Кіріспе

Сиднейдің маңы, Жаңа Оңтүстік Уэльс, Австралия, Сиднейдің ішкі-батыс аймағындағы, Жаңа Оңтүстік Уэльс штатындағы, Австралиядағы қала маңы. Эшфилд.

Эшфилд Сиднейдің орталық бизнес аймағынан батысқа қарай шамамен 8 километр қашықтықта орналасқан. Эшфилдтің халқы көпұлтты, ал аймақтың көп бөлігі соғыстан кейінгі төмен қабатты пәтерлер (тұрғын үйлер) мен Федерация дәуіріндегі жеке тұрғын үйлердің үйлесімінен тұрады. Сонымен қатар, Эшфилдтің бай мәдени мұрасын көрсететін бірнеше әсем Виктория дәуіріндегі ғимараттар бар.

Түпкүлкілік халықтар

Британдықтар келгенге дейін, қазір Эшфилд деп аталатын аймақта Вангал халқы қоныстанған. Вангал елінің орталығы қазіргі Конкордта деп есептелген, ал шығысқа қарай Лонг Коув Крик батпақты жерлеріне дейін (қазір Хоторн каналы деп аталады) созылған. Сол кезде бұл жерлер биік евкалипт ағаштарымен қалың жабылған, ал Темір бұлақ өзенінің жағалауында түрлі батпақты ағаштар өскен. Халық аң аулап, жергілікті жануарлар мен балықтарды аулаған. 1788 жылы Бірінші флоттың келуі жергілікті халыққа ауыр соққы болды, әсіресе, жергілікті тұрғындардың қарсы тұра алмаған шешек ауруының таралуынан.

Британдықтардың алғашқы қоныстары

1790 жылға қарай Сидней шығанағы мен Параматтадағы екі қоныс арасында қарапайым жол салынды. Бұл маршрут кейіннен кеңейіп келе жатқан Үлкен Сиднейдің басты артериясына айналды және қазіргі Эшфилдтің солтүстік шекарасы ретінде, аймақтағы алғашқы британдық қоныстанудың бағытын анықтады. Аймақтағы алғашқы жер бөлігі 1793 жылы Ричард Джонсонға берілді, ал барлық жер 1810 жылға дейін иелендірілді. 1820 жылдарға қарай барлық жер бөліктері екі ірі мүлікке біріктірілді: Эшфилд паркі (Ливерпуль жолы мен Параматта жолы арасындағы солтүстік жартысы) және Кентербери мүлігі (Ливерпуль жолының оңтүстік жағы). Эшфилд паркіне Роберт Кэмпбелл ат қойды, оның әкесі Шотландиядағы Эшфилдтің иесі болған.

Халық санының өсуі

1838 жылы Элизавета Андервуд, сол кезде Эшфилд Паркінің иесі, Ливерпуль жолы мен Альт көшесі арасындағы Эшфилд ауылын құру үшін жерінің бір бөлігін бөлді. 1841 жылы Альт көшесінде Сент-Джон шіркеуі салынды, ол бұл бөліністің бір бөлігі болды. Бұл Эшфилдтегі ең көне сақталған ғимарат. 1855 жылға қарай ауылда шамамен 70 үй және 200 тұрғын болды. Алайда, сол жылы Сидней-Паррамата теміржолының ашылуы, Эшфилд оның алты бастапқы станциясының бірі болғандықтан, халық санының күрт өсуіне әкелді. 1872 жылы аймаққа муниципалдық кеңес беру үшін жеткілікті тұрғындар болды. 1890 жылға қарай халық саны 11 000-ға жетті. Осы кезеңде Эшфилд қаламен салыстырғанда өте тартымды орын болып есептелді, себебі қала тығыз және санитарлық жағдайдан нашар болған. 19 ғасырдың соңында көптеген сәнді Виктория стиліндегі үйлер салынды. Бірақ Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде бұл маң ықыласынан шығып, бай тұрғындары көбінесе Солтүстік жағалауға қоныс аударды. 1920-1930 жылдары көптеген сәнді үйлер бұзылып, олардың орнына кішкентай арт-деко стиліндегі пәтерлер немесе жартылай жеке үйлер салынды. Дегенмен, олардың бір бөлігі әлі де сақталған және «Ескерткіштер» бөлімінде тізімделген. 1950 жылдары Эшфилд халқы, көптеген айналасындағы қалалар сияқты, қала шетіне көшіп, үлкен жер учаскелерінде жаңа үйлер салуға бағытталды. Кеңес бұған жауап ретінде ірі пәтерлерді мақұлдауға кірісті, олардың көп бөлігі 1960-1970 жылдары салынды, бірақ бүгінге дейін салынуда. Алайда, аймақтың мәдени мұрасы ескеріледі және қаладағы көптеген ғимараттар мұралық ережелермен қорғалады.

