Кіріспе
Нарния әлеміндегі ойдан шығарылған кейіпкер Питер Певенси – К.С.Льюисдің «Нарния жылнамалары» кітаптар сериясындағы ойдан шығарылған тұлға. Питер жеті кітаптың үшеуінде пайда болады: «Арыстан, сиқыршы және гардероб» және «Принц Каспиан» кітаптарында бала және басты кейіпкер ретінде, ал «Соңғы шайқас» кітабында ересек болып. Ол «Ат және оның жігіті» кітабында солтүстік шекарада алыптармен шайқасып жатыр дегенде айтылады, ал «Таң атушының саяхаты» кітабында профессор Кирктің жетекшілігімен білім алып жатыр. Питер төрт Певенси бауырдың ең үлкені және Нарниядағы өмірін әпкелері Сьюзан мен Люси және інісі Эдмундпен бөліседі. Питердің Нарниядағы билігі тетрархия (грекше: «төрттік билік») болды, және Ұлы патша Питер ретінде ол барлық келесі Нарния монархтарына жоғары билік жүргізді. Питерді түпнұсқа романда Паулин Бейнс қара шашымен бейнелейді, бірақ Льюис оның шашының, көзінің түсі немесе сыртқы келбеті туралы нақты сипаттама бермейді.
Peter Pevensie is a fictional character in C. S. Lewis's The Chronicles of Narnia book series. Peter appears in three of the seven books; as a child and a principal character in The Lion, the Witch and the Wardrobe and Prince Caspian, and as an adult in The Last Battle. He is mentioned in The Horse and His Boy, in which he is away on the northern frontier fighting giants, and in The Voyage of the Dawn Treader, in which he is studying under the tutelage of Professor Kirke. Peter is the eldest of the four Pevensie children and shares his adventures in Narnia with his sisters Susan and Lucy and with his brother Edmund. Peter's reign in Narnia was a Tetrarchy (Greek: "leadership of four"), and as High King Peter the Magnificent, he had supreme authority over all subsequent Narnian monarchs. Peter is illustrated by Pauline Baynes in the original novels with dark hair, but there are no specific descriptions of his hair or eye colour or complexion by Lewis.
Атауы
"Арыстанның" алғашқы нұсқасы былай басталады: "Бұл кітап Энн, Мартин, Роза және Питер есімді төрт бала туралы. Бірақ ең бастысы Питер туралы, ол ең кішісі еді". Питер ғана соңғы туындыға енді, бірақ ең кішісі емес, ең үлкені ретінде. Англияның оңтүстік-шығыс жағалауындағы Певенси – британ тарихының бірнеше тұсында маңызды рөл атқарған ортағасырлық қамалдың орны. Рудьярд Киплингтің "Пук-оф-Пук-Хилл" (1907) романында кем дегенде бір кейіпкер Певенсиді "Англияның қақпасы" деп атайды, ал Льюис кітаптарындағы әйгілі гардероб осы қақпаға айналады. "Певенси" тегі "Хроникалар" сериясында үшінші жарияланған кітапқа дейін, яғни "Таң атқанның сапарына" дейін пайда болмайды.
Бұрынғы мақала
Питер 1927 жылы дүниеге келген және "Арыстан, сиқыршы және киім шкаф" кітабында 13 жаста болады. Нарнияның Алтын ғасырының монархы ретінде ол бауырларымен бірге 15 жыл патшалық құрды, шамамен 28 жасқа жетіп, "Киім шкаф" кітабының соңында Англияға 13 жасқа дейін жасырақ күйіне оралды. "Соңғы шайқас" кезінде ол 22 жастағы университет студенті, бірақ ол 14 жасында "Принц Каспиан" оқиғасынан бері Нарнияда болған жоқ, бірақ оның жүрегі әлі де Нарнияда.
