Кіріспе

1821 жылы Мексиканың тәуелсіздік соғысын аяқтаған келісім-шарт

Кордова келісім-шарты Мексиканың тәуелсіздік соғысының аяқталуымен Мексиканың Испаниядан тәуелсіздігін орнатып, бекітті. Ол 1821 жылдың 24 тамызында Мексиканың Веракрус штатындағы Кордова қаласында қол қойылды. Келісімге қол қойғандар – Үш кепілдіктің армиясының басшысы Агустин де Итурбиде және испан үкіметінің өкілі ретінде әрекет еткен Jefe Político Superior Хуан О’Доноху. Келісімде Игуала жоспарының ұсыныстарын кеңейтетін 17 бап бар. Бұл келісім испандық (ресми өкілдігі жоқ) және мексикалық шенеуніктердің болашақ Бірінші Мексика империясының тәуелсіздігін мойындаған алғашқы құжаты болып табылады, бірақ қазіргі таңда іргетас ретінде танылмайды, себебі бұл идеялар көбінесе Грито де Долореске (16 қыркүйек 1810 жыл) байланыстырылады. Испания үкіметі келісімді қабылдамады және бұл шешімді 1822 жылдың 13 және 14 ақпанында Мадридте жариялады.

Мақсаттар

Келісімде Жаңа Испания "монархиялық, конституциялық және умеренный" деп анықталатын тәуелсіз империя ретінде танылды. Мексика империясының тәжі алғаш Испанияның Фердинанд VII-ге ұсылды. Егер ол Мексикадағы Кортес (парламент) белгілеген мерзімде ант беру үшін келмесе, тәж оның бауырлары, Инфант Карлос пен Францискоға, сондай-ақ туысы, эрцгерцог Карлға немесе Кортестің шешімімен таңдалынатын басқа да король отбасының мүшесіне ұсынылатын болар еді. Егер олардың ешқайсысы тәжді қабылдамаса, келісім бойынша Кортес жаңа корольді тағайындауға құқылы еді, бірақ ол адамның Еуропалық король отбасына жатауы міндетті емес еді. Бұл соңғы ереже Игуала жоспарында қарастырылмаған еді және Итурбиде тәжді алу мүмкіндігін ашық қалдыру үшін қосты. Сонымен қатар, О’Донаху, генерал-капитан және jefe político superior ретінде, мұндай келісімге қол қоюға құқығы болмаса да, Мексиканы испан патшалық отбасы үшін сақтап қалуға мүдделі болды және Итурбиде тәжді бағындыруға ниеттенуі мүмкін екенін ескермей қол қойды.

Қол қою және оның салдары

1821 жылдың 27 қыркүйегінде Үш кепілдіктің әскері жеңіспен Мексика қаласына кірді, ал ертесі күні Мексика империясының тәуелсіздік декларациясы жарияланды. Көп ұзамай Итурбид Мексика тағын Бурбон әулетінің мүшесіне (көбінесе Фердинанд VII-ге) ұсынуды ұсынды, бірақ барлық тырысыстары сәтсіз аяқталды. Сондықтан Мексика Конгресі келесі жылы мексикалық монархты сайлады. 1822 жылдың 18 мамырында Итурбид Мексика императоры болып жарияланды. Монархия үш жылға созылды, ал Каса-Мата төңкерісінен кейін Конгресс Игуала жоспары мен Кордова шартын күшін жойды.