Кіріспе

Баден-Вюртембергтегі сарай, «Швабияның Версалі» деп аталған Людвигсбург сарайы, Германияның Баден-Вюртемберг аймағында орналасқан 18 ғимараттан тұратын 452 бөлмелі сарай кешені. Бақтарды қоса алғандағы жалпы ауданы елдегі ең ірі сарайлы мүлік болып табылады. Сарайдың төрт қанаты бар: солтүстік қанаты – Alter Hauptbau, ең ежелгісі және герцогтің резиденциясы ретінде пайдаланылған; шығыс және батыс қанаттары сот ісі үшін, сондай-ақ қонақтар мен сарай қызметкерлерін орналастыру үшін қолданылған; оңтүстік қанаты – Neuer Hauptbau, көбірек сот функцияларын орналастыру үшін салынған және кейіннен резиденция ретінде пайдаланылды. Эберхард Луис, Вюртемберг герцогі, жұмысты басқару үшін Филипп Йозеф Женишке тағайындады, ал құрылыс 1704 жылы басталды. 1707 жылы Жеништің орнына Йохан Фридрих Нетте келді, ол сарайдың және айналасындағы бақтардың көп бөлігін аяқтады. Нетте 1714 жылы қайтыс болды, ал Донато Джузеппе Фризони сарайдың көп бөлігін аяқтады. Құрылыстың соңғы жылы Эберхард Луис қайтыс болды, ал Neuer Hauptbau-дың ішкі жағы толыққан жоқ. Шарль Евгенийдің сарай сәулетшісі Филипп де Ла Гюпьер Рококо стилінде Жаңа Гауптбаудың бір бөлігін, әсіресе сарай театрын аяқтады және жаңартты. Карл Евгений 1775 жылы сарайды тастап, Штутгартқа көшті. Герцог Фридрих II, кейіннен король Фридрих I, Карл Евгенийнің билігінің соңғы жылдарында Людвигсбургті жазғы резиденциясы ретінде пайдалана бастады. Фридрих және оның әйелі Шарлотта Людвигсбургте тұрып, Николас Фридрих фон Туретті сарайды неоклассикалық стильде жаңартуға шақырды. Турет Фридрихтің және Шарлоттаның өмірінде Людвигсбургтің ішкі кеңістігін көптеген рет жаңартты. Нәтижесінде, әр сәулетшінің еңбегінің арқасында Людвигсбург барокко, рококо, неоклассикалық және ампир стильдерінің үйлесімін көрсетеді. Вюртемберг Корольдігі мен еркін халық штатының конституциялары 1819 және 1919 жылдары тиісінше Людвигсбург сарайында бекітілді. Бұл Вюртембергтің төрт монархының және Вюртемберг әулетінің және олардың отбасыларының кейбір мүшелерінің резиденциясы болды. Сарай 1918 жылы жұртшылыққа ашылды және Екінші дүниежүзілік соғыстан зардап көрмеді. Ол 1950 жылдары, 1960 жылдары және 1990 жылдары қалпына келтіру кезеңдерінен өтті, сондай-ақ 2004 жылы сарайдың 300 жылдығына даярлық жүргізілді. 2017 жылы сарайды 350 000-нан астам адам бақылап көрді және 1947 жылдан бері жыл сайын Людвигсбург фестивалі өткізіліп келеді. Сарайдың айналасында 1954 жылы 1800 жылғы түріне сәйкес етіп жасалған гүлденген барокко (Blühendes Barock) бақтары орналасқан. Жақын жерде 1717 жылы Фризони салған аң аулау үйі – Schloss Favorite орналасқан. Сарайда Вюртемберг мемлекеттік мұражайының басқаруындағы сән мен фарфорға арналған екі музей орналасқан.