"Арыстан, сиқыршы және киім шкафында"
Адал және берілген үлкен аға ретінде, Питер төрт бауырдың ең үлкені. Ол бауырларын қорғауға және жауапкершілікті сезінетін жас адам болып өсуге бар күшін салады. Кітапта, ол бауырларынан гөрі ересегірек екені айтылады, себебі әкесі соғысқа шақырылғаннан кейін, Питердің анасы оған үш бауырының әкесіз қалғандарына шыдауға көмектесуді тапсырды. Әуе шабуылдарынан қорғану үшін, ол бауырларымен бірге пойызбен елден шығып, ауылға көшіріледі. Ауылда олар профессор Дигори Киркпенің ескі сарайында тұрады. Люси алғаш рет шкафқа тап болғанда, Питер оған сенбейді, оның бұл тек қиялы екенін ойлайды, дейді. Бірақ ол және басқа Певенсилер де шкафқа кірген соң: "Жақсы әзіл, Лу" дейді. Кейін ол Люсиге сенбегені үшін кешірім сұрайды және Эдмундтың Нарнияның бар екенін бұрын мойындамағанына ашуланады (Люси Эдмундты Нарнияда бұрын көрген, бірақ ол олар тек "ойнап отырған" деп жалған айтқан); "Расында, уақытты жойған кішкентай жануар". Бұл Эдмундтың алдап жүргенін мойындауынан туындайды, ол Нарнияға кіргеннен кейін: "Егер шамға қарай бағытталсақ, сол жаққа сәл бұрылуымыз керек пе?" дейді. Питер Люсиді алдап, оның айтқанына сенбегендіктен ашуланған еді. Люси Нарнияда болғанына сенбесе де, ол Люсиге ел таптым дегені үшін оны мазақтап, жігерлендіргеніне наразы болды. Люси шкаф арқылы Нарнияға екінші рет кіргенін және төрт бауырдың бәрі бірге Нарнияға кіргенін мәлімдегенге дейін, Питер Эдмунд пен Люси арасындағы келісімге қол жеткізеді, бірақ оның Эдмундқа деген ашуы әлі де байқалады. Эдмунд кейін Ақ Сиқыршыға барады (алғаш Нарнияға келгенде онымен кездесіп, оның билік уәделеріне азғырылады) және Питер кейін Асланға Эдмундқа деген ашуының (Люсиді жалғаншы екенін дәлелдеуге тырысқаны үшін) оның қателік жасауына себеп болғанын мойындайды. Питер мен оның бауырлары Нарнияға келгеннен кейін Мистер және Миссис Бивердің қорғауында болады, ал Мистер Бивер Эдмундты көз салған сәттен бастап сатқын деп күдіктенеді, бірақ ол туралы басқаларға ештеңе айтпайды, оның жоқ екенін байқағанға дейін және Мистер Бивер Эдмундтың Ақ Сиқыршыға кеткенін біледі. Эдмунд Асланның бұйрығымен құтқарылады. Осы уақытта қалғандары Асланмен кездесу үшін Тас үстелге барады. Питер Асланды табу жолында онымен кездескеннен кейін Санта-Клаустан қылышын (Риндон) және қалқанын алады, ал кейін Аслан оны "Сэр Питер Вольфтің қарғысы" деп атады. Ол Сьюзан мен Люсиді өлтірмекші болған Ақ Сиқыршының құпия полициясының бастығы Маугримды өлтіргеннен кейін. 1979 жылғы анимациялық фильмге негізделген кітаптардың американдық басылымдарында Льюис бас қасқырдың атын норвегиялық мифологиядағы кейіпкердің атымен Фенрис Ульфке өзгертті. Бұл аудармаларда Питерге "Фенрис қарғысы" деген ат берілген. Ұлы шайқас жоспарланып жатқанда, ол Аслан әскерінің бас генералы болып тағайындалады. Ақ Сиқыршы Жадис, Нарнияның өзін патшайым деп жариялаған және оның жаман одақтастарын жеңгеннен кейін, ол Асланмен бірге "Ұлы Питер, Нарнияның жоғары патшасы, Жеке Аралардың императоры, Кайр-Паравельдің иесі, Арыстанның Ең Асыл Орденінің рыцарі" деп таж кигізіледі. Екі Адам Ұлының және екі Хауа қызының Кайр-Паравельдегі төрт таққа отыруы туралы ежелгі болжам орындалады. Бұл 100 жылдық қыс пен Ақ Сиқыршының билігінің аяқталуын және Нарнияның алтын ғасырының басталуын білдіреді. Ол және оның бауырлары 15 жылдан кейін өздерінің әлеміне оралады (онда олар қайтадан балалар болып табылады), бірақ онда уақыт өткен жоқ.
" Ат пен оның баласы "
Бұл бөлімде Питер көрсенбейді, бірақ оның есімі айтылады. Сюзан мен Эдмунд Калорменде Рабадаш ханзадасынан қашып бара жатқанда, ол солтүстікте алыптармен соғысып жатыр. (Люси ғана Каир-Паравелде қалды).
Принс Каспианда
Певенсилер Каир-Паравельдің қираған жерлеріне келгеннен кейін, олар қамалдың қазына бөлмесін табады, онда Питер, Сьюзан және Люси Әке Шақырып берушінің (Father Christmas) берген сыйлықтарын көреді. Питер өзінің қылышын, Риндонды, және қалқанын алып, қайтадан топтың жетекшісі рөлін атқарады. Олар соңынан принц Каспиан X-ті өзінің ағасының Тельмарин әскерінен қорғауға көмектескен Трампкин атты гноммен кездеседі, ол оларды Асланмен кездесуге жетеледі. Балалар шешім қабылдауға мәжбүр болғанда, Питер Жоғарғы Патша ретінде соңғы сөзді айтады. Соғысты Люси Асланды тауып, нарниялықтарды ояту үшін жеткілікті уақытқа дейін ұстап тұру үшін Питер Тельмарин патшасы Миразбен жеке дуэль өткізу құқығын талап етеді. Певенси балалары Тельмариндерді жеңуге көмектескеннен кейін, Питер Каспианға еркін Нарнияны билеу құқығын ресми түрде береді. Аслан Каспианға «Біздің және Жоғарғы Патшаның қол астында билік ету» құқығын сыйлайды. Бірақ, кейін Питер Люси мен Эдмундқа Асланның өзіне және Сьюзанға енді Нарнияға қайта оралмайтынын айтқанын, өйткені олар қазір тым үлкен болып, сол әлемнен білуге тиіс барлықты білгенін жеткізеді. Төрт бала өздерінің интернаттарына баратын пойыздарын күтіп отырған әлемдеріне оралады. Осы кітапта Люси оның сүйікті қарындасы екені белгілі болады, бұл факті серия бойында айқын байқалады.
