Кіріспе
Ливанның 13-ші президенті, 2016 жылдан 2022 жылға дейін, католик епископы Мишель Наим Аун (ميشال نعيم عون, ; 30 қыркүйек 1933 жылы туған) – ливандық саясаткер және бұрынғы әскери генерал. Ол 31 қазан 2016 жылдан 30 қазан 2022 жылға дейін Ливан президенті қызметін атқарды. Харет Хриекте маронит христиан отбасында дүниеге келген Аун 1955 жылы әскери академияға түсіп, Ливан армиясының артиллерия офицері болып бітірді. 1984 жылы 49 жасында армияның ең жас командирі атанды. 1988 жылдың 22 қыркүйегінде Ливан азаматтық соғысының төртінші кезеңінде, парламент жаңа президент сайлай алмағандықтан, келе жатқан президент Амин Жемайел оны әскери үкіметтің уақытша премьер-министрі етіп тағайындады және қазіргі премьер-министр Селим Хосс басқаратын үкіметті таратып жіберді. Бұл даулы шешім сол кезде билік үшін күрескен екі қарсы үкіметтің пайда болуына әкелді. Аунға негізінен христиандар мен Ирак қолдау көрсетсе, екіншісіне мұсылмандар мен Сирия демеу берді. 1989 жылдың 14 наурызында ол Сирия армиясына қарсы Азаттық соғысын жариялады, Тайф келісімін қабылдамады, жаңадан сайланған президенттер Рене Муавад пен Элиас Хравиді мойындаудан бас тартты, Самир Гегеа басқаратын Ливан күштерімен қақтығысты және 1990 жылдың 12 қазанында қастандыққа ұшыраудан құтылды. 13 қазанда Сирия күштері Аунға қарсы шешуші операция бастады, оның бекіністеріне, соның ішінде Баабдадағы Президент сарайына шабуыл жасады, жүздеген ливандық сарбаз бен азаматтық адамдар қаза тапты. Аун Бейруттағы француз елшілігіне қашып, бас сауғалап, кейін Францияда 15 жылдық эмиграцияда болды. Эмиграцияда Аун «Азаттық патриоттық қозғалысын» құрды және АҚШ Конгресінде куәлік беріп, Сирияның жауапкершілігі туралы заңды қолдады. 2005 жылы Рафик Хариринің қазасынан кейін Ливанда кең ауқымды наразылықтар болды, нәтижесінде Сирия әскерлері елден шығарылды. 7 мамырда Аун Ливанға оралды. Ол сол жылы алғаш рет парламентке сайланды, ал оның партиясы парламентте 21 орын жеңіп алды, бұл ең ірі христиандық фракция және парламенттегі екінші ірі фракция болды. 2006 жылы ол «Хезболламен» өзара түсіністік туралы меморандумға қол қойып, содан бері жалғасып келе жатқан маңызды одақ құруға бастама берді. Башар әл-Ассадтың әкесі Хафез әл-Ассадтың режимімен болған қанды тарихқа қарамастан, Аун 2008 жылы Сирияға сапар шегіп, Дамаскпен ұзақ жылдарға созылған қарсылығын аяқтады. 2016 жылы Аун Маараб келісіміне қол қойғаннан кейін Гегеамен келісті және Ливан күштері, «Болашақ қозғалысы», «Прогрессивті социалистік партиясы» және «Хезболла» оны Ливанның он үшінші президенті етіп мақұлдады. Ол 83 жасында қызметке кіріскен ең үлкен жастағы президент. Сайлаудан кейін ол Мишель Сулейманның орнын басып, қызметке кірісті. 2019 жылы елде халықтың наразылығына ұшырады, нәтижесінде Ливан мен шетелдегі миллиондаған ливандықтар көшеге шықты, себебі өтімділік дағдарысы, саяси жемқорлық және конфессиялық алауыздықтар болды.
the Catholic bishop
Michel Naim Aoun (ميشال نعيم عون, ; born 30 September 1933) is a Lebanese politician and former military general who served as the President of Lebanon from 31 October 2016 until 30 October 2022. Born in Haret Hreik to a Maronite Christian family, Aoun joined the Military Academy in 1955 and graduated as an artillery officer in the Lebanese Army. In 1984, he became the youngest Commander of the Army, at the age of 49 years. On 22 September 1988 during the fourth phase of the Lebanese Civil War, the departing President Amine Gemayel appointed him as the interim Prime Minister of a Military Government, after the parliament failed to elect a new president, and dismissed the current government headed by the Acting Prime Minister Selim Hoss. This controversial decision saw the rise of two rival governments contending for power at that time, with Aoun being supported mainly by Christians and Iraq, while the other being supported by Muslims and Syria. He declared the War of Liberation against Syrian Army forces on 14 March 1989, opposed the Taif Agreement, refused to recognize the newly elected presidents René Moawad and Elias Hrawi, clashed with the Lebanese Forces led by Samir Geagea, and survived an assassination attempt on 12 October 1990. On 13 October, the Syrian forces launched a decisive operation against Aoun, invading his strongholds including the Presidential Palace in Baabda and killing hundreds of Lebanese soldiers and civilians. Aoun fled to the French Embassy in Beirut where he declared his surrender and was later granted asylum in France where he lived in exile for 15 years. In exile, Aoun founded the Free Patriotic Movement, and advocated for the Syria Accountability Act by testifying in the US Congress. In 2005, a chain of widespread demonstrations triggered by the assassination of Rafic Hariri erupted in Lebanon, resulted in the withdrawal of Syrian troops from the country. On 7 May, Aoun returned to Lebanon. Aoun was elected to the Parliament for the first time in the same year, while his party won 21 seats in the parliament, forming the largest Christian bloc, and second biggest bloc in the Parliament. In 2006, he signed a memorandum of understanding with Hezbollah, starting a major alliance that has remained ever since. Despite the bloody history with the regime of Hafez al Assad, father of Bashar al Assad, Aoun visited Syria in 2008, ending his long rivalry with Damascus. In 2016, Aoun reconciled with Geagea after signing the Maarab Agreement, and was endorsed by the Lebanese Forces, Future Movement, Progressive Socialist Party as well as Hezbollah to become the thirteenth President of Lebanon. He is the oldest president, taking office at the age of 83 years. After his election, he was sworn in and succeeded Michel Suleiman. In 2019, the country descended into chaos with a popular uprising, bringing millions of Lebanese in Lebanon and abroad to take to the streets, mainly caused by the liquidity crisis, political corruption and sectarianism.
