Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Латвиядағы саяси одақ
Political alliance in Latvia
Жасылдар мен фермерлер одағы (ZZS) – Латвиядағы аграрлық саяси одақ. Оның құрамына Латвия шаруалар одағы, Латвия социал-демократиялық жұмысшылар партиясы және «Латвия және Вентспилс үшін» кіреді. Ол саяси спектрдің орталық немесе оң жақ бөлігінде орналасқан. Консервативті, Еуроскептикалық көзқарастарға және орталық скандинавиялық аграрлық одақ ретінде қарастырылады.
The Union of Greens and Farmers (, ZZS) is an agrarian political alliance in Latvia. It is made up of the Latvian Farmers' Union, Latvian Social Democratic Workers' Party, and For Latvia and Ventspils. It is positioned in the centre or centre right on the political spectrum. It is orientated towards conservative, Eurosceptic, and can be considered a centrist Nordic agrarian alliance,
Одақтың ресми басшысы Эдгарс Таварс болса, оның жетекші тұлғасы және басты қаржылық қолдаушысы – олигарх Айварс Лембергс. ZZS-дің қатарында әлемдегі тұңғыш премьер-министр Идулис Эмсис (2004 жылы Латвия премьер-министрі) және тұңғыш мемлекет басшысы Раймондс Вейонис (2015–2019 жылдары Латвия президенті) жасыл партиямен байланысты болды.
While the alliance's formal leader is Edgars Tavars, its leading figure and chief financial supporter is the oligarch Aivars Lembergs. The ZZS has had the world's first prime minister, Indulis Emsis (Prime Minister of Latvia in 2004), and first head of state, Raimonds Vējonis (President of Latvia 2015–19), to be affiliated with a green party.
Тарих
Бұл одақ 2002 жылғы парламент сайлауында бақ сынау үшін Латвияның Жасыл партиясы (LZP) және Латвия фермерлер одағы (LZS) тарапынан құрылған. 2015 жылдың сәуірінде ол Еуропалық либералдар мен демократтар альянсы (ALDE) тобына қосылды. 2015 жылғы президенттік сайлауда одақтың сол кездегі төрағасы Раймондс Вейонис Латвия президенті болып сайланды және одан кейін одақ төрағалығынан қанағаттанды. 2016 жылдың қаңтарында премьер-министр Лаймдота Стройума отставкаға кеткеннен кейін Лиепая партиясының мүшесі Марис Кучинскис үкімет басшысы болды. 2018 жылғы Латвия парламент сайлауынан кейін ZZS он мандаттан айырылып, 2019 жылы Каринш кабинетіне қарсы оппозицияға өтті. Ол 2023 жылға дейін оппозицияда болды, содан кейін Эвика Силиня кабинетіне кірді.
The alliance was established to contest the 2002 parliamentary election by the Latvian Green Party (LZP) and Latvian Farmers' Union (LZS). In April 2015 she joined the Alliance of Liberals and Democrats for Europe (ALDE) group. In the 2015 presidential election, the alliance's then leader Raimonds Vējonis became President of Latvia and subsequently resigned his leadership of the alliance. In January 2016, after the resignation of Prime Minister Laimdota Straujuma, Liepāja Party member Māris Kučinskis became the head of government. After the 2018 Latvian parliamentary election, ZZS lost ten seats and ultimately in 2019 became a part of the opposition to the Kariņš cabinet. It stayed in opposition until 2023, when it became part of Evika Siliņa cabinet.
Бөлу, мүшелердің ауысуы
2022 жылдың басында одақ ыдырады, «Жасылдар» партиясы Айварс Лембергстің әлі де басқарып келе жатқан «Латвия үшін» және «Вентспилс» партияларымен одан әрі ынтымақтастыққа мүмкіндік жоқтығын мәлімдеді, және 11 маусымда одақтан шығуға дауыс берді, кейін «Лиепая» партиясы да қосылды. Шілдеде «Жасылдар» мен «Лиепая» партиясы Латвияның өңірлер қауымдастығына және құрылыс мердігері Ульдис Пиленс басқаратын саяси коммерциялық емес ұйымға қосылып, «Біріккен тізім» альянсын құрды. Кетіп бара жатқан партиялардың орнына 1920-1930 жылдардағы қарсыласы – Латвияның Социал-демократиялық жұмысшылар партиясы (ЛСДЖП) қосылды, ол 1 маусымда ZZS-ке қосылып, оның атын сақтауға мүмкіндік берді. Альянс тағы да Лембергсті премьер-министрлікке кандидат ретінде жариялады.
