Роберто Фариначчи: Италия фашистік саяхатшысының өмірі мен қызметі

Кіріспе

Роберто Фариначчи (1892–1945) – итальяндық саясаткер, 1892 жылдың 16 қазанында дүниеге келіп, 1945 жылдың 28 сәуірінде қайтыс болған. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін және оның кезінде Ұлттық фашистік партияның жетекші тұлғасы және маңызды мүшесі болды, сонымен қатар оның белсенді антисемит идеологтарының бірі еді. Ағылшын тарихшысы Кристофер Хибберт оны "немісшіл" деп сипаттаған.

Ерте өмір

Молизе провинциясының Изерния қаласында дүниеге келген Фариначчи кедейлікте өсті, жас кезінде мектепті тастап, 1909 жылы Кремонаға көшіп, теміржолда жұмыс істеуге кірісті. Фариначчи өзін католик деп есептеді. Осы шақта ол ирредентистік социалист болып, Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Италияның соғысқа қатысуын ынтамен қолдады. Соғыстан кейін Фариначчи Бенито Муссолини мен оның фашистік қозғалысын жақтады. Одан кейін ол Кремонадағы фашистердің Расы (жергілікті басшы, эфиопия аристократиясынан алынған атақ) ретінде бекінді, «Кремона Нуова» (кейін «Il Regime Fascista») газетін шығарды және 1919 жылы «Қара көйлектер» жауынгерлік отрядарын құрды. Кремона отряды Италиядағы ең қатыгездердің бірі болды және Фариначчи оларды халықты фашистік үкіметке бағынуға мәжбүрлеу үшін тиімді пайдаланды. 1922 жылы Фариначчи өзін Кремона қаласының мэрі етіп тағайындады.

Белгілілігі

Ұлттық фашистік партияның ең күшті мүшелерінің бірі ретінде тез дамып, көптеген жақтастарын жинаған Фариначчи партияның ең радикалды синдикалистік тобын ұсынды, ол Муссолиниді тым либералды көшбасшы деп есептеді (сондай-ақ, Муссолини Фариначчиді тым зорлықшыл және жауапсыз деп санады). Фашистер арасында Фариначчи дін қызметкерлеріне қарсы, ксенофобиялық және антисемиттік көзқарастарымен ерекшеленді. Дегенмен, Фариначчидің мансабы өрлеуін жалғастырды және 1922 жылғы Римге жасалған науқан кезінде және одан кейін Италияда фашистік үстемдік орнатуда маңызды рөл атқарды. 1925 жылы Муссолини оны партия хатшысы етіп тағайындағанда Фариначчи елдегі екінші ең беделді адамға айналды. Ол Муссолинидің партияны орталықтандыру және мыңдаған радикалды мүшелерін тазарту үшін пайдаланды. Содан кейін Фариначчи қызметтен алынды. Ол 1920 жылдардың соңы мен 1930 жылдардың басында көптеген жылдар заңгерлікпен айналысып, қалың жұртшылықтың назарынан тыс қалды. 1929 жылғы Time журналында Фариначчи фашизмнің «кастор майы адамы» деп аталды, себебі ол фашизмге қарсыларға «қайырдың алтын нектары» деп атаған кастор майын ішуге мәжбүр еткен. Кастор майын ішу салдарынан құрбандар ауыр диареяға және дегидратацияға ұшырады. Time журналы сондай-ақ, партия хатшысы ретінде ол 1926 жылы итальяндық социалистік партиясының депутаты Джакомо Маттеоттиді өлтіргендердің босатылуына рұқсат бергенін мәлімдеді. 1935 жылы Фариначчи Екінші Итальян-Абиссин соғысында Ұлттық қауіпсіздік үшін ерікті жасақтар (MVSN) құрамында шайқасты, соңында генерал-лейтенант шеніне жетті. Ол Десси маңында қол гранатасымен балық аулау кезінде оң қолынан айырылды, бұл оқиға үшін Этторе Мути оны ирониямен «Мартин пескаторе» (балықшы патшасы) деп атады. Сол жылы Фариначчи Фашизмнің Ұлы кеңесіне қосылып, қайтадан ұлттық деңгейде танымал болды. 1937 жылы Фариначчи Испания азамат соғысына қатысты, ал 1938 жылы үкіметтік министр болып тағайындалды және Муссолини жариялаған антисемиттік нәсілдік сегрегация шараларын күшпен жүзеге асырды.