Алғашқы жылдар
Отбасылық тегі Харет-эль-Макнуние, Джеззин қаласынан бастау алатын Аун Бейруттің оңтүстігіндегі, христиан және шииттер аралас тұратын Харет-Хрейк шағын қалашығында дүниеге келді. Оның әкесі Наим Аун қасапшы болып жұмыс істесе, анасы Мари Аун – Ливандық әйел, АҚШ-та туған. Оның отбасы көбінесе кедейлікте өмір сүрді. 1941 жылы ол тұрған үйді британдық және австралиялық әскерлер басып алғандықтан, оны тастап кетуге мәжбүр болды. 1955 жылы Des Frères Furn Al Chebbak колледжінде орта білімін аяқтап, математика мамандығы бойынша жоғары білім алды. Ол әскери академияға офицер курсант ретінде қабылданды және үш жылдан кейін Ливан армиясының артиллерия офицері болып бітірді.
Әскери мансап
Оқуын бітіргеннен кейін Аун 1958 жылы Екінші артиллерия полкіне қосылды және Францияға, Шалон-сюр-Марндағы әскери оқуын жалғастыру үшін жіберілді. Ол оны келесі жылы аяқтады және 30 қыркүйекте екінші лейтенант болып тағайындалды. 1961 жылы Сирияның әлеуметтік-ұлттық партиясының сәтсіз төңкерісі кезінде қызмет етіп, осыған байланысты марапатталды. Ол Оклахома штатындағы Форт-Силлде оқыды және 1970 жылы Екінші артиллерия батальонының командирінің көмекшісі, Командалық және қызмет көрсету ротасының командирі және әкімшілік бөлімшесінің командирі болды. Азамат соғысы басталған кезде Аун Армияның Екінші артиллерия корпусының командирі болды. Ол Тель-эль-Заатар шайқасына қатысты, лагерьті қоршауды және шабуылды өзі жоспарлап, дамытқанын мәлімдеді. Ол шабуылға жетекшілік етті, нәтижесінде лагерь қиратылып, палестиналық босқындар ығыстырылды. 1978 жылы ол тағы да Францияға, École Supérieure de Guerre-де әскери білімін жетілдіру үшін барды. 1980 жылы Аун Ливанға оралды және кейіннен негізінен христиандық 8-ші жаяу әскер бригадасының уақытша командирі болып тағайындалды. Бұл бригада Палестина босқындарының Борж-эль-Бараджне лагерін Сабра мен Шатиланың қасіретті тағдырынан сақтап қалды және Тау соғысы кезінде Сирияны қолдаған друздар мен палестиналық жасақтарына қарсы Соук-эль-Гарб шайқасында күресті. Израильдің басып кіруі кезінде Аунның кеңсесі Музей торабында орналасқан еді. Ол генерал дәрежесіне көтеріліп, 1984 жылдың 23 маусымында генерал Ибрагим Таннустың орнын басып, Қарулы Күштердің он бірінші командирі болып тағайындалды. 49 жасында ол осы лауазымға тағайындалған ең жас командир болды. Француз журналисі Ален Менаргтың сөзіне сәйкес, Аунның Башир Джемайелмен және Израильмен жақын байланысы болған. Ол Аунның Джемайелге Ливан мен Израильдің бір-бірін мойындау туралы келісімге және бірлескен қорғаныс шартына қол қоюды ұсынғанын, ал оның патрульдерінде Израиль офицерлерімен бірге болғанын айтты. Сондай-ақ ол Израильдің қорғаныс министрі Ариэль Шаронмен кездесті.
Жаулас үкіметтер: 1988 жыл
1988 жылдың 22 қыркүйегінде, өкілеттігінің мерзімі аяқталуға 15 минут қалғанда, келе жатқан президент Амин Джемайел Аунды Премьер-министр етіп тағайындады, ол алты мүшеден тұратын әскери үкіметті басқаруға тиіс болды, олардың үшеуі христиан, ал үшеуі мұсылман. Сонымен қатар ол Премьер-министрдің міндетін атқарушы Селим Хосстің азаматтық әкімшілігін де қызметтен босатті. Мұсылмандар қызмет етуден бас тартты және келесі күні отставкаларын ұсынды. Джемайел Сирияны оларды осыған мәжбүрледі деп айыптайды, олармен байланысқа шыққанда олар өздерінің рөлдерін қабылдағандарын мәлімдейді. Сондай-ақ ол судьялар немесе саясаткерлерден кабинет құруды қарастырғанын айтады. Саяси уақытша үкімет құруға сәтсіздікке ұшырап, судьялар "өздерін қорғай алмайды" деп ойлап, ол әскери кабинетті таңдады. Шындығында, Амин Джемайел өзінің президенттік кезеңінде өзінің басты қарсыласы, оның қаза тапқан бауыры Башир Джемайел құрған Ливандық күштер уақытша үкіметтің билігін әлсіретуге тырысатынын мойындады. Сирия мен оның жергілікті одақтастарының қолдауымен әл-Хосс өзінің жұмыстан босатылуын жарамсыз деп жариялады. Екі үкімет құрылды: бірі Батыс Бейрутта азаматтық және басым түрінде мұсылман, оны Премьер-министрдің міндетін атқарушы Хосс басқарды, екіншісі Шығыс Бейрутта әскери және христиан, оны уақытша Премьер-министр Мишель Аун басқарды. Аун қосымша қорғаныс министрі лауазымын да атқарды. Джемайелдің бұл қадамы күмәнді болды, өйткені ол 1943 жылғы жазылмаған Ұлттық келісімді бұзды, ол Премьер-министр лауазымын сүнни мұсылмандарға берді. Алайда Джемайел Ұлттық келісімде Президенттік лауазым да маронит христиандарына берілгендіктен және Премьер-министр Президенттік орын бос болған жағдайда Президенттің өкілеттіктері мен міндеттерін иеленетіндіктен, бұл лауазымды уақытша маронитпен толтыру дұрыс болар еді деп мәлімдеді. Джемайел 1952 жылғы тарихи мысалға сілтеме жасады, ол кезде христиан марониті генерал Фуад Чехаб Президент Бешара Эль-Хури отставкаға кеткеннен кейін өтпелі үкіметтің Премьер-министрі болып тағайындалды.
