Кіріспе

Америкалық актриса (1816–1876)

Шарлотта Сондерс Кушман (23 шілде 1816 – 18 ақпан 1876) – американдық сахна актрисасі. Оның дауысы толық контральто регистрімен ерекшеленді және ол еркек және әйел рөлдерін ойнай білді. Ол Римде көрнекті суретшілер мен мүсіншілердің эмигранттар колониясында уақытымен тұрды, олардың кейбіреулері оның қызықты жеке өміріне қатысты.

Ерте өмір

Ол Мейфлауэр саяхатын ұйымдастыруға көмектескен және 1621 жылы «Фортуна» кемесімен отбасының атын АҚШ-қа әкелген паломник Роберт Кушманның сегізінші буынынан тараған еді. Роберт Кушман Америкаға көшіп келудің жетекшісі және жақтаушысы болды. Ол колонияларда уағызшы болып жұмыс істеді және Америкада алғашқы уағыз айтқандығымен белгілі болды. Шарлоттаның әкесі, Елқана, кедейлікке қарсы күресіп, Батыс Үндістанда сәтті кәсіпкер болды. Шарлотта ерекше епті, белсенді бала болды, мектептегі достарынан оқшау тұрды және толық контральто диапазоны бар керемет дауыс пен байлықты дамытты. Әкесінің екі досы, олардың бірі Джон Маккей, оның фортепиано фабрикасында Джонас Чикеринг сол кезде шебер болды, оған музыкалық білім берді. Кушман өте жас кезінде ауыр жауапкершілікке ие болуға мәжбүр болды. Ол он үш жасқа келгенде, әкесі күрделі қаржылық қиындықтарға тап болды және көп ұзамай қайтыс болды, отбасына ештеңе қалдырмады. Бұл Шарлоттаны отбасына кіріс табудың жолын іздеуге итермеледі. Ол оқудағы үздік оқушылардың бірі болғанымен, операда мансап жасау үшін мектепті тастады. 1834 жылы миссис Джозеф Вуд Бостонға келгенде, капитан Маккей Кушманды таныстырды, ол екі концертінде онымен бірге ән айтты. Миссис Вудтың ықпалымен ол әйелдер музыкалық директоры Джеймс Г. Мейдердің шәкірті болды және оның басшылығымен Тремонт театрында «Фигароның некесі» операсында графня Альмавива рөлінде алғаш рет өнер көрсетті, бұл үлкен жетістікке жетті, ал екінші рет «Гай Манеринг» спектаклінде Люси Бертрам рөлінде өнер көрсетті. Ол оның труппасымен Нью-Орлеанға барды, онда оған берілген сопрано партияларынан шаршаған дауысы күрт нашарлады. Нью-Орлеанның басты театрының директоры Джеймс Х. Колдуэллдің кеңесін іздеп, ол және трагедия актері Бартон оған актриса болуға кеңес берді және оған Леди Макбет рөлін оқуға берді. Ол 1835 жылы толық сәттілікпен осы рөлдегі драмалық дебютін жасады.

Театрдағы мансабы

Кушман өзінің алғашқы кәсіби өнерін 18 жасында 1835 жылдың 8 сәуірінде Бостон қаласындағы Тремонт театрында көрсетті. Содан кейін ол Нью-Орлеанға барып, бір маусым бойы сәтті өнер көрсетті, одан кейін Нью-Йорк қаласына Боуэри театрымен келісімшарт бойынша жұмыс істеу үшін оралды. Ол Нью-Йорктің Олбани қаласында Леди Макбет рөлін сомдағандығы үшін мақтауға толы пікірлер алды. 1839 жылы оның кіші әпкесі Сьюзан Вебб Кушман актриса болды және 14 жасында Нельсон Мерриманға үйленді. Оның күйеуі жүкті кезінде оны тастап кетті, ал Шарлотта әпкесіне күтім жасады. Екі қарындас Ромео мен Джульеттаны бірге ойнағандарымен әйгілі болды, Шарлотта Ромео, ал Сьюзан Джульетта рөлін орындады. Кейін ол Томас Салли салған Кушманның портретын Филадельфия кітапханасына мұра ретінде қалдырды. 1848 жылы Кушман журналист, жазушы және толық емес уақытта актриса болған Матильда Хейспен танысты. Екі әйел жақын дос болып, қысқа уақыттан кейін хат алмасып, махаббатқа түсті. Келесі он жыл бойы олар дерлік үнемі бірге болды. Олардың бір-біріне ұқсас киінуімен танымал болды және Еуропада жұп ретінде белгілі болды. Италияға аттанған алдында Кушман Вашингтон театрында "Гамлет" пьесасының атау ролінде қоштасу өнерін көрсетті. Оның өнерін жариялаған плакатта ол "көрермендердің барлығы ең ұлы трагедиялық актриса деп мойындаған әйел" деп сипатталған. Кушман Италияға оралғанда, Кроу одан кейін ерді. Италияға келгеннен кейін көп ұзамай Кроу Кушманның жүрегі жақын немере інісі Нед Кушманның назарын аударды. 1861 жылдың сәуір айында Нед Кушман мен Эмма Кроу үйленді. Ол 1876 жылы 59 жасында Бостон қаласындағы Паркер Хаус қонақ үйінің үшінші қабатындағы бөлмесінде қайтыс болды және Массачусетс штатының Кембридж қаласындағы Маунт-Оберн зиратына жерленді. 1915 жылы ол Ұлы американдықтардың Даңқ залына сайланды.

Мұра

Ол бірнеше жыл Англияны өз үйі етіп, 1848 жылы жарымынан туған әпкелер романында Кушманның кейіпкеріне негізделген деп айтылатын жазушы Джеральдин Джудсберимен достық қарым-қатынас орнатты. Ол туралы Каролин Гейдж жазған "Шарлотта Кушманның соңғы оқуы" атты бір актрисаның пьесасы бар. Эмма Степбинстің "Су періштесі" мүсіні, Орталық паркінің Бетезда террасасындағы фонтанның үстіндегі періште Кушманнан шабыттанған деп есептеледі. 1907 жылы Шарлотта Кушман клубы құрылып, оның құрметіне аталды. 2000 жылы ол Шарлотта Кушман қоры болып өзгерді. Оның Чарльзтаундағы үйі Бостон әйелдерінің мұра жолындағы нысан болып табылады.