Кіріспе

Виктория штатындағы тас жол, Австралия

Нипиан тас жолы – Виктория штатындағы маңызды тас жол. Ол оңтүстік Мельбурндағы Сент-Килда торабынан Портсиге дейін созылып, Порт-Филлип шығанағының шығыс жағалауына жақын өтеді. Бұл Мельбурн орталығынан Мельбурнның оңтүстік аймақтары арқылы өтетін басты жол. Бұл атау бірнеше тас жолды қамтиды және көбінесе жүргізушілерге тек орталық бөлігі ғана таныс, себебі барлық бөлік әлі де құрамдас бөліктерінің аттарымен белгілі: Сент-Килда жолы, Брайтон жолы және Нипиан тас жолының өзі. Брайтон жолына жеткен соң, ол оңтүстік-шығысқа қарай Елстернуиктегі Глен Хантли жолымен қиылысқанға дейін созылады, онда ол қайтадан Нипиан тас жолы болып өзгереді. 67-ші трамвай маршруты тас жолдың ортасымен өтеді және Глен Хантли жолына бұрылады. 1984 жылы Кокрэйн көшесінен (Элстернуик) Саут Роудқа (Мураббин) дейінгі жеті шақырымдық бөлігі екі бағытты тас жолға айналдырылып аяқталды. Глен Хантли жолында жылдамдық шегі 80 км/сағ-қа дейін көтеріліп, жол сегіз жолақты екі бағытты тас жолға айналады. Моораббинде ол алты жолаққа дейін тарылады, Челтенхэм мен Ментон қалаларынан өтеді, содан кейін Мордиаллоктағы айналма жолдардан кейін 60 км/сағ немесе 70 км/сағ жылдамдықпен төрт жолақты бір бағытты тас жолға дейін азаяды. Содан кейін тас жол Порт-Филлип шығанағының жағалауымен Франкстонға дейін, бірнеше екі бағытты бөліктерімен және Оливерс төбесіне дейін өтеді, онда Франкстон мен шығанақтың әдемі көріністері ашылады.

Морнингтон түбегі

1960 жылдардың соңында Маунт Элиза қаласының шетінде айналма жол салынды. Бұрын тас жол басты сауда орталығынан өтетін, қазір Маунт Элиза жолы деп аталатын бөлігі болды. Маунт Мартадан өткеннен кейін, тас жол Морнингтон түбегі тас жолымен қатар жүреді, содан кейін Дромана қаласына бұрылады. Онда тас жол тағы бір рет атауын өзгертті, ол қоныс салған жылдарығы бұрынғы атауы – Пойнт Непиан жолы болды. Осы жерден Артур орындығына қол жеткізуге болады, онда шығанақтың көрінісі ашылады, ал ашық күні Мельбурн қаласының көкжайлары көрінеді. Антоний мұрыны – Порт-Филип шығанағының оңтүстік жағалауында, Дромана мен МакКрей қалалары арасында орналасқан бір нүкте немесе тіктеу жартас. Тас жол «Мұрын» мен шығанақтың жағалауы арасынан өтеді. Оған 1839 жылы Чарльз Ла Троб есім берген. 1920 жылдары «Мұрын» тас жолды күнделікті толқындардың тоқтатуына қарсы тұру үшін өзгертілді. B110 бағыты Соррентодағы тас жолдан бөлініп, паром арқылы Квинсклифф шығанағына, одан әрі Белларин тас жолы арқылы Гиллонг қаласына барады, бірақ тас жол екі жолақты жол ретінде Портси теңіз жағалауындағы курортқа дейін жалғасады. Тас жолдың соңы – бұрынғы Ұлт Достастығының карантин және қорғаныс станциясының қақпалары алдындағы қарапайым, көзге түспейтін боялған айналымдық, Мельбурнның негізгі оңтүстік тас жолының қарапайым аяқталуы.

