Кіріспе

Типографиялық символ (@) – @ белгісімен көрсетілген шартты бірлік, есеп және шот-фактураларда "бірлігінің бағасы" деген мағынада қолданылатын аббревиатура (мысалы, 7 виджет @ £2 бір виджет үшін = £14). Қазір электрондық пошта мекенжайларында және әлеуметтік желілерде кеңінен қолданылады. Әдетте "at" деп айтылады және "at" символы, коммерциялық "at" немесе мекенжай белгісі деп аталады. Символды атау үшін ағылшын тілінде бір анықталған сөз болмағандықтан, кейбір авторлар француз тілінен arobase, испан және португал тілдерінен arroba сөздерін пайдалануға, немесе ampersat, asperand сияқты жаңа сөздер ойлап табуға тырысқан, тіпті (көрнекі) дыбырқұбылыс ретінде strudel деген сөзді де қолданған, бірақ ешқайсысы кеңінен таралған жоқ. Алғашқы коммерциялық сәтті жазу машиналарының құрамына енбегенімен, кем дегенде 1889 жылғы бір модельде және 1900 жылдан бастап шыққан Underwood No. 5 үлгісінде болған. 1970 жылдары электрондық пошта мекенжайларында қолданыла бастады және қазір көптеген компьютерлердің пернетақтасында кездеседі.

Тарих

Бұл пішіндегі ең ерте кездесетін белгі 1345 жылы Константин Манас жазған грек жылнамасының болгар тіліне аудармасында табылды. Бүгінде Ватикан Апостолдық кітапханасында сақталатын бұл нұсқада Амин сөзінің басындағы үлкен әріп "Α" орнына @ символы қолданылған; алайда, оның осы контексте қолданылу себебі әлі белгісіз. Символдың қазіргі түріне қалай жеткені туралы жазбалар жоқ. Бұл символ ұзақ жылдар бойы каталон, испан және португал тілдерінде 25 фунтқа тең салмақ өлшемі – арробаның қысқаша жазу түрі ретінде қолданылып келді, және оның түбі араб тіліндегі "төрттен бірі" (الربع, ar rubʿ деп айтылады) деген сөзден шыққан. 1448 жылы Кастилиядан Арагонға бидай жөнелту туралы мәліметтер тіркелген испандық "Таула де Ариза" құжатында @ символына ұқсас белгі кездеседі. Бұл құжат Писарромен сауда жасауға, әсіресе Перудегі шарап бағасына қатысты. Қазіргі уақытта арроба сөзі @ символын да, салмақ бірлігін де білдіреді. Венецияда бұл символ амфора (анфора) деп түсіндірілді, ол 6-шы ғасырдан бері қолданылып келе жатқан стандартты амфораның сыйымдылығына негізделген салмақ және көлем бірлігі. Сонымен қатар, ол "adi" (италян тіліндегі стандартты "addì", яғни "күні") деген мағынаны да білдіруі мүмкін, және 1667 жылы Солтүстік Италиядағы денсаулық куәлігінде қолданылған.

Коммерциялық пайдалану

Қазіргі ағылшын тілінде @ таңбасы коммерциялық символ ретінде қолданылады, яғни "те" деген мағынаны білдіреді немесе "бірлігінің бағасы" мағынасында қолданылады. Ол қаржылық тізімдерде сирек кездеседі және стандартты типографияда қолданылмайды.

Тауар белгісі

2012 жылы "@" Германияның патент және тауарлық белгі кеңсесінде тауар белгісі ретінде тіркелді. 2013 жылы оны жою туралы өтініш келіп түсті, және 2017 жылы Германияның Федералдық патенттік соты жоюды бекітті.

Электрондық пошта адрестері

Қазіргі кезде @ белгісі электрондық пошта мекенжайларында кеңінен қолданылады (SMTP жүйесі арқылы), мысалы, jdoe@example.com (example.com доменінде орналасқан jdoe пайдаланушысы). Бұл қолданысты 1971 жылы BBN Technologies компаниясының Рэй Томлинсон енгізгені айтылады. user@host түрінде "орналасқан" дегенді білдіретін бұл идея басқа да құралдар мен протоколдарда қолданылады; мысалы, Unix shell командасы ssh jdoe@example.net example.net домендік аты бар компьютерге jdoe пайдаланушы аты арқылы ssh қосылысын орнатуға тырысады. Веб-беттерде ұйымдар көбінесе өз мүшелерінің немесе қызметкерлерінің электрондық пошта мекенжайларын @ белгісін жойып жасырады. Бұл тәсіл "адресті өзгерту" деп аталады және электрондық пошта мекенжайларын интернеттен оларды іздеп табуға тырысатын спам бағдарламаларынан қорғауға көмектеседі.