Сирияға қарсы азаттық соғыс: 1989 жыл
1989 жылдың 15 ақпанында генерал Аун өзіне адал ливандық армия бригадаларымен (олардың 30 пайызы сүннилер еді), Гегеяның Ливан күштерінің (ЛК) христиандық Шығыс Бейрут маңындағы позицияларына қарсы шабуылға шықты. Тоғыз күннен кейін, 24 ақпанда, жетпіс адам қаза тауып, марониттік патриархаттың араласуымен ЛК Бейрут портының бесінші бассейнін Аунға беруге келісті, оның ай сайынғы салық кірісі шамамен 300 000 долларға бағаланды. Солтүстіктегі Сулейман Франжие Батрун ауданындағы Рас-Салаата портын да қайтарып алды. Келесі айда Аун Бейруттың оңтүстігіндегі Жейх және Халдедегі реттелмеген теңіз порттарына қарсы блокада жариялады. 1989 жылдың 8 наурызында Аунның қарауылдық кемелері ПСП бақылауындағы Жейх портына бағытталған кемені ұстады. Бұл оқиға артиллериялық оқ жаудырулар сериясына әкелді, Амал Шығыс Бейрут портын және Жоуне портын, ал Аунның армия бригадалары Сук-Эль-Гарбты атқылады. 12 наурызда Аун Бейрут халықаралық әуежайын жабуға бұйрық берді, екі күннен кейін Шығыс Бейрутты бір сағат бойы бомбалауды бастады, нәтижесінде 40 бейбіт тұрғын қаза тапты. Айдың соңында Аун милиция басқаратын порттар мәселесі шешілмеген жағдайда атысты тоқтату туралы мәлімдеді. Бұл аймақта үш жыл ішіндегі ең қатты зорлық-зомбылық болды, оның салдарынан 90-нан астам адам қаза тауып, жүздеген адам жарақат алды. 1989 жылдың қазан айында Ливан Ұлттық Ассамблеясының мүшелері Ливан қақтығысын реттеу мақсатында Тайф келісімін жасау үшін жиналды. Кейіннен бұл келісімді екі жыл бұрын Рафик Харири дайындағаны белгілі болды. Аун қатысудан бас тартты, оған қатысқан саясаткерлерді сатқын деп айыптады және Ассамблеяны тарату туралы жарлық шығарды. Тайф келісіміне қарсылық білдірген Аун, Сирия әскерінің Ливаннан кету күнін белгілемегеніне наразылық білдірді. Тайф келісіміне (Сауд Арабиясының Тайф қаласында) қол қойғаннан кейін Ассамблея қараша айында Рене Муавадты президенттік лауазымға сайлады. Сирияның Аунды қызметтен босатуға жасаған қысымына қарамастан, Муавад мойынсұнды; оның президенттік өкілеттігі 17 күннен кейін оның қазасымен аяқталды. Оның орнына Элиас Храуи сайланды. Президенттік лауазымға кіріскеннен кейін Храуи генерал Эмиль Лахудты армия бас қолбасшысы етіп тағайындады және Аунды Президенттік сарайдан шығуға бұйрық берді. Аун оның қызметтен босатылуын қабылдамады. 1990 жылдың ақпан айында генерал Аун Шығыс Бейрутта Самир Гегеяның Ливан күштеріне (ЛК) қарсы шабуылға шықты. Үш айға созылған үзіліссіз шайқастар Бейруттың христиандық бөлігінде бұрынғы 15 жылдық азаматтық соғысқа қарағанда көп қиратуға әкелді. Ол ЛК-нің Шығыс Бейрут, порт және Кисрауан провинциясын бақылауда ұстауымен аяқталды. Шамамен 1000 адам қаза тауып, Шығыс және Батыс Бейрут электр қуатысыз қалды және сумен жабдықтау жүйесі қирады. 1990 жылдың 12 қазанында Аун өзінің балконынан жақтастарына сөз сөйлеген кезде қастандыққа ұшырады. Шабуылшы Ливан Коммунистік партиясының мүшесі Франсуа Халал екені анықталды, ол қалың жұрттан шығып, тапаншадан екі рет оқ атты, бірақ тигізбеді. Бірнеше минуттан кейін ол сөзін жалғастырды. Перс шығанағындағы соғыс Аун үкіметіне әсер етті. Аун көмек сұрады және ол 1989 жылға дейін Батыстың одақтасы болған Саддам Хусейннен ғана шартсыз көмек алды. 1990 жылдың 2 тамызында Хусейн Кувейтке шабуыл жасады, ал АҚШ Кувейтті азат ету үшін Иракқа қарсы коалиция құрды. Сирия президенті Хафез әл-Асад коалиция тарапына қосылды, бұл шешім Аунның көтерілісін басуға "жасыл жарық" берумен сыйланды. 12 қазан күні кешке көпшілік алдында сөйлеген сөзі кезінде Аун қалың жұрттың ішіндегі жалғыз қарулы шабуылдан аман қалды. 13 қазанда Сирия күштері Баабдадағы Президенттік сарайға шабуыл жасады. Сол күні таңертең Аун француз елшілігіне паналады, онда ол генерал Лахуд басқаратын Ливан армиясының бөлімшелеріне капитуляциялауға әмір берді, ол Храуи мен оның үкіметіне адалдығын білдірген еді.
Паналау, Ұлттық конференция және ФПМ: 1991-2000
Франция Аунға саяси баспана берді, бірақ Ливан үкіметі оны сотқа тартуды қалады. Бірнеше айлық келіссөздерден кейін оған шартты кешірім жасалды және ол 1991 жылдың 29 тамызында француз әскери кемесімен Кипрге, содан кейін Францияға кетті, онда ол эмиграцияда болды. 1994 жылдың 14 шілдесінде ол "Ұлттық конференция" деп атаған шарада "Еркін Отандық қозғалысын" құрды. 2000 жылдың 27 мамырында, Қарсылық және Азаттық күнінен екі күн кейін Мишель Аун "Азаттық қашан?" (متى التحرير؟) деген мақала жазды, онда ол: "Нақты азаттық күні келгенше біз мұздату тойларына қатысудан бас тартамыз және оның құмарлығын есірткіге тәуелділерге қалдырамыз" деді.
