Хорсфорт, Англия: тарихы, географиясы және 2011 жылғы халық санауы. Йоркширдегі бұл қаланың мағынасы мен Дomesday кітабындағы жазбалары туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Батыс Йоркширдегі қала және азаматтық приход, Англия.
Town and civil parish in West Yorkshire, England
Хорсфорт – Англияның Батыс Йоркшир графтығындағы Лидс қаласында орналасқан қала және азаматтық приход, Лидс қаласының орталығынан солтүстік-батысқа қарай бес миль қашықтықта. Тарихи тұрғыдан Йоркширдің Батыс Ридингіндегі ауыл болып келген, 2011 жылғы халық санауы бойынша халқы 18 895 адамды құрайды.
Horsforth is a town and civil parish in the City of Leeds, West Yorkshire, England, five miles north west of Leeds city centre. Historically a village within the West Riding of Yorkshire, it had a population of 18,895 at the 2011 Census.
Тарих
Хорсфорт 1086 жылғы «Domesday Book» кітабында Horseford, Horseforde, Hoseforde деп тіркелген; алайда, 9-ғасырдың соңына қарай ORSNA FORD және OHSNA FORD жазулары бар монеталар Хорсфорттан табылған болуы мүмкін. Атауының шығу тегі – ежелгі ағылшын тіліндегі *hors ('ат') сөзі немесе монеталардағыдай, *horsa ('аттар') сөзінің көпше түрі (horsa/horsna) + ford ('өткел') деген сөздердің қосындысынан туындаған, яғни 'аттардың өткелі'. Бұл Эйр өзеніндегі өткелге (мүмкін Ньюлейде) сілтеме жасайды, ол кейіннен Пудси, Шипли және Брэдфорд қалаларына жүн тасымалдау үшін қолданылды. Алғашқы өткел Калверли-Лейн жанында орналасқан, бірақ 19 ғасырдың басында тас көпірмен ауыстырылды. Жерді жаулап алған кезде оны иеленген үш белгісіз саксон тегні патшаға бағынды, ол оны төмен дәрежелі норман дворяндарына берді. Бірақ көп ұзамай, ауылдың көп бөлігі 1152 жылы Хорсфорттан төмен ағыстағы Эйр өзенінің жағасында құрылған цистерциандық Кирксталл аббаттығының бақылауына көшті. 1539 жылы монастырлар таратылғаннан кейін Хорсфорт бөлініп, бес отбасыға сатылды, олардың бірі – Станхоптар үстемдікке ие болып, келесі 300 жыл бойы ауылды басқарды. Станхоптардың мүліктік тізімі Кирксталл аббаттығымен байланысты ортағасырлық құжаттармен толықтырылып, осы саланың ең толық және маңызды жинақтарының бірі саналады. 19 ғасырдың ортасына дейін Хорсфорт – ауыл шаруашылығымен айналысатын қауымдастық болды, бірақ жақын орналасқан Лидстің өнеркәсіптік орталығының өсуімен байланысты тез кеңейді. Ватсон отбасы шамамен 1820 жылы Вудсайдта тері өңдеу ісін құрды. Ол олардың шағын шаруашылығының шығыс жағында орналасқан және Танхаус Хилл Лэйнде мәңгі есте қалды. Кәсіпорын сабын өндірушіге айналып, 1861 жылы Лидстегі Уайтхолл-роудқа көшіп, Джозеф Уотсон-младший төрағалығымен 1922 жылы «Joseph Watson & Sons Ltd» болып құрылып, Англияның солтүстік-шығысындағы ең ірі сабын жеткізушісіне айналды, жалпы көлем бойынша екінші орында Lever Brothers тұрды. Өнеркәсіптік тұрғыдан алғанда, Хорсфорт өзінің карьерлерінен жоғары сапалы тас өндірумен танымал. Ол орта ғасырларда Кирксталл аббаттығын құрылыс материалдарымен және диірмен тастарымен қамтамасыз етіп қана қоймай, Скарбороның теңіз жағалауына тас жабдықтап, Алтын Банк карьерінен құмтас Мысырға дейін жіберілді. Хорсфорт бекі (Мұнай тегершігі бекі) мата өнеркәсібіне қызмет ететін диірмендер орналасқан. 1861 және 1862 жылдары ішек қатқан аурудың (тиф) жайылғаны байқалды. Хорсфорт тарихи тұрғыдан Гизли приходының құрамындағы қалашық болды. 1866 жылы ол жеке азаматтық приходқа айналды. 19 ғасырдың соңында Англиядағы ең көп халқы бар ауыл ретінде танылды. Темір жолдар, автокөлік жолдары, трамвайлар және жақын орналасқан канал оны қоғамдық және коммерциялық көліктің барлық түрлері үшін маңызды орталыққа айналдырды және ол Лидстің жатақханалық аймағына айналды. 1894 жылы азаматтық приход Хорсфорт қалалық округіне айналды. Приход және қалалық округ 1974 жылы таратылып, жаңа Лидс қалалық округіне біріктірілді. 1999 жылы Хорсфорт қайтадан азаматтық приходқа айналды және приходтық кеңес құрылды, ол Хорсфортты қала деп жариялау құқығын пайдаланды. Хорсфорт ауылының мұражайында ауылдың өзгеретін рөліне қарсы өмірдің әртүрлі аспектілерін көрсететін коллекциялар мен көрнекіліктер жинақталған. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде HMS Aubrietia корветін салуға қажетті 241 000 фунт стерлингті Хорсфорт тұрғындары толығымен жинады. 2000 жылы АҚШ президенті Билл Клинтон Пол Трусвеллге жолдаған хатында Хорсфорттың соғысқа қосқан үлесін мойындады. Хат мұражайда сақталуда. 2020 жылдың қазан айында Хорсфорт Ұлыбританиядағы ең музыкалық ауыл деп танылды, себебі 22 жергілікті талант иесі соңғы синглдарымен музыкалық чарттарға үміттенеді.
