Кіріспе

Американдық қылмыскер

Джон "Сұлу Джонни" Розелли (туған Филиппо Сакко; 4 шілде 1905 – 7 тамыз 1976), кейде Розелли деп те жазылады, Чикаго ұйымының қылмыскері, ол осы ұйымның Голливуд пен Лас-Вегас жолағында ықпал етуіне көмектесті. Розелли Куба басшысы Фидель Кастроны өлтіру жоспарында Орталық барлау агенттігі (ЦРУ) тарапынан тартылды.

Алғашқы жылдар

Розелли Филиппо Сакко 1905 жылдың 4 шілдесінде Италияның Лацио аймағындағы Эсперия қаласында дүниеге келді.

1920-шы жылдар

1922 жылы Сакко Массачусетс штатында есірткі сату айыптары бойынша тұтқындалды. Ол үш айға Нью-Йоркке қашып кетті, ал Розелли Тони Корнероның ең жақсы жүк көлігінің жүргізушісі болып, шағын контрабандистер үшін жұмыс істей бастап, Калифорниядағы қылмыстық мансабын бастады. Ақырында Розелли Корнеро ағайындарымен тығыз жұмыс істеуге көтеріліп, Оңтүстік Калифорнияға спирттік ішімдіктерді жеткізуді қамтамасыз етті. Ол Orange County шенеуніктерін параға салу және олардың адалдығын қамтамасыз етуде ерекше рөл атқарды, осылайша олардың портын бандиттердің пайдалануына ашты. 1926 жылы Тони Корнеро екі жылдық сот мерзімінен қашып, Канадаға қашып кетті. Банда тарағаннан кейін Розелли тәуелсіз жұмыс істеуге көшті. Ол Лос-Анджелес аймағындағы түрлі қылмыстық іске араласты, әсіресе жезөкшелік пен құмар ойындарына. Розелли 1927 жылы Джек Демпси мен Джин Туннидің бокс матчына қатысу үшін Чикагоға сапар жасағанда алғаш рет Ал Капонемен кездесті. Сол күні кешке Капоне өз кеңсесінде, Metropole қонақүйінде кеш өткізді, онда Джонни онымен және Чикагоның ішкі шеңберімен қысқаша танысты. Кейін Розелли Капонемен Лос-Анджелес қаласының орталығындағы Biltmore қонақүйінде кездесті. 1928 жылы Капоне Розеллиді Чикагоға шақырып, өзінің ұйымында рөл ұсынды. Розеллиге Лос-Анджелес қылмыстық отбасымен жұмыс істеу, Капоненің инвестицияларын бақылау және Лос-Анджелес пен Чикаго ұйымдары арасындағы ынтымақтастықты жеңілдету міндеті жүктелді. Мафияның Лос-Анджелес бөлімшесі сол кезде Жозеф Ардицзоне басшылығында болды, ал Розелли Ардицзоненің оң қолы Джек Драгнамен тығыз жұмыс істеді. 1943 жылы қызмет барысында Розелли Голливудтың қайраткерлерінен ақша талап ету схемасына қатысқандығы үшін сотталды және 1947 жылы босатылғанға дейін түрмеде отырды. Бұл Розеллиді, Чикаго Outfit басшысы Сэм Джанкананы және Тампа басшысы Санто Трафикантені Кастроны өлтіру идеясына ынталандырды. 2007 жылы жарияланған "Отбасылық зергерлік бұйымдар" құжаттарына сәйкес, американдық мафия мүшелері Куба басшысы Фидель Кастроны өлтіруге жасалған ЦРУ әрекеттеріне қатысқан. Құжаттар 1960 жылдың қыркүйегінде ЦРУ-ның бұрынғы ФБР агенты және Лас-Вегастағы Говард Хьюздің көмекшісі Роберт Махеуді Розеллиге, спирттік ішімдік бизнесінен зиян шеккен халықаралық корпорацияларды ұсынып, Кастроны өлтіруді қалағандықтарын жеткізу үшін тартқанын көрсетті. 1963 жылы әнші Фрэнк Синатра Розеллиді эксклюзивті Лос-Анджелес Friar's клубына қабылдауға демеушілік етті. Қабылдағаннан кейін көп ұзамай Розелли Лас-Вегастағы досы Морис Фридман жүргізген карта алдау операциясын анықтады және өз үлесін сұрады. Карта алдау 1967 жылдың шілдесінде Розеллиді бақылап жүрген ФБР агенттерімен ашылды. 1960 жылдары Иммиграция және натурализация қызметі де Розеллиді елден шығарып жіберуге тырысты, бірақ сәтті болмады.