Өнеркәсіп тарихы

Әзірге белгілі өнеркәсіптік қала маңы болмағанмен, Эшфилдте бірнеше маңызды өнеркәсіптер болды. Паррамата жолының Фредерик көшесіне жақын жерде 1920 жылы ашылған «Австралиялық Six» автокөлік фабрикасы орналасқан. Кейіннен бұл жерде АВА фабрикасы пайда болып, радио клапандар мен басқа да компоненттер өндірілді. Содан бері бұл жер коммерциялық және тұрғын үйлерге айналды. Фредерик көшесінің екінші жағында «Пик Фреанс» бисквит фабрикасы орналасқан, оның мұнарасы Паррамата жолымен өтетін жүргізушілерге әлі де таныс. Алайда, бұл фабрика енді өнеркәсіптік емес, қазір үлкен «Баннингс» қоймасы ретінде қызмет етеді.

Сауда аймағы

Негізгі сауда аймағы Ливерпуль жолының бойында, Эшфилд теміржол станциясынан оңтүстікке қарай орналасқан. Осы жолақ бойында бірнеше орташа көлемді кеңсе ғимараттары, көптеген көше деңгейіндегі дүкендер және супермаркеттер, дисконтты дүкендер мен мамандандырылған дүкендері бар Ashfield Mall сауда орталығы орналасқан. Бұл коммерциялық аймақ станцияның солтүстік жағында Шарлотта және Элизабет көшелеріне дейін кеңейеді. Тағы бір коммерциялық аймақ Паррамата жолының бойында орналасқан, ол көбінесе автомобильдерге қатысты бөлшек сауда және жеңіл өнеркәсіптен тұрады.

Көлік

Эшфилд екі маңызды жолдың қиылысында орналасқан. Парамата жолы Сидней қаласынан Параматаға дейін созылып, әрі қарай Пенирит және Голубы таулар арқылы Ұлы Батыс тас жолы ретінде жалғасады. Ливерпуль жолы Парамата жолынан Эшфилдтен Ливерпульге дейін өтеді және соңында Хьюм тас жолына жалғасады. Сидней айналма жол желісінің құрылысы осы екі жолдың маңынан өтіп, олардың қозғалысын азайтса да, олар әлі де жұқпалы және Сиднейдің барлық аймақтарымен жақсы байланысты. Тағы бір маңызды жол – Фредерик/Милтон көшесі, ол Хаберфилдтегі Сити Вест Линк жолын Кройдон-парктегі Жоржс Ривер жолымен байланыстырады. Эшфилд теміржол станциясы Сидней пойыздары желісінің Басты қала маңы теміржол желісінде орналасқан. Эшфилд 1855 жылы Сиднейден Параматтаға дейінгі алғашқы теміржолдың бір бөлігі ретінде ашылды. Ол 2002 жылы жаңартылды. Сити Цирклі, Хомбуш, Парамата және Леппингтонға экспресс және барлық станцияларға тоқтайтын пойыздар қатынайды. Эшфилд Transit Systems автобустарының 464 және 466 маршруттарының соңғы аялдамасы болып табылады (тиісінше Мортлейк және Кабаритаға, Энфилд және Бервуд арқылы). Тағы тоғыз маршрут Эшфилд арқылы өтеді: 406 (Five Dock және Hurlstone Park), 413 (қаладан Campsie қаласына), 418 (Бервуд және Sydenham стансасына), 461 (қаладан Бервудқа), 490 және 492 (Drummoyne қаласынан Rockdale және Hurstville қалаларына), 491 (Five Dock қаласынан Hurstville қаласына) және 480 және 483 (қаладан Strathfield қаласына). Эшфилд ауданында арнайы велосипед жолдары жоқ, бірақ жергілікті велосипедшілер тобы бар, олар сол кездегі Эшфилд қалалық кеңесімен бірлесіп, велосипедшілер үшін Эшфилд арқылы өтетін басым маршруттарды анықтады. Strathfield Newtown маршруты олардың ең маңыздысы болып табылады, ол Park Lane және Robert Street көшелерімен Summer Hill бағытында төмен қарай өтеді, онда ол Кукс өзенінен Iron Cove Greenway Corridor-імен байланысып, осы екі танымал велосипед жолына қол жеткізуді қамтамасыз етеді.