Тарих

"Лудвигсбург" деген сөз "Люидің қамалы" деген мағынаны білдіреді және 1705 жылы оны құрылыс жасаушысы, Вюртемберг герцогы Эберхард Луидің құрметіне атады. Бұл жерде бұрын Вюртемберг герцогтарына тиесілі аң аулау шаруашылығы мен сарайша болған. 1692 жылы тоғыз жылдық соғыс кезінде француз әскерлері оны қиратқан. Оның орнына 1697 жылдан 1701 жылға дейін жаңа сарайша салынды. 1701 жылы Франция мен Баварияға қарсы Испания мұрагерлік соғысы басталғанда, осы сарайшаның құрылысы тоқтап қалды, бірақ Вюртемберг соғысқа 1702 жылдың соңына дейін қатысуды кейінге шегерді. Франция мен Бавария Вюртембергке басып кірді, бірақ 1704 жылы бавариялық сайлаушы Бленхайм шайқасында жеңіліп, елден қуылды, ал Бавария оккупацияланды. Бленхайм шайқасы мен одан кейінгі оккупацияға қатысқан Эберхард Луи 1705-06 жылдардың қысын сайлаушының резиденциясында, Нимфенбург сарайында өткізді. Эберхард Луи осы оқиғаларды Бавария жерлеріне талап ету үшін пайдаланды, бірақ талап етілген жерлерді заңсыз басып алды. 1707 жылы Вюртембергке тағы бір француз шабуылы жасалып, оның астанасы қиратылды және отбасы Швейцарияға қашып кетті. Эберхард Луидің жоспарлары 1713 жылы Утрехт келісімімен жеңіліске ұшырады, ол бавариялық сайлаушының аумағы мен титулын қалпына келтірді. Бавариямен әскери немесе саяси жағынан бәсекелесе алмай, Вюртембергтің мәртебесін төмендетуді қалаған Эберхард Луи мәдени жағынан бәсекелесуге және Версаль үлгісінде жаңа сарай мен қала салуға шешім қабылдады, ол оның ішкі қоғамы мен дипломатиясының орталығы болар еді. Штутгарттан жақын жерде орналасқан Эберхард Луи өзінің сүйіктісі Вильгельмина фон Гравенцимен бірге сарай ұйымдастыра алатын және монарх ретінде өзінің абсолюттік билігін көрсете алатын еді. Людвигсбург сарайының құрылысы 1704 жылдың мамыр айында Эберхард Луидің Alter Hauptbau-дың іргетасын салуымен ресми түрде басталды. Бір жыл бұрын ол де де-Гериді шетелге архитектураны оқуға жіберді, ал өзі Нимфенбургте тұрып архитектураны оқыды. Келесі жылы Жениш оралғаннан кейін Эберхард Луи оны құрылыс директоры етіп тағайындады. Алайда, 1707 жылы герцогтың ықыласынан айырылғанға дейін Жениш Alter Hauptbau (Ескі басты ғимарат) бірінші қабатын және оңтүстік бақтың бір бөлігін ғана аяқтай алды. 1707 жылы Жеништің орнына инженер Иоганн Фридрих Нетте тағайындалды. 1709 жылға қарай сарайды салудың ауқымды жұмысы Людвигсбург деп аталатын қаланың құрылысын қажет ететіні анық болды. Бұл құрылысқа кеткен шығындар қаржылық қиындықтарға, сарайдағы наразылыққа және халықтың сынына әкелді.

