары және белсенді афроцентрикалық белсенді Фадж Уайт өткізген жатақханалық кешке қатысады. Фадждың бөлмедесі Реми, Айдахо штатының Бойзе қаласынан келген және бірінші курста оқитын ақ жігіт, оның оқуына кедергі келтіретін қатты рэп музыкасына байланысты партияны бұзу үшін кампус полициясымен байланысады. Фадж полиция қара түсті студенттерді әділетсіз нысанаға алып, "көкөңілді" музыканы қатты ойнаған ақ түсті студенттерді елемейтінін айтады. Кристен Таринмен танысады, ол ашық лесбиянка, ол оны түнде жалғыз жүру туралы ескертеді және оны студенттік топқа шақырады. Осы арада Малик пен Кристен екеуі де Батыс Үндістанның консервативті қара нәсілді адамы профессор Морис Фиппстің саяси ғылым сабағына қатысады. Бір кезде Билли есімді студент Кристенді презервативсіз жыныстық қатынасқа түсуден бас тартқаны үшін зорлап тастайды. Моне, Кристеннің бөлмедесі, оның жылап жатқанын байқайды және Биллиден нәсілдік қорлаулы қоңырау алады; ол кейін Фадджден көмек сұрауға шешім қабылдайды, ол өзінің достарын Биллимен бауырластық кешінде бетпе-бет келу үшін жалдайды. Кристен Биллиді қара түстес студенттерге көрсетеді, олар оны телефон арқылы оны нәсілдік қорлау үшін Монеден кешірім сұрауға мәжбүрлейді, бірақ олар оның Кристенді жыныстық жағынан қорлағанын білмейді. Көп ұзамай Кристен Тариннің студенттік тобына қосылады және оған зорлау туралы айтады. Тарин Кристенді қылмысты хабарлауға шақырады, олар бір-біріне жақындай түсіп, бір-біріне деген романтикалық сезімдерді дамыта бастайды. Ақырында, Кристен колледж студенті және Маликтің досы Уэйнмен қарым-қатынасын жалғастыруға шешім қабылдайды. Реми Фаджтың оқуын үнемі қатты музыкамен бұзатын әдетіне наразылық білдіргенде, Фадж оны мазақтап қорқытады, бұл Ремиді үйден шығып, Дэвид Айзекс есімді жаңа еврей пәтердесін алуға мәжбүр етеді. Ремидің реніші Мәлик оны бейнеойында жеңгеннен кейін мазақтағанда күшейеді. Көп ұзамай, университеттегі әріптестерінен оқшауланғандай сезініп, Реми кампусқа жақын жерде тұратын Скотт Мосс бастаған ақ нәсілшілдер / неонацистер тобымен достық қарым-қатынас жасайды; оған олардың нәсілшіл нанымдары әсер етеді және ақыр соңында олардың қатарына қосылады. Малик профессор Фиппске қағаздың төмен бағасы бойынша қарсы шығып, оны ақ нәсілділерге сатқан деп айыптайтын болғаннан кейін, Фипп оған әр түрлі орфографиялық және грамматикалық қателерді көрсетеді және жеке жауапкершілікті қабылдаудың және айырмашылық жасау үшін күшейіп жұмыс істеудің маңыздылығын атап көрсетеді. Маликке өзінің қара нәсілді адамдар ақ нәсілді адамдармен бірдей әлеуметтік мәртебеге жету үшін екі есе күшейіп жұмыс істеу керек деген көзқарасын түсіндіреді. Кейіннен Мәлік өзінің сүйіктісі, жолдасы Дежаның көмегімен жазу қабілетін жетілдіреді және өзін-өзі жетілдіру туралы құнды сабақтар алады. Ремидің жеккөрушілігі мен нәсілшілдігі Малик пен Дэвидке қаруды тартып, нәсілдік қорлауларды қолданған кезде күшейеді. Ақырында ол университеттен түсіп кетеді. Неонацистік достарының жігерлендіруімен Реми снайперлік мылтықпен қаруланып, Кристон мен Моне ұйымдастырған бейбітшілік фестивалі кезінде үйдің төбесінен оқ атып өлтіреді. Дежа өлтіріледі, ал Малик оны өлтіргені үшін кек алуға тырысады, бірақ кампус полициясы оны ұстап, қатты ұрады. Ремь өз әрекеттері үшін кешірім сұрағаннан кейін, кампус полициясының алдында өзін-өзі атып өлтіреді. Кейіннен Малик өзінің болашағын профессор Фипппен талқылап, осы оқиғалардан кейін оқуын жалғастыруға қатысты өзін көңілі қалмайтынын және сенімді емес екенін түсіндіреді. Фиппс Маликтің шешімдеріне сенім білдірді. Бір-бірімен аз араласқан Малик пен Кристен, соңғы оқиғалар туралы ой жүгірту үшін, Кристофер Колумбтың мүсініне жақын жерде әңгімелеседі. Кристен атыс бейбітшілік фестивалін ұйымдастыру үшін оның кінәсі деп санайды, бірақ Малик оны кінәсіз деп сендіреді және бұл сол кезде дұрыс әрекет болды деп, кампустан кетіп, университеттегі тағдырын жарияламай қалдырады. Фильм Фадж, Тарин және басқалардың Колумбус университетінің түлектерімен аяқталады. Соңғы суретте профессор Фипп американдық тудың астында жүріп, оның үстінде "Білімді жоғалт" деген жаз...