Білім

Эшфилдте үш бастауыш мектеп бар: Эшфилд мемлекеттік мектебі (Ливерпуль жолында), Сент-Винсент (Блэнд көшесіндегі католиктік K–12 мектебі) және Йео Парк Инфантс мектебі (субборбтың оңтүстік шетіндегі Виктория көшесінде). Сондай-ақ, екі орта мектеп бар: Эшфилд ұлдар орта мектебі (Ашфилд мемлекеттік мектебінің Ливерпуль жолындағы жанында) және Сент-Винсент колледжі (Блэнд көшесіндегі католиктік білім беретін мектеп, 2023 жылы көршілес мектептер – Бетлехем колледжі мен Де Ла Саль колледжінің бірігуі нәтижесінде құрылған). Эшфилд мемлекеттік мектебі – бұл олардың ішіндегі ең көнесі, ол 1876 жылы жергілікті тұрғындардың көптеген талаптарынан кейін құрылған. Оған дейін методист, англикан және пресвитериан шіркеулерінде мектептер жұмыс істеді, тіпті 1862 және 1866 жылдар аралығында методист шіркеуінен қысқа мерзімге жұмыс істейтін мемлекеттік мектеп болды, бірақ ол 1876 жылға дейін тұрақты мектеп ретінде бекітілді. 1907 жылы орта білім берудің екі жылы қосылды және мектеп жоғары деңгейлі мектеп болды, бірақ 1965 жылға дейін Эшфилд ұлдар орта мектебі ресми түрде құрылып, бастауыш мектептен бөлінді. Бетлехем 1881 жылы қайырымдылық әйелдер қауымы құрған аймақтағы алғашқы орта мектеп болды. Одан кейін көп ұзамай католиктік бастауыш мектеп – Сент-Чарльз ашылды. 1904 жылы өртеніп кеткенде, оның орнына, жаңа салынған көрші шіркеудің атын алған Сент-Винсент мектебі ашылды. Де Ла Саль мектебі 1915 жылы құрылды. Бетлехем құрылғаннан кейін бір жыл өткен соң, Блэнд көшесінде Норманхерст мектебі деп аталатын англикандық қыздар интернаты ашылды. Ол 1888 жылы Орпингтон көшесіне көшірілді және 1941 жылға дейін сол жерде болды, содан кейін жабылды. Бұл мектепте Памела Траверс (Мэри Поппинс кітабының авторы) және теннисші чемпион Дафна Ахерст сияқты белгілі тұлғалар оқыды. Осы кезеңде аймақта басқа да жеке мектептер болды, бірақ олардың ешқайсысы қазіргі күнге дейін жеткен жоқ.