Horsforth was recorded in the Domesday Book of 1086 as Horseford, Horseforde, Hoseforde; but late ninth century coins with the legend ORSNA FORD and OHSNA FORD may have come from Horsforth. The name derives from Old English hors or, to judge from the coins, *horsa ('horse') in the genitive plural form horsa/horsna + ford 'ford', thus meaning 'horses' ford'. This refers to a river crossing on the River Aire (possibly at Newlay), that was subsequently used to transport woollen goods to and from Pudsey, Shipley and Bradford. The original ford was situated off Calverley Lane, but was replaced by a stone footbridge at the turn of the 19th century. The three unnamed Saxon thegns that held the land at the Conquest gave way to the king who granted it to lesser Norman nobles, but not long after most of the village came under the control of Kirkstall Abbey, a Cistercian house founded in 1152 on the bank of the River Aire downstream of Horsforth. After the Dissolution of the Monasteries in 1539, Horsforth was partitioned and sold to five families, one of them – the Stanhopes – achieved supremacy and controlled the village for the next 300 years. The estate record of the Stanhopes is regarded as one of the most extensive and important collections of its kind, complementing the extensive medieval record associated with Kirkstall Abbey. Until the mid 19th century, Horsforth was an agricultural community but it expanded rapidly with the growth of the nearby industrial centre of Leeds. A tannery business was founded at Woodside in about 1820 by the Watson family. It was on the eastern edge of their small farm, and memorialised by Tanhouse Hill Lane. The business became a soap manufacturer and moved to Whitehall Road in Leeds in 1861 and under the chairmanship of Joseph Watson junior, created Baron Manton in 1922, as Joseph Watson & Sons Ltd, became the largest soap supplier to the northeast of England, second in size nationally only to Lever Brothers. Industrially, Horsforth has a history of producing high quality stone from its quarries. Not only did it supply Kirkstall Abbey with building materials and millstones in the medieval period, it provided the stone for Scarborough's seafront and sent sandstone from Golden Bank Quarry as far afield as Egypt. Situated on Horsforth Beck (Oil Mill Beck) were mills serving the textile trade. Between 1861 and 1862, there was an outbreak of typhoid. Horsforth was historically a township in the parish of Guiseley. It became a separate civil parish in 1866. In the late 19th century it achieved note as the village with the largest population in England. Railways, turnpike roads, tramways and the nearby canal made it a focus for almost all forms of public and commercial transport and it became a dormitory suburb of Leeds. The civil parish became Horsforth Urban District in 1894. The parish and urban district were abolished in 1974 and merged into the new City of Leeds metropolitan district. In 1999 Horsforth became a civil parish and a parish council was created, which exercised its right to declare Horsforth a town. Horsforth Village Museum has collections and displays illustrating aspects of life set against the backdrop of the changing role of the village. During the Second World War the £241,000 required to build the corvette HMS Aubrietia was raised entirely by the people of Horsforth. In 2000 the US President Bill Clinton acknowledged Horsforth's contribution to the war effort in a letter sent to MP Paul Truswell. The letter is in the museum. In October 2020 Horsforth was named the most musical village in Britain as it was revealed that 22 home grown acts were in the running for the charts with their latest singles.