АҚШ, SALSRA және конгресс куәлігі: 2001-2004
2001 жылы Аун Ливанға қатысты американдық қоғамдық пікірді өзгерту үшін Ливандық-американдық ұйымдар кеңесімен және ливандық экспатрианттармен жұмыс істей бастады. Сол кезде АҚШ Сирияның оккупациясын қолдап, Сирияны Ливанның тұрақтылығы үшін маңызды фактор ретінде қарастырды. Ол американдық өкіл Элиот Энгельмен байланысып, оккупацияны аяқтауға көмектесетін заң жобасын ұсынды. 2001 жылдың шілдесінде ол Таяу Шығысқа арналған симпозиумға шақырылды, ал Мемлекеттік департаменттен кешіктірулерден кейін, 11 қыркүйекте, сол күнігі шабуылдарға дейін виза алды. Бара жазуға қысылған Аун Америка Құрама Штаттарына сапар шекті, бірнеше сенаторлар мен өкілдермен кездесті, бірақ антракс шабуылдарынан кейін Конгресске кіре алмады. Оның әрекеттері күтілген нәтиже бермеді. Бұш әкімшілігі бастапқыда Аунмен байланыс жасаудан бас тартса да, оған Мемлекеттік департаменттен Ливан мәселелеріне жауапты шенеуніктер делегациясын жіберіп, американдық ұстанымды түсіндірді. Кейін АҚШ пен Сирия арасындағы шиеленіс күшейді, Сирия терроризмді қолдауда және «Террорға қарсы соғыста» АҚШ-ты қолдамауда айыпталды. Энгель 2003 жылдың 12 сәуірінде Өкілдер палатасына «Сирияның жауапкершілігі және Ливанның егемендігін қалпына келтіру» туралы заң жобасын енгізді. Аун Конгресте куәлік беруге шақырылды және 17 қыркүйекте куәлік берді. Ол куәлігінде Сирияны бірнеше жағынан сынады. Аунның куәлігі Ливан Министрлер Кеңесі және Сирияны қолдайтын саясаткерлер мен ұйымдар тарапынан айыпталып, оны Ливанға, Сирияға және араб ұлтына қарсы «ционистік лоббимен» сөз байласты деп айыптады. Заң жобасы Сенатта 89–4 дауыспен 11 қарашада, ал Палатада 408–8 дауыспен 20 қарашада мақұлданып, 11 желтоқсанда президент Джордж Буш қол қойды. Сол жылы Аунның жақтасы Хикмат Диб Баабда-Алей сайлау округінде мемлекеттік қолдауға ие Анри Хелуға қарсы күтпеген жерден жеңіске жақын келді.
Кедр революциясы және Ливанға оралу: 2005
Аун 2005 жылғы 14 ақпанда Рафик Хариринің қазасынан кейін Сирия армиясы Ливаннан шыққан соң, 2005 жылғы 7 мамырда Ливанға оралғанда 15 жылдық ерікті жер аударына соңғы нүкте қойды. Хариридің қазасы Ливандағы маңызды саяси өзгерістердің катализаторы болды. "Кедр революциясының" үлкен қарсылық акциялары Сирия әскерлері мен қауіпсіздік күштерінің Ливаннан шығуына, үкіметтердің ауысуына көмектесті, соның нәтижесінде Аунның Ливанға оралуына жағдай жасалды. Аун Бейрут халықаралық әуежайында қысқа баспасөз мәслихатын өткізіп, содан кейін адал жақтастары мен журналистерден құралған кортежбен "Атаусыз сарбаздар мен шейіттердің зиратына" бет бұрды. Дұға оқып, халыққа алғысын білдіріп, батасын бергеннен кейін, ол бұрынғы премьер-министр Рафик Хариридің қабіріне барды. Содан кейін ол 15 жылдық азамат соғысы кезінде саяси мақсаттағы қастандықтарға қатысы бар деген айыппен өмір бойына сотталған Самир Геагеаға барды. Оның саяхаты шейіттер алаңына дейін жалғасты, онда оны "Кедр революциясының" қолдаушылары күтіп алды. Ливанға келгеннен кейін Аун Ливанның Рабие ауданындағы үйге көшті, онда 8 мамырда оған таратылған Ливан майданының (ЛФ) ірі делегациясы келді, олар Аунның бұрынғы қарсыластарының қатарында болды. Аун мен Стрида Геагеа, түрмеде отырған ЛФ жетекшісі Самир Геагеаның әйелі (кейіннен кешірім берілгеннен кейін) жария түрде татуласты. Сондай-ақ, Ұлттық либералдық партиясының төрағасы Дори Шамун, Соланж Джемайел, Найла Моуад (қаза тапқан президент Рене Моуадтың жесірі) және оппозициялық депутат Бутрос Харб та келді. Маронит қауымының патриархы Насралла Бутрос Сфейр оны қарсы алу үшін делегация жіберді, тіпті шиит мұсылмандық Хезболла партиясы да делегация жіберді.
2005 жылғы сайлау
2005 жылдың мамыр айының соңында өткен парламенттік сайлауда Сирияның саяси басшылары сайлауды 2000 жылғы сайлау заңымен өткізуді талап етті. Бұл заң, сыншылардың пікірінше, Сирияның құпия қызметінің басшысы Гази Канан мен Рафик Харири тарапынан жүзеге асырылды. Бұл заң халықтың нақты өкілдігін қамтамасыз етпейді және ел бойынша, әсіресе христиан қауымын маргинализациялайды. Аун бұл сайлау заңын таңдауға қарсы болды және генерал Мишель Аун басқаратын «Еркін патриоттық қозғалысқа» қарсы «Сирияға қарсы» («Болашақ қозғалысы», «Прогрессивті социалистік партия», «Ливандық күштер» және басқа да партиялар) және «Сирияны қолдайтын» («Амал» және «Хезболла») негізгі саяси партияларды біріктіретін төрттік одақпен күресті. Осы орайда, Аун көптеген сарапшыларды таң қалдырып, бұрынғы қарсыластарымен, соның ішінде Мишель Мурр және Сулейман Франгие сияқты «Сирияны қолдайтын» саясаткерлермен сайлау альянсын құрды.
Аунның партиясы – «Еркін патриоттық қозғалыс» күшті көрсетіп, сол раундта сайлауға қойылған 58 орынның 21-ін жеңіп алды, оның ішінде Ливан тауының христиандық орталығындағы орындардың басым бөлігін жеңіп алды. Аун сондай-ақ Захле және Метн сияқты маңызды христиандық округтерде жеңіске жетті. Аун өзі де Ұлттық Ассамблеяға сайланды. Дегенмен, «Еркін патриоттық қозғалыс» 2000 жылғы сайлау заңының салдарынан Солтүстік Ливанда орын ала алмады. Бұл заң Триполидегі Харириді қолдайтын мұсылман қауымына сайлау округіндегі кез келген христиан үміткеріне вето құқығын берді. Осылайша, Саад Харири басқаратын негізгі «Сирияға қарсы» оппозициялық коалиция (бұрын Сирияның берік одақтасы болған) және шииттер басымдығы бар «Амал-Хезболла» альянсы арасындағы күш тепе-теңдігін сақтау мақсатына жетпеді. «Еркін патриоттық қозғалыс» парламентте 21 орын жеңіп алды, Ливандағы ең ірі христиандық фракцияны және Ливан Парламентіндегі екінші ірі фракцияны құрды.