Тарих

Бастапқыда Артурс Сит Роуд деп аталған бұл жол 1850 жылдары Мельбурнның оңтүстігіндегі шаруашылықтардан (Джуд Робертсқа тиесілі) жол (бастапқыда қалың құмды жол) жасау және қаланы оңтүстік шығанақтары мен Пойнт Непеандағы теңіз қорғанысымен байланыстыру үшін салынған. 1924 жылғы Виктория Парламенті қабылдаған Автокөлік жолдары және көлік құралдары заңы мемлекеттік автокөлік жолдарын жариялауға мүмкіндік берді, олардың үштен екісі Мемлекеттік жолдар кеңесі (кейін VicRoads) арқылы мемлекеттік қаржыландырылды. Непиан тас жолы 1947/48 қаржы жылында Эльстернуиктегі Гленхантли жолынан Фрэнкстон арқылы Портсиге дейін (барлығы 55 миль) мемлекеттік тас жол деп жарияланды; осы жарияланғанға дейін жол Пойнт Непеан жолы деп аталды. Ол Пойнт Непеан атын алды, ол британдық саясаткер және отарлық әкімші, сэр Эван Непеан, 1-ші баронет PC атымен аталды. Непиан тас жолы 1965 жылы Мельбурн мен Портси арасындағы 3-ші қалалық бағыт ретінде белгіленді. Викторияның 1990 жылдардың соңында жаңа әріптік-сандық жүйеге көшуімен, тас жолдың оңтүстік бөлігі Морнингтоннан Соррентоға дейін B110 бағытымен алмастырылды, ол Бэлларин тас жолымен Гиллонгқа дейін құйықтың екінші жағындағы Куинсклиффте жалғасты. 1983 жылғы Көлік туралы заң (1924 жылғы Автокөлік жолдары және көлік құралдары заңының дамуы) VicRoads арқылы мемлекеттік автокөлік жолдарын жариялау ережесін жаңартты. 1991 жылдың мамырында Пойнт Непеан жолы Дроманадағы Марин Драйв пен Портсидегі жолдың соңы арасындағы туристік жол деп жарияланды; алайда жол әлі де Непиан тас жолы деп белгілі және солай көрсетілді. 2004 жылғы Жолды басқару туралы заң Викторияның маңызды магистральдық жолдарын басқару және дамыту жауапкершілігін VicRoads-қа берді: 2004 жылы VicRoads жолды Непиан тас жолы (Магистраль #6660) деп жариялады, ол Сент-Килдадағы Сент-Килда жолынан басталады (бұл жариялау ресми түрде бүгінгі Сент-Килда жолын Сент-Килда торабынан және Брайтон жолынан қамтиды, бірақ осы бөлімдегі жол көрсеткіштері бастапқы атауын сақтайды) және Морнингтон Флиндерс жолында аяқталады (Непиан тас жолы деп көрсетілген) Дроманада (Морнингтон түбегімен Маунт Марта торабы ретінде жақсы танымал) және Непиан тас жолын Морнингтон-Дромана жолы (Марин Драйв деп белгілі) мен Портсидегі жолдың соңы арасындағы Пойнт Непеан жолы (Магистраль #4034) деп қайта атады. Морнингтон түбегі автожолымен Марин Парад және Маунт Марта торабы арасындағы қалдық Марин Парад пен Bittern Dromana Road арасындағы Bittern Dromana Road (Магистраль #5754) және Mornington Flinders Road (Магистраль #5751) Mornington Flinders Road және Маунт Марта торабы арасындағы қалдық деп жарияланды; осы бөлімдер әлі де Непиан тас жолы деп көрсетілген. 1950-1980 жылдар аралығында жол қала мен Мордиаллок арасындағы бөлінген автокөлік жолына біртіндеп жаңартылды. Мордиаллоктан Фрэнкстонға дейін тас жол төрт қатарлы бөлінбеген жол. 2009 жылдың басында төрт қатардан кем болатын Mordialloc көпірінің соңғы бөлігі кеңейтілді.

Болашақтағы солтүстік-оңтүстік байланыс

Трансурбан, Эддингтон баяндамасына 2008 жылғы шілдеде берген жауабында, Хьюм тас жолы мен Метрополитен айналма жолынан Глен Хантли жолының оңтүстігіндегі, Эльстернуиктегі Непиан тас жолына дейінгі солтүстік-оңтүстік дәлізге, көбінесе Ходдл тас жолы арқылы, көңіл бөлу қажет деп санайды. Бұл бағыт 1969 жылғы Мельбурн көлік жоспарында ұсынылған F2 тас жолының бастапқы бағытын қайталайды.