In early 2022, the alliance started to break apart, with the Green Party announcing that it sees no way of further cooperation with For Latvia and Ventspils, still led by oligarch Aivars Lembergs, and ultimately on 11 June 2022 it voted to leave the alliance, later joined by the Liepāja Party. In July, the Greens and the Liepāja Party joined the Latvian Association of Regions and a political NGO led by construction contractor Uldis Pīlēns in forming the United List alliance. The departing parties were replaced with the Latvian Social Democratic Workers' Party (LSDSP), a rival of the 1920s and 1930s, who joined ZZS on June 1 and allowed it to retain its name. The alliance once again announced Lembergs as their prime ministerial candidate.
Идеология
Жасылдар мен фермерлер одағы екі топтың сайлаушыларының ұқсас сезімдеріне негізделген. Латвиялықтар дәстүрлі шағын шаруашылықтарды қолдайды және оларды ірі шаруашылықтарға қарағанда экологиялық тұрғыдан таза деп санайды: даму табиғатқа қауіп төндіреді, ал шағын шаруашылықтар ірі өнеркәсіптік шаруашылықтардың қысымына тап болады. Мысалы, тәуелсіздік алғаннан кейін Латвия кеңестік кезеңдегі ұжымдық шаруашылықтарды таратып, жерді бастапқы иелеріне (немесе олардың ұрпақтарына) қайтарды. Осы түсінік нәтижесінде жасыл және фермерлік партиялар арасында одақ құрылды, бұл басқа елдерде сирек кездеседі. Альянс еуроскептик, бірақ Латвияның Еуропалық Одаққа мүшелігіне қарсы емес. ZZS Латвияның евроны қабылдауына қарсы болды. Партия азамат емес адамдарға латвиялық азаматтық беруге немесе жергілікті сайлауда дауыс беру құқығын беруге қарсы. Әлеуметтік мәселелерде партия дәстүрлі консервативтік көзқарас ұстанады, бір жынысты некеге қарсы және бір жынысты жұптар үшін азаматтық одақтарды қолдайды. Ол жүктіліктің 12 аптасына дейінгі кезеңде аборт жасау құқығын қолдайды және әйелдерге қатысты зорлық-зомбылықтың алдын алу жөніндегі Стамбул конвенциясын ратификациялауға дауыс берді, бірақ бастапқыда конвенциядағы "жыныс" терминінің қолданылуына және ер және әйел арасындағы одақтан басқа некелерді қайта қарау мүмкіндігіне күмәмен қарады.
The Union of Greens and Farmers is based on similar sentimental feelings shared by the voters of the two groups. Latvians are supportive of traditional small farms and perceive them as more environmentally friendly than large scale farming: Nature is threatened by development, while small farms are threatened by large industrial scale farms. For example, after the restoration of independence, Latvia broke down Soviet era collective farms and returned land to its original owners (or their descendants). This perception has resulted in an alliance between green and farmer's parties, which is rare in other countries. The alliance is Eurosceptic, although not opposed to Latvian membership of the European Union. The ZZS opposed the adoption of the euro by Latvia. The party opposes granting non citizens Latvian citizenship or voting rights in local elections. On social issues, the party has taken a traditionally conservative approach, opposing same sex marriage and instead favouring civil unions for same sex couples. It supports abortion rights for up to 12 weeks of pregnancy and has voted to ratify the Istanbul Convention for preventing violence against women, despite having initially expressed skepticism over the convention’s use of the term “gender” and potential redefinition of marriage outside of that of a union of a man and a woman.