Кіріспе
Вартег – Уэльсте Торфаен округіндегі ауыл.
Varteg is a village in the county borough of Torfaen in Wales.
Орналасқан жері
Ол Аберсичанның жанында, Афон Ллвид өзенінің аңғарының жоғасындағы төбелерде, Понтипул мен Бленавон қалаларының арасында жатыр.
Тарих және жайлылықтар
Вартег өзінің құрылуына Блэнавон темір зауытының жер жалға алу шартының тым үлкен болуы себеп болды, соның нәтижесінде оның бір бөлігі Нантигло компаниясына жалға берілді, ал тағы бір бөлігі 1802 жылы темір қорытынды пешін ашқан Найт және компания серіктестігіне өтті. 1825 жылы Вартег зауытын Кенрик және компаниясы сатып алды, онда үш домна пеші болды, ал 1839 жылға қарай бес пеш жұмыс істеді. 1847 жылы ол Уильямс және Ко компаниясына тиесілі болды, Вартег, Голинос және Пентвиндегі барлығы сегіз пеш олардың меншігінде болды. 1854 жылдан бастап 1868 жылы жабылғанға дейін Голинос Iron Co. компаниясы иеленді. Темір өндірісі тоқтағаннан кейін, көмір өндіру ең ірі жұмыс берушіге айналды. Вартег Торфаендегі үш валли тілінде білім беретін бастауыш мектептің біріне ие, атап айтқанда Ysgol Bryn Onnen. Қалғандары – Cwmbrân қаласындағы Ysgol Gymraeg Cwmbrân және Гриффитстаун қаласындағы Ysgol Panteg. Бұған қоса, 18 ғасырға дейін сақталған зират та бар. 2013 жылы Glamorgan Power компаниясы ауылдың бастауыш мектебіне, Ysgol Bryn Onnen-ге 120 метр қашықтықта ашық көмір кеніші үшін жер таңдағанда дау туды. Бұрын Торфаен кеңесі компанияның аймақтан 256 000 тоннадан астам көмір өндіру жоспарын қабылдамаған, себебі Уэльстің экологиялық ережелері жоспарланған ашық кен өндіру операцияларының барлық жағынан кем дегенде 500 метрлік қауіпсіздік аймағын талап етеді. Ysgol Bryn Onnen мектебінің директоры Райан Пэрри бұл ұсынысқа денсаулық сақтау және оқу процесіне тигізетін әсер туралы алаңдаушылықтарын білдіре отырып, қарсылық танытты. Сондай-ақ 2013 жылы ауыл халықаралық жаңалықтарда танымал болды, себебі Уэльс тілі комиссары қала атауының ресми жазылуын валли тілінің орфографиясына сәйкес 'Y Farteg' деп өзгертуді ұсынды.