Кіріспе

Хорват әскери шекарасы (немесе Hrvatska vojna granica) – Габсбург монархиясының әскери шекара ауданы, бастапқыда Австрия империясы кезінде, кейін Австрия-Мажарстан кезінде құрылған.

Тарих

XVI ғасырдың соңында Хабсбургтер Хорватия Корольдігінің жерінен құрылған, бастапқыда сол Корольдіктің номиналды бөлігі болды. 1627 жылы әскери шекараның бір бөлігі ретінде тікелей императорлық басқаруға берілді. Шекара Осман империясымен шектес орналасқан. Шекара аймағында патша-императорлар осы аймаққа келген халыққа тегін жер және дін бостандығын уәде етті, көбінесе халықтың құрамында хорваттар, сербтер және влахтар болды. Қарсылығында, осы аймақта тұратын адамдар империя үшін әскери қызмет етуге және жерді қорғауға міндетті болды. 1630 жылы император Фердинанд II «Статута Валахорум» заңын қабылдады. Әскери қызметті 16 жастан 66 жасқа дейін атқару қажет екені белгілі болды. XVII ғасырдың соңында Хабсбургтер Хорватия Корольдігі шекарасын кеңейтті, сондықтан Хорватия әскери шекарасының аумағы шығыстағы бұрынғы Осман территорияларын да қамту үшін кеңейтілді. 1783 жылы ол Загребте орналасқан Хорватия бас қолбасшылығының біріккен басқаруына берілді. Әскери шекара 1873 жылдың 8 тамызында демилитаризацияланды. Хорватия әскери шекарасы 1881 жылдың 15 шілдесіне дейін болды, содан кейін таратылып, Хорватия-Славония Корольдігіне (Славония шекарасы сияқты) қосылды.

География

Әскери шекараның бұл бөлігі Лика, Кордун, Бановина географиялық аймақтарын қамтыды және батысында Адриатика теңізімен, оңтүстігінде Венеция Республикасымен, солтүстік-батысында Хорватия Габсбургтер Корольдігімен, оңтүстік-шығысында Осман империясымен, шығысында Славония Габсбургтер Корольдігімен және солтүстігінде Венгрия Габсбургтер Корольдігімен шектеседі. Ол Уна өзенінің Саваға құятын жерге жақын Славон әскери шекарасына дейін созылды. Әскери шекараның қалған бөлігі сияқты, ол 19 ғасырдың соңында саяси бірлік ретінде жойылды.