Шигетаро Шимада: Япон әскери қылмыскерінің өмірі мен қызметі

Кіріспе

Жапон офицері, соғыс қылмыскері 1883–1976

Сигетаро Симада (嶋田繁太郎) – Екінші дүниежүзілік соғыс кезіндегі Жапон императорлық теңіз күштерінің адмиралы. Ол сонымен қатар Теңіз күштері министрі қызметін де атқарды. Соғыс қылмыстары жасағаны үшін сотталып, өмір бойына түрмеге кесілді.

Ерте өмір және білім

Токио қаласында туған Шимада 1904 жылы Жапон императорлық теңіз академиясының 32-ші шығарылысын бітірді. 192 курсанттың арасында 27-ші орынды иеленді. Оның курстастарының бірі – танымал адмирал Исороку Ямамото. Шимада міндеттемесін орындау кезеңінде "Карасаки" суасты кемесіне және "Изуми" крейсеріне тағайындалды, сонымен қатар орыс-жапон соғысындағы Цусима шайқасына қатысты.

Мансап

1905 жылғы 31 тамызда офицер болып тағайындалғаннан кейін, ол «Ниитака» және «Отова» крейсерлеріне бекітілді. 1907 жылғы 28 қыркүйекте кіші лейтенант болып тағайындалды. 1909 жылғы 11 қазанда лейтенант болып жоғарылатылғаннан кейін, «Цукуба» жапондық крейсерінде және «Сетцу» жапондық линкорда қызмет етті. 1915 жылғы желтоқсанда Әскери-теңіз академиясын үздік бітіргеннен кейін, Шимада 13 желтоқсанда лейтенант-коммандер болып тағайындалды және Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Италияның Рим қаласындағы әскери-теңіз атташесінің көмекшісі болып тағайындалды. Соғыстан кейін Жапонияға оралған Шимада 1920 жылдары Жапон императорлық әскери-теңіз күштерінің Бас штабында штаб офицері болып түрлі лауазымдарда жұмыс істеді. 1920 жылғы 1 желтоқсанда командир болып тағайындалды. 1922 жылы «Хюга» жапондық линкорының орынбасары, 1923 жылы Әскери-теңіз соғыс академиясының оқытушысы және 1926 жылы 7-ші суасты кемелер дивизиясының командирі болды. 1924 жылғы 1 желтоқсанда капитан болып жоғарылатылды. Оның алғашқы командасы 1928 жылы «Тама» жапондық крейсері болды, содан кейін сол жылы «Хиэй» жапондық линкоры болды. 1929 жылғы 30 қарашада Шимада контр-адмирал болып тағайындалды және ИЖК 2-ші флотының штаб бастығы болып тағайындалды. 1930 жылғы желтоқсанда Шимада ИЖК 1-ші флотына ауысқаннан кейін, 1932 жылғы ақпанда ИЖК 3-ші флотына тағайындалғанға дейін Суасты кемелер мектебінің коменданты болып қызмет етті. ИЖК 3-ші флотының қолбасшысы ретінде ол 1932 жылғы Бірінші Шанхай оқиғасына қатысты. 1932 жылғы маусымда Жапон императорлық әскери-теңіз күштерінің Бас штабына аға штаб офицері ретінде оралғаннан кейін, ол АҚШ-қа қарсы тыңшылық операцияларын бастаған үшінші бөлім, Теңіз барлау басқармасының бастығы болып қызмет етті. Кейіннен ол толық басқаруды қабылдаған 1932 жылдың қарашасынан 1933 жылдың қазанына дейін бірінші бөлімнің бастығы болып қызмет етті. 1933 жылғы желтоқсанда Теңіз штабының бас штабының орынбасары болған Шимада 1934 жылғы 15 қарашада вице-адмирал болып тағайындалды. 1930 жылдардың соңында Шимаданың лауазымдарына Куре теңіз округінің коменданты, ИЖК 2-ші флотының және Қытай аймақтық флотының бас қолбасшысы, сондай-ақ Йокосука теңіз округінің қолбасшысы кірді. 1941 жылғы 18 қазанда Шимада Әскери-теңіз министрі болып тағайындалды. Әскери-теңіз министрі болған кезінде ол Пёрл-Харборға шабуыл жасау жоспарларын білген және оны жүзеге асыруға келіскен. Көптеген адамдар оны кішіпейіл бағыныштылығы және премьер-министр Хидеки Тоджоға деген айнымас адалдығы үшін (бұл оның теңізші әріптестерінің арасында айтарлықтай танымалдылық пен сын туғызды, олар оны «Тоджоның Юруфун» («Тоджоның құлап қалған сөрелері»), Тоджоның «шай қызметшісі» немесе «портфель тасымалдаушысы» деп атайтын) мойынсұнғыш лакей ретінде қараса да, Шимада Тынық мұхиты соғысының алғашқы жылдары Әскери-теңіз күштері арасындағы әскери операцияларды үйлестіруде Тоджомен жұмыс істеуде маңызды рөл атқарды. 30 қарашада император Сёва Шимададан соғысқа шынымен қатыса ма деп сұрады. «Біз дайынбыз, мен Германияға сенбеймін, мен Жапонияның соғысты жалғыз өзі жалғастыра алатынын айттым», - деді Шимада. Жапондықтардың үлкен жеңілістерінен кейін император Хирохито армия мен әскери-теңіз штабының басшыларына деген сенімін жоғалтты. Осылайша, Тоджо армияның бас штабының бастығы Хадзимэ Сугияманы және әскери-теңіз штабының бастығы Осами Наганоны жұмыстан босатты. Тоджо армия штабының бастығы болды, ал Шимада 1944 жылғы 21 ақпанда әскери-теңіз штабының бастығы болды. Бұл қайта ұйымдастыру Шимаданы Жапон императорлық әскери-теңіз күштерінің жоғарғы қолбасшысы етті. Алайда, Шимада билікті қолға алғаннан кейін, оған әскери-теңіз күштерінің бас штабы мен император сарайында көптеген жаулар пайда болды. Шимаданың қарсыластары император Хирохитоны оны қызметтен босату үшін үнемі қысым жасады, өйткені флот Шимаданың басшылығымен шайқастан кейін шайқаста жеңіліп жатты. 1944 жылғы шілдеде Сайпан құлағаннан кейін Хирохито Тоджоға Шимадаға деген наразылығын білдірді. Тоджо дереу Шимаданың отставкасын сұрады және оны 17 шілдеде Әскери-теңіз министрі Мицумаса Йонаймен және 2 тамызда Әскери-теңіз штабының бастығы ретінде ауыстырды. Жоғары соғыс кеңесінің мүшесі болып тағайындалғаннан кейін, Шимада 1945 жылғы 20 қаңтарда белсенді қызметтен зейнеткерлікке шықты.

