Кіріспе

Құс түрі. Ақ кеуделі тікенқұс (Synallaxis albescens) – Furnariidae тұқымдасының Furnariinae кіші тұқымдасына жататын қызылқұйрық құс. Ол Коста-Рика, Панама, Тринидад және Чили мен Эквадордан басқа Оңтүстік Американың барлық құрлық елдерінде кездеседі.

Таксономия және жүйелеу

Бұл құстың таксономиясы өзгеріп тұр. Халықаралық орнитологиялық комитет (IOC) осы 11 түршесін мойындайды: IOC hypoleuca түршесін latitabunda-ның, griseonota түршесін inaequalis-тің құрамына қосады. Қазіргі қара кеуделі көкпар (S. albigularis) бұрын кейбір авторлар ақ кеуделі көкпармен бір түр деп есептеген. Кейбіреулер оларды туыс түрлер деп қарастырады. Бұл мақалада IOC-тің 11 түршелік үлгісі қолданылады.

Қозғалыс

Ақ кеуделі қызылқұйрық көбінесе өмір сүретін аймақтарында жыл бойы тұрады деп саналады, бірақ ең оңтүстікке орналасқан топ көктемгі көші-қоннан кейін солтүстікке қарай қозғалуы мүмкін.

Тамақтандыру

Ақ кеуделі тікенқұстың рационында әртүрлі буынтұқымдылар мен кішкентай бұқақтар болады. Ол көбінесе жұптармен азықтанады, шөп, жапырақ, кішкентай бұтақтардан және кейде жерден жемін іздейді. Әдетте, ол жер бетінен шамалы биіктікте ұшып жүреді.

Өсіру

Ақкөкіректің көбейетін мезгілі географиялық жағынан әр түрлі, бірақ көбінесе жергілікті көктем мен жаз айларында болады. Ол "пеш құстар" туысына жатады, олардың көптеген түрлері саздан ұя салады, бірақ ақкөкіректің ұясы шөп пен тікенді бұтақтардан жасалған шар тәрізді болып келеді, ал кіреберіс тесігі көлденеңге орналасқан. Тесік пен ішкі кеңістік жұмсақ өсімдік материалдарымен қапталады. Ұя әдетте тығыз шөп арасында немесе жүзімді бұталарға оралған бұтада, әдетте жерге жақын орналасады, сирек жағдайда ғана биікке орналасады. Бір жұпқа 2-4 жұмыртқа салады. Жұмыртқадан шабал шығу мерзімі 15-18 күнге созылады, ал шабалдар жұмыртқадан шағылысқаннан кейін шамамен 16 күннен кейін ұша бастайды. Бұл түрдің моногамды екені есептеледі, және жұптың екі мүшесі де жұмыртқаны күтіп, балапандарға қарайды.

Дауыстау

Бұл құс ұзақ уақыт ән шырқайды. Оның әнін әртүрлі сипаттаулармен келтіруге болады: "қатал, сызықты zwee bit, zweebit", "өте жоғары, сызықты wéetjirr wéetjirr", "үнемі қайталанататын wee tee", "тоқтаусыз, өте жоғары, өткір 'zutsweet zutsweet'", қайталанататын "wee bidget wee bidget" және "гуілдеген, мұрыннан шыққан 'wéé byew', 'wáke up', 'wa tér'". Коста-Рикада оның шақыруы "қырқылдаған 'bip'" болып сипатталса, ол көбінесе қайталанып, содан кейін "ұзақ дірілдеген 'churrr'" дыбысы естіледі. Бразилияда оның дауысы "өтте жоғары 'tsweét'" деп сипатталады.

Мәртебе

IUCN палестік кеуделі тікенқұстың жағдайына ең аз алаңдаушылық деңгейін берген. Оның таралу аймағы өте кең, ал 50 миллион ересек жекелеген құстардың саны тұрақты деп есептеледі. Қазіргі уақытта тікелей қауіп-қатерлер анықталған жоқ. Бразилияның оңтүстік-шығысында жергілікті түр болғанымен, оның таралу аймағының көп бөлігінде кеңінен таралған деп саналады. Ол "адамның әрекетінен туындаған орташа зиянға төзімді, егер жеткілікті биік шөптік жерлер сақталса [және] тазаланған аймақтарда таралу аймағын кеңейтеді".