Темір жол
Хорсфорт теміржол станциясы Харрогейт және Лидс арасындағы Харрогейт желісінде орналасқан. Станция Хорсфорт қауымдық шекарасының сыртында, Мозли Бектің Кукридж жағында жатыр. Киркстолл Фордж теміржол станциясы Киркстолл қаласында, Хорсфортпен шекараға жақын жерде, Хорсфорт станциясынан шамамен екі шақырым қашықтықта орналасқан. Ол Лидс-Брэдфорд желісінде, Лидс-Сити мен Шипли арасында орналасқан және сол аттас бұрынғы станцияның орнында 2016 жылдың 19 маусымында ашылды. Мидленд теміржолы салған Ньюлэй станциясы 1889 жылы Ньюлэй және Хорсфорт станциясы деп атауын өзгертті. Ол Эйр өзенінің оңтүстігінде орналасқан, ал Хорсфорттан Брамлиге дейін жалғасатын Поллард Лейн арқылы Хорсфорттан қол жетімді болды. 1961 жылы Airedale желісіндегі станция Newlay станциясы деп қайта аталды. Ол 1965 жылдың 22 наурызында Airedale желісіндегі Армли Канал Роуд, Кирксталл, Калверли және Родли, сондай-ақ Апперли Бридж станцияларымен бірге жабылды.
Horsforth railway station is on the Harrogate line between Harrogate and Leeds. The station is just outside the Horsforth parish boundary, on the Cookridge side of Moseley Beck. Kirkstall Forge railway station is located in Kirkstall near the boundary with Horsforth, around two miles from Horsforth station. It is on the Leeds to Bradford Line between Leeds City and Shipley and was opened on 19 June 2016, near the site of an earlier station with the same name. Newlay station, which was built by the Midland Railway, was renamed Newlay & Horsforth station in 1889. It was situated south of the River Aire and was accessible from Horsforth on Pollard Lane which connects Horsforth to Bramley. The station on the Airedale line was renamed Newlay station in 1961. It closed on 22 March 1965, along with other stations on the Airedale line: Armley Canal Road, Kirkstall, Calverley & Rodley and Apperley Bridge.
Әуежай
Ең жақын әуежай – Лидс Брэдфорд әуежайы, көршілес Йедон қаласында, шамамен 4,2 километр қашықтықта орналасқан.
The nearest airport is Leeds Bradford Airport, in neighbouring Yeadon approximately 2.6 miles away.
Білім
Лидс Тринити Университеті, бұрын Лидс Тринити Университет Колледжі, Лидс Университетінің аккредиттелген колледжі болғаннан кейін тәуелсіз университет болып табылады. Тұрғын үй кампусы Браунберри-Лейн, Хорсфорт маңында орналасқан. Лидс Сити Колледжінің жоғары білім беру колледжінің Хорсфортта бұрынғы орны болған, ол 2017 жылдың маусым айында жабылғаннан бері пайдаланылмайды және Хорсфорт кампусы деп аталды. Қазір бұл жерге тұрғын үйлер салынды. Бұрын ол Парк-Лейн колледжінің құрамына кірген. Басты орта мектеп – Хорсфорт мектебі. Хорсфорттың мемлекеттік сектордағы бастауыш мектептері: Вест-Энд-Лейн бастауыш мектебі, Сент-Маргарет бастауыш мектебі, Ньюлейтес бастауыш мектебі, Вестбрук-Лейн бастауыш мектебі, Бродгейт-Лейн бастауыш мектебі, Сент-Мэри католик бастауыш мектебі және Федербанк бастауыш мектебі. Федербанк мектебі 1911 жылы бастауыш мектеп ретінде ашылып, Гроув күндізгі мектебінің орнын басты. Мектептің кішкентай балалар бөлімі 1933 жылы Стэнхоп драйвтегі Гроув методистік шіркеуіне көшірілді, бірақ 1960 жылы Федербанк мектебінің қосымшасына қайта көшірілді. 1972 жылы Федербанктің орта буын оқушыларына (7–11 жас) жаңа салынған Ньюлейтес мектебінде орын берілді, содан кейін Федербанк толығымен кішкентай балалар мектебіне (4–7 жас) айналды. 2011 жылдың қыркүйегінде Федербанк толыққанды бастауыш мектеп ретінде қайта ашылды. Фробелиан мектебі деген жеке бастауыш мектеп те бар.