Quickly rising as one of the most powerful members of the National Fascist Party, gathering around him a large number of supporters, Farinacci came to represent the most radical syndicalist faction of the party, one that thought Mussolini to be a too liberal leader (likewise, Mussolini believed Farinacci was too violent and irresponsible). Among Fascists, Farinacci was known to be particularly anti clerical, xenophobic and antisemitic. Nevertheless, Farinacci's career continued to rise and played a considerable role in establishing Fascist dominance over Italy during and after the 1922 March on Rome. In 1925, Farinacci became the second most powerful man in the country when Mussolini appointed him secretary of the party. He was used by Mussolini to centralize the party and then to purge it of thousands of its radical members. Then, Farinacci was removed. He disappeared from the limelight, practicing law for much of the late 1920s and early 1930s. In a 1929 Time article, Farinacci was nicknamed the "castor oil man" of Fascism, based on his forcing of opponents of Fascism to swallow castor oil which he called the "golden nectar of nausea". The effects of swallowing castor oil would cause the victims to suffer severe diarrhea followed by dehydration. The Time article also claims that as secretary of the party he allowed the murderers of Italian Socialist Party deputy Giacomo Matteotti to be let free in 1926. In 1935, Farinacci fought in the Second Italo Abyssinian War as a member of the Voluntary Militia for National Security (MVSN), the new official name of the Blackshirts, eventually attaining the rank of lieutenant general. He lost his right hand fishing with a hand grenade near Dessie, an incident for which Ettore Muti ironically nicknamed him "Martin pescatore" (kingfisher). In the same year, Farinacci joined the Grand Council of Fascism and returned to national prominence. In 1937, Farinacci participated in the Spanish Civil War and in 1938 became a governmental minister and enforced the antisemitic racial segregation measures declared by Mussolini.

Екінші дүниежүзілік соғыста

Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Фариначчи нацистік Германия тарапына шықты. Ол нацистермен үнемі байланыста болып, Италияның Германиямен қарым-қатынасы жөніндегі Муссолинидің кеңесшілерінің біріне айналды. Фариначчи өз тарапынан Муссолиниді Италияны Остік державалардың құрамында соғысқа қатысуға шақырды. 1941 жылы Фариначчи Италия басып алған Албаниядағы милиция инспекторы болды. 1943 жылдың шілдесінде Фариначчи Муссолинидің құлауына әкелген Фашизмнің Ұлы Кеңесінің мәжілісіне қатысты. Кеңес мүшелерінің көпшілігі Муссолиниді үкіметтен қууды қолдағанмен, Фариначчи оған қарсы болған жоқ. Муссолини тұтқындалғаннан кейін Фариначчи тұтқындалудан қашу үшін Германияға қашты. Нацистер Фариначчиді Солтүстік Италиядағы (Италия Социалдық Республикасы) Германияның қолдауымен құрылған итальян үкіметінің басшысы етіп тағайындауды қарастырды, бірақ қыркүйек айында Отто Скорцени Муссолиниді құтқарып алғаннан кейін, оның орнына Муссолини тағайындалды. Содан кейін Фариначчи саяси өмірге белсенді қатыспай, Кремонаға оралды. Дегенмен, ол саяси мақалалар жазуын жалғастырды. Ол сондай-ақ Дон Туллио Кальканьо басқаратын шағын фашистік дін қызметкерлері тобының негізгі органы – Crociata Italica журналын қаржыландырды. 1945 жылдың 26 сәуірінде, Екінші дүниежүзілік соғыстың соңғы күндері Фариначчи Кремонадан қашып, бірнеше фашистік адалдармен бірге Вальтеллинаға бет алды. Бергамо маңында ол негізгі колоннадан бөлініп, әйелдер Fasces-інің хатшысы, вилла иесінің қарындасы Мария Каролина Видони Соранцомен бірге Вимеркатеге қарай жол тартты. 27 сәуірде олардың машинасы Бривио маңында партизандық патрульге тап болды және тоқтаудан бас тартты, нәтижесінде туғызылған атыс салдарынан жүргізуші қаза тауып, Мария Каролина Видони Соранцо ауыр жарақат алды. Зардап көрмеген Фариначчи он екі чемоданға толтырылған ақша мен зергерлік бұйымдармен бірге тұтқындалды; ол Вимеркате қалалық залына жеткізіліп, партизандық сотқа берілді. Ол өзін Кремонаға жеткізуді талап етіп, "ол жерде сіздер менің жақсылық жасағанымды және босатуым керек екенін айтарсыз" деді, сондай-ақ өзіне тағылған барлық айыптамаларды жоққа шығарды. Христиан демократиясы мен Италиялық Либералдық партиясының өкілдері оны одақтастарға тапсыруды қалағандықтан, ал Италиялық Коммунистік партиясы мен Италиялық Социалистік партиясы оны өлімге кесуді талап еткендіктен, үкім туралы шешім қабылдау қиынға соқты. Ақырында ол өлім жазасына кесіліп, 1945 жылдың 28 сәуірінде Вимеркате қаласының басты алаңында атылды. Партизандар оны артынан атуды жоспарлаған, бірақ соңғы сәтте ол бұрылып, кеудесіне оқ тиді, сонда "Италия гүлденсін!" деп айқайлады деген хабар бар. Флорестано Ванчинидің "Матеоттидің өлтірілуі" (1973) фильмінде Фариначчи рөлін Макс Дориан сомдады. Джованни Презиозимен бірге Фариначчи Муссолини режимі кезінде нәсілдік антисемитизмнің ең белгілі фашистік дауыстарының бірі болды.

