Кіріспе
Португалиялық футболшы (1969 жылы туған)
Португалияның Олимпиадалық спортшысы
the Portuguese Olympic athlete
Фернандо Мануэль Сильва Коту (fɨɾˈnɐ̃du ˈkotu; 2 тамыз 1969 жылы туған) – португалиялық бұрынғы футболшы, орталық қорғаушы. 21 жылдық кәсіби мансабында ол Португалия, Испания және Италияның бірнеше жетекші клубтарында ойнады (соңғы елде 12 маусым), 600-ге жуық ресми матчқа қатысып, әр елде екі рет чемпион атанды, сондай-ақ үш УЕФА кубогын жеңіп алды. Ұлттық құрама сапында Коту Португалия атынан 110 ойын өткізіп, 2002 жылғы әлем чемпионатына және үш Еуропа чемпионатына қатысты.
Клубтық мансап
Портуға жақын Эспиньо қаласында туған Коуто 17 жасында «Порту» клубының жасөспірімдер құрамына қосылды. 1988 жылғы 2 маусымда ол өзінің бірінші командасында және Премьер лигасында дебют жасады, 90 минут ойнап, «Академика де Коимбра» командасын 1:0 есебімен жеңіске жеткізді. Бұл ұлттық чемпиондар сапындағы оның маусымдағы жалғыз ойыны болды. Содан кейін ол босатылып, «F. C. Famalicão» және «Académica» клубтарында бір жылдан ойнады. Коуто 1990 жылы «Портуға» оралды, төрт жыл бойында алты титул жеңіп алуға көмектесетін маңызды қорғаушы болды. Кейін Италияға «Парма» клубына ауысты, алғашқы маусымда 27 ойында карьерасындағы ең көп – төрт гол соғып, Серия А-дағы «Ювентус» командасын 2:1 есебімен жеңіп, УЕФА кубогын иеленді. 1996 жылдың жазында Коуто «Барселона» клубымен төрт жылдық келісімге келді, бұл трансферде бұрынғы «Порту» командаласы Витор Байя және ағылшын жаттықтырушысы Бобби Робсон да болды, ал Луис Фигу да бұл Ла Лига клубының ойыншысы еді. Бастапқыда тұрақты түрде пайдаланылған Коуто келесі жаттықтырушы Луи ван Гальмен азырақ ойнады, бірақ каталондықтар жеңген екі еурокубок финалдың бірінде, 1996–97 жылғы УЕФА кубок иелері кубогында өнер көрсетті. «Камп Ноу» стадионында екі маусым ойнағаннан кейін Коуто 1998 жылдың маусым айының соңында «Барсадан» кетіп, Римнің «Лацио» клубына қосылды, оның құрамаласы Иван де ла Пенья да осы клубқа келді. Бірінші жылы 22 матчта ойнап, командасының лигада екінші орынға көтерілуіне көмектесті, ал соңғы кубок иелері кубогының финалында бір минут қана ойнады, «Вилла Парк» стадионында (Бирмингем) «RCD Mallorca» командасын 2:1 есебімен жеңіп алды. 2001 жылы Коуто стероид – нандролонға допинг тестісінен өтпеді. Ол тыйым салынған препараттарды қолданғанын жоққа шығарды, бірақ оның «B» тестісі осы нәтижені растады, нәтижесінде ол қылмысы үшін тоғыз айлық халықаралық құқықтан шеттеудің төрт айын өтеді. Ол келесі маусымдарда «Лацио» сапында тұрақты түрде ойнады. 2005 жылы 36 жасқа толған Коуто 11 жылдан кейін «Пармаға» оралды, себебі «Лацио» жаңа келісімшартқа байланысты оның жалақы талаптарын қанағаттандыра алмады. Екі маусым бойы тұрақты түрде ойнағаннан кейін 2007–08 маусымында 17 матч қана ойнады, ал Эмилия-Романья командасы да жоғары лигадан құлдырады. Келісімшарты аяқталғаннан кейін ол футболдан зейнетке шығуға шешім қабылдады. 2010 жылдың маусым айында, зейнетке шыққаннан кейін екі жыл өткен соң, Коуто «S. C. Braga» клубының бас директоры болып тағайындалды. 2012–13 маусымында клубтың бас жаттықтырушысының көмекшісі болып тағайындалды және 2014 жылдың ақпан айында қызметтен босатылды.
In summer 1996, Couto signed a four year deal with FC Barcelona, moving alongside former Porto teammate Vítor Baía and English manager Bobby Robson as Luís Figo was also playing for the La Liga club. Regularly used during his early stint, he was less played by the next coach Louis van Gaal, but managed to appear in one of the two European finals the Catalans won, the 1996–97 edition of the UEFA Cup Winners' Cup. After two seasons at the Camp Nou, Couto left Barça and joined Rome's SS Lazio in late June 1998 as teammate Iván de la Peña. He appeared in 22 matches in his first year to help his team to the second place in the league, and featured one minute in the final of the last Cup Winners' Cup, in a 2–1 win against RCD Mallorca at the Villa Park in Birmingham. In 2001, Couto failed a doping test for the steroid nandrolone. He denied having taken forbidden substances, but his "B" test confirmed the finding and he eventually served four months out of a nine month worldwide ban for the offence. He continued to appear regularly for Lazio in the following seasons. In 2005, aged 36, Couto returned to Parma after 11 years as Lazio was unable to match his wage demands for a contract renewal. After two seasons of regular use he played just 17 matches in 2007–08, with the Emilia Romagna side also suffering top flight relegation; as his contract expired, he decided to retire from football. In June 2010, two years after his retirement, Couto was named general manager at S. C. Braga. He was appointed the club's assistant manager for the 2012–13 campaign, leaving in February 2014.
Халықаралық мансап
"Фамаликан" командасының үшінші дивизиондағы ойыншысы ретінде Коуто 1989 жылғы ФИФА жастар әлем чемпионатында Португалия жеңіске жеткенде төрт ойында қатысты, бұл ойыншылар тобы португал футболдың "Алтын буыны" деп аталды. Ол 19 желтоқсан 1990 жылы Майяда АҚШ-пен өткен жолдастық матчта (1–0 есебімен жеңіс) ұлттық құрама сапында тұңғыш рет алаңға шықты. Әрқашан негізгі құрамда ойнаған Коуто 1996 жылғы УЕФА Еуропа чемпионатында ел намысын қорғады – топтық кезеңдегі Түркияға қарсы матчта команданың жеңісін әкелген жалғыз голды соқты, бұл команда жартылай финалға дейін жетті. Содан кейін ол 2000 жылғы Еуропа чемпионатында және 2002 жылғы ФИФА әлем чемпионатында өнер көрсетті, соңғы екі турнирде бұрынғы "Порту" командаласы Жорже Коштамен серіктестік құрды, бірақ соңғысы топтық кезеңнен шыға алмады. Коуто 11 қазан 2003 жылы Албанияға қарсы өткен жолдастық матчта (5–3 есебімен жеңіліс) 100-ге (барлығы 110) қадам басқан алғашқы португалдық ойыншы атанды. Ол 2004 жылғы Еуропа чемпионатында капитан ретінде таңдалды, бұл чемпионат өз жерінде өтті, Грекияға қарсы алғашқы ойында бастапқы құрамда шықты, бірақ ақырында Рикардо Карвальомен алмастырылды. Португалия турнирдің финалына дейін жетті, онда сол қарсыласына есе жіберді.