Кіріспе
Инжір түрінің ақпараты ↓
сурет = Starr 080608 7576 Фикус бенджамина лайсан альбатросымен бірге Gym Sand Island Midway Atoll (24823189861). jpg
статусы = LC
статус жүйесі = IUCN3.1
статус дереккөзі =
туысы = Ficus
бастауы = Ficus subg. Urostigma
түрі = benjamina
бастауды көрсету = 4
авторы = L. 1767
синонимдері =
синонимдерінің дереккөзі = немесе фикус ағашы, көбінесе дүкендерде жай ғана фикус деп сатылады, Морацеа тұқымдасының гүлді өсімдік түрі, Азия мен Австралияға тән. Бұл Бангкоктың ресми ағашы. Бұл түр Батыс Индияда және АҚШ-тың Флорида және Аризона штаттарында да табиғи түрде кездеседі. Израиль қалалары мен саябақтарында ең көп кездесетін ағаштардың бірі. Табиғи ареалында, оның кішкентай жемістерін кейбір құстар жақсы көреді.
speciesbox
|image = Starr 080608 7576 Ficus benjamina habit with Laysan albatross Gym Sand Island Midway Atoll (24823189861). jpg
|status = LC
|status system = IUCN3.1
|status ref =
|genus = Ficus
|parent = Ficus subg. Urostigma
|species = benjamina
|display parents = 4
|authority = L. 1767
| synonyms =
|synonyms ref = or ficus tree, and often sold in stores as just ficus, is a species of flowering plant in the family Moraceae, native to Asia and Australia. It is the official tree of Bangkok. The species is also naturalized in the West Indies and in the states of Florida and Arizona in the United States. It is one of the most common trees in Israeli cities and parks. In its native range, its small fruit are favored by some birds.
Сипаттама
Ficus benjamina – табиғи жағдайда биікке жететін, әдемі иілген бұтақтары мен жылтыр, оқшау пішінді, ұшы сүйір жапырақтары бар ағаш. Қабығы ақшыл сұр, тегіс. Жас бұтақтардың қабығы қоңыр түсті. Көп бұтақты, кең жайылған ағаш басы көбінесе 10 метрге дейін диаметрге жетеді. Бұл салыстырмалы түрде кішкентай жапырақты інжір. Жапырақтары өзгермелі, қарапайым, бүтін және сабақты. Жапырақ сабағы ұзын. Жас жапырақтары ашық жасыл, сәл толқынды, ескі жапырақтары жасыл және тегіс; жапырақ тілі сопақтан сопақ-ұзыншаға дейін, негізі үшбұрышты немесе кең дөңгелек, ал ұшы қысқа сүйір болып келеді. Жылтыр немесе күңгірт жапырақ тілінің ұзындығы және ені – 1 см. Жапырақ шеттерінде сары кристалдық жасушалар ("цистолиттер") орналасқан. Екі қабықты, жапырақшалары бірікпеген, ланцеолат пішіндес және (сирек) ұзын. F. benjamina – бір үйлі. Гүлшоғырлары шар немесе жұмыртқа тәрізді, жылтыр жасыл, диаметрі – 3 см. Гүлшоғырларда үш түрлі гүлдер болады: аталық, құнарлы және құнарсыз аналық гүлдер. Шашыраңқы, сабақты аталық гүлдерде бос тостаған жапырақтары және аталық тозаңдығы бар. Көптеген құнарлы аналық гүлдер сабақсыз болып келеді және үш немесе төрт тостаған жапырақтарымен, сопақ пішіндес аналық безімен жабдықталған. Стильдің жақтары біртегіс және кеңейген жарақатпен аяқталады. Піскен інжірдің (жинақталған жемісі) қызыл-қоңыр түсті, диаметрі – 1 мм.