FPM мен Хезболла арасындағы өзара түсіністік туралы меморандум
2006 жылы Мишель Аун мен Хасан Насралла Чиядағы Мар Михайл шіркеуінде кездесті. Бұл шіркеу христиан-мұсылман бірлестігінің символы болып табылады, себебі негізінен мұсылман тұратын Бейрут қаласының оңтүстік аймағында орналасқан бұл шіркеу соғыстардың барлығында сақталды. FPM Хезболламен қарым-қатынасын реттеу және Хезболланың қарусыздануы, белгілі бір шарттар орындалған жағдайда, туралы түсіністік меморандумына қол қойды. Қарусызданудың екінші және үшінші талаптары – ливандық тұтқындардың израильдік түрмелерден босатылуы және Ливанды израильдік қатерден қорғауға бағытталған қорғаныс стратегиясын жасау болды.
Ливандық үкіметке қарсы наразылық: 2006-2008
2006 жылдың 1 желтоқсанында Мишель Аун наразылық білдірген көпшілікке Ливанның қазіргі үкіметі конституцияға қайшы екенін жариялап, үкіметтің "сыбайлас жемқорлықты күнделікті айналымға енгізгенін" айтты және үкіметтің отставкаға кетуін талап етті. Ішкі қауіпсіздік күштерінің (ІҚК) мәліметінше, осы партияның, «Амаль» қозғалысы мен «Хезболла»ның жүздеген мыңдаған жақтастары Фуад Синиораны биліктен кетуге мәжбүрлеу үшін Бейрут қаласының орталық бөлігіне жиналды.
2008 жылғы үкімет құрастыру
2008 жылдың 11 шілдесінде Аунның партиясы Ливан үкіметіне кірді. ФПМ мүшелері Иссам Абу Джамра Премьер-министрдің орынбасары, Гебран Бассил байланыс министрі және Марио Аун әлеуметтік қорғау министрі болып тағайындалды. Бұл Қозғалыстың Ливан үкіметінде алғашқы рет қатысуы.
2009 жылғы сайлау және үкімет құру
2009 жылғы сайлау қорытындысы бойынша ЭХҚ 27 парламенттік орынға ие болды. Оның бірін Кесерван округінен Аун жеңіп алды. 2009 жылдың қараша айында, генерал Мишель Аунның 6 айлық қарқынды саяси қысымынан кейін, ол 2008 жылғы үкіметтік құрамдағыдан нашар қатысуға келіспей, премьер-министр Саад Харири одан кейін мойынсұнды. ЭХҚ Саад Харири басқаратын алғашқы үкіметке үш министрді ұсынды, олар телекоммуникация, энергетика және су ресурстары, сондай-ақ туризм министрліктерін иеленді. Аун мен оның одақтастары үкіметтің үштен бірін алды, бірақ вето құқығына ие болу үшін бір министр жетіспеді. 2011 жылдың 12 қаңтарында, Рабиедегі Аунның үйінен ұйымдастырылған әрекеттің нәтижесінде ЭХҚ министрлері мен олардың одақтастарының отставкасы арқылы Харири үкіметі құлатылды. 2011 жылдың 13 маусымында премьер-министр Наджиб Микати басқаратын жаңа үкімет құрылды, онда Аунның Парламенттік реформа және өзгеріс блогы 10 министрлікке тағайындалды.
2016 жылғы президенттікке үміткерлік
Ливандық күштердің (ЛФ) басшысы Самир Геагеа мен Мишель Аун христиандық қарым-қатынастардағы тарихи бетбұрыс жасады, бұл орын алғанда, бұрынғы 14 наурыздың президенттікке үміткері Аунның президенттікке кандидатурасын ресми түрде мақұлдады. "Ливандық күштердің атқарушы органының мүшелері арасындағы ұзақ ой-толғаныстар, талқылаулар мен келіссөздерден кейін, біздің президенттікке [бұрынғы] генерал Мишель Аунның кандидатурасын қолдайтынымызды жариялаймын", - деді Геагеа 8 наурыздың қарсыласымен бірлескен баспасөз конференциясында. Геагеа баспасөз конференциясына дейін Аунмен кездескен Маарабтағы ЛФ штаб-пәтерінде сөйледі. Ол ЛФ пен Эр-Рашидтің маусым айындағы ниет хаттамасының негізгі тұстарын қамтитын 10 тармақты келісімді оқыды. Таиф келісімін іске асыруға ұмтылыс, Ливан мен Сирия шекарасы арқылы қару-жарақ пен экстремистердің екі бағытта да ағынын тоқтату қажеттігі, жаңа сайлау заңын бекіту және халықаралық қаулыларға сәйкес келу – ЛФ мен Эр-Рашид арасындағы келісімде қарастырылған негізгі мәселелердің бірі еді, деді Геагеа. Аунмен келісіміне қатысты негізгі тұстарды оқып жатқанда, Геагеа бір сәт тоқтап, әзіл айтты. ЛФ басшысы Ауннан күйеу баласы, Сыртқы істер министрі Гебран Бассилді олардың келісімінің алтыншы тармағына сәйкес әрекет етуге шақыруын өтінді. Геагеа бұрынғы генералмен "Ливанның мүдделерін қамтамасыз ететін және халықаралық құқыққа сәйкес келетін тәуелсіз сыртқы саясатты қабылдау қажеттігі" туралы түсіністігін атап өтті. Аун өз кезегінде Геагеаға қолдауы үшін алғыс айтып, барлық саяси партияларға қолдау көрсетуге уәде берді. Геагеаның Аунның кандидатурасын ресми түрде мақұлдауы бұрынғы генералдың президенттікке үміткерлігіне маңызды серпін береді, бірақ "Болашақ қозғалысының" бұл бастамаға қалай реакция жасайтыны әлі белгісіз. ЛФ штаб-пәтеріне келгенге дейін Аун Марониттік Патриарх Бешара Бутрос әл-Рахимен кездесті, ол президенттік дағдарыстың шешілуіне бағытталған барлық бастамаларды үнемі қолдап келген. "Біз патриархқа келісім туралы хабарлау үшін келдік", - деді Аун Марониттік шіркеудің резиденциясынан. Бұрын Рахи премьер-министр және "Болашақ қозғалысының" парламенттік фракциясының басшысы Фуад Синиорамен кездескен еді. Патриархпен кездесуден кейін Синиора барлық ливандық фракциялардың қолдауына ие болатын президентті сайлау қажеттігін атап өтті. "Біз барлық ливандықтарды біріктіретін және олардың арасындағы қатарлы қарым-қатынасты нығайтатын адамды сайлау үшін тырысуымыз керек", - деді Синиора. Геагеаның Аунды қолдауы – елдегі екі жетекші христиандық партияның ондаған жылдық антагонизмнен кейін осындай маңызды мәселеде біріккенінің алғашқы мысалы. Бұрынғы 14 наурыздың президенттікке үміткері Геагеа өзінің одақтасы, "Болашақ қозғалысының" басшысы және бұрынғы премьер-министр Саад Хариридің Марада қозғалысының басшысы Сүлейман Франжиені президенттікке ұсынғанын естіп, күтпеген жағдайға түсті. Геагеа бұл келісімге қарсы шықты, бұл 8 және 14 наурыз лагерьлерінде де дау тудырды. Аунның өзі Франжиенің президенттік амбицияларына басып отыруға дайындық танытпады, Франжи – Хезболланың көп жылдық одақтасы және Аунның "Реформа және өзгеріс" парламенттік блогының мүшесі. Хезболла Хариридің ұсынған келісіміне бірнеше апта бойы үнсіздік сақтады, ал Франжи оның одақтастарының қолдауын алуға тырысты. 