Қабылдау

Higher Learning АҚШ-та 38 290 723 долларлық табыс әкелді, оның ішінде 20 200 000 доллары – прокаттан түскен ақша. 1995 жылы ол АҚШ-тағы жылдық табыс бойынша 44-орынды, ал R рейтингісіндегі фильмдердің арасында 17-орынды иеленді. «Жоғары білім» фильміндегі рөлдері үшін Лоренс Фишберн мен Айс Кьюб 1996 жылғы «Image Award» сыйлығының «Ең үздік қосалқы актер» номинациясына ұсынылды. Фишберн жеңіске жетті.

Сыни жауап

Фильмге қарама-қайшы пікірлер айтылды. Роджер Эберт Джон Синглтонның фильмді еңсеруін жоғары бағалады: "Ол айқын көзбен және мықты жігермен көреді, сондай-ақ сәнге айналған идеологияларға бой алдырмайды. Оның фильмдері ойға қозғау салады, себебі ол таныс кейіпкерлерді пайдаланады, содан кейін олар туралы қиын сұрақтар қояды". Ол фильмге 4 жұлдыздың 3-ін берді. Time Out жазды: "Синглтон – сәнді, зиялы кинорежиссер, ол демографиялық құрылымның жіптерін сенімділікпен, құштарлықпен және колледж қауымдастығының интеграция мен сепаратизмге қатысты қайшылықтардың күрделілігін жақсы түсіне отырып тоқиды". The New York Times газетінде Джанет Маслин фильмнің мақсатына жете алмағанын айтып, "оның өзі жек көретін тар көзқарастың кездейсоқ мысалына айналып шығады" деді. Reel Film Reviews фильм "тұрақты түрде көңіл көтереді және актерлік шеберлік жоғары деңгейде. Бұл тамаша фильм болмаса да, Кубтың кейіпкері 30 минутқа жоғалып кетеді және Синглтонның режиссерлік тәсілі көбінесе қиындық тудырады, бірақ бұл нәсілдер арасындағы айырмашылықтарды және олардың қақтығысу мүмкіндіктерін қызықты көрсетеді", – деп жазып, 4 жұлдыздың 3,5-ін берді. Rotten Tomatoes сайтындағы рейтингі 41 сынға негізделген 46% құрайды, ал орташа бағасы 5.30/10. Сайттың консенсусы: "Жоғары білімнің мақсаттарын сынау қиын, алайда, сценарийші-режиссер Джон Синглтон өзінің тақырыптарын тұрақты түрде қызықты оқиғаға сыйдыру үшін жиі күреседі". Metacritic-те 20 сыншының пікіріне сүйене отырып, 54% балл алды. Синглтон: "Егер сіз менің 25 жасымда түсірген «Жоғары білім» фильміне қарасаңыз, онда жастарды алаңдататын барлық нәрсе бар: лесбияндық, расизм және мен сол фильмге енгізе алатын барлық нәрсе. Бұл керемет фильм болды. Оны түсіру қызықты болды. Бірақ сіз қазір осы фильмді түсіре алмайсыз. Ешқашан. Ол кісі бәріне оқ жасайды, түсінесіз бе?"

Саундтрек

Хип-хоп, R&B, рок және джаз музыкасын қамтитын саундтрек 1995 жылдың 3 қаңтарында Джон Синглтонның New Deal Music лейблі арқылы 550 Music/Epic Soundtrax таратты. Ол Billboard 200 тізімінде 39-шы орынға, ал Top R&B/Hip Hop альбомдары тізімінде 9-шы орынға көтерілді. Ice Cube орындаған "Higher" әнінен өзге, саундтректе OutKast, Liz Phair, Tori Amos және Rage Against the Machine-ның түпнұсқа әндері де бар.

Поп-мәдениет

Малик кейіпкерін сол актер Омар Эппс сомдайды. Ол 1990-шы жылдардағы танымал афроамерикандық фильмдерді пародиалайтын "Шырыңды ішіп жүргенде Оңтүстік Орталыққа қауіп келтірме" комедиялық фильмінде пайда болады. Бір жыл өткен соң, достары бітіргеннен кейін Малик университетке қайтып келді, онда жаңа Skinheads мүшесі оны атып өлтірді. Ол сондай-ақ бірнеше афроамерикандық белсенділермен, оның ішінде ойдан туған Радио Рахим кейіпкерімен де күресті.