Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Гавайи мемлекеттік кітапханасы – АҚШ-тың Гавайи штатындағы Гонолулу қаласында орналасқан тарихи ғимарат. Ол Гавайи мемлекеттік кітапхана жүйесінің орталығы болып табылады, бұл штат бойыншағы жалғыз кітапхана жүйесі және АҚШ-тың ең ірі кітапханаларының бірі. Гавайи мемлекеттік кітапханасының ғимараты Гонолулу қаласының орталық бөлігінде, Иолани сарайы мен Гавайи штатының Капитолийіне жақын орналасқан. Ғимаратты сәулетші Генри Д. Уитфилд жобалаған, ал бастапқы қаржыландыруды Эндрю Карнеги жүзеге асырған. Іргетасы 1911 жылы қаланды, ал құрылысы 1913 жылы аяқталды. 1978 жылы ғимарат Гавайи астанасы тарихи ауданының құрамындағы маңызды мүлік ретінде Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді. Ғимаратта 525 000-нан астам тізімделген кітап сақталған. Гавайи мемлекеттік кітапхана жүйесінің барлық кітап қоры 3 миллионнан астам кітаптан тұрады. Жақын жерде Гавайи мемлекеттік мұрағаты орналасқан, онда Гавайи тарихы үшін маңызды кітаптар жинағы бар. Эдна Аллиннің балалар залында суретші Джульетт Мэй Фрейзердің гавайи аңыздарын бейнелейтін фрескалары орналасқан, ал бақшада Хироки Моринуэдің мұхит ағындарының мозаикасы бар. Ғимараттың алдындағы көгалда Барбара Хепворттың «Ата-ана I» және «Жас қыз» атты қоладан құйылған мүсіндері келушілерді қарсы алады.
The Hawaii State Library is a historic building in Honolulu, Hawaii, United States, that serves as the seat of the Hawaii State Public Library System, the only statewide library system and one of the largest in the United States. The Hawaii State Library building is located in downtown Honolulu, adjacent to Iolani Palace and the Hawaii State Capitol. Originally funded by Andrew Carnegie, the building was designed by architect Henry D. Whitfield. Groundbreaking took place in 1911 and construction was completed in 1913. In 1978, the building was added to the National Register of Historic Places, as a contributing property within the Hawaii Capital Historic District. The building holds over 525,000 cataloged books. The entire Hawaii State Public Library System has a collection of over 3 million books. Nearby is the Hawaii State Archives which holds book collections of historical significance to Hawaii. The Edna Allyn Children's Room houses murals by artist Juliette May Fraser depicting Hawaiian legends while the garden courtyard features a mosaic of ocean currents by Hiroki Morinoue. Barbara Hepworth's cast bronze sculptures, named Parent I and Young Girl, greet visitors at the lawn in front of the building.
Тарих
Гавайи мемлекеттік кітапханасы салынар алдында кітапханалық қызметтерді 1879 жылы Гавайи Корольдігі құрған Гонолулу кітапханасы және оқу залы қауымдастығы қамтамасыз еткен. Осыған дейін бұл жерде Боки мен Лилиханың, кейін Виктория Камамалу мен оның әкесі мен ағаларының, Камехамеха IV және Камехамеха V патшаларға дейінгі тұрғын үйі – Халиʻимаиле орналасқан. Гавайи Корольдігі (Калакава патшасы, Капиолани патшайымы, Эмма патшайымы және Бернис Пауахи Бишоп принцессасы) қауымдастыққа қаржылық көмек көрсеткен және жеке кітап коллекцияларын сыйлаған. Калакава патшасы сондай-ақ салық жеңілдіктерін және Гонолулу қаласының орталық бөлігінде тұрақты орын үшін жер берген. Гавайи мемлекеттік кітапханасы Эндрю Карнегидің грантымен қаржыландырылды. Кітапхана Уолтер Ф. Фриардың көмегімен грантқа қатысты үкіметтік талаптарды орындады. Эдна Аллин 1913 жылы кітапхана ашылғанда бас кітапханашы болып тағайындалды. 1921 жылы Округтік кітапхана заңы Кауаи, Мауи және Гавайи аралдарында жеке кітапханалар құрды, олар Гавайи кітапханасының минималды бақылауында болды, ол өз қызметін Оахуға ғана шектеді. Дегенмен, соңғысы өте жылдам кеңейді. 1927 жылы Аймақтық заң шығарушы орган ғимаратты кеңейту және жаңарту үшін қаражатты мақұлдады. Құрылыс 1930 жылы аяқталды. Архитектор К.У. Дики жаңа қанаттар арқылы ғимараттың ауданын үш есеге арттырып, ортасында ашық аула жасады. 