Кіріспе

Канадалық нейрофизиолог Дэвид Хантер Хьюбель (27 ақпан 1926 – 22 қыркүйек 2013) – американдық-канадтық нейрофизиолог, көру қабығының құрылымы мен функциясын зерттеуімен танымал. Ол 1981 жылы Физиология немесе медицина саласындағы Нобель сыйлығын Торстен Визельмен бірге бөлісіп алды (Роджер В. Сперримен бірге), көру жүйесіндегі ақпаратты өңдеу туралы жаңалықтары үшін. Хубель өзінің мансабының көп бөлігін Джонс Хопкинс университетінде және Гарвард медицина мектебінде нейробиология профессоры болып жұмыс істеді. 1978 жылы Хьюбель мен Визель Колумбия университетінің Луиза Гросс Хорвиц сыйлығымен марапатталды. 1983 жылы Хьюбель Америка жетістіктері академиясының Алтын тақта сыйлығын алды.

Ерте өмір және білім

Хьюбель 1926 жылы американдық ата-анасының отбасында Канаданың Онтарио штатындағы Виндзор қаласында дүниеге келді. Оның әкесінің әкесі бала кезінде Баварияның Нердлинген қаласынан АҚШ-қа көшіп келген. 1929 жылы оның отбасы Монреальге көшіп келді, және ол өзінің ең маңызды жылдарын сонда өткізді. Оның әкесі химиялық инженер болғандықтан, Хьюбель бала кезінен-ақ ғылымға үлкен қызығушылық танытып, химия және электроника саласында көптеген тәжірибелер жасады.

Мансап

1954 жылы Хьюбель АҚШ-қа көшіп, Джонс Хопкинс медицина мектебінде неврология саласында ассистент-резидент болып жұмыс істеді. 1988 жылдан 1989 жылға дейін ол Нейроғылымдар қоғамының президенті болды. Ол Америка өнер және ғылым академиясының, АҚШ Ұлттық ғылым академиясының және Америка философиялық қоғамының мүшесі еді.

Зерттеу

Хьюбель мен Визельдің эксперименттері сезімдік өңдеу туралы ғылыми білімді едәуір кеңейтті. Бұл серіктестік жиырма жылдан астам уақытқа созылды және ғылымдағы ең белгілі зерттеу жұптарының бірі ретінде танылды. Басқа да нейрондар, оларды олар күрделі жасушалар деп атады, нейронның қабылдау алаңында қай жерде орналасқанына қарамастан, шеттерді анықтады және белгілі бір бағыттағы қозғалысты артықшылықпен сезе алатын болды. Бұл зерттеулер визуалды жүйенің қарапайым стимул ерекшеліктерінен визуалды ақпараттың күрделі бейнелерін қалай құрастыратынын көрсетті. Хьюбель мен Визель екі маңызды үлесі үшін Нобель сыйлығын алды: біріншіден, 1960-1970 жылдардағы көздің үстемдік бағандарын сипаттаған визуалды жүйенің дамуы жөніндегі жұмыстары; екіншіден, визуалды нейрофизиологияның негізін қалаған жұмыстары, көзден келетін сигналдар неокортекстегі визуалды бөлімдермен қалай өңделіп, шеттік, қозғалыс, стереоскопиялық тереңдік және түс детекторын, визуалды көріністің құрылыс блоктарын қалыптастыратынын сипаттады. Олар бір көзін пайдаланудан айырған мысықтардың негізгі визуалды қабығындағы екінші көзден ақпарат алатын бағандардың, әдетте басқа көзден ақпарат алатын аймақтарды иеленгенін көрсетті. Бұл депривациялық амблиопияны түсіну үшін маңызды, бұл бір жақты визуалды депривация салдарынан туындайтын көру қабілетінің жоғалу түрі. Бұл мысықтарда екі көзден де ақпарат алатын аймақтар дамыған жоқ, бұл бинокулярлық көру үшін қажетті ерекшелік. Хьюбель мен Визельдің эксперименттері көздің үстемдігінің балалық шақтағы дамудың ерте кезеңінде өзгермейтіндей дамитынын көрсетті. Бұл зерттеулер балалық шақтағы катаракта мен косырқаны түсінуге және емдеуге есік ашты. Олар сондай-ақ кортикальды пластикалық қасиеттерді зерттеуде де маңызды рөл атқарды.

Жеке өмір

1953 жылы Рут Иззардқа үйленді; ол 2013 жылдың 17 ақпанында қайтыс болды. Олардың үш ұлы және төрт немересі болды. 2013 жылдың 22 қыркүйегінде Массачусетс штатының Линкольн қаласында 87 жасында бүйрек жетіспеушілігінен көз жұмды.