Құрылыс

Неттеге енді Джеништің орталық корпусынан толық барокко сарайы салу тапсырылды, оған 11° бұрышта шығыс және батыс қанаттары қосылуы керек еді. Нетте жоспарларын Джеништің жобаларына негіздеп, тағайындалған жылы үш қанатты сарайдың жобасын аяқтауға қол жеткізді. Alter Hauptbau галереясы 1707 жылы, ал келесі жылы корпус де логис аяқталды. Орденсбау мен Рисенбау 1709 жылдан 1713 жылға дейін салынды, ал олардың ішкі жабдықталуы 1714 жылы аяқталды. Нетте Alter Hauptbau-дың ішкі бөлігін салуға кірісті, бірақ оны аяқтауға үлкермеді. Ғимараттың павильондарын салу 1722 жылға дейін созылды. Нетте талантты шеберлерді табу үшін Прагаға және туған Бранденбургке екі рет сапар жасады. Ол 1708 жылы де, Томассо Солдати және Донато Джузеппе Фрисониді, 1709 жылы Андреас Квитайннерді, содан кейін Лука Антонио Коломба, Риккардо Ретти және Диего Франческо Карлонеді жұмысқа алды. Нетте Джеништің жақтастарынан пара алуда айыпталып Парижге қашып кетті, бірақ Эберхард Луи оны Людвигсбургке қайтаруға бұйырды. Отанына қайтып келе жатып, 1714 жылдың 9 желтоқсанында Нансиде 41 жасында инсульттан кенеттен қайтыс болды. Ол қайтыс болған кезде қазіргі сарайдың солтүстік бөлігі мен солтүстік бағының көп бөлігі дайын болған еді. Эберхард Луи Джеништің бұрынғы директорлық қызметін қайтаруға жасаған әрекетін тоқтатты және 1715 жылы Неттені Фрисонимен алмастырды. Фрисони сәулет өнерінде формальды білімі болмаса да, сарай камералысының қолдауын алды және герцогті Alter Hauptbau-дағы өрнектік жұмыстарымен таң қалдырды. Фрисони сарайдағы шіркеулерді қайта салуды бастады, 1716 жылы Schlosskapelle, ал 1720 жылы Ordenskapelle құрылысын жүргізді, содан кейін 1722 жылы Kavalierbauten аяқталды. Фрисони Alter Hauptbau-дың үстіне мансардты шатыр қосты, себебі оның жалпақ шатыры судың зақымдауына бейім еді. Бұл Неттенің жұмысында жиі кездесетін мәселе болды, өйткені герцог оған сарайды мүмкіндігінше тезірек аяқтау үшін үлкен қысым көрсетті. Фрисонидің осы уақытқа дейінгі жұмысы оны герцогтің сарай мен қалаға деген талаптарын қанағаттандыру үшін жеткілікті талант иесі еместігіне сендірді, сондықтан Фрисони 1718 жылы Джакомо Антонио Корбеллини мен Паоло Реттиді, сондай-ақ Диего Франческо Карлонеді шақыртты. 1721 жылы герцог Alter Hauptbau-да өзінің сотының функцияларын орындауға орын жетіспей бастады және Фрисони оны кеңейтуді жоспарлады. Бірақ 1724 жылы герцог бұл идеядан бас тартып, Фрисониге Neuer Hauptbau салуды тапсырды. Фрисони төрт қабатты ғимаратты жобалады, ол қазіргі сарайдың биіктігін екі есе арттырды, бірақ 1725 жылы оңтүстік бақтың бірінші террасасының үстінде құрылыс басталғаннан кейін жоспарлар бірнеше рет өзгерді. Фрисони үш қабатты ғимаратты таңдады, ол Эберхард Луиге Alter Hauptbau-дағы үш бөлмеге қарағанда алты бөлмелі люксті ұсынды. Neuer Hauptbau-ды қазіргі сараймен байланыстыру үшін Фрисони батыс жағында Bildergalerie және Festinbau, ал шығыс жағында Ahnengalerie және Schlosstheater (Сарай театры) салды. Bildergalerie және Ahnengalerie 1731 жылдан 1733 жылға дейін безендірілді. Neuer Hauptbau мен Schlosstheater-дың ішкі жабдықталуын қоспағанда, барлық жұмыстар 1733 жылы аяқталды, бірақ Эберхард Луи сол жылы қайтыс болды. Ол қайтыс болған кезде Neuer Hauptbau-дың батыс жағындағы бірнеше бөлме ғана аяқталған еді. Neuer Hauptbau және оны жалғастыратын галереяларды салуға 465 000 гульдер жұмсалды, ал оны Паоло Ретти басқарды, ол 1726 және 1728 жылдар аралығында қасбеттерде жұмыс істейтін 650-ден астам тас қалаушы, кесуші және қара жұмысшыларды жұмысқа алды. Людвигсбург сарайының құрылысы Вюртемберг герцогтігіне 3 000 000 флоринге бағаланды.

