Сараево кинофестивалі

Кіріспе

Босния және Герцеговинада кинофестиваль өтті.

Сараево кинофестивалі – Оңтүстік-Шығыс Еуропадағы ең басты және ірі кинофестиваль, сондай-ақ Еуропадағы ең ірі кинофестивальдердің бірі. Ол 1995 жылы Босния соғысы кезінде Сараево қаласы қоршауда тұрғанда Сараевода құрылды. Фестиваль жыл сайын Сараевоға халықаралық және жергілікті жұлдыздарды шақырады. Ол тамыз айында өтіп, әлемнің түкпір-түкпірінен келген толық метражды және қысқаметражды фильмдерді көрсетеді. Қазіргі фестиваль директоры – Йован Марьянович.

Тарих

1993 жылдың қазан айында MESS ұйымының Харис Пашович режиссерлігімен он күндік Сараево халықаралық кинофестивалі өтті. Осы оқиғаның сәттілігі, 1992 жылдан бері Мирсад Пуриватра мен Изета Градевичтің соғыс кезеңіндегі фильмдерін көрсетуімен байланысты, жыл сайынғы фестивальдің құрылуына әкелді. Бірінші Сараево кинофестивалі 1995 жылдың 25 қазаны мен 5 қарашасы аралығында өтті. Ол кезде Сараево қаласы әлі де қоршауда болды және фестивальге қатысушылардың саны аз болады деп күтілді. Дегенмен, 15 000 адам фильмдерді көруге келді, олардың 37-сі 15 түрлі елден болды. Фестиваль тез өсіп, қазір Оңтүстік-Шығыс Еуропадағы ең маңызды кинофестивальге айналды, жыл сайынғы барлық бағдарламаларына 100 000-нан астам адамды тартады және 60 елден келген жүздеген фильмдерді көрсетеді. Сараево кинофестивалі Ұлттық театр алаңында өткізіледі, оның алдында Фестиваль алаңы мен қызыл кілем төселген. Фестивальде фильмдер ашық аспан астындағы Металак театрында, Босния мәдени орталығында және қаланың тағы бес кинотеатрында көрсетіледі. Фестивальге Роберт Де Ниро, Анджелина Джоли, Брэд Питт, Эмиль Хирш, Орландо Блум, Дэниел Крейг, Дэнни Гловер, Джон Малкович, Морган Фриман, Оливер Стоун, Джон Клиз, Стив Бускеми, Майкл Фассбендер, Джереми Айронс, Боно Вокс, Ник Кейв, Кулио, Стивен Фриарс, Микки Рурк, Майкл Мур, Жерард Депардье, Даррен Аронофски, Софи Оконедо, Джиллиан Андерсон, Кевин Спейси, Эрик Кантона, Бенисио дель Торо, Тим Рот, Мадс Миккельсен, Джесси Айзенберг және тағы да көптеген жұлдыздар қатысты. 2001 жылы Еуропалық кино академиясы Сараево кинофестивалін "Еуропаның үздік қысқаметражды фильмі" сыйлығына фильмдерді ұсынуға құқылы он бір фестивальдің бірі деп таныды. 2001 жылы Сараево кинофестивалінің жеңімпазы атанған Данис Тановичтің "Ешкімнің жері" фильмі АҚШ-та "Оскар" сыйлығын жеңіп алды. 2004 жылдан бастап "Үздік фильм" сыйлығы "Сараевоның жүрегі" деп аталады. 2007 жылы 13-ші Сараево кинофестивалі аясында Берлин халықаралық кинофестивалі және Berlinale Talent Campus-пен бірлесіп Сараево Talent Campus құрылды. 2014 жылы Сараево Talent Campus "Talents Sarajevo" деп өзгертілді. Talents Sarajevo – болашақ кино мамандары үшін білім беру және шығармашылық платформасы болып табылады және аймақтағы ең беделді кино оқу орталығы ретінде танылды. Фестивальде сонымен қатар CineLink та бар, ол бір жылдық жобаны дамыту бағдарламасы болып табылады, нәтижесінде фестиваль күндері жыл сайынғы бірлескен өндіріс нарығы өтеді. CineLink Market жыл сайын толық метражды көркем фильмдерге арналған 10 үздік өңірлік жобаны ұсынады, сонымен қатар фестиваль қонақтарына жиналған өңірлік индустриямен кездесуге ерекше мүмкіндік береді, жас кинорежиссерлерге, продюсерлерге және режиссерлерге назар аударады, олар соңғы жобаларын, өндірістерін және аяқталып жатқан жұмыстарын ұсынады, халықаралық дистрибьюторларға, теледидар сатып алушыларына және фестиваль бағдарламалаушыларына өңірлік өндірістің ерекшеліктерін көрсетеді, бұл CineLink-ті Оңтүстік-Шығыс Еуропадан келген жаңа фильмдер үшін ең маңызды халықаралық нарыққа айналдырады. CineLink-тің алғашқы нұсқасы 2003 жылы 9-шы Сараево кинофестивалі аясында өтті. Аймақтың барлық бөлімінен 91 фильм қатысты, үш мүшеден тұратын қазылар алқасы – Филипп Бобер, Бехруз Хашемиан және Чедомир Колар, Канн, Венеция, Роттердам және Берлин сияқты барлық ірі халықаралық кинофестивальдарда жүлде алған фильмдердің продюсерлері, алты жеңімпаз фильмді таңдады, олар: "Тасталып кеткен" Златко Топчич, "Босниялық қазан" Ведран Фаджкович, "Баяу" Никола Мишич, "Толыққанды жеке" Неджад Бегович, "Тоска үшін раушан гүлдері" Бранко Джурич, Симона Стражисар және "Соңғы күн" Намик Кабиль. 2019 жылы Кино өнер және ғылым академиясы Сараево кинофестиваліне қысқаметражды фильмдер санатында "Оскар" сыйлығына іліккен кинофестиваль мәртебесін берді. Сараево кинофестивалінде "Сараевоның жүрегі" сыйлығын жеңіп алған және Еуропалық кино академиясының (ЕФА) қысқаметражды фильмдер сыйлығына ұсынылған қысқаметражды фильмдер Академия ережелеріне сәйкес келетін болса, стандартты кинотеатр көрсетілімінсіз Академия сыйлығының Анимациялық қысқаметражды фильмдер және Тірі экшн қысқаметражды фильмдер санатында қарауға құқылы.

