Кіріспе

Американдық саясаткер және дипломат (1850–1927)

Дэвид Роуленд Фрэнсис (1 қазан 1850 – 15 қаңтар 1927) – американдық саясаткер және дипломат. Ол түрлі лауазымдарда қызмет етті, оның ішінде Сент-Луис қаласының мэрі, Миссури штатының 27-ші губернаторы және АҚШ Ішкі істер министрі болды. 1916-1917 жылдары Ресейдегі 1917 жылғы революция кезінде ол АҚШ-тың Ресейдегі елшісі қызметін атқарды. Ол Вильсондық демократ болды. 1885 жылы ол демократ ретінде Сент-Луис қаласының мэрі болып сайланды. 1888 жылы ол Миссури штатының губернаторы болып сайланды, бұл штат губернаторы болып сайланған Сент-Луис қаласының жалғыз мэрі болды. 1896 жылы президент Гровер Кливленд Фрэнсисті АҚШ Ішкі істер министрі қызметіне тағайындады, ол 1897 жылға дейін қызмет етті.

1904 жылғы дүниежүзілік көрме

Франсис 1904 жылғы Сент-Луис әлемдік көрмесінің басты ұйымдастырушыларының бірі болды және Луизиана сатып алу көрмесінің президенті қызметін атқарды. Тарихшылар көбінесе нәсіл және империя тақырыптарының маңыздылығына, сондай-ақ көрменің тарих, өнер тарихы, архитектура және антропология салаларындағы ғалымдарға тигізген ұзақ мерзімді әсеріне баса назар аударады. Көрмеге келген қарапайым адамдардың есте сақтауынша, ол көбінесе ойын-сауық, тұтыну тауарлары мен халық мәдениетін насихаттады. 1904 жылғы жазғы Олимпиада ойындары осы көрмемен бірге өткізілді. Ашылу салтанатын ұйымдастыру арқылы Франсис АҚШ президенті немесе вице-президенті болмай тұрып, Олимпиада ойындарын ашқан жалғыз америкалық азамат атанды.

Кейінгі мансап

1905 жылы Луизиана сатып алу көрмесінің президенті болып сайланғаннан кейін, Дүниежүзілік көрменің директорлары оны Еуропаға, көрменің сәтті өтуіне үлес қосқан патшалар, императорлар және басқа да билеушілерге алғыс айту үшін жіберді. Ол Германия және Австрия императорларымен, сондай-ақ Нидерланды королевасы Вильгельминамен марапатталды.

Дипломатиялық мансап

Президент Вудро Вильсон Фрэнсисті 1916-1917 жылдар аралығында Ресей империясындағы АҚШ-тың соңғы елшісі етіп тағайындады. 1916 жылдың соңында коммунистер ұйымдастырған қастандықтан аман қалды. Францис елші қызметін атқарып жүргенде, Миссури штатынан АҚШ сенаторы болып тағайындалуға жақын болды. Ол 1917 жылғы әлеуметтік-демократиялық ақпан революциясы мен коммунистік қазан революциясы кезінде осы лауазымда қызмет етті, және оның арқасында АҚШ қысқа мерзімді Ресей Республикасын (қазан революциясында билікті басып алған большевиктік режимді емес) мойындады. Франсис 1919 жылы қарсыласы Сент-Луис Глобус Демократқа көп жылдық зейінсіздіктен кейін сатқан «Сент-Луис Республикасы» таңғы газетінің соңғы иесі болды. Оның өмірбаяуын жазған Харпер Барнс оның мінезін былай сипаттады:

Дэвид Р. Фрэнсис – өте тікелей, пікір білдіруге дайын, жақынбасты, ақылды, кейде ақымақтыққа бой алдыратын, тура сөйлейтін, жылдам әрекет ететін, тәуелсіз ойлы, мақтанғақ, өзін-өзі жасаған адам. Ол Ресейде АҚШ-ты елшілік қызметін атқару үшін екі жарым жыл бойы, сол елдің тарихындағы ең даулы кезеңде болды. Оның көптеген іс-әрекеттері аңызға айналды – кейбіреулері батырлыққа, ал көбінесе комедиялық және трагикалық оқиғаларға толы.

Жеке өмір

1876 жылғы 20 қаңтарда ол бұрынғы Джейн Перриге (1854–1924) үйленді, ол Джон Дитц Перридің (1815–1895) қызы және Миссури штатының бұрынғы қазынашысы Джеймс Эриксонның немере қызы болған. Олардың алты баласы болды: Джон Дэвид Перри (1876–1950), Дэвид Роуленд кіші (1879–1938), Чарльз Броаддус (1881–1957), Талтон Тернер (1882–1955), Томас (1884–1964) және Сидни Роуленд-Франсис (1888–1960). Оның әйелі 1924 жылғы 21 наурызда Техас штатының Сан-Антонио қаласында қайтыс болды. Франсис 1927 жылғы 15 қаңтарда Миссури штатының Сент-Луис қаласында қайтыс болды. Ол Белфонтейн зиратына жерленді.

Мұра

1895 жылы Миссури университеті 1892 жылы Академиялық зал өртенгеннен кейін университетті Колумбияда сақтап қалғаны үшін бұрынғы губернатор Дэвид Р. Фрэнсистің құрметіне оның атымен аталған алаңды (квадрангль) салды. Франсис көптеген штат заң шығарушылары қалағандай, Седалияға көшірудің орнына штаттың жер грантын беретін университеті орталық жерде қалуын қатыстырды. Оның орнына Седалияға өтемақы ретінде Миссури штатының жәрмеңкесі берілді. Франсистің қоладан жасалған бюсті Джесси Холлдың сатыларының жанындағы Франсис алаңының оңтүстік жағында орналасқан. МУ студенттерінің арасында кең таралған дәстүр бойынша, емтихан тапсыру алдында губернатор Фрэнсистің мұрнына тиіп, жақсы баға алуға тырысады. Сент-Луис қаласындағы Вашингтон университетінің жүгіру, футбол және соккер стадионы, сондай-ақ оған іргелес жатқан спорт залы Франсистің құрметіне аталған. Франсис Филд 1904 жылғы жазғы Олимпиада ойындарының өткізілген орны болды; Франсис ашылу салтанатына қатысып, ойындарды ұйымдастырушы елдің өкілі ретінде ресми түрде ашты. 1916 жылы ол Миссури штатының Сент-Луис қаласына жер сыйлап, оны Рождестволық сыйлық ретінде табыс етті. Ол оның атымен аталған саябаққа айналды. Оның жер сыйлағанына деген құрметтің нышаны ретінде Франсистің ескерткіш мүсіні 2018 жылдың тамызында Сент-Луис қаласындағы Франсис паркіне орнатылды. Франсис паркі Сент-Луис Хиллз ауданында орналасқан. Дэвид Р. Фрэнсистің қоладан жасалған мүсіні американдық суретші және мүсінші Гарри Вебердің туындысы. Ескерткіштің құрылысын "Франсис паркінің достары" тобы қолдады.