Таң атқанның саяхаттары
Кітапта физикалық түрде болмаса да, Пётр емтиханға дайындалу үшін профессор Киркпен оқып жатқаны айтылды, бірақ қалған үш бала онымен бірге бола алмады, себебі ол киім шкафы бар үлкен үйден көшіп, енді әлдеқайда кішкентай үйге қоныс аударған. «Нарния хроникасы: Таң атқанның сапары» фильмінде Питер бір тойда эпизодтық рөлде пайда болады. Люси Сьюзанға айналғанда, Питер мен Эдмунд Люсиді және Нарнияны танымайды.
Соңғы шайқаста
Бұл оқиғада Петірдің рөлі шағын. Ол сол кездегі Нарния патшасы Тирианға, Тирианның Нарнияның жеті досы туралы көрінісінде ғана тікелей сөйледі. Басқа Достармен бірге кешкі асқа қатысқаннан кейін Питер мен Эдмунд профессор Дигори Кирк Кеттерлилердің бағында жерлеген сиқырлы жүзіктерді қайтарып алу үшін Лондонға барды, олар Евстас пен Джиллді Нарнияға жеткізуді үміттенеді. Екеуі де Лусиді, Евстасты, Джиллді, Дигори мен Полиді станция алаңында күтіп отырғанда пойыз апатқа ұшырап, олардың барлығы қаза тапты, Джилл мен Евстасты әлемнің аяғына дейін уақытша Нарнияға көшіріп, содан кейін олар нағыз Нарнияға, яки жұмаққа барады және Питермен, Эдмундпен, Лусимен, Дигоримен және Полимен қайта қосылады. Тириан Петірді патша және батырдың сымбатымен сипаттады. Тириан амбар есігінен өтіп, Ташты алғаш көргеннен кейін, Питер тыныш түрде оған олжасымен бірге кетуге бұйрық берді. Нарнияның барлық тұрғындарына үкім шығарғаннан кейін Аслан Питерге есікті жабуды бұйырады, осылайша әлем аяқталады. Питер Асланның елінде қалуға рұқсат алған көптеген адамдардың бірі, соның ішінде Питердің, Эдмундтың, Сюзанның және Лусидің ата-анасы да бар.
Христиандық элементтер
Льюис, өзінің аллегория бойынша сарапшы болғанымен, «Нарния жылнамаларын» аллегория деп санамады. Ол оларды «болжамдық» деп қарастырды, «Егер Нарния сияқты әлем шынымен болса және Ол біздің әлемде істегендей, сол әлемде денеге енуді, өліп, қайта тірілуді таңдаса, Мәсіх қандай болар еді?» деген сұраққа жауап беретін нәрсе ретінде түсіндірді. «Бұл ешқандай аллегория емес». Аллегориялық болмаса да, Нарния христиан дінінің элементтерімен маңызды параллельдерді ұсынады. Петір Певенси мен Исаның алғашқы он екі шәкіртінің бірі болған Әулие Петірдің арасында ұқсастықтар бар. Әулие Петірге Мәсіхтен берілген есім сияқты, Петір Певенсиге Аслан Сэр Питер Вольфсбен есімін қояды. Римнің дәстүрлі бірінші епископы ретінде Әулие Петір және оның ізбасарлары шіркеудің басқа басшыларымен тең, біріншілердің бірі болып саналады. Сол сияқты, Петір Певенсиге Жоғарғы Патша атағы беріледі. Соңында, католик дәстүріне сәйкес, Киелі кітаптағы Әулие Петірге «көк патшалығының кілттері» берілді және Петір Певенси есікті жауып, алтын кілтпен бекітіп, «Соңғы шайқаста» сот болғаннан кейін қиратылған Нарнияны мөрледі.
Портреттер
1967 жылғы телесериалда оны Пол Уоллер сомдайды. 1988 жылы BBC жасаған "Арыстан, Сиқыршы және Гардероб" телесериалда оны актер Ричард Демпси ойнайды. Диснейдің тірі актерлік фильмдерінде оны бала кезінде Уильям Мозли, ал бірінші фильмнің соңында Ноа Хантли ересек ретінде бейнелейді. 1990-жылдардың соңы / 2000-жылдардың басында Focus on the Family Radio Theatre жасаған радиоқоюларда оны бала кезінде Фредди Финдлей, ал ересек кезінде Питер Мортон дауыстайды. "Эпикалық фильм" пародиасында Адам Кэмпбелл оны "Питер Первертский" деген есіммен пародиалайды.