Денсаулық

Эшфилдте мемлекеттік ауруханалар жоқ, бірақ екі жекеменшік мекеме бар. Виктория және Роберт көшелерінің қиылысында орналасқан Сидней жеке ауруханасы алғаш рет 1931 жылы масондық аурухана ретінде ашылды. Бұрын оның жедел жәрдем және шұғыл көмек бөлімі, қарқынды терапия бөлімі және босандыру бөлімі болған. 2000 жылы аурухана меншігі өзгерген кезде олардың барлығы жабылды. Қазір ол жоспарлы хирургияға баса назар аударады. Фредерик көшесіндегі Уэсли жеке ауруханасы – жақсы орналасқан психикалық денсаулық сақтау мекемесі.

Көрнекті орындар

Ашфилд қаласынан Паррамата жолы, Ливерпуль жолы немесе теміржол арқылы өтетін келушілер үшін ең көз тартарлық үш маңызды нысан – Паррамата жолындағы ескі «Пик Френ» бисквит фабрикасының мұнарасы (қазір «Баннингс» сауда орталығы), теміржолдың қасындағы Ливерпуль жолындағы «Уэстс Лигс» клубы және қала орталығынан оңтүстікке қарай Холден көшесіндегі Ашфилд су сақтағышы. Су мұнарасы 1912 жылы салынды және айналағы аймақтарды сумен қамтамасыз етеді.

Үйлер

Ашфилд кеңесі аймақтағы тарихи саяхаттарға арналған бірнеше нұсқаулықтар шығарды, бірақ қазір бұл нұсқаулықтар басылмайды. Ашфилд кеңесінің тарихи нұсқаулығынан алынған Ашфилдтегі маңызды тарихи ғимараттардың кейбіреулері төмендегі бөлімде келтірілген. Иннер-Вест кеңесі қазіргі уақытта Ашфилд ауданы бойынша нұсқаулықтарға ие емес, бірақ Балмен және Лейхардт үшін тарихи нұсқаулықтары бар. Альт көшесіндегі әсерлі Аймсбери мұнарасы (1888 жылы салынған); Таринга көшесіндегі жақын орналасқан Таринга; және Генри көшесіндегі Гортон, ол 1860 жылы салынған және 1876 жылдан бері нәрестелер үйі ретінде пайдаланылып келеді. Лапиш даңғылының қаланың батыс жағында бес арт-деко стиліндегі Сидней бунгалосынан тұратын жартылай жеке үйлер қатары және екінші дүниежүзілік соғыс кезінде салынып, болашаққа арналған тұрғын үй ретінде жобаланған екі блок үйлер әлі де тұр. Бұл жердің толық тарихы мұқият зерттелді және құжатталды. Аймсбери, Ашфилд сарайы, Буньён, Гленор, Таринга және 177-179 Нортон көшесіндегі екі атаусыз готикалық үйлер сияқты бірнеше мүліктер Ұлттық мұра тізіліміне енгізілген. Сондай-ақ, тізілімде Ашфилд паркі (Парктер бөлімін қараңыз), Виктория көшесіндегі полиция және өрт сөндіру станциясы, сондай-ақ Йео паркіндегі оркестр ротондасы бар.

