Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Оңтүстік Африкадағы соққы кратері
Impact crater in South Africa
Цваинг (цвана тілінде "тұз орны" деген мағынаны білдіреді) – Оңтүстік Африканың солтүстік Гаутенг провинциясында орналасқан 1946 гектарлық табиғи қорықпен қоршалған соққы кратері. Кратер және қорық Бушвельд магмалық кешенінің ежелгі гранитінің үстінде, Преторияның солтүстік-батысына қарай 40 шақырым қашықтықта (Сошангуведен солтүстікке қарай) жатыр. Оның жасы 220 000 ± 52 000 жылға бағаланады (плейстоцен дәуірі). Соққыға ұшыраған дененің диаметрі 30-50 метр болатын хондрит немесе тасты метеорит болған деп саналады, ол соққы кезінде буланып кеткен. Мороквенг соққы құрылымы – тағы бір Оңтүстік Африка кратері, ол хондриттен пайда болған және Врибургтен солтүстік-батысқа қарай орналасқан. 1996 жылдан бері ол Оңтүстік Африканың Дитсонг мұражайларының басқаруында.
Tswaing (Tswana for "place of salt") is an impact crater enclosed by a 1,946 ha nature reserve, situated in northern Gauteng province, South Africa. The crater and reserve are situated on a base of ancient granite of the Bushveld Igneous Complex, some 40 km to the north northwest of Pretoria (just north of Soshanguve). and its age is estimated to be 220,000 ± 52,000 years (Pleistocene). The impactor is believed to have been a chondrite or stony meteorite some 30 to 50 m in diameter that was vaporised during the impact event. Morokweng impact structure, another South African crater of chondrite origin, lies north west of Vryburg. Since 1996 it falls under the auspices of Ditsong Museums of South Africa.
Тарих
Орта тас дәуіріндегі тас құралдар көрсеткендей, 100 000 жыл бұрын адамдар аң аулау және тұз жинау үшін осы кратерге үнемі келіп тұрған. Кратердегі су жер бетіндегі бұлақтардан, жер асты суларынан және жаңбыр суларынан құйылады, ол еріген карбонаттар мен натрий хлоридтеріне бай. Тсвана және сото халықтары 1200-1800 жылдар аралығында сүзгілеу және қайнату арқылы тұз жинаған. 1912-1956 жылдар аралығында SA Alkali Ltd компаниясы сода мен тұз алу үшін кратердің түбінен тұзды суды сорғылаған. Кратердің пайда болуына қатысты ғылыми дау 1990 жылға дейін, яғни кратерден алынған сынаманың зерттеуі оның соққыдан пайда болған кратер екенін дәлелдегенге дейін, жанартаулық текті деп санайтындар (Вагнер, 1922) мен соққы кратері деп білетіндер (Рольдер, 1933) арасында жалғасты.
Stone tools from the Middle Stone Age show that the crater was regularly visited by people from as far back as 100,000 years ago in order to hunt and collect salt. Water in the crater comes from surface springs, ground water and rain water and is rich in dissolved carbonates and sodium chlorides. Tswana and Sotho people harvested the salt by filtering and decoction between 1200 and 1800. Between 1912 and 1956 brine was pumped from the floor of the crater by the company SA Alkali Ltd. in order to extract soda and salt. A scientific dispute was ongoing regarding the origin of the crater between supporters of volcanic origin (Wagner, 1922) and those who believed it is an impact crater (Rohleder, 1933) until 1990, when examination of the core from a borehole proved that it is an impact crater.
Мұражай
Крейтерге Дицсонг Цваинг кратер музейі қоса ілеседі.
The impact crater is accompanied by the Ditsong Tswaing Crater Museum.
Қорғау мәртебесі
Қазіргі уақытта Цваинг ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне енгізу үшін алдын ала қарастырылып жатыр.
Tswaing is currently on the tentative list for consideration as a World Heritage Site.