Кіріспе

Кеннет Стэнли "Бад" Адамс, Jr. (3 қаңтар 1923 – 21 қазан 2013) – американдық бизнесмен, Америка футбол лигасының «Хьюстон Ойлерс» клубының негізін қалаушы және иесі. Франшиза ақырында Нэшвилл қаласына көшіріліп, Ұлттық футбол лигасының (NFL) «Теннесси Титанс» клубы деп аталды. Мұнай бизнесімен байлыққа жеткен Чероки тайпасының мүшесі Адамс «Адамс Ресурс & Энергия Инк.» компаниясының төрағасы және бас директоры болды, бұл компания мұнай мен табиғи газды көтерме саудамен қамтамасыз етеді. Ол бұрынғы Америка футбол лигасының (AFL) құрылуы мен дамуына зор үлес қосты. Адамс «Ойлерс» (қазіргі «Титанс») клубы құрылған кезде AFL-дің алғашқы иелерінің бірі болды. Ұлттық футбол лигасына өткен командасымен ол «Баффало Биллз» клубының иесі Ральф Уилсоннан бірнеше айға бұрын команданың ең тәжірибелі иесі атанды. Адамс сонымен қатар Америка баскетбол қауымдастығының (ABA) «Хьюстон Маверикс» клубының және Арена футбол лигасының (AFL) екінші «Нэшвилл Катс» клубының иесі болды. Ол онлайн платформада Америка футбол лигасының Даңқ залына енгізілді, бірақ көптеген ұсынылғандықтарына және оны Даңқ залына енгізуге жасалған күш-жігеріне қарамастан, әзірге Кәсіби футбол Даңқ залының мүшесі емес. Адамстың Хьюстон аймағында көптеген басқа да бизнес мүдделері болды, соның ішінде бірнеше «Линкольн Меркурий» автомобиль дилерлік кәсіпорындарына иелік етті.

Ерте өмір

1923 жылғы 3 қаңтарда Бартлсвилл қаласында дүниеге келген Адамс, К. С. "Бутс" Адамс пен Бланш Килер Адамстың ұлы болды. Ол анасының тегі арқылы Чероки ұлтының тіркелген мүшесі еді. Оның екі ұлы әжесі – еуропалық америкалықтарға үйленген чероки әйелдері: Нельсон Карр мен Джордж Б. Килер, олар ерте Оклахомада сауда және мұнай саласында маңызды рөл атқарды. Килер Кэни өзені маңында алғашқы коммерциялық мұнай құдығын бұрғылаған. Адамстың әкесі 1939 жылы Phillips Petroleum Company компаниясының президенті болып, негізін қалаушы Франк Филлипстің орнын басты. Адамстың ағасы Уильям Уэйн Килер, Phillips Petroleum Company компаниясының жылдар бойы бас директоры болды, 1949 жылы АҚШ президенті Гарри С. Трумэн оны Чероки ұлтының Бас басшысы етіп тағайындады және 1971 жылға дейін қызмет етті, сол кезде черокилерге өз сайлауларын өткізуге рұқсат берілді. Кейін Килер демократиялық жолмен сайланып, 1975 жылға дейін қызмет етті. Адамстың шежіресінде басқа да белгілі чероки көшбасшылары бар.

Американдық футбол лигасындағы алғашқы мансабы

Адамс көп ұзамай NFL командасына ие болуға ниеттенді.

Хьюстон ольерлері мен Астродом

Адамс және басқа AFL иелері 1966 жылы AFL-дің NFL-мен бірігуі арқасында үлкен бедел мен қаржылық күш алды. Бұл бірігу 1970 жылғы маусымнан бастап күшіне енді. 1968 жылы Адамс өзінің командасын 1965 жылдан бері бейсболдың Ұлттық лигасының «Хьюстон Астросы» командасының үйі болған «Астродомға» көшірді (айта кетейік, Адамс 1962 жылғы маусымда команданың алғашқы иелерінің бірі болған).

Хьюстон - Адамс

1990 жылдардың ортасына қарай бірнеше NFL командасы жаңа стадиондарды көбінесе немесе толығымен мемлекеттік қаражат есебінен салды, және тағы бірнеше келісімге қол қойылды. Бұл жаңа ареналарда "клубтық орындықтар" сияқты және NFL-дің стандартты кіріс бөлісу жүйесіне кірмейтін басқа да кіріс әлеуеттері болды. Осы себепті Адамс қала әкімі Боб Ланьерден жаңа стадион салу үшін қолдау сұрады. Бірақ Ланьер бұл өтінішті дереу қабылдамады. Ланьер Хьюстон тұрғындары Астродомды ауқымды жөндеуге көмектескеннен кейін, он жыл өтпеген соң жаңа стадионға қаржы жұмсауға құштар емес екенін білді.

Теннесси ойлерлері

Қиындықтарға қарамастан, Адамс бастапқыда осы жағдайды көтере беруге ниеттенген. Дегенмен, Питтсбург Стиллерс клубымен өткен финалдық ойыннан басқа, Вандербильт стадионына сыятын көрерменнен көп адам келді. 50 677 адам жиналса да, көрермендердің кем дегенде жартысы, тіпті үштен екі бөлігі Стиллерс жанкүйерлерінен тұрғандықтан, Адамс франшизаны Нэшвиллге көшіруге мәжбүр болды. "Ойлерс" Хьюстон қаласында мақтан тұтатын тарихы бар, олардың есебінде алғашқы екі AFL чемпионаты бар, бұл қаланың алғашқы ірі лига титулдары болды. Бұған қоса, Джордж Бланда, Чарли Хенниган және Билли Каннон сияқты Америка футбол лигасының Даңқ залына енген тұлғалары мен жұлдыздары осы клубта өнер көрсеткен. Бірақ қандай себеп болса да, Адамстың Хьюстоннан осы тарихы мол франшизаны алып кетуі оған Хьюстон жанкүйерлерінің ғана емес, бүкіл АҚШ-тағы AFL жанкүйерлерінің наразылығын тудырды.

Адамс одан әрі жанкүйерлердің ықыласын жоғалтты, өйткені ол кез келген ірі лигалық кәсіби футбол клубының "Ойлерс" деген лақап атын пайдалануына тыйым салатын заңдық шаралар қолданды. NFL бұл шараға көмектесіп, тіпті оны қолдады, бірақ франшиза Балтиморға көшірілгеннен кейін Кливленд қаласына "Кливленд Браунс" лақап атын сақтап қалуға рұқсат берді. Адамс бұған дейін Америка футбол лигасының Даңқ залына енгенімен, "Ойлерс" клубын таратып, олардың лақап атын жойғаны үшін AFL тарихшысы Анджело Ф. Конглио оны "AFL Даңқсыздық залына" енгізді.

Теннесси титандары

2009 жылдың 15 қарашасында Адамс видеоға түсірілді, ол «Титанс» командасы «Биллз» командасын 41-14 есебімен жеңгеннен кейін «Буффало» командасының төңкергішіне қаратып ұятсыз әрекет жасады. Ойынды тамашалап отырған комиссар Роджер Гуделл оған 250 000 доллар айыппұл салды. Соңынан Адамс: «О, мен осыдан кейін жазаланатынымды білдім. Біз жеңіске жеткенімізге осыншалықты қуандым» деді.

Жеке өмір

Адамс Чероки ұлтының тіркелген мүшесі болған. Ол Чероки ұлттық тарихи қоғамының атқару комитетінде қызмет еткен. Олардың Сьюзан және Эми есімді екі қызы және Кеннет С. Адамс III есімді ұлы болды, олардың бәрі (олардың балаларымен бірге) тіркелген черокилер. Әйелі болған Кеннет III-нің Кеннет IV және Барклей есімді екі баласы болды (олар қазіргі Титан командасының меншік иелерінің құрамында). Ол 1987 жылдың маусым айында 29 жасында көрінетін өзіне-өзі қол жұмсау салдарынан қайтыс болды.

Өлім

Адамс 2013 жылы 90 жасында Хьюстондағы үйінде табиғи себептерден қайтыс болды. Оның денесі Ривер Окс үйінде, полиция әл-ауқатты тексеру үшін шақырылғаннан кейін табылды. Адамс қайтыс болған кезде оның 409 жеңісі – бұл қазіргі NFL команда иелері арасында ең көп көрсеткіш болатын. Ол 2011 жылғы маусымның соңғы ойынында, оның «Титанс» командасы Хьюстондағы «Ойлерс» командасының орнына келген «Техас» командасын жеңгенде, мансабындағы 400-ші жеңіске жетті. Оның командасы 53 маусым ішінде 21 рет плей-оффқа қатысты, бұл 1960 жылдан бері NFL командалары арасында сегізінші орын. Чемпионат ойындарында оның командасы төрт рет AFL Чемпионатына (1960–1962, 1967) және төрт рет AFC Чемпионатына (1978, 1979, 1999, 2002) шықты, сондай-ақ бір рет Супербоулға қатысты (1999).