2015 жылдың 29 желтоқсанында Хезболла бұқаралық ақпарат құралдарындағы үнсіздігін бұзып, Аунның президенттікке үміткерлігін қолдайтынын мәлімдеді. Хариридің бастамасынан кейін жасалған алғашқы ресми мәлімдемеде Хезболланың саяси бюросының басшысы Сәйед Ибрагим Амин әл-Сәйед Марониттік патриархаттың резиденциясынан олардың партиясы Аунның президенттікке үміткерлігін қолдауға міндеттенетінін мәлімдеді. Аун мен Геагеа бір жыл бұрын келіссөздерді бастады. Келіссөздер маусым айында Геагеаның Рабиедегі Аунның резиденциясына жасаған күтпеген сапарына жол ашты. Осыдан кейін Аун мен Геагеа жақындасып, 1990 жылы христиандық көшбасшылар арасындағы ащы бәсекелестікке нүкте қойды. Ливанның жоғары лауазымы 2014 жылдың мамыр айынан бері бос тұр, себебі ливандық саясаткерлер консенсусқа келе алмады. 2016 жылдың 20 қазанында Саад Харири Мишель Аунды президенттікке сайлауға өзінің және парламенттік фракциясының қолдайтынын жариялады. Бұл қолдау оның 31 қазанға жоспарланған парламенттік сессияда президент болып сайлану мүмкіндігін арттырды.
Президент сайлауы
2016 жылдың 31 қазанында Аун Ливан президенті болып сайланды, бұл мемлекет басшысының орнындағы 29 айлық үзіліске соңғы нүкте болды. Ливан Парламенті президент сайлауы үшін парламенттік кворумды қамтамасыз етуге 45 рет сәтсіз тырысқаннан кейін, 127 орындық палата 31 қазанда 46-шы рет шақырылды. Дауыс берудің бірінші турында палатаның үштен екі көпшілігі қажет болды, яғни 127 депутаттың 85 дауысы. Алайда Аун бұл турда қажетті дауыстарды алуға жақын болғанымен, 83 дауысқа ие болды, талап етілген 85 дауыстан 2 кем, ал 36 дауыс бұрыс, 6 дауыс жойылды және депутат Гилберте Зуэйнге 1 дауыс берілді. Дауыс берудің екінші турында Парламент хатшылығы 127 емес, 128 конверт санағаннан кейін үш рет қайталауға тура келді. Екінші турда кворумның абсолютті көпшілігі (50 процент плюс бір) қажет болды, яғни сайлау үшін 64 дауыс керек еді. Нәтижесінде Аун 83 дауыс алып, президент болып сайланды. Екінші турда 36 дауыс бұрыс, 7 дауыс жойылды және 1 дауыс Сетрида Тавк Геагеаға берілді.
*The second and third rounds were cancelled because there were more votes than present MPs. Aoun was quickly sworn in as president, pledging political and economic reform and urging a "real partnership" among notoriously divided Lebanese political factions. Following the parliament session, Aoun was driven to the presidential palace in the southeastern Beirut suburb of Baabda, returning exactly 26 years after he was forced out of it as army commander and interim premier by Syrian forces.
Соңғы парламенттік сайлау сессиясы
Бірінші тур Екінші тур *Үшінші тур *Төртінші тур
Кандидаттар Дауыс % Кандидаттар Дауыс %
Мишель Аун 84 66.14 Мишель Аун 83 65.35
Гилберте Зуэйн 10 7.88 Сетрида Тавк 10 7.88
Бұрыс/бос дауыстар 42 33.06 Бұрыс/бос дауыстар 43 33.85
Барлығы 127 100 Барлығы 128 100.78 Барлығы 128 100.78
Сайлауға қабілетті 127 100 Сайлауға қабілетті 127 100 Сайлауға қабілетті 127 100
*The second and third rounds were cancelled because there were more votes than present MPs. Aoun was quickly sworn in as president, pledging political and economic reform and urging a "real partnership" among notoriously divided Lebanese political factions. Following the parliament session, Aoun was driven to the presidential palace in the southeastern Beirut suburb of Baabda, returning exactly 26 years after he was forced out of it as army commander and interim premier by Syrian forces.
*Екінші және үшінші турлар депутаттардың қатысуынан артық дауыс болғандықтан жойылды. Аун тез арада президенттік қызметке кірісіп, саяси және экономикалық реформалар жасауға уәде берді, сондай-ақ Ливанның бұрын бөлінген саяси топтары арасында "шынайы серіктестікке" шақырды. Парламент сессиясынан кейін Аун Бейруттің оңтүстік-шығысындағы Баабда қалашығындағы президенттік сарайға жеткізілді, ол армия командирі және уақытша премьер-министр ретінде Сирия күштерімен шығарылғаннан кейін дәл 26 жыл өткен соң оралды.
*The second and third rounds were cancelled because there were more votes than present MPs. Aoun was quickly sworn in as president, pledging political and economic reform and urging a "real partnership" among notoriously divided Lebanese political factions. Following the parliament session, Aoun was driven to the presidential palace in the southeastern Beirut suburb of Baabda, returning exactly 26 years after he was forced out of it as army commander and interim premier by Syrian forces.