In October 1993, a ten day Sarajevo International Film Festival was held, directed by Haris Pašović of MESS. The success of this event, combined with the legacy of Mirsad Purivatra's and Izeta Građević's wartime film screenings from 1992, led to the establishment of an annual festival. The first Sarajevo Film Festival was held from 25 October to 5 November 1995. At that time, the siege of Sarajevo was still going on and attendance projections were very low. However, a surprising 15,000 people came to see the films, of which there were 37 from 15 different countries. The festival grew at a remarkable pace, now being the most prominent film festival in Southeast Europe, attracting more than 100,000 people annually on all programs and screening hundreds of films from 60 countries. The Sarajevo Film Festival is hosted at the National Theatre in front of which the Festival Square and the red carpet are located, with screenings at the Open air theater Metalac, Bosnian Cultural Center, and five other cinemas and projection locations around the city. The festival has been attended by celebrities such as Robert De Niro, Angelina Jolie, Brad Pitt, Emile Hirsch, Orlando Bloom, Daniel Craig, Danny Glover, John Malkovich, Morgan Freeman, Oliver Stone, John Cleese, Steve Buscemi, Michael Fassbender, Jeremy Irons, Bono Vox, Nick Cave, Coolio, Stephen Frears, Mickey Rourke, Michael Moore, Gérard Depardieu, Darren Aronofsky, Sophie Okonedo, Gillian Anderson, Kevin Spacey, Eric Cantona, Benicio del Toro, Tim Roth, Mads Mikkelsen, Jesse Eisenberg and many others. By 2001, the European Film Association made the Sarajevo Film Festival one of the eleven festivals that could nominate a film for the award of "Europe's Best Short Film". The 2001 winner of the Sarajevo Film Festival, Danis Tanović's No Man's Land, went on to win an Oscar in the United States. In 2004, the Best Movie Award was named the "Heart of Sarajevo". Beginning with the 13th Sarajevo Film Festival in 2007 and in cooperation with the Berlin International Film Festival and Berlinale Talent Campus, the Sarajevo Talent Campus has been added to the festival. In 2014, the Sarajevo Talent Campus got renamed to "Talents Sarajevo". Talents Sarajevo is an educational and creative platform for up and coming young film professionals, and has eventually come to be revered as the most prestigious film training event in the region. The festival also features CineLink, a year long project development program resulting in an annual co production market during the festival dates. The CineLink Market each year presents about 10 finest regional projects for feature length fiction films, also offering festival guests a special opportunity to meet with the assembled regional industry, with emphasis on young filmmakers, producers and directors presenting their latest projects, productions and works in progress, with highlights of the regional production presented to international distributors, TV buyers and festival programmers, making CineLink the most important international market place for new features from Southeast Europe. The first edition of CineLink, which was part of the 9th Sarajevo Film Festival, was held in 2003. Of the 91 entries from across the region, a three member jury, Philippe Bober, Behrooz Hashemian and Čedomir Kolar, producers whose films have won awards at all the major international film festivals such as Cannes, Venice, Rotterdam and Berlin, chose six winning films, and the winners were: The Abandoned Zlatko Topčić, Bosnian Pot Vedran Fajković, Slowly Nikola Mišić, Totally Personal Nedžad Begović, Roses for Tosca Branko Đurić, Simona Stražisar and Last Day Namik Kabil. In 2019, the Academy of Motion Picture Arts and Sciences awarded the Sarajevo Film Festival the status of the Academy Award qualifying film festival in the Short Film category. Short films that win the Heart of Sarajevo Award and the nomination for the European Film Academy (EFA) short film award at the Sarajevo Film Festival will be eligible for consideration in the Animated Short Film and Live Action Short Film category of the Academy Awards without the standard theatrical run, provided that they otherwise comply with the Academy rules.

Таланттар Сараево

Talents Sarajevo – 2007 жылы «Sarajevo Talent Campus» деген атпен Берлин халықаралық кинофестивалі және Berlinale Talent Campus бірлесіп іске қосқан бағдарлама. Talents Sarajevo – Оңтүстік-Шығыс Еуропаның (Әзербайжан, Босния және Герцеговина, Болгария, Хорватия, Грекия, Венгрия, Косово, Молдова, Черногория, Солтүстік Македония, Румыния, Словения, Сербия және Түркия) болашақ кино таланттары үшін білім беру және байланыс платформасы. Жыл сайын екі жүзден астам өтініш түседі, ал әлемдегі ең көрнекті кино мамандары өткізетін алты күндік оқуға тек сексен адам мұқият іріктеліп алынады. Жас киношілер басқа кинорежиссерлер мен кино саласының мамандарымен қатар, танымал кино өнерпаздарының жұмыстарымен танысып, индустриядағы ағымдағы трендтер мен мәселелер туралы біледі және халықаралық кино қауымдастығымен танысады.