Шіркеулер

Эшфилдтегі алғашқы шіркеу – Альт-стриттегі Әулие Жохан Баптист Англикан шіркеуі болды. Ол 1838 жылы Элизабет Андервудтың Ашфилд ауылын құраған және «Епископальдық шіркеуді салу» мақсатымен резервтелген жердің бөлігі еді. Осыған дейін Англикан шіркеуінің қызметтері оның үйінде өткізілген. Әулие Жохан шіркеуінің құрылысы 1840 жылы басталды және жобаны колониялық сәулетші Эдмунд Блэкет қабылдағаннан кейін 1845 жылы қасиеттелді. Бұл Ашфилдтегі ең көне сақталған ғимарат. 1842 жылы көршілес жер иесі Роберт Кэмпбелл Ливерпуль жолы мен Нортон көшесі арасындағы бір акр жерді методист шіркеуі мен мектеп үйі үшін қолжетімді етті. 1864 жылы осы жерде үлкен ғимарат салынды, ол бүгінде Ашфилд Біріккен шіркеуі ретінде танылады. Бұл жерде сонымен қатар Exodus Foundation қызмет етеді, ол мұқтаж жандарға күніне 400 рет тамақ беруде. Пресвитериандар 1876 жылға дейін жергілікті шіркеу салмады, Ливерпуль жолы мен Нокс көшесінің бұрышындағы жерді таңдады. Осыған дейін олар Хаберфилдтегі Әулие Давид шіркеуіне қатысқан. Кейіннен олар сол Нокс көшесінде үлкен шіркеу салса да, бастапқы шіркеу мүліктің оңтүстік-батыс бұрышында орналасқан, ол бастапқы орнынан екі рет көшірілді. Католиктердің қызметі 1880 жылы Бейтлехем колледжінің құрылуымен басталды. Қызметтер тез арада мектептің кішкентай шіркеуінен асып кетті және 1894 жылы Винсенттік әкелер Блэнд көшесінде, Бейтлехемге қарсы жағында шіркеу салуды бастады. Католик сәулетшілері Ширин мен Хеннессидің тамаша роман стилінде жобалаған Әулие Винсент шіркеуі 1907 жылы аяқталды. Баптистер алғашқы қызметтерін Ливерпуль жолы мен Холден көшесінің бұрышындағы Өнер мектебі ғимаратында өткізді. 1886 жылы Холден көшесінде кішкентай шіркеу салғаннан кейін, олар 1903 жылы Баптист шатыры деп аталған Өнер мектебіне оралды. 1937 жылы олар ғимаратты сатып, оны бұзып, кинотеатрмен алмастырды және Холден мен Нортон көшелерінің бұрышындағы қазіргі орнына көшіп келді. Ол готикалық стильде, ескерткіш мұнарасымен, әсерлі көше фасадымен және үйлесімді жобаланған қосалқы залмен ерекшеленеді. Жетинші күнді адвентистер Ашфилдте 100 жылдан астам уақыттан бері шіркеуге ие. Шіркеу алғаш рет 1890 жылдардың соңында аймақта өткізілген лагерь жиналыстарының сериясынан құрылды. Қазіргі шіркеу Шарлотта көшесінде орналасқан.

Саябақтар

1870-ші жылдардың соңынан бастап, Ашфилдте жергілікті тұрғындардың демалуы үшін ауданға 106 акрлық жаңа қорық құруды қолдау мақсатында жиналыстар өткізілді, осы кезде тұрғын үйлердің бөлінуі қарқынды түрде өсіп жатқан еді. Параматта жолындағы Эшфилд паркі – Сиднейдің батыс бөлігіндегі ең ірі қоғамдық саябақтардың бірі. Онда алып феникс пальмалары, соғыс ескерткіші, Мэри Поппинс мүсіні бар балалар ойын алаңы (1918–1924 жылдары жақын жерде тұрған автор П.Л. Траверстің құрметіне), бұрынғы суретші-резидент Ян Марр және Бангладеш қауымы салған Халықаралық ана тілі күніне арналған монумент, Филиппин ұлттық батыры Хосе Ризальдың мүсіні, спорт алаңы және Сиднейдегі ең көне боулинг клубтарының бірі орналасқан. 6 гектардан аса аумақты саябақ 1885 жылы жарияланды, сол кезде «Мартин-плейске дейін көруге болады» делінген. Аймақтың негізгі спорт алаңы – Праттен паркі, жазда Батыс аймақтық крикет клубының үйі, ал қыста Кентербери округінің футбол федерациясы пайдаланады. Бас овалға жақын теннис корты мен боулинг клубы да бар. Паркте орналасқан Thirning Villa-да Ашфилд ауданының тарихи қоғамы мен жергілікті кеңес демеушілік ететін суретші-резидент орналасқан. Аймақтағы тағы бір спорт алаңы – Фредерик көшесіндегі Хаммонд паркі. Оның тарихы Ашфилд және Праттен парктерінен бұрынғы, ол 1877 жылы жеке крикет алаңы ретінде пайда болған. 1888 жылы осы жерде Австралияда алғашқы рет ыстық ауа шарынан парашютпен секіру жоспарланған. Анықсыздықтан парашютист (Дж.Т. Уильямс) мақсатын өткізіп алып, шамамен 4 км қашықтықтағы Хоумбушқа қонды. Бұл паркте 1800-жылдардың соңында мұз сырғанау айдыны да болған. Аудандағы тағы бір атақты саябақтар – қаланың оңтүстік жиегіндегі Йео паркі, онда Ұлттық мұра тізіміне енген музыкалық орталық орналасқан, және Параматта және Ливерпуль жолдарының қиылысындағы Барлаушылар паркі. Ол көптеген ерте британдық саяхатшылардың батыс және оңтүстікке саяхаттарын бастаған жерді еске алу үшін салынған. Сондай-ақ, Сиднейдегі ертедегі аборигендердің бейнеленген суреттері де бар.