Хариридің екінші кабинеті
Тамам Салам отставкаға кеткеннен кейін Аун Саад Харириді жаңа кабинет құруға тағайындады. Бұл Аунның сайлануына әкелген келісімнің нәтижесінде болды және Хариридің осы лауазымды екінші рет иеленуі болды. Кабинет 30 министрден тұратын ұлттық бірлік үкіметі ретінде құрылды. 28 желтоқсанда парламент 87 депутаттың көпшілік дауысымен үкіметке сенім білдірді. 2017 жылдың 4 қарашасында Харири Сауд Арабиясынан жасаған телевизиялық мәлімдемесінде Иран саясатын кінәлады және оны "Ливан ісіне араласу" деп бағалады. Ол сондай-ақ Хезболланың Ливан қауіпсіздігіне қауіп төндіретінін айтты және Ливандағы ахуалды Рафик Харириге жасалған қастандықтың алдындағы жағдаймен салыстырды. Иран оның отставкасын АҚШ, Израиль және Сауд Арабиясының Таяу Шығыстағы жағдайды шиеленістіру үшін жасаған қастандық деп мәлімдеді. Хезболланың бас хатшысы Хасан Насралла бұл Сауд Арабиясының Ливанға соғыс жариялауы екенін атап өтті. Сауд Арабиясында 12 күн болғаннан кейін Аун шетелдік елшілерге Хариридің онда ұсталғанын хабарлады. 21 қарашада Харири Бейрутке Тәуелсіздік күні тойлауларына қатысу үшін оралды. Аунмен кездескеннен кейін ол отставкасын тоқтатуға шешім қабылдады, Аун оған басқа кеңестер өткенге дейін бұл мәселені кейінге жылдыруды ұсынды. 5 желтоқсанда ол ресми түрде отставкасын кері алды.
Жануарлардың әл-ауқаты
2017 жылдың тамызында Аун елдегі алғашқы жануарларды қорғау туралы заңға қол қойып, осы арқылы үй және жабайы жануарлардың қатыгездікке қарсы заңмен қорғалуын қамтамасыз етті.
Үшінші Харири кабинеті
2019 жылдың 6 қаңтарында Премьер-министр Саад Харири басқаратын жаңа Ливан үкіметі құрылды. Әртүрлі саяси күштермен ұзақ келіссөздерден кейін үкіметті құруға тоғыз ай уақыт жұмсалды. Бұл ұлттық бірлік үкіметі және ол 30 министрден тұрады.
17 қазан төңкерісі мен Лимонның екі еселігі
17 қазаннан бастап елде үкіметке қарсы кең ауқымды демонстрациялар басталды. Бастапқыда газ бен темекі бағасының өсуіне және хабар алмасу қосымшаларына жаңа салық салуға байланысты туған бұл демонстрациялар, экономиканың тоқырауына, министрлер кабинетінің нәтижесіздігіне, жұмыссыздыққа, Ливанның діни және мұрагерлік саяси жүйесіне, сыбайлас жемқорлыққа және үкіметтің су, электр энергиясы және санитария сияқты қажетті қызметтерді ұсынудағы әлсіздігіне қарсы революцияға айналды. Бұл наразылықтар елдің барлық аймақтары мен дін өкілдерін қамтыды, жүз мыңдаған адамдар қатысты. Президент Мишель Аун 24 қазанда халыққа үндеу жасап, наразылық білдірушілермен диалог жүргізуге және ең оңтайлы шешім табуға дайын екенін мәлімдеді. Ол Хариридің реформаларын қолдады, бірақ "мемлекеттік институттар" шеңберінде "қазіргі үкіметті қарау" қажеттігін, наразылық арқылы емес, растады. Харири Ливанның "конституциялық механизмдері" арқылы бұл қарауды қолдады, бірақ наразылық білдірушілер үкімет отставкаға кеткенше диалог шақыруларын қабылдамады. Аун 12 қарашада кешкі сағат 8:30-да тікелей эфирде сұхбат берді, онда ол толыққанды технократтық үкімет құру туралы ұсыныстарды қабылдамады, экономикалық секторға одан да зиян келтіретін банкроттыққа қарсы ескертіп, "апаттың" алдын алу үшін наразылықты дереу тоқтатуға шақырды. Аун наразылық білдірушілерді "ұлтты пышақтап жатқандықтары" үшін айыптады және жолдарды жапқандарды "халықаралық құқықты бұзумен" айыптады. Сондай-ақ Аун "ливандық үкіметке сенімі жоқ әркім Ливаннан кетуге және басқа жерде өмір сүруге құқылы" деді. Аунның сұхбаты наразылық қозғалысы үшін өте жағымсыз болды, нәтижесінде Бейрут пен Ливанның басқа да аймақтарындағы ондаған маңызды жолдар жабылды. Ливан азаматы Алаа Абу Фахр Халдедегі наразылықтар кезінде атылып өлтірілді. 13 қараша күні таңертең, президент Аунның бірнеше сағат бұрын жасаған сөзіне наразылық білдіру үшін наразылық білдірушілер Баабдадағы қамалданған Президенттік сарайға жиналды, және күні бойы наразылық күшейді.
Хасан Диаб кабинеті мен премьер-министрлік вакуум
Диабты президент Мишель Аун 2019 жылдың қазан айында басталған Ливан наразылықтарынан кейін Саад Хариридің отставкасынан кейін премьер-министр етіп тағайындады. Ливанның премьер-министрі Хасан Диаб басқаратын жаңа ливандық кабинет 2020 жылдың 21 қаңтарында, шамамен үш айлық келіссөздерден кейін қатысқан саяси партиялардың басшылары келісімге келген соң құрылды. Бұрыннан наразылыққа ұшыраған үкімет Диаб пен оның жаңа кабинетін бекітті, жаңа кабинетке қарсы халықтың наразылығына және азаматтардың құзыретті, тәуелсіз және технократтық үкімет құру туралы талаптарына қарамастан. Жаңа кабинеттің айналасындағы ықпалды күштердің маркетингтік кампаниясы Диабтың революцияның реформашы өкілдерімен кездескенін айтуы сияқты жалған ақпараттармен толы болды, бірақ олардың бәрі режимнің жақтастары болып шықты, ал режим жаңа кабинетті сипаттау үшін «техносаяси» терминін қолданып, көптеген партиялық тағайындауларды ақтауға тырысты. 2020 жылдың 10 тамызында үкімет 4 тамыздағы Бейруттегі жарылыстарға байланысты халықтың ашуына байланысты отставкаға кетті, бірақ уақытша үкімет ретінде жұмысын жалғастырды. Аун 31 тамызда Диабтың орнын басу үшін Мостафа Адибті премьер-министр етіп тағайындады. Ол 2020 жылдың 26 қыркүйегінде министрлік портфелдерін бөлу мәселесіндегі саяси партиялар арасындағы келіспеушіліктерге байланысты үкімет құрудан бас тартты. Саад Харири қазан айында жаңа үкімет құруға «өз кандидат екенін» мәлімдеді. Ол Мишель Аун басқарған міндетті парламенттік консультациялардан кейін Министрлер Кеңесінің төрағасы болып қайта тағайындалды. 2021 жылдың 6 наурызында Саад Харири әлі де үкімет құра алмағандықтан, Диаб саяси және экономикалық дағдарыстың күрделілігін айыптап, дереу қызметтен кетіп, ағымдағы мәселелерді шешуді тоқтатумен қорқытты. 22 наурызда премьер-министр тағайындалған Саад Харири мен президент Аунның бірнеше кездесуінен кейін Харири президенттің талаптары «қабылданбайды» екенін мәлімдеді, нәтижесінде Ливан жаңа үкімет құруда сәтсіздікке ұшырады, бұл дағдарысты одан әрі ушықтырды. Хариридің сөзінше, президент Аун оған Ливан үкіметінде шешім қабылдауға вето құқығын беретін барлық кабинеттік орындардың үштен бірін қамтитын құрамды ұсынды. Харирдің ұсынылған үкімет құрамын бұқаралық ақпарат құралдарына жариялағаны үшін Аунның сынға алғаны хабарланды, себебі министрліктердің бөлінісі әділетсіз болды, осы себепті ол құрамға келіспеді, деп Al Jazeera хабарлады. Кездесу бар болғаны 35 минутқа созылды, ал Харири мен Аун арасындағы келесі кездесудің күні әзірге белгісіз. Министрлік лауазымдарды бөлу мәселесінде Аунмен келіспеушілікке ұшыраған Саад Харири 2021 жылдың 15 шілдесінде үкімет құрудан бас тартты.