Тұрғылықты жері

Эберхард Луи мұрагер қалдырмады, оның орнын Карл Александр басты. Карл Александр сарайды қаржыландыруды тоқтатты, оның қызметкерлерін жұмыстан босатты және 1733 жылы Вюртемберг армиясы мен бекіністерін жаңғырту үшін астананы Штутгартқа көшірді. "Күнә сарайы" деп аталған ғимаратты салуға тікелей қатысқан Фризони мен Паоло Ретти 1733 жылы алаяқтық айыбымен тұтқындалды. Екі адам 1735 жылы герцогтік қазынаға ауыр айып төлегеннен кейін ақталды, бірақ оларды ертерек босатуға Бранденбург маркграфы Карл Вильгельм Фредерик араласуға тырысқанына қарамастан, бұл мүмкін болмады. Фризони 1735 жылдың 29 қарашасында Людвигсбургте қайтыс болды. Карл Александр өзі екі жылдан кейін, 1737 жылдың 12 наурызында герцогтіктің бекіністерін тексеруге дайындалып жатқанда кенеттен қайтыс болды. Оның өлімінен кейін тоғыз жасар Карл Евгений герцог болды, ол 1744 жылға дейін созылған регенттік кезеңін бастады. Карл Евгений 1746 жылы Штутгартта жаңа сарай салуды бастады, бірақ 1775 жылға дейін Людвигсбургті ресми түрде өзінің резиденциясы ретінде пайдаланды. Людвигсбургтегі кейбір бөлмелердің мақсаты жиі өзгеріп отырды; де 1746 жылдан 1748 жылға дейін герцогиня Элизабет Фредерика София үшін Орднескапельді лютеран шіркеуіне айналдырды. 1757 жылдан бастап келесі жылға дейін Белетаждың люкс-бөлмелерін Филипп де Ла Гюпьер кеңінен өзгертті. Ла Гюпьер 1758-59 жылдары сахна, механизмдер және залмен бірге Шлосттеатрды аяқтады. 1764-65 жылдары Alter Hauptbau-дан шығысқа қарай айналармен безендірілген ағаштан жасалған опера театры салынды. Карл Евгений 1764 жылы Людвигсбург сарайын өзінің резиденциясы деп жариялағанмен, 1770 жылдан кейін оған ешқандай өзгеріс енгізбеді. Джакомо Казанова "Еуропадағы ең сәнді" деп атаған сарайдың құлдырауы бірте-бірте басталды. Карл Евгений 1793 жылы заңды мұрагер қалдырмай қайтыс болды, оның орнына 1797 жылы оның бауыры Фредерик II келді. Людвигсбург сарайы 1795 жылдан бері Фредерик II-нің жазғы резиденциясы болды, ол герцогиня Шарлоттамен 1797 жылдың 18 мамырында үйленгеннен кейін оны осылай пайдалануын жалғастырды. Наполеон әскерлері 1800 жылдан 1801 жылға дейін Вюртембергті басып алды, герцог пен герцогиня Венаға қашуға мәжбүр болды. Фредерик II 1803 жылы Наполеонға адалдық ант беруге және Рейннің сол жағындағы Вюртембергтің аумағынан бас тартуға келіскеннен кейін патшалар қайтып келді. Бұл келісімге сәйкес, Фредерик II, енді таңдаулы ханзада Фредерик I, өзінің сарай сәулетшісі Николаус Фридрих фон Тюретке сарайды неоклассикалық стильде жаңартуды тапсырды. Тюрет 1803 жылдан 1806 жылға дейін Агенгалерияда және Орденсбауда жұмыс істеді. 1805 жылдың қазан айында Наполеон екі күн бойы Людвигсбургке барып, Фредерик I-ді Рейн конфедерациясына қосылуға және осылайша оның одақтасы болуға мәжбүрледі, Вюртембергке Киелі Рим империясының көршілес аумақтарымен және Фредерик I-ге корольдік титулмен өтемақы төледі. Фредерик I 1808 жылдан 1811 жылға дейін Тюретке Орденкапельді және корольдық пәтерді қайта жаңартуды тапсырды. Корольдің бұйрығымен соңғы жаңартулар 1812 жылдан 1816 жылға дейін Шлосттеатр мен Мәрмәр залында жүргізілді. Осы уақыт аралығында күзет бөлмесінің төбелік фрескалары мен Neuer Hauptbau баспалдақтарының негізгі сатылары қайта боялды. Фредерик I 1816 жылы қайтыс болған кезде сарайдың көп бөлігі соңғы стильді көрсету үшін жаңартылды. Әйелі қайтыс болғаннан кейін Шарлотта Людвигсбургте тұрып, бауырлары сияқты қонақтарды қабылдады. Ол Тюретке өзінің жеке пәтерін жөндеуді тапсырды, ол 1816-1824 жылдар аралығында жүргізілді. Жесір патшайым 1828 жылдың 5 қазанында инсульттан кейін сарайда қайтыс болды. Шарлотта Людвигсбургте тұратын Вюртембергтің соңғы билеушісі болды, өйткені Фредериктің ұлы және мұрагері Вильгельм I және болашақ патшалар сарайға қызығушылық танытпады. Вюртемберг әулетінің мүшелері 20 ғасырдың басына дейін сарайда тұруын жалғастырды, ал Вюртембергтер 1918 жылы монархия жойылғаннан кейін Бебенхаузен аббаттығына көшіп кетті.