Өсіру
Тропиктік, субтропиктік және жылы белдеулерде жылап тұрған інжір саябақтар мен қалалық жағдайларға, мысалы, кең көшелерге өте үлкен және сәндік ағаш болып өседі. Оны көбінесе осы мақсатта өсіреді. F. benjamina – орташа белдеулерде кең таралған үй өсімдігі, себебі ол әдемі өседі және нашар өсу жағдайларын төзе алады; ол жарқын, күннөлді жағдайда жақсы өседі, бірақ сонымен қатар көлеңкеге де төзімді. Жазда орташа мөлшерде суару керек, ал қыста құрғап кетпеу үшін ғана суару жеткілікті. Ұзақ күн, күндізгі температураның жоғары және түнгі температураның орташа болуы – қысқа мерзімде қарқынды өсуге қолайлы жағдайлар. Оны бүркудің қажеті жоқ. Өсімдік суыққа сезімтал, сондықтан оны күшті желден қорғау керек. Үй ішінде өсіргенде, ол өзіне арналған орынға тым үлкен болып өсе алады, сондықтан оны күрт қысқарту немесе ауыстыру қажет болуы мүмкін. F. benjamina үй ішіндегі ауадан формальдегид газын тиімді түрде кетіретіні дәлелденген. Жемісі жеуге жарамды, бірақ өсімдік жеміс алу үшін өсірілмейді. Жапырақтары жарықтың кез келген кішігірім өзгеруіне өте сезімтал. Оны бұрғанда немесе орнын ауыстырғанда, көптеген жапырақтарын түсіріп, жаңа жарық қарқынға бейімделген жаңа жапырақтармен алмастырады. Өсімдік температура, ылғал және орнын ауыстыру сияқты басқа да қоршаған орта факторларының өзгеруіне де сезімтал.
Өсімдіктер
Көптеген сорттар бар (мысалы, 'Даниель', 'Наоми', 'Экзотика' және 'Алтын патша'). Кейбір сорттарының жапырақтары ашық жасылдан қою жасылға дейін әртүрлі түстерге боялған, сондай-ақ әртүрлі ақ жолақты түрлері де кездеседі. Ұлыбританияда өсірілетін бұл өсімдік және 'Starlight' жолақты сорты Корольдік бау-бақша қоғамының Бау-бақшалық еңбек сіңіргендері сыйлығына ие болды. Миниатюралық сорттары, әсіресе 'Too Little', үй ішінде бонсай өсіруге арналған ең танымал өсімдіктердің бірі болып табылады.
Деструктивті тамырлар және дауылға бейімдік
АҚШ Орман қызметінің мәлімдемесінше: "Тамырлар жылдам өсіп, бақтарға шабуылдайды, тротуарлардың, террасалардың және жолдардың астында өсіп, оларды көтереді". Олардың пікірінше, бұл түрді ағаш ретінде отырғызу тұрғын үйлерге артық үлкен, сондықтан оны тек қоршау немесе тіктеп жасалған экран ретінде қолдану керек. Бұл ағаштар сондай-ақ, дауылды аудандарға жататын Оңтүстік Флоридадағы күшті желге төтеп беру қабілеті төмен деп есептеледі. Осының салдарынан, Оңтүстік Флориданың көптеген аймақтарында осы ағаштарды жоюға рұқсат талап етілмейді. Оңтүстік Флорида Су басқармасы оларды қауіпсіз және дереу жоюды ұсынады.
Аллергиялық реакциялар
Өсімдік үй ішіндегі аллергендердің маңызды көзі болып табылады және шаң мен үй жануарларынан кейін үй ішіндегі аллергияның үшінші ең көп кездесетін себебі саналады. Көрінетін аллергия белгілеріне риноконъюнктивит және аллергиялық астма жатады. Фикус өсімдіктері латекс аллергиясы бар адамдар үшін ерекше қауіпті болуы мүмкін, себебі олардың құрамында латекс бар, сондықтан латекс аллергиясы бар адамдардың тұратын ортасында оларды ұстамаған жөн.