Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
USS Нью-Йорк – АҚШ Әскери-теңіз күштеріндегі үш мачталы, ағаш қабықтан жасалған фрегат. «Нью-Йорк» Франциямен болған жартылай соғыс кезінде қызмет етті. Кеме Нью-Йорк қаласының азаматтары АҚШ Үкіметі үшін ерікті жазылым арқылы салынды; 1798 жылдың тамызында Пек және Карпентер (Нью-Йорк қаласы) құрылысын бастады; 1800 жылдың 24 сәуірінде суға түсірілді; ал 1800 жылдың қазанында капитан Ричард Валентин Моррис басқаруымен тапсырылды. «Нью-Йорк» 1794 жылғы Әскери-теңіз заңымен қарастырылған алғашқы алты кемені толықтыру мақсатында штаттар федералды үкімет үшін салған бес фрегаттың бірі болды. Кеме Франциямен Атлант және Кариб теңіздерінде француз әскери кемелері американдық теңіз мүдделеріне қауіп төндірген кезде Әскери-теңіз күштеріне қосылды.
USS New York was a three masted, wooden hulled sailing frigate in the United States Navy that saw service during the Quasi War with France. New York was built by public subscription by the citizens of New York for the United States Government; laid down in August 1798 by Peck and Carpenter, New York City; launched 24 April 1800; and commissioned in October 1800, Captain Richard Valentine Morris in command. The New York was one of the group of five frigates built by the States for the Federal Government to supplement the original six provided for by the Naval Act of 1794, 'The ship entered the Navy when the Quasi War with France was being fought in the Atlantic and Caribbean oceans where French warships preyed on American shipping interests.
Кариб теңізі
Нью-Йорк 1800 жылдың 22 қазанында Нью-Йорк портынан шығып, Кариб теңізіне бет алды, бриг «Амазонка» мен оның жүгін Мартиникаға жеткізіп, содан кейін Сент-Китс аралдарына сапарлады. 6 желтоқсанда ол «Президент» фрегатымен кездесіп, бұйрықтар алды. Келесі күні теңізге шыққан «Нью-Йорк» Гваделупа аймағындағы суларда АҚШ сауда кемелерін қорғау мақсатында патрульдік табельде жүрді, бірақ экипажы арасында қызба аурудың күрт өршуіне байланысты 31 желтоқсанда Сент-Китске қайта оралуға мәжбүр болды. Фрегат Вест-Индия портында қалды, ең ауыр науқас қырық теңізшіні жағаға түсіріп, оларды алмастыру үшін жаңаларын іздеді. 1801 жылдың қаңтар айының ортасында кеме қайтадан француз кемелеріне – әскери кемелер мен каперлерге – қарсы сақтық патрулін жалғастырды, олар Британдық Вест-Индиямен сауда жасаған американдық кемелерге шабуыл жасап келген. 3 ақпанда Франциямен Пинкни шарты ратификацияланғаннан кейін, 23 наурызда үйіне қайтуға бұйрық берілді және сәуірдің соңында Нью-Йоркке жетті, содан кейін мамырдың ортасында Вашингтонға жол тартты. «Нью-Йорк» 1801 жылғы Бейбітшілік орнату заңында көзделген резервтік теңіз күштерінің бір бөлігі ретінде Вашингтон теңіз жағалауында қарапайым күйге қойылды. Фрегаттың күнделікті патрульдік міндеттері елге баға жетпес қызмет көрсетті, американдық сауданы қорғап қана қоймай, АҚШ Әскери-теңіз күштерін есепке алуға болатын күш ретінде қалыптастыруға да көмектесті. Жаңадан құрылған Әскери-теңіз флотының бір бөлігі ретінде «Нью-Йорк», Президент Джон Адамстың Конгреске айтқан сөзіне сәйкес, «бізді өз бағамызды көтеріп, оның құрылу мақсатына сай нәтижелерге жетті».
The New York departed New York on 22 October 1800, and sailed for the Caribbean, convoying the brig Amazon and her cargo to Martinique and then sailing to St. Kitts, arriving on 6 December to meet the frigate President there and receive orders. Putting to sea the next day, New York cruised the waters near Guadeloupe on patrol protecting U. S. merchant ships until forced to return to St. Kitts on 31 December by a bad outbreak of fever among her crew. The frigate remained in the West Indies port, putting the forty sickest men ashore and recruiting others to replace them until sailing in mid January 1801 to resume station on watchful patrol against those French ships, both naval vessels and privateers, which had been attacking Yankee merchant ships trading with the British West Indies. With the ratification of Pinckney's Treaty with France on 3 February, she was ordered to return home on 23 March and arrived at New York in late April, remaining there until sailing to Washington in mid May. New York was placed in ordinary at Washington Navy Yard as part of the reserve naval force provided for in the Peace Establishment Act of 1801. The frigate's day to day patrolling performed an invaluable service to the nation, not only protecting American commerce, but also helping to establish the United States Navy as a force to be reckoned with. As part of the infant Navy, New York had, as President John Adams told Congress of the Navy's actions, "raised us in our own esteem; and effected to the extent of our expectations, the objects for which it was created."