Кейінгі тарих

1817 жылы Людвигсбург сарайының меншік құқығы Вюртемберг әулетінен Вюртемберг корольдігі үкіметіне өтті, ол келесі жылы онда кеңселер ашты. Король I Вильгельм 1819 жылы корольдық конституцияны бекіту үшін әкесінің тақ отырған залы – Орден залын таңдады. Сарайдың алғашқы реставрациясы 1865 жылы Alter Hauptbau ғимаратында жүргізілді. 1918 жылдың 9 қарашасында король II Вильгельм тақтан басқаннан кейін Вюртемберг корольдігі таратылды. Сол жылы Людвигсбург сарайы көпшілікке ашылды және 1919 жылдың 12 қаңтарында Вюртемберг еркін халық мемлекеті үшін жаңа конституция бекітілді. Осы кезде Людвигсбург сарайындағы екі пәтерді Вюртемберг әулетінің мүшелері – герцог Ульрих және ханшайым Ольга әлі де пайдаланды. Жаңа мемлекет оларды 1 сәуірге дейін ратификация үшін босатуға бұйырды. Ульрих қаңтарда Людвигсбургтен көшіп кетті, ал Ольга ақпанда Neuer Hauptbau-да жаңа пәтер жалдады. Ол 1932 жылы қайтыс болғанға дейін отбасымен бірге Людвигсбургтегі пәтерінде тұрды. 1923 жылы Шлосттеатр Вюртемберг мемлекеттік театрының Гендельдің «Роделинда» операсын қойды, бұл сарайда 1853 жылдан бері алғашқы музыкалық қойылым болды. 1930 жылдардың басында Вильгельм Крэмер Людвигсбург сарайы концерттерін (Ludwigsburger Schloßkonzerte) ұйымдастыра бастады, ол 1933 жылдан 1939 жылға дейін жыл сайын алтыдан онға дейін концерттерді қамтыды. Сарай Екінші дүниежүзілік соғыстан зардап көрмеді, бірақ 1944-1945 жылдары оның жиһаздары алынып, Альпирсбах және Лорх монастырьларында сақталды. 1946 жылы ол Боркум аралындағы соғыс қылмыстарына қатысты сот отырысын өткізу орны ретінде таңдалды. Концерттер 1947 жылы 34 қойылыммен қайта басталды, бұл рекорд 1979 жылға дейін сақталды. 1952 жылы концерттер бір аптаға созылған «Сарай күндері» (Ludwigsburger Schloßtage) ретінде өткізілді. Екі жылдан кейін президент Теодор Хьюс Моцарттың «Титус» операсын тамашалағанда, концерттер ұлттық маңызға ие болды. 1966 жылы концерттер Ludwigsburger Schloßfestspiele деп аталды және халықаралық деңгейде Людвигсбург фестивалі ретінде танылды. 1980 жылы Баден-Вюртемберг мемлекеті фестивальді ресми мемлекеттік шара деп жариялады. 1962 жылдың 9 қыркүйегінде Франция президенті Шарль де Голль Людвигсбург сарайының ауласында 20 000 адамның алдында «неміс жастарына арналған» сөз сөйледі. Сарайдың үш жүз жылдық мерейтойына орай 1950-1960 жылдары және 1990 жылдары реставрация жұмыстары жүргізілді. Мерейтойға орай мемлекеттік үкімет үш жаңа мұражай ашты. 2011 жылдың 19 қазанында министр-президент Винфрид Кречман АҚШ армиясының 21-ші театрлық қолдау командалығына сарайда қабылдау берді, онда EUCOM-ның бұрынғы қолбасшысының орынбасары Джон Д. Гарднер және Баден-Вюртембергтегі барлық неміс әскерлерінің қолбасшысы қатысты. Людвигсбург Burgen und Schlösser сериясындағы федералды пошта маркаларында қайтадан пайда болды. Шарль де Голльдің Людвигсбургте сөйлеген сөзінің 50 жылдығы 2012 жылдың 22 қыркүйегінде атап өтілді, онда Германия канцлері Ангела Меркель, министр-президент Кречман және Франция президенті Франсуа Олланд қатысты. Меркель мен Олланд екеуі де шарада сөз сөйледі, ал біріншісі тікелей де Голльдің сөзіне француз тілінде сілтеме жасады. 2017 жылдың қарашасында экспозицияда Антуан Песннің Фридрих Ұлының суретінің түпнұсқасы табылды. Дереккөз директоры Майкл Хёрман портреттің құнын кем дегенде 1 миллион евроға бағалады. Баден-Вюртембергтің қаржы министрі Эдит Ситцман суретті көру үшін Людвигсбургке келді және баспасөз конференциясына қатысты, онда ол Людвигсбург сарайының мәдени маңызы туралы айтты. 2017 жылы Людвигсбург сарайын 350 642 адам барды. 2020 жылдың наурызына дейін Staatliche Schlösser und Gärten Baden Württemberg король Фредерик I тұсындағыдай Neuer Hauptbau-ды жабдықтау үшін 4 миллион евро жұмсауды жоспарлап отыр. Осы мақсатта 500-ге жуық сурет, 400 жиһаз, 500 шам, сағат және мүсіндер жиналып, сұрыпталып, қалпына келтіріледі. 2019-2020 жылдардағы коронавирус пандемиясының салдарынан Staatliche Schlösser und Garten 2020 жылдың 17 наурызында барлық ескерткіштерін жабылып, барлық шараларды 3 мамырға дейін тоқтатуды жариялады. Ескерткіштер мамыр айының басында, 1 мамырдан 17 мамырға дейін қайта ашыла бастады.

