Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мамандық
Occupation
Сода дайындаушы (немесе сода шебері) – американдық термин, дәріханадағы сода фонтанында жұмыс істейтін, сода сусындарын және балмұздақты содасын дайындап, тартатын адамды білдіреді. Сусындар дәмді сироп, газдалған су және кейде солодка ұнтағы қосылып, мұздың үстіне немесе бірнеше кесе балмұздақпен дайындалатын. Содан кейін сусын биік стақанға ұзын сапты қасықпен, көбінесе "сода қасығы" деп аталатын, және ішетін түтікшелермен беріледі. Сода дайындаушылар 1920-жылдардан 1950-жылдардың соңына дейін АҚШ-та кең таралған; экономикалық және әлеуметтік өзгерістерге байланысты бұл мамандық қазірде жойылды.
Soda jerk (or soda jerker) is an American term used to refer to a person — typically a young man — who would operate the soda fountain in a drugstore, preparing and serving soda drinks and ice cream sodas. The drinks were made by mixing flavored syrup, carbonated water, and occasionally malt powder over either ice or a few scoops of ice cream. The drink would then be served in a tall glass with a long handled spoon, most commonly known as a "soda spoon", and drinking straws. Soda jerks were relatively common in the United States from the 1920s until the late 1950s; due to economic and social trends, the occupation essentially no longer exists.
Терминнің шығу тегі
Содалы ирочка деген термин, содалық клерк аталымымен ойын есебінде пайда болды, бұл дәріханалардағы сода фонтандарын басқаратын көмекшілердің ресми лауазымы еді. Ол, сервер сода қосылғанда фонтан тұтқасын алға-артқа жылжытуға қолданатын "серпіліс" әрекетінен шабыттанды. Сода фонтанының краны әдетте, стақандарды толтыру үшін тіреудің үстінен шығып, соңында төмен қарай иілген құбырға бекітілген, берік және жылтыр құрылғы болды. Көптеген сусындарға газдалған су қажет болғандықтан, фонтанды жиі пайдалану үшін кран тұтқасы үлкен етіп жасалған.
The term soda jerk was a pun on soda clerk, the formal job title of the drugstore assistants who operated soda fountains. It was inspired by the "jerking" action the server would implement to drive the fountain handle back and forth when adding soda. The soda fountain spigot itself was typically a sturdy, shiny fixture attached at the end of a pipe which protruded over the counter and curved down at the end for filling glasses. Since most drinks required carbonated water, the tap handle was built large to accommodate frequent use of the fountain.
Тарих
Дәріханада сода фонтанымен жұмыс істеу тәжірибесі 1940 жылдары ең жоғары танымалдылыққа ие болды. Сода дайындаушылардың жұмысы көбінесе дауысты мінезі мен жақсы қарым-қатынас дағдылары бар жас жігіттерге тапсырылды, себебі бұл орта дамыған және "әдемі" репутацияға ие болды. Бұл дүкендерде жұмыс істейтін жігіттерден тек сусын беру ғана емес, сонымен қатар қонақтармен әңгімелесіп, көңіл көтеру де күтілді. Майкл Карл Витцель сода дайындаушыны "[өте сапалы шоумен, жаңашыл және тіл біліміндегі шебер, алтын ғасырдың поп-мәдениет жұлдызы]" деп сипаттады. Мұздатылған Кока-Кола "бір сызық" деп аталды. Олар сусынды қалай дайындау керектігін білдіретін арнайы тіл қолданды. Кофе, немесе "бір стақан тартылсын" деген сұраныс, "оңтүстіктен бір стақан тартылсын" десе күшті дайындалса керек еді. Егер сусынға көп мұз қосуды сұраса, оны "мұзға салмақты" деп атады. Сода дайындаушылардың тілінен шыққан тағы бір сөз – "бетон", ол өте қою сүт коктейлі немесе десерт үшін қолданылды. Мысалы, Culver's әлі де өздерінің танымал "Бетон араласқыштарын" ұсынады.
The practice of operating a soda fountain in a drugstore reached its peak popularity in the 1940s Soda jerking was dominated by popular young men with loud personalities and good people skills because of the popular environment and "cool" association. These boys who worked at the shops were expected to serve the drinks and also socialize and entertain the guests. Michael Karl Witzel describes an archetypal soda jerk as "[a] consummate showman, innovator and freelance linguist the pop culture star of the Gilded Age". A Coca Cola with ice was called "scratch one". They also had lingo to express how they wanted their drink to be served. Coffee, or "draw one" would be served strong if called "draw one from the south". If a drink was ordered with extra ice it was "heavy on the hail". Another term from soda jerk lingo that remains in use is "concrete", a name for an extremely thick milkshake or custard. For example, Culver's continues to serve their famous Concrete Mixers.