Оқиғалар

Әр жыл сайын Эшфилдтегі маңызды қоғамдық шара – Мәдениеттер карнавалы, ол аймақтың көпұлттылығын тойлайды. 1996 жылдан бері жыл сайын Эшфилд саябағында өткізіліп келеді, онда қойылымдар, тағам сату орындары және балаларға арналған ойын-сауықтар ұйымдастырылады. Соңғы жылдары Сидней жазушылар фестивалі өз кітапхана бағдарламасының бір бөлігін Ашфилдте, «Ашфилдтегі авторлар» (2016 жылы Ішкі Батыс кеңесіне біріккеннен кейін «спикер сериясы» деп аталатын) тұрақты дәрістер сериясы аясында өткізді.

Өнер

Эшфилд кеңесі қала маңында қоғамдық өнер бағдарламасын жасады, ол 2016 жылы Ішкі Батыс кеңесіне қосылғаннан кейін де жалғасты. Бұл бағдарламаға Pratten Park-тағы Thirning Villa-да орналасқан суретшілер резиденциясының қаржыландырылуы кірді. Қазіргі резиденциядағы суретшілер – Refugee Art Project және New Moon Collective. Олардың жұмысына суретшілермен кездесулер, қоғамдық шеберханалар және жергілікті мектептерде оқыту/білім беру кіреді. Thirning Villa алдында Эшфилдтің Розетта тасының нұсқасы орналасқан, ол бұрынғы резиденциядағы суретші Иан Марр жасаған және Гомердің «Илиада» поэмасынан он екі түрлі қауымдық тілде үзіндіні қамтиды. Тағы бір бұрынғы суретші – жазушы Ван Бадхам.

Спорт

Ашфилдтің регби лигасы спортымен ұзақ тарихы бар. «Western Suburbs Magpies» регби лигасы командасы 1908 жылы Ашфилдте құрылды және сол жылы Жаңа Оңтүстік Уэльс регби лигасының алғашқы жарысына қатысты. Клуб Праттен Паркте орналасқанда төрт рет чемпион атанды (1930, 1934, 1948 және 1952 жылдары). 1967 жылы клуб батысқа қарай Лидкомб Овалына, ал 1987 жылы оңтүстік-батысқа Кэмпбелтаун стадионына көшті. 2000 жылы клуб «Balmain Tigers» командасымен бірігіп, «Wests Tigers» құрды, ол өзінің ойындарын Лейхардт Овалы мен Кэмпбелтаун арасында өткізеді. «Wests Leagues Club» 1908 жылдан бері Ашфилдте орналасқан, клубтың үй алаңының орны ауысқандығына қарамастан. Ашфилдте 1888 жылы әлемдегі алғашқы әйелдер велосипед жарысы өткізілді, бұл велосипед спортындағы маңызды оқиға. Дороти Моррелл 3 шақырымдық жарыста жеңіске жетті. Ашфилд – 1875 жылы құрылған және бастапқыда жергілікті қасапқа тиесілі болған, содан кейін жалға берілген алғашқы ресми австралиялық крикет алаңының орны. Кейіннен ол «Ashfield Cricket Club» клубына сатылды, ал 1910 жылы бұрынғы мэр Марк Дж. Хаммондтың құрметіне «Hammond Park» деп аталды.