Сәулет

Людвигсбург сарайының барокко сәулеті 1704 жылдан 1733 жылға дейін Эберхард Луи кезінде салынды және австриялық және чехиялық барокконың күшті ықпалымен ерекшеленеді. Бұл ең анық екі шіркеуде көрінеді, олар Кукс аурухана шіркеуіне және Штайр қасиетті шіркеуіне ұқсайды. Сарайдың екі барокко сәулетшісі, Иоганн Фридрих Нетте мен Донато Фризони, Богемияда білім алып, жұмыс істеді және богемия стилінде тәжірибелі қызметкерлерді жалдады. Фрисони тіпті Штайр шіркеуінде жұмыс істеген кейбір шеберлерді білген немесе олармен туыс болған. Француздық ықпалы да бар, мысалы, корпус де логистің және сарайдың көптеген мансардты шатырларындағы айналы залдарында. Неміс (Филипп Жениш және Нетте) және итальяндықтардың (Фрисони, Диего және Карло Карлоне, Ито, Скотти және Лука Антонио Коломба) жұмысының үйлесімі 17 ғасырдың соңындағы Прага мен Венадағы жұмыстарға ұқсас келеді. Шарль Евгений 1747 жылы Людвигсбургке рококо стилін әкелді, ал оның сарай сәулетшісі Филипп де Ла Гюпьер 1775 жылға дейін осы стильде жұмыс істеді. Николаус Фридрих фон Туре, Антонио Изопимен бірлесіп, 1797-1824 жылдар аралығында Фридрих I және Шарлотта Матильда үшін Людвигсбург сарайының көп бөлігін қайта жаңартылды. Туретің жұмысына француз императорлық және Ренессанс стильдері, Шарль Персье мен Пьер Франсуа Леонард Фонтеннің еңбектері, сондай-ақ Наполеонның үш жылдық Египет жорығынан кейін Еуропада танымал болған египеттік мотивтер күшті әсер етті. Изопи Туретің жоспарларын жеңілдетіп, оларды Бидермейер ағаш шебері Йоханнес Клинкерфусс және сарай суретшісі Жан Перно іске асырды. Нәтижесінде сарайдың неоклассикалық сәулеті бір стильді көрсетпейді және ешбір сәулетшіге толық сәйкес келмейді.