1959 жылы штат мәртебесіне ие болғаннан кейін Гавайи штатының заң шығарушы органы Гавайи мемлекеттік кітапхана жүйесін құрды, ол АҚШ-тағы жалғыз штаттық жүйе болып табылады, ал Гавайи мемлекеттік кітапханасы оның бас филиалы атанды. 1970-ші және 1980-ші жылдарда кітапхананың ғимараты тағы да кеңейтілді. 1990 жылы екінші ірі жөндеу және кеңейту жұмыстарына қаржы бөлінді, ол 1992 жылы аяқталды. Жөндеу жұмыстары ауа баптау, шатырларды жабу, асбестті жою, сантехника, мүгедектерге қолайлы жағдай жасау және абаттандыруды қамтыды, ал кеңейту ғимараттың артқы жағына ескі қанаттармен үйлесетін үлкен қанатты қосты. Бұл жүйе қоғамның барлық саласына толыққанды қызмет көрсетуге тиіс. Кітапхана жүйесі үшін ең жақсы тәжірибелерді құру үшін идеялар басқа да белгілі кітапханалар мен ұйымдардан алынып, біріктірілді. Жүйе Білім беру басқармасының бастығына тікелей бағынады. Мемлекеттік кітапханашы есеп беретін басқа да мемлекеттік органдарға мектеп кеңестерінің жеті тағайындалған мүшесі, төрт кітапханалық кеңесші комиссиясы және білім беру саласында жұмыс істейтін басқа да ұйымдар жатады. Мемлекеттік кітапханашы штаттағы барлық қоғамдық кітапханалардың жұмысын ұйымдастыруға, жоспарлауға, бағдарламалауға және бюджеттендіруге жауапты; алайда, Гавайиде жергілікті қаражат жоқ болғандықтан, қаржыландыру мен бюджетті губернатор мен заң шығарушы орган бекітеді.
Before the Hawaii State Library was constructed, library facilities were provided by the Honolulu Library and Reading Room Association, founded in 1879 by the Kingdom of Hawaii. Prior to this, the site was the location of Hāliʻimaile, the residence of Boki and Liliha and later, Victoria Kamāmalu and her father and brothers before they ascended Kamehameha IV and Kamehameha V. Hawaii's royalty (King Kalakaua, Queen Kapiolani, Queen Emma, and Princess Bernice Pauahi Bishop) gave both financial support and their personal book collections to the association. King Kalakaua also provided tax exemptions and a land grant for a permanent site in downtown Honolulu. The Hawaii State Library was funded by a grant from Andrew Carnegie. The Library met the government related requirements for the grant with the cooperation of Walter F. Frear. Edna Allyn was the head librarian when it opened in 1913. In 1921, the County Library Law established separate libraries on the islands of Kauai, Maui, and Hawaii, under minimal supervision by the Library of Hawaii, which restricted its services to Oahu. Even so, the latter quickly outgrew its quarters. In 1927, the Territorial legislature approved funding to expand and renovate the building. Construction was completed in 1930. Architect C. W. Dickey tripled its size by new wings to create an open air courtyard in the center. After statehood in 1959, the Hawaii State Legislature created the Hawaii State Public Library System, the only statewide system in the United States, with the Hawaii State Library building as its flagship branch. Throughout the 1970s and 1980s, the library continued to outgrow its facility. In 1990, it funded a second major renovation and expansion, which was completed in 1992. The renovations addressed air conditioning, roofing, asbestos removal, plumbing, better access for the handicapped, and landscaping, while the expansion added a large wing to the rear of the building that blended well with the older wings. This system would provide complete service to all aspects of society. Ideas were sourced from other established libraries and organizations, then integrated to create best practices for the library system. and reports directly to the Superintendent of Education. Other government agencies that the state librarian reports to are the seven appointed School Advisory Councils, the four Library Advisory Commissions, and others that are engaged in education. The state librarian is responsible for the operation, planning, programming, and budgeting of all public libraries within the State; however, there are no local funds in Hawaii, and as such, the governor and legislature approve the funding and budget of the State Library.