Кіріспе

Баллипорин – Ирландияның Типперри округіндегі ауыл. 2016 жылғы халық санауы бойынша ауылда 318 адам тұрады. Бұл тастар өзен арнасынан келген шөгінділер немесе мата бояу процесінде ауыл тұрғындары қалдырған бояу тастары болуы мүмкін. Тағы бір теория бойынша, бастапқы атау уақыт өте бұрмаланып, мағынасы шатыр болған. 1618 жылғы құжатта "Беаланпоран" деп тіркелген, бұл және одан бұрынғы түрлері оның мағынасын өзгертуі мүмкін. Бір белгілі тарихшы, оның түбін "Пауэрс-таун" деп аудару дұрыс деп санайды. Бұл аймақпен Пауэр деген ағылшын-норман әулетінің байланысы болған.

Тарих

Балипореннің ядролық елді мекен ретінде қалыптасу уақыты белгісіз. 18-ғасырға дейін Карригвистеал (ауылдан шамамен 1,5 км солтүстікке қарай) аймақтағы басты елді мекен болып келді. Баллипореннің кейінгі дамуы бірнеше факторға байланысты болуы мүмкін. 1700 жылдары ауыл Корк пен Дублин арасындағы басты керуен жолында орналасқан еді, бұл өтетін саудаға және саяхатшыларға пансионаттар мен қонақүйлер ұсыну мүмкіндігін берді. Төменгі Мейн-стритте Кингстонның диірмендері деп аталатын диірмен де болды, ол жұмыс орындарын қамтамасыз еткен. Ол кем дегенде 1811 жылға дейін жұмыс істеді. Ауылдың дамуы мен кеңеюіне ең үлкен үлес қосқан фактор – аймақтағы негізгі жер иелері Кингстон графтарының қатысуы болды. Олар иелік құқығындағы базар құқығына ие болды және 1810 жылға қарай (кейінірек емес) ауылда жылына үш рет ашық аспан астындағы ірі базарлар өткізілді. Диірменнің де олардың атын тасуы, олардың оны құруға да ықпал еткенін көрсетеді. Роберт, 2-ші граф, ауылдың жоспарланған көше дизайнына жауапты болуы мүмкін, ол 1700 жылдардың соңында иелік бойынша ауқымды құрылыс бағдарламасын бастады. Ауылда жерді жалға алу төлемдері төмен ұсталып, саудагерлер мен шеберлерді тартуға мүмкіндік берді. 1840 жыл шамасындағы Орданс Survey картасының алғашқы нұсқасы ауылдың қазіргідей кең, түзу басты көшесін қамтиған негізгі жоспарын көрсетеді. Льюис 1837 жылғы зерттеуінде ауылдың Иффа және Оффа-Вест барондығында орналасқандығын және онда 113 үй мен 513 тұрғын бар екенін жазған.

Адамдар

Баллипорин ең алдымен АҚШ президенті Рональд Рейганның туған отаны ретінде белгілі. Оның әкесінің әкесі Майкл Риган (кейіннен фамилиясын өзгерткен) 1829 жылы осы ауылда крещениеден өтіп, 1851 жылға дейін Лондонға эмиграция жасағанға дейін онда тұрды. Наразылық білдірушілердің негізгі назары Рейган әкімшілігінің сыртқы саясатына, әсіресе Никарагуадағы Контраларға қолдау көрсетуіне аударылған. Баллипоринде бұрын «Рональд Рейган» пабы болған. Ғимарат әлі де тұрғанмен, паб 2004 жылы жабылды, ал келесі жылы оның жиһазы мен сыртқы таңбалары Калифорния штатының Сими Валли қаласындағы Рональд Рейган президенттік кітапханасына көшірілді. Баллипоринде әнші-сазгер Джемма Хейз тұрады, оның «Night on my Side» дебюттік альбомынан «Hanging Around» хиті сыншылардың жоғары бағасын алды және 2002 жылғы Mercury Music Prize жүлдесіне ие болды.

Спорт

Футбол, гейл футбол, фёрлинг, ракетбол және гандбол клубтарының барлығы осы аймақта өкілдік етілген. Жергілікті гейл футбол клубы, Ballyporeen GAA, Tipperary GAA-ның Оңтүстік бөлімінде жоғары деңгейде өнер көрсетеді. Скехинаринки ауылдық елді мекенінде қазір аралық деңгейде бәсекелес болып қатысатын Skeheenarinky GAA деген фёрлинг клубы бар. Ballyporeen гандболда да үлкен жетістіктерге қол жеткізген.

Қауым

Католик және англикан приходтары тарихи түрде Темплтенни деп белгілі болған. Қазіргі Баллипорен ауылынан шамамен 4 км шығысқа қарай орналасқан Темплтенниде ежелгі шіркеудің қираған қалдықтары бар. Бұл жердің бастауы христиандық монастырь дәуіріне дейін барып жетеді және кем дегенде 750 жылға дейін, Әулие Финнхад аббат ретінде тіркелген.

Мәдени сілтемелер

Ballyporeen Counting Crows тобының "Washington Square" әнінде ("Saturday Nights & Sunday Mornings" альбомынан) және Christy Moore-дың "Hey! Ронни Рейган" әнінде 1984 жылы Рейганның Ирландияға сапары туралы айтылады.