Кіріспе

Діни қызметкер, капеллан, епископ және антипапа (шамамен 945 – 1001) папалар мен антипапалардың нөмірленуін түсіндіру. Жохан XVI (945 – 1001; туған жылы белгісіз; Иоганн; Иоганн Филагат) 997 жылдан 998 жылға дейін антипапа болды.

Өмірбаян

Ол Италияның оңтүстігіндегі Калабрия аймағындағы Россано қаласында дүниеге келді. Бұл аймақ сол кезде Византия империясының құрамында болды, ал Иоанн грек император әйелі Феофанудың шаплоны болды. Екі рет, 980-982 жылдары Отто үшін Италияда императорлық канцлер қызметін атқарды, содан кейін Нонантола аббаты болып тағайындалды. Ол императорлық жұптың ұлы, болашақ император Отто III-нің рухани тәлімгері болды. Жеті жасында (987) оны оқытты. Императрицаның ықпалымен Иоанн Пьяченца епископы болып тағайындалды және жас Отто үшін византиялық ханшайымды Константинопольден алып келуге жіберілді. Отто II қайтыс болғаннан кейін, жас Отто III 996 жылы папа Иоанн XV-ке көмектесіп, бай және қуатты римдік ақсүйек Кресценций Кіші бастаған бүлікшілерді бастырды. Отто III Ломбардия королі ретінде Павияда жарияланды, бірақ папа қайтыс болғанға дейін Римге үлкермеді. Римге келген соң, Отто III өзінің туысы Бруноны папа Григорий V ретінде сайлауын ұйымдастырды, ал жаңа понтифик 996 жылғы 21 мамырда Отто III-ті император етіп жариялады. Отто III Германияға оралғаннан кейін, Кресценций II бастаған топ Григорий V-ті күшпен құлатты және Византия императоры Василий II-нің толық қолдауымен Иоаннды папа Иоанн XVI деп жариялады. 997 жылы Италиядағы Павия қаласында өткен Батыс епископтарының синоды Григорий V-тің пайдасына шешім қабылдады және Иоаннды анафемаға ұшты. 998 жылғы ақпанда Отто III Римге қайта шабуыл жасап, Кресценций II-нің көтерілісін қатаң түрде бастырды. Иоанн XVI қашып кетті, бірақ императордың әскері оны қуып жетелеп тұтқынға алды, мұрны мен құлақтарын кесіп тастады, тілін жойды, саусақтарын сындырып, соқыр етті, осылайша оның жазу мүмкіндігін жойды, және Отто III мен Григорий V-тің алдында оны қорлады, Рим көшелерінде есекке кері отырып жүргізуге мәжбүрледі. Әулие Нилдің кішісі, оның отандасы болғандықтан, оның өмірі сақталды: ол Германиядағы Фулда монастырына жіберілді, онда 1001 жылы қайтыс болды. Иоаннның Григорийдің талаптарына қарсы папа ретінде таққа отыруға келісуі римдік ақсүйектердің франк билігіне қарсы тұрақты саяси күресінің манипуляциясы ретінде қарастырылуы мүмкін, бұл Римдегі франк билігінің кеңеюіне қарсы византиялық ықпалдың күшеюіне әкелді, онда Григорий алғашқы неміс понтифигі болды. Батыс епископтары Иоаннды заңды папа деп мойындамағандықтан, келесі үш папа, Иоанн XVII, Иоанн XVIII және Иоанн XIX XVI, XVII және XVIII ретін алды, бірақ орта ғасырлардың кейбір тарихшылары олардың нөмірін өзгертті (жоғарыда аталған антипапа Филагатты да Иоанн деп аталатын папалардың қатарына қосты), ал бұл қате түзетулер кейін түзетілген жоқ.