III Вальдемар: Дания королі (1326-1329)

Кіріспе

Дания королі 1326–1329 жылдары Вальдемар III (1314–1364) – 1326–1329 жылдары Дания королі болды, осы кезде ол кәмелетке толмаған еді; сонымен қатар 1325–1326 жылдары және 1330–1364 жылдары Вальдемар V ретінде Шлезвиг герцогы болды. Ол сәтсіз Кристофер II-ге қарсы қойылған бәсекелес патша болды және оның поддандылары оған кеңінен қарсылық көрсетті. Оның билеу мерзімі отставкаға кеткен кезде аяқталды. Кейде ертерек патша Вальдемар Жас (шамамен 1209–1231) да Вальдемар III деп аталады.

Өмірбаян

Вальдемардың әкесі Шлезвиг герцогы Эрик II болса, анасы Рендсборг графы Генрих I-нің қызы Аделаида еді. Оның алыс туысы және Дания патшалық тармағының басшысы Кристофер II патшалығынан қуылғанда, Холштейнер және Дания ақсүйектері жаңа патшаны таңдауға келді. Олардың таңдауы 11 жасар Шлезвиг герцогы Вальдемар V-ке түсті, ол Дания королі Абельден тараған әулеттің басшысы еді. Жас болғандықтан, оның анасының інісі, Рендсборгтың қуатты графы Герхард (Герхард III Холштейн), сонымен қатар кепілдемеге алынған Данияның ең ірі қарыз берушісі, регент және қамқор (грев Герт немесе Ден кульде Греве) болып тағайындалды. Вальдемардың таққа отыру шарты Кристофердің шартындай қатаң болды. Жаңа талаптар да болды, мысалы, Сканиядағы барлық патшалық қамалдар бұзылуы керек, ал барлық ақсүйектер өздерінің үйлерін бекітуге құқық алды. Бірақ ең маңызды келісім – «Constitutio Valdemariana» деп аталды, ол болашақта бір адамның бір уақытта Слазвиг пен Данияны билей алмайтынын уәделеді. Сондықтан Вальдемар Шлезвиг мұрагерлігінен бас тартып, оны өзінің інісі мен қамқоршысына берді, осылайша алғашқы Голштейнер герцог атанды: Герхард, Ютландия герцогы (немесе Оңтүстік Ютландия немесе Шлезвиг). Қазір Дания толығымен белгілі бір ақсүйектердің қолында болды. Бұл шаруалардың көңілінен шыққан жоқ. Ақсүйектердің бір бөлігі шетелдіктер болды және көптегендері жаңа салықтар енгізді. 1328 жылы Зеландияда шаруалар көтеріліске шықты, бірақ ол басылды, ал 1329 жылы Ютландияда көтеріліс болды; Ютландия көтерілісі сәтті болды, бірақ соңында одан да құтылды. Ақырында Герхард патша атынан бас тартты, ал 1329 жылы Кристофер II таққа қайта оралуға рұқсат алды. Вальдемар қайтадан Шлезвиг герцогы болды. 1340 жылы ол өзінің жалғыз қарындасы Хелвигті Шлезвигтен Данияның жаңа патшасы Вальдемар IV-ке үйлендірді. Өмірінің қалған бөлігінде ол Данияға қатысты өзгеретін саясатты ұстанды, соғыс пен ынтымақтастық кезекпен жүрді. Вальдемар 1364 жылы қайтыс болды. Ол Шверин графы Гюнзелин VI-ның қызы Рихардисқа (1384 жылы қайтыс болды) үйленген. Олардың екі ұлы болды: Вальдемар (1338–1360) және Генрих (1342–1375). Генрих әкесі қайтыс болғаннан кейін Шлезвиг герцогы болды.

Valdemar's father was Duke Eric II of Schleswig and his mother was Adelaide, daughter of Henry I of Rendsborg. When his distant kinsman and the head of the rival royal branch Christopher II of Denmark was exiled from his kingdom, Holsteiner and Danish high nobles got to choose a new king. Their choice fell to 11 year old Duke Valdemar V of Schleswig, who was the head of the branch descended from King Abel of Denmark. Due to his young age, his maternal uncle, the mighty Count Gerhard of Rendsborg (Gerhard III of Holstein) who also was the biggest pawnbroker of mortgaged Denmark, was appointed as the Regent and guardian (grev Gert or Den kullede Greve). Valdemar's ascension promissory was at least as strict as Christopher's had been. There were some new stipulations, such as all royal castles in Scania should be demolished, and all nobles received the right to fortify their homesteads. The most important agreement, however, was the so called Constitutio Valdemariana, which promised that in the future, the same person could never be both ruler of Slesvig and Denmark simultaneously. Valdemar accordingly gave up his patrimony, Schleswig, and enfeoffed it to his uncle and guardian, whereby the first Holsteinian became a Duke: Gerhard, Duke of Jutland (or Southern Jutland or Schleswig). Denmark was now held totally by certain nobles, in practice. That was not popular among the peasants. A portion of the nobles were foreigners, and many set up new taxes. In 1328, peasants in Zealand rose in rebellion, though it was quelled, and a rebellion in Jutland followed in 1329; the Jutland rebellion had more success, but was also quelled in the end. Finally, count Gerhard gave up in the name of his king, and in 1329 Christopher II was allowed to return to the throne. Valdemar became again Duke of Schleswig. In 1340, he gave his only sister Helvig of Schleswig to marriage with Valdemar IV, the new king of Denmark. During the rest of his rule he led a changeable policy towards Denmark by which war alternated with co operation. Valdemar died in 1364. He was married to Richardis of Schwerin (died 1384), daughter of Count Günzelin VI of Schwerin Wittenburg. They had two sons, Valdemar (1338–1360) and Henry (1342–1375). Henry succeeded as Duke of Schleswig when his father died.