Әлеуметтік желілер

Кейбір әлеуметтік желілер мен форумдарда пайдаланушы аттары @ (мысалы, @johndoe) белгісімен басталуы мүмкін; мұндай пайдаланушы аты жиі "тікелей атау" деп аталады. Үтірлі талқылауларсыз онлайн форумдарда @ жиі жауап беруді білдіреді; мысалы: @Jane – Джейннің бұрынғы жазбасына жауап беру үшін. Сол сияқты, кейбір жағдайларда, @ бастапқыда басқа біреуге жіберілген электрондық хабарламаларда "назарға алу" үшін қолданылады. Мысалы, егер Кэтрин Стивке электрондық хат жіберсе, бірақ ол Кеирстенге бірдеңе туралы хабардағысы келсе, Кэтрин сол жолдың басында @ Кеирстен деп жазып, келесі сөйлемнің оған қатысты екенін көрсетеді. Бұл сондай-ақ электрондық поштада қалың шрифт немесе түс көрінбейтін мобильді пайдаланушыларға көмектеседі. Микроблогтарда (мысалы, Twitter, GNU social және ActivityPub негізіндегі микроблогтарда) пайдаланушы атының алдындағы @ белгісі қоғамға оқылатын жауаптарды жіберу үшін қолданылады (мысалы, @otheruser: Хабар мәтіні). Блог және клиенттік бағдарламалық құралдар оларды автоматты түрде сол пайдаланушыға сілтеме ретінде түсіндіре алады. Егер адамның немесе компанияның байланыс ақпаратында @ белгісінен кейін аты-жөні келсе, ол әдетте Twitter тікелей атауына сілтеме жасайды деп түсініледі. 2009 жылдың 15 қыркүйегінде Facebook пайдаланушыларына да @ белгісін ұқсас түрде қолдану мүмкіндігі берілді. Интернет релейлік чатта (IRC) @ белгісі пайдаланушының лақап атының алдында көрсетіліп, ол арнада оператор құқығына ие екенін білдіреді.

Спорттық пайдалану

Америкалық ағылшын тілінде @ белгісін спорттық шара туралы қосымша ақпарат беру үшін қолдануға болады. Егер қарсыласатын командалардың аттары "v" (versus) арқылы бөлінген болса, сыртқы команданың аты бірінші жазылуы мүмкін – ал дәстүрлі "v" белгісінің орнына @ белгісі қолданылып, ойын қай команданың алаңында өтетінін көрсетеді. Бұл қолданыс британдық ағылшын тілінде қабылданбайды, себебі дәстүр бойынша үй иесі команданың аты бірінші жазылады.

Гендерлік бейтараптық испан тілінде

Испан тілінде көптеген сөздер еркек жынысында "o" әрпімен, ал әйел жынысында "a" әрпімен аяқталады. Сондықтан, @ белгісі кейде еркек жынысына бейтарап нұсқа ретінде, әдепкі "o" әрпінің орнына қолданылады. Мысалы, "amigos" сөзі дәстүрлі түрде тек ер адам достарды ғана емес, сонымен қатар аралас топты немесе жынысы белгісіз топты да білдіреді. Гендерлік теңдікті қолдайтын тілдің жақтаушылары осы екі жағдайда "amig@s" деп жазады, ал "amigos" сөзін тек топта барлығы ер адам болғанда, ал "amigas" сөзін тек топта барлығы әйел адам болғанда қолдануды ұсынады. Испан тілі академиясы мұндай қолданысқа қарсы.

Басқа қолданыстар мен мағыналар

(Есілде ағылшын тіліндегі) ғылыми және техникалық әдебиетте @ деректердің дұрыстығын немесе өлшемнің қалай жасалғанын сипаттау үшін қолданылады. Мысалы, тұзды судың тығыздығы d = 1,050 г/см³ 15 °C-та (@ үшін "at" деп оқылады), газдың тығыздығы d = 0,150 г/л 20 °C, 1 бар немесе автомобильдің шуы 81 дБ 80 км/сағ (жылдамдық) болуы мүмкін. Философиялық логикада '@' нақты әлемді көрсету үшін қолданылады (нақты емес, мүмкін болатын әлемдерге қарама-қарсы). Сол сияқты, Крипке моделіндегі «белгіленген» әлем "@" таңбасымен белгіленуі мүмкін. Химиялық формулаларда @ – тұтқынға түскен атомдар мен молекулаларды білдіреді. Мысалы, La@C60 – фуллерин қуысының ішіндегі лантанды білдіреді. Ендіогедралды фуллерин туралы мақаланы қараңыз. Малагаси тілінде @ – амин'ни сөзінің алдынан қойылатын формасының бейресми қысқартуы. Малай тілінде @ – ағылшын тілінде "немесе" дегенді білдіретін "atau" сөзінің бейресми қысқартуы. Генетикада @ – иммуноглобулиннің лямбда локусын білдіретін IGL@ сияқты локустың қысқартуы. Суданның коалиб тілінде @ әрпі араб тілінен алынған сөздерде қолданылады. Unicode консорциумы Unicode-де оны жеке әріп ретінде енгізу туралы ұсынысты қабылдамады. SIL International кіші және үлкен әріптер үшін жеке пайдалану аймағының кодтары U+F247 және U+F248 қолданады, бірақ 2014 жылдың қыркүйегінен бастап бұл PUA бейнелеуін ескі деп белгіледі. Шва, шва таңбасы "ə" сияқты, көптеген компьютерлерде жасау қиын болуы мүмкін. Бұл мүмкіндік кейбір ASCII IPA схемаларында, соның ішінде SAMPA және X SAMPA қолданылады. Кейде ол "А" әрпінің орнына қолданылады. Ол жиі теру және мәтіндік хабарламаларда "at" сөзінің қысқартуы ретінде қолданылады.

Юникод

Юникодта «@» белгісі ретінде кодталған. «@» деп аталатын тізімдік нысан HTML5-те пайда болды.