Солтүстік қанаты (Alter Hauptbau)

Солтүстік қанаты Alter Hauptbau (Ескі бас ғимарат) деп аталады, ол сарайдың ең көне бөлігі болып табылады. Ол бастапқыда Эберхард Луи мен принцесса Генриетта Марияның пәтерлерін орналастыру үшін салынған. Оның қасбеті 1705 жылдан 1708 жылға дейін салынған, ал ішкі бөлмелері 1715 жылға дейін аяқталды, бірақ павильондарындағы жұмыстар 1722 жылға дейін жалғасты. 1809 жылы және 1826-1828 жылдары белетаждағы (негізгі қабатта) аулаға қараған бөлмелер неоклассикалық стильде қайта жаңартылды, бірақ олардың барокколық фрескалары 1865 жылы ашылды. Корп де логис 1712 жылы Фризонимен безендірілген кең вестибюльмен ашылады, ол безендірілмеген баспалдақпен аяқталады. Сатылардың жоғарғы жағында күзет бөлмесі мен белетаждағы төрт люкс орналасқан. Бұл үйлер француз барокко стиліне сай, қонақ бөлмесі, аудитория бөлмесі және жатын бөлмесі болып табылады. Эберхард Луидің пәтерінде Фризонидің штукатурлық ою-өрнегімен безендірілген айналар залы және оның сүйіктісі Вильгельмина фон Гравенцидің бөлмесіне жасырын баспалдақ бар. 1708 жылы аяқталған үшінші қабатта екі галерея орналасқан. Біріншісі оңтүстік қабырғаның көп бөлігін алып, портрет галереясы және анентафель (ата-бабалар үстелі) ретінде қызмет етті, 1713 жылы Фризони мен Солдати жасаған Эберхард Луи мен оның ата-бабаларының портреттері бар. 1808 жылы жөндеу кезінде төбедегі фрескалар жоғалып кетті, олар кішігірім бөлмелерге бөлінді. Галерея 2000-2004 жылдар аралығында қалпына келтірілді. Үшінші қабаттың үстінде мансардты шатыр орналасқан, онда 1809 жылы король Фредерик I алып кеткен Звифальтен аббатханасының алғашқы сағаты орналасқан. Корп де логистің батысы мен шығысындағы екі павильон оны 1713 және 1715 жылдары аяқталған аркадалы галереялармен байланыстырады, олар құрметті соттың солтүстік шетін жауып тастайды. Батыс галереяда тыныштықты атап өту үшін стаквалдан жасалған мүсіндер, медальондар мен Париж сотының рельефі, Троядан қашып бара жатқан Эней, Геркулес пен Омфале, Аполлон мен Дафна бейнеленген. Оның аяғында Ягдпавильон (Аңшылық павильоны), Риккардо Реттидің скальяласымен және Лука Антонио Коломбаның фрескаларымен безендірілген Марморсалета (Кіші мраморлы зал) орналасқан. Залға іргелес орналасқан үш кабинет бөлмесі бар, олардың біріншісі мен үшіншісі тиісінше түрік және қытай бейнелерімен безендірілген. Шығыс галереясында тұтқындар мен қару-жарақтар, Эберхард Луидің монограммасының рельефтері, кардиналдық қасиеттер мен классикалық элементтердің бейнелері бар. Галереяның барлық бөлігінде Коломбаның Олимпий құдайлары мен алыптар арасындағы соғысты бейнелейтін қабырғалық суреті орналасқан. Галереяның соңында 1716 жылы аяқталған Спилпавильон орналасқан, оның ортасында төрт бұрышты бөлмесі бар дөңгелек, айқыш тәрізді зал бар, онда Жаков Каллоның Гротескті жұлдыздардың Дельфтердің имитациясы бар. Коломба мен де-нің күмбез фрескасында төрт маусым мен олардың сәйкес келетін зодиак белгілері бейнеленген.

Шығыс қанаты

Шығыс қанаттың алғашқы құрылысы – Рисенбау (Алыптар ғимараты), оны 1712–13 жылдары Иоганн Фридрих Нетте салған. Андреас Квиттанер мен Коломба безендірген вестибюльде екі сфинкс және төрт алып сатырдың астындағы атлас ретінде ерекше көзге түседі. Бастапқыда бұл сатырлар 1720–1723 жылдары тұрғын үйлерге бөлінген Аңшылар орденінің бөлмесіне алып шығарған. Алыптардың алдында Минерва мүсіні орналасқан, ал сатырдың үстіндегі фрескаларда Юстиция мен Фортитудо, төрт маусