Кіріспе

Жел ескертуінің түрі

Кіші кемелерге арналған ескерту – АҚШ-тағы Ұлттық ауа райы қызметі беретін жел ескертуінің бір түрі. Канадада осындай ескертуді Environment Canada береді. Бұл ескерту желдің жылдамдығы дауылдық желдің жылдамдығынан сәл төмен болғанда немесе 12 сағат ішінде сондай болуы күтілгенде шығарылады. Кіші кемелерге арналған ескерту, сондай-ақ теңіз немесе көл мұзының кіші кемелер үшін қауіпті болуы мүмкін болғанда да беріледі. Кіші кемелерге арналған ескертуді білдіретін белгі – бір қызыл үшбұрышты ту (екі ту, бірінің үстіне бірі қойылған, дауыл туралы ескертуді білдіреді). Ішкі аймақтарда бұл ескерту жел туралы ескерту деп аталады. Көлдің ашық суларындағы кедергісіз желдің жылдамдығы құрлықтағыдан жылдам болғандықтан, осы диапазоннан төменгі желге көлдегі жел туралы ескерту беріледі. Желдің жылдамдығын анықтау уақыт өте келе өзгерген. 1960 жылдардың соңына дейін шектік мән сағатына 32-38 миль (немесе 28-33 түйін) болды. Кейін төменгі шек сағатына 23 мильге (20 түйін) дейін төмендетілді. Бүгінде көптеген жерлерде 25-38 миль/сағат (22-33 түйін) стандарты қабылданды, бұл Бофорт шкаласы бойынша 6 және 7 күштің біріктірілген диапазонын қамтиды. Кіші кемеге арналған ескертуді тудыруға жеткілікті күшті желді «ескерту күші» деп те атауға болады. Керісінше, осы деңгейден жоғары желдер (39-57 миль/сағ) дауылдық жел деп аталады және оларға жеке ескерту беріледі. Кейде «кіші кемелерде сақтық шараларын сақтау» деп аталатын бейресми ескерту, кіші кемеге арналған ескертуді талап ететін желдің жылдамдығынан төмен болғанда беріледі. Бұл үшінгі критерийлер әртүрлі жерлерде әртүрлі: кейде сағатына 19-24 миль (17-21 түйін) аралығы байқалады, ал кейбір жерлерде сағатына 17-23 миль (15-19 түйін) қолданылады. Ұлттық ауа райы қызметі «кіші кеме» дегенді нақты анықтамайды. Кеменің көлемі – мұндай ескерту кезінде кемеге шығуды жоспарлағанда ескеру керек факторлардың бірі ғана. Салмағы, сусыруы және корпусының дизайны да маңызды, бірақ ең бастысы – бұл кәсіби біліктілігі ғана емес, сонымен қатар капитанның тәжірибесі. Осы ескертулерден кейінгі келесі деңгей – дауыл туралы ескерту, ол ішкі аймақтарда қатты жел туралы ескерту деп аталады. Егер жел тропикалық циклонмен байланысты болса, кіші кемеге немесе жел туралы ескертуден кейінгі келесі деңгей тропикалық дауыл туралы ескерту болады. Кейде мұндай хабарламалар белгілі бір биіктіктен жоғары жерлер үшін де шығарылуы мүмкін, өйткені желдің жылдамдығы тауларда биіктікке қарай артады.

Жағалауда ескертуді көрсету бағдарламасы

1989 жылдың 15 ақпанында Ұлттық ауа-райы қызметі бүкіл ел бойынша жағалаулық ескертулерді көрсету желісін тоқтатты. 100 жылдан астам уақыт бойы яхта клубтарында, мариналарда және жағалау күзеті бекеттерінде дауылдар туралы теңізшілерді ескерту үшін жалаулар, флагтар және түрлі-түсті шамдар орнатылған. Ұлттық ауа-райы қызметі көрсету станцияларына сигналдарды көтеру және қауіп сейілген кезде төмендету туралы жеке-жеке хабарлаған. Визуалды сигналдар үшін төлемді Ұлттық ауа-райы қызметі жүзеге асырған, бірақ көрсету станцияларын басқа мекемелер немесе еріктілер басқарған. Жағалаулық ескертулерді көрсету бағдарламасы ресми түрде тоқтатылғанымен, АҚШ жағалау күзеті және басқа станциялар Ұлттық ауа-райы қызметінің тікелей қатысуынсыз ескерту сигналдарын көрсетуді жалғастыра береді. 2007 жылдың 1 маусымынан бастап АҚШ жағалау күзеті таңдалған шағын қайық станцияларында жағалаулық ескертулерді көрсету бағдарламасын қайта іске қосты, онда шағын кемелерге қатысты ескертулер, күшті жел туралы ескертулер, тропикалық дауыл туралы ескертулер, дауыл туралы ескертулер, ұраган туралы ескертулер және ғарышқы дауылдық жел туралы ескертулер үшін жалаулар көтеріледі. Жағалаулық ескертулерді көрсету бағдарламасына телефондық жазбалар мен NOAA ауа-райы радиосының пайдасына басымдық берілді. Соңғысы АҚШ құрлықтарының, Алясканың, Гавайидің және Мариан аралдарының жағалау аймақтарын үздіксіз ауа-райы хабарларымен қамтиды. Жағалаулық ескертулерді көрсету бағдарламасының негізгі кемшіліктері – дисплейлер теңіздегі халықтың көру қабілетіне ілігетін шағын бөлігіне ғана жетеді; ол қозғалысы, қарқындылығы және ұзақтығы туралы нақты ақпарат бере алмайды; және жеке телефон қосылысы арқылы станцияларды хабарлауға кеткен уақыт ауа-райына қатысты маңызды міндеттерден ауа-райы болжаушыны алаңдатады. Бұған қоса, егер пайдаланушылар оларды NOAA Weather Radio, басқа радио хабарлары және телефондық жазбалардың толыққанды орны ретінде қараса, оларға зиян келтірілуі мүмкін.

Канада

Осындай ескерту, "Қатты жел туралы ескерту" деп белгілі, Канаданың Экология Канадасы метеорологиялық қызметінің Тынық, Атлантика және Арктика суларындағы әртүрлі кеңселерінен шығарылады. Бұл ескертулер Ұлы көлдер аймағында американдық көршілес кеңселермен келісіледі. "Қатты жел туралы ескерту" бұрын "Кіші кемелер туралы ескерту" деп аталатын, және көптеген басылымдарда әлі де (2012 жылға дейін) осылай аталады. Желдің күші 20–33 түйір аралығында және толқындардың биіктігі 2–3 метр болғанда "Қатты жел туралы ескерту" жарияланады.