Кіріспе

Корнуолл мен Девондағы қалайы өндіру заңы, Англия

Стандарлық заң (латынша "stannum" – қалайы сөзінен туындаған) – Корнуолл мен Девондағы қалайы өндіруді реттейтін ағылшын заңдарының жиынтығы; қазіргі таңда көп практикалық маңызы болмаса да, стандарлық заң Ұлыбритания заңнамасының бөлігі болып табылады және ағылшын құқықтық жүйесіне енгізілген ең көне заңдардың бірі саналады. Стандарлық заңның күрделілігі және қалайы кеншілерінің өміріне кеңінен ықпал етуі Девон мен Корнуоллдың заң шығарушы Стандарлық жиналыстарын, Станарлардың вице-қадағалаушысының соттарын және Станарлардың атқарушы Лорд-қадағалаушысын құру қажеттігін тудырды. Қалайы кеншілеріне қолжетімді жеке және қуатты мемлекеттік институттар орта ғасырлардағы ағылшын экономикасында қалайы өнеркәсібінің маңыздылығын көрсетеді. Қалайы кеншілері үшін арнайы заңдар Ұлыбританияда жазбаша заң кодекстері пайда болғанға дейін жаралған, ал ежелгі дәстүрлер Корнуолл мен Девондағы қалайы өндірумен байланысты барлық адамдарды ерекше жағдайлар болмаса, тек стандарлық соттардың ғана қарауына беруге рұқсат берген.

Девонның штандарлық жиналысы

Эдуард I 1305 жылы қабылдаған Стандарлық жарғы Девонның Тависток, Эшбертон және Чагфорд қалаларын қалайы кенін өндірудегі монополия құқығына, Стандарлық парламентте өкілдік етуге және Стандарлық соттардың құзыретіне ие стандарлар ретінде бекітті. Плимптон 1307 жылы Девонның төртінші стандарлық қаласы атанды. Парламент 96 қазыдан тұрды, олардың 24-і әрбір төрт Девон стандарынан сайланды. Қазылар әр стандарда "қалайышылар" өткізген арнайы соттарда сайланды: бұл термин кеншілерді, қалайы өңдеушілерді ғана емес, сонымен қатар қалайы өнеркәсібімен байланысты барлық адамдарды қамтыды. Парламент көбінесе Крокерн Тордағы ашық алаңда жиналатын. Девон Парламенті 1786 жылы соңғы рет шақырылды, бірақ 1980 жылдарға дейін жаңа қалайы кеніші ашылған сайын құрметті станатор тағайындалатын.

Стандарлы соттар

Девон штандарлы соттары Лидфордта отырып, онда түрме қызмет етсе, Корнуолл штандарлы соттары негізінен Трурода отырды. 1855 жылғы Штандар туралы заңнан кейін Девон және Корнуолл штандарлы соттары бірыңғай Штандар сотына біріктірілді, бірақ олардың өкілеттіктері кейіннен 1896 жылғы Штандар сотын (жою) туралы заңмен округтік билік органдарына берілді. Штандар мен Вестминстер арасындағы қарым-қатынас 1512 жылғы Строд ісінде талқыланды.

Қазіргі күн

Кейбір Корнуоллдық саяси белсенділер 1974 жылдан бері британдық заңнамаға вето қою құқығымен бірге Стандарлық парламентті қайта жаңғыртқанын мәлімдейді. Шындығында, олар Ұлыбритания Парламенті қабылдаған заңдарға вето қойғанын айтады, бірақ оны іске асыра алмады. 1974 жылдың 12 желтоқсанында Ішкі істер министрлігі осы қайта жаңғыртылған парламент мүшелерінің хаттарына жауап беріп, Ішкі істер министрлігінің тек станариялық қалалардың сайлауын ғана жарамды станариялық парламент құраушы деп мойындайтынын хабарлады. Дегенмен, станариялар таратылмады және Ішкі істер министрлігі осы сайлауларды өткізуге ешқандай әрекет жасаған жоқ. Қайта жаңғыртылған Корнуолл Станариялық Парламенті негізінен Корнуолл ұлтшылдығымен және жергілікті басқару құқығын кеңейту талаптарымен, сондай-ақ Корнуоллдың конституциялық мәртебесіне қатысты пікірталастармен жетектеледі.