2020 Бейрут портындағы жарылыс
2020 жылдың 4 тамызында Ливанның астанасы Бейрут портында сақталған көп мөлшерде аммоний нитраты жарылып, кем дегенде 218 адам қаза тапты, 7000 адам жарақат алды және 15 миллиард АҚШ долларына мүлік зақымдалды, сонымен қатар шамамен 300 000 адам үйсіз қалды. 2,750 тонналық жүк (шамамен 1,1 килотонна ТНТ-ға баламалы) Ливан билігі тастап кеткен кемеден тәркіленгеннен кейін, тиісті қауіпсіздік шараларысыз алты жыл бойы қоймада сақталған. Жарылыстан бұрын сол қоймада өрт шыққан. Қазіргі таңға дейін жарылыстың нақты себебі тергеліп жатыр. Аун үкіметтің қалпына келтіру жұмыстарын қолдау үшін 100 миллиард ливан фунты (66 миллион АҚШ доллары) көмек көрсетуге ниетті екенін мәлімдеді. 2020 жылдың 10 тамызында Хасан Диаб және оның үкіметі отставкаға кетті. Мишель Аун үкімет пен премьер-министрдің отставкасын қабылдады және жаңа үкімет құрылғанға дейін үкіметті атқарушы орган ретінде қызметін жалғастыруын сұрады. Жарылыстың бірінші жылдығына арналған жиын барысында Аун сөйлеген сөзінде "Лимон еселей" деп қате айтқаннан кейін сөзін ұстай алмады, бұл сөз осы оқиғадан бері әжуа ретінде қолданылып келеді.
Мұрагерлік
Аун үкіметтің отставка туралы жарлығына қол қойды, алты жылдық мерзімі ресми түрде аяқталуға бір күн бұрын. Премьер-министр Нажиб Микати үкіметі жаңа кабинет құруға жасалған көптеген әрекеттер сәтсіз аяқталғаннан кейін, уақытша өкілеттікпен қызметін жалғастыруда. Оның мерзімі 6 жыл қызмет еткеннен кейін 2022 жылдың 31 қазанында ресми түрде аяқталды, және оның ізінен келері тағайындалмады, бұл жағдай бұрынғы президенттерге де тән болды. 2023 жылдың маусым айында бұрынғы президент Мишель Аун Сирияның астанасы Дамаскқа сапар жасады. Кездесуде Сирия президенті Башар Асад Ливандағы келесі президентті таңдауға араласпайтынын уәделеді.
Саяси стратегия
2006 жылғы 6 ақпанда Аун Хезболламен ең беделді келісімге қол қойды. Оның қазіргі стратегиясы, деп айтылады, "сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес". Ливан Сирияның оккупациясынан азат болғаннан бері генерал Аун елдің Сириямен қарым-қатынасын жақсартуға ұмтылып келеді. Ол Ливанның барлық саяси күштерін елді өзгерту және реформалау процесіндегі потенциалды серіктестер деп қарастырды. Хезболламен жасалған түсіністік туралы меморандум осы контекстте туындады. 2015 жылдың қыркүйегінде Аун сыртқы істер министрі, күйеу баласы Гебран Бассилдің FPM жетекші лауазымына кандидат болуын қолдады. Бассилдің негізгі қарсыласы, депутат Ален Аун (Мишельдің жүрегінен туған інісі) жарыстан бас тартқаннан кейін, бірауыздан сайланды.
Неке және отбасы
Наим мен Мари Аунның ұлы, ол 1968 жылғы 30 қарашада Надия Эль Шамиге үйленді және олардың үш қызы бар. Біріншісі – Мирейль Аун, ол оның жеке кеңесшісі және Аунның OTV телеарнасының бас директоры Рой Хашемге үйленген. Екіншісі – Клаудин Аун, ол 2019 жылдан бері Араб әйелдер ұйымының, ал 2017 жылдан бері Ливан әйелдері үшін ұлттық комиссияның президенті қызметін атқарады және 2018 жылы сайланған, әрі Аунның азаттық соғысына, Нахр-эль-Баред қақтығысына және Сидон шайқасына қатысқан, ордендермен марапатталған Шamel Рукоз бригадир-генералына үйленген. Ол сондай-ақ 2018 жылы сайланған Парламент мүшесі. Үшіншісі – Шантал, ол 1996 жылы Парижде өткен FPM конференциясында танысқан Гебран Бассилге үйленген. Ол әртүрлі үкіметтерде министр болып қызмет етті және 2015 жылы Ауннан кейін "Еркін патриоттық қозғалыстың" президенті болды. Оның туған інісі Ален Аун 2009 және 2018 жылдары сайланған Парламент мүшесі.
Ұлттық марапаттар
+ Таспаның сипаттамасыNotesRef. 1961 жылғы 31 желтоқсандағы медаль. 1963 жылғы 30 желтоқсанда алды. Соғыс медалі. 4 рет алды. Елдік кедр орденінің кавалері. Елдік кедр орденінің офицері. Елдік кедр орденінің ұлы кордоны. Ливандық еңбегі үшін орден, екінші дәреже. Ливандық еңбегі үшін орден, бірінші дәреже. Соғыс жарақаты үшін медаль.
Шетелдік марапаттар
Таспаның сипаттамасыЕскертпелерRef. Француз құрмет легионының бас қолбасшысы.