Барбария жағалауы
Фрегат 1802 жылғы 14 тамызда қайта іске қосылды, оның құрамында капитан Джеймс Баррон болды. Солтүстік Африканың Барбария жағалауындағы шағын Мори патшалықтары американдық кемелерге шабуыл жасап, экипаж мүшелерін өлтіріп, тұтқындап, жүкті ұрлап, осы қақтығыстарды тоқтату үшін жоғары ақшалай сыйақы талап етті. Осы шақыруға жауап ретінде Томас Джефферсон 1801 жылғы мамыр айында ел мүддесін қорғау үшін Жерорта теңізіне әскери эскадрилья жіберді, ал 1802 жылғы 14 қарашада «Нью-Йорк» Вашингтон әскери-теңіз базасынан сол эскадрильяны күшейту және блокадаға қосылу үшін аттанды. 1803 жылғы 6 сәуірде Гибралтарға келген ол эскадрильямен кездесіп, оның бірінші капитаны коммодор Моррис фрегаттың мачтасынан кең туын көтергенде, эскадрильяның бас кемесіне айналды. Эскадрилья 11 сәуірде Триполиге пашаға қарсы американдық күшті көрсету үшін сапарлады. 25 сәуірде «Нью-Йорк» бортындағы ұнтақ жарылысынан төрт адам қаза тауып, кеме зақымданды, бұл эскадрильяны 1-19 мамыр аралығында Мальтаға жөндеуге мәжбүр етті. 22-сі күні Триполиге келген эскадрилья Башоумен келіссөздер жүргізу үшін сол жерде қалды. 22 және 27 мамырдағы екі қысқаша шайқаста американдық кемелердің күшті атысынан Триполидің канонерлік қайықтары шегінді, соның нәтижесінде келіссөздер жемісті болды. Мидшипмен Джон Даунз «Нью-Йорк» кемесіндегі ерен еңбегі үшін марапатталғандардың бірі болды. 9 маусымда АҚШ кемелерінің дереу портынан кету шартымен алдын ала келісімге қол қойылды. Коммодор Моррис осы шарттарды орындап, келесі күні «Нью-Йорк» кемесімен аттанды, қалған эскадрильяны жағалауда күзетте қалдырды, ал опасыз Башоу американдықтар кеткеннен кейін теңіз қақпалық әрекеттерін жаңартпақ екенін білмеді.
The frigate recommissioned on 14 August 1802, Captain James Barron in command. The small Moorish kingdoms on the Barbary Coast of North Africa were attacking American ships, killing and imprisoning crewmen and stealing cargo, while demanding high monetary tribute as their price for ending these piratical acts. In response to this challenge, Thomas Jefferson sent a naval squadron to the Mediterranean in May 1801 to protect the nation's interests, and on 14 November 1802, New York sailed from Washington Navy Yard to reinforce that squadron and join in the blockade. Arriving Gibraltar 6 April 1803, she met the squadron there and became its flagship when Commodore Morris, her first captain, broke his broad pennant from the frigate's yardarm. The squadron sailed on 11 April for Tripoli to confront the Pasha with a strong show of American force. En route on 25 April, a powder explosion on board New York killed four men and damaged the ship, forcing the squadron to put into Malta from 1–19 May while she effected repairs. Arriving off Tripoli on the 22nd, the squadron remained there attempting negotiations with the Bashaw. Following two brief engagements, 22 and 27 May in which the American ships’ overwhelming fire drove off attacking Tripolitan gunboats, the talks seemed to bear fruit. Midshipman John Downes was one of those recognized for distinguished service on New York during the fighting. On 9 June, a tentative treaty was agreed to on the condition that the U. S. ships would immediately leave the harbor. Commodore Morris, following these terms, sailed in New York the next day, leaving the rest of the squadron on guard off the coast to follow later, little realizing that the treacherous Bashaw would resume his piratical activities as soon as the American presence was gone.
Үйге қарай
14 маусымда Мальтаға қарай жүзіп бара жатқан «Нью-Йорк» фрегаты Валеттада вице-адмирал Горацио Нельсон мен британдық флоттың 17 зеңбілік салютын қабылдады. Фрегат экипажына аралдың көрікті жерлерін тамашалауға мүмкіндік бере отырып, сол жерде толықтыру шараларын жүргізді. 8 шілдеде ол Неаполь және Малага арқылы Гибралтарға бет бұрып, 14 қыркүйекте жетті. Ол жерде ол командор Морристі алмастыру үшін жіберілген Эдвард Пребл мен оның эскадрильясымен кездесті. Келген күні капитан Джон Роджерс «Нью-Йорк» фрегатының командалығын командор Морристен қабылдады. Портта бір ай болғаннан кейін, соғыс кемесі үйге қайтып келді. 4 қарашада Тунисте жабдықтау үшін тоқтаған ол 9 желтоқсанда 1803 жылы Вашингтон әскери-теңіз кемежайына оралды және дереу резервке қойылды. «Нью-Йорк» келесі он бір жыл бойы сол жерде тұрды. 1812 жылғы соғыс кезінде 24 тамызда Вашингтонды басып алғанда британдықтар фрегатты өртеді.
Sailing to Malta 14 June, New York received the 17 gun salute of Vice Admiral Horatio Nelson and the British Fleet at Valletta. The frigate remained there replenishing and allowing her crew to see the sights of the island until sailing for Gibraltar on 8 July by way of Naples and Málaga and arriving on 14 September. There, she met Commodore Edward Preble and his squadron, sent to relieve Commodore Morris. On the day of her arrival, Captain John Rodgers came aboard to relieve Commodore Morris of command of New York and following one month in port, the warship sailed for home. Stopping at Tunis for supplies on 4 November, she returned to Washington Navy Yard on 9 December 1803 and was immediately placed in ordinary. There New York remained for the next eleven years. The frigate was burned by the British in the capture of Washington, D. C., on 24 August 1814 during the War of 1812.