1970 жылдар

24 маусым және 22 қыркүйекте 1975 жылы Розелли Айдахо штатының сенаторы Франк Черч басқарған АҚШ Сенатының Құпия қызмет жөніндегі арнайы комитетіне (SSCIA) Кастроны өлтіру жоспары – "Мангуст" операциясы туралы куәлік берді. Розелли куәлікке шақырылғаннан аз бұрын, белгісіз біреу Иллинойс штатындағы үйінің жертөлесінде Джанкананы атып өлтірді. Бұл оқиға Джанкана комитет алдында куәлік беруге бірнеше күн қалғанда болды. Джанкананың қанымен өлтірілуі Розеллиді Лос-Анджелестен және Лас-Вегастан Флорида штатының Майами қаласына көшіп кетуге мәжбүр етті. 1976 жылдың 23 сәуірінде Розелли президент Кеннедиді өлтіруге жасалған қастандық туралы куәлік беру үшін комитет алдына шақырылды. 3 тамызда жаңа SSCIA мүшесі сенатор Говард Бейкер ФБР-ден Розеллидің жоғалып кетуін тергеп беруді сұрады. Ол тұншығып өлді.

Кеннедидің қастандық жасады деген айыптар

Розеллинің қайтысынан кейін журналистер Джек Андерсон мен Лес Уиттен Розеллидің жақындарына Кастроны өлтіру үшін тартылғандардың, бірақ Куба басшысы оларды президент Джон Ф. Кеннедиді өлтіруге бұрғандығы туралы айтқандығын мәлімдеген редакциялық мақала жариялады. Коза Ностра мафиясының басшысы Джозеф Бонанноның ұлы Билл Бонанно 1999 жылғы "Ар-намыспен байланысқан: Мафиозидің әңгімесі" атты естеліктерінде Кеннедидің өлтірілуін Розеллимен талқылап, оны мафия ұйымдастырған қастандықтағы басты оқ жасайтын адам ретінде айыптады. Бонанноның сөзіне қарағанда, Розелли Кеннедиге Елм-стриттегі арықтан оқ атқан. Ламар Уолдронның "Соңғы құрбандық" кітабындағы мәліметтерге сүйене отырып, бағдарлама Розеллидің Уоррен комиссиясының алдында куәлік беруге бір күн қалғанда тұтқындалған Абрахам Болденді жалтақтауға жауапты екенін мәлімдеді.

Танымал мәдениет

CBS телеарнасының "Вегас" драмасында Майкл Вайзман сомдаған Чикаго мафиясының Джонни Риццо тұлғасы, Джонни Розеллиге шамалы дәрежеде негізделген, осылай Риццо таныстырылғанда. Риццо Вегастың қара тізімінде тұр және оған ешқандай казиноға кіруге рұқсат жоқ. Шериф Ральф Лэмб Риццоны казинода ұстағанда, оның Вегасты тастап кетуін талап етеді. Ашуға бейім Риццо төбелес шығарып, Лэмб оны оңай басып тастайды. Бұл нақты оқиғаға негізделген, онда нағыз шериф Лэмб пен Розелли қатысқан. Розеллиді актер Чак Шамата 2007 жылғы TNT арнасының "Компания" мини-сериалында сомдады, онда Розеллидің ЦРУ-ның Фидель Кастроны өлтіруге жасаған сәтсіз әрекеттеріндегі рөлі көрсетілген.