Leeds Trinity University, formerly Leeds Trinity University College, is an independent university after a period as an accredited college of the University of Leeds. The residential campus is located off Brownberrie Lane, Horsforth. The further education college Leeds City College has a former site in Horsforth which was called the Horsforth Campus which has lain redundant since it closed in June 2017. Housing has now been built on the site. It was previously part of Park Lane College. The main secondary school is Horsforth School. Horsforth's state sector primary schools are West End Lane Primary School, St Margaret's Primary School, Newlaithes Primary School, Westbrook Lane Primary School, Broadgate Lane Primary School, St Mary's Catholic Primary School and Featherbank Primary School. Featherbank School opened in 1911 as a primary school, replacing the Grove Day School. The school's infant department was moved to the Grove Methodist Church on Stanhope Drive in 1933, but in 1960 transferred to the Featherbank School annexe. In 1972 Featherbank juniors (7–11 years) were allocated places at the newly built Newlaithes Junior School, at which point Featherbank became purely an infants' school (4–7 years). In September 2011 Featherbank reverted to being a full primary school. There is a private primary school, The Froebelian School.
Сәулет
Хорсфорт Лидстің басқа аудандарына қарағанда жергілікті карьерлерден алынған құмтастан салынған ғимараттарының үлкен үлесіне ие. 2010 жылы архитектуралық және тарихи ерекшеліктерін қамтитын жобалық түсіндірме жасалды.
Horsforth has a large percentage of sandstone buildings sourced from local quarries, more than any other part of Leeds. A draft design statement was produced in 2010, which summarises much of the architectural and historical character.
Қазылар мен бағдарлаушылар үйі
Нью-Роуд-Сайдтағы скаут және нұсқаушы үйі Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде қазіргі Лидс-Брэдфорд әуежайының (сол кезде Йедон әуежайы) маңындағы фабрикалар үшін шұғыл мәйітхана ретінде пайдалануға алынды, бірақ ол ешқашан қажет болмады. Скауттар мен нұсқаушылар сатып алуға дейін ғимарат кафе ретінде пайдаланылды, Отли, Илки және Далаға жол бойындағы танымал тоқтау орны болды.
The Scout and Guide hut on New Road Side was requisitioned during the Second World War as an emergency mortuary for the factories based around what is now Leeds Bradford Airport (Yeadon Aerodrome at the time), but it was never needed. Before being purchased by the scouts and guides, the building was used as a cafe, a popular stop off on the way out to Otley, Ilkey and the Dales.
Түнгі өмір
Көлеміне қарай, Хорсфорт түрлі-түрлі барлар мен пабтарға ие, олардың ішінде 17 ғасырға дейін сақталған дәстүрлі пабтардан бастап, қазіргі заманғы кафе-барлар мен лаунждар бар. Хорсфорт Таун-стритте олардың ең көп шоғырланған жері орналасқан, бірнеше бар мен пабтар бір-біріне жақын маңда орналасқан. Басқа да танымал түнгі ойын-сауық орындарына Стейшн-роуд және Нью-роуд-сайд кіреді.
Given its size, Horsforth has a relatively high number of bars and pubs of varying types from traditional pubs going back to the 17th century to more modern café bars and lounges. Horsforth Town Street has the highest concentration of these with several bars and pubs within a short distance of each other. Other popular night life areas include Station Road and New Road Side.