After his commissioning as an ensign on 31 August 1905, he was assigned to the cruisers Japanese cruiser Niitaka and Japanese cruiser Otowa, and was promoted to sub lieutenant on 28 September 1907. After his promotion to lieutenant on 11 October 1909, he served on the battlecruiser Japanese cruiser Tsukuba and battleship Japanese battleship Settsu. After graduating with highest honors from the Naval War College in December 1915, Shimada was promoted to lieutenant commander on 13 December and assigned as an assistant naval attaché in Rome, Italy during World War I. Returning to Japan after the war, Shimada held various staff positions in the 1920s as a staff officer in the Imperial Japanese Navy General Staff. He was promoted to commander on 1 December 1920 and assigned as executive officer of the battleship Japanese battleship Hyūga in 1922, an instructor at the Naval War College in 1923 and commander of the 7th Submarine Division in 1926. He was promoted to captain on 1 December 1924, and his first command was the cruiser Japanese cruiser Tama in 1928, followed by the battleship Japanese battleship Hiei later the same year. Shimada was promoted to rear admiral on 30 November 1929, and assigned as Chief of Staff to the IJN 2nd Fleet. After Shimada was transferred to IJN 1st Fleet in December 1930, he served as Commandant of the Submarine School, before being assigned to the IJN 3rd Fleet in February 1932. As commander of the IJN 3rd Fleet, he participated in the First Shanghai Incident of 1932. Returning to the Imperial Japanese Navy General Staff as a senior staff officer in June 1932, he served as Chief of the Third Department, Naval Intelligence, where he started espionage operations against the US, and later served concurrently as Chief of the First Department from November 1932 to October 1933 when he assumed total command. Becoming Vice Chief of the Naval General Staff in December 1933, Shimada was promoted to vice admiral on 15 November 1934. During the late 1930s Shimada's positions included commandant of the Kure Naval District, commander in chief of the IJN 2nd Fleet and China Area Fleet as well as commanding officer of the Yokosuka Naval District. Shimada was named Minister of the Navy on 18 October 1941. During his term as Navy Minister, he knew of the plans for the attack on Pearl Harbor and approved its implementation. Although largely regarded as a submissive lackey for his reputation of meek submissiveness and unquestioning loyalty to Prime Minister Hideki Tōjō (which created considerable unpopularity and criticism among his naval associates, who would refer to him as "Tōjō's Yurufun" ("Tōjō's Droopy Drawers"), Tōjō's "tea servant" or "briefcase carrier" behind his back), Shimada played an important role in working with Tōjō in coordinating military operations between the Army and Navy during the early years of the Pacific War. On November 30, the Emperor Showa asked Shimada if he would really wage war. Shimada said, "We are ready, I do not trust Germany, I mentioned that Japan alone can continue the war." After a series of major Japanese losses, Emperor Hirohito lost confidence in both the Army and Naval Chiefs of Staff. As such, Tōjō was able to dismiss Chief of the Army General Staff Hajime Sugiyama and Chief of the Naval General Staff Osami Nagano. Tōjō assumed the role of Army Chief of Staff while Shimada became Naval Chief of Staff on 21 February 1944, concurrent with his position as Naval Minister. This reorganization made Shimada supreme commander of the Imperial Japanese Navy. Shimada's power grab, however, gained him many enemies in the Navy General Staff and the Emperor's court. Shimada's opponents continuously pressured Emperor Hirohito to dismiss him, citing that the navy was losing battle after battle under Shimada's direction. Hirohito finally made his displeasure with Shimada known to Tōjō in July 1944, shortly after the fall of Saipan. Tōjō immediately asked for Shimada's resignation, and replaced him as Navy Minister with Mitsumasa Yonai on 17 July and as Chief of the General Navy Staff on 2 August. Although appointed to the Supreme War Council, Shimada retired from active duty on 20 January 1945 remaining in an advisory capacity for the remainder of the war.

Кейінгі өмір және өлім

Соғыстан кейін Шимада SCAP билігі тарапынан тұтқындалды және соғыс қылмыстарымен айыпталды. Қиыр Шығыс халықаралық әскери трибуналында ол АҚШ, Ұлыбритания, Қытай және Нидерландыға қарсы агрессивтік соғыс салғандығы үшін сотталды және өмір бойына бас бостандығынан айырылды. Жапониядағы американдық оккупация аяқталғаннан кейін, 1955 жылы премьер-министр Ичиро Хатояма оны мерзімінен бұрын босатып жіберді. Ол 1976 жылы қайтыс болды.