When World War II began, Farinacci sided with Nazi Germany. He frequently communicated with the Nazis and became one of Mussolini's advisors on Italy's dealings with Germany. For his part, Farinacci urged Mussolini to enter Italy into the war as a member of the Axis. In 1941, Farinacci became Inspector of the Militia in Italian occupied Albania. In July 1943, Farinacci took part in the Grand Council of Fascism meeting which led to Mussolini's downfall. While the majority of the council voted to force Mussolini out of the government, Farinacci did not side against him. After Mussolini's arrest, Farinacci fled to Germany in order to escape arrest. The Nazi hierarchy considered putting Farinacci in charge of a German backed Italian government in Northern Italy (the Italian Social Republic), but he was passed over in favor of Mussolini when the latter was rescued by Otto Skorzeny in September through the raid known as Unternehmen Eiche. Afterwards, Farinacci went back to Cremona without taking active part in political life. However, he did continue to write politically oriented articles. He also funded the journal Crociata Italica, the main organ of a small group of clerical fascist priests led by Don Tullio Calcagno. In the morning of 26 April 1945, in the closing days of World War II, Farinacci fled Cremona and headed towards Valtellina, along with a small group of Fascist diehards. Near Bergamo he parted from the main column and headed towards Vimercate along with marquise Maria Carolina Vidoni Soranzo, secretary of the female Fasces, whose sister owned a villa there. On 27 April their car ran into a partisan patrol near Brivio and refused to stop, resulting in a shootout in which the driver was killed and Marquise Vidoni Soranzo was mortally wounded. The uninjured Farinacci was captured along with twelve suitcases, filled with money and jewels; he was brought to the town hall of Vimercate and tried by a partisan court. He demanded to be brought to Cremona, claiming that "there they will tell you that I did good and that I must be released", and contesting all accusations against him; there was some indecision about the sentence, as the representatives of the Christian Democracy and of the Italian Liberal Party wanted to hand him over to the Allies, whereas those of the Italian Communist Party and of the Italian Socialist Party wanted to execute him. In the end he was sentenced to death and executed by firing squad in the main square of Vimercate on 28 April 1945. The partisans wanted to shoot him in the back, but at last second he turned and was thus shot in the chest, reportedly shouting "Long live Italy". In the Florestano Vancini's film The Assassination of Matteotti (1973), Farinacci is played by Max Dorian. Together with Giovanni Preziosi, Farinacci was one of the most prominent Fascist voices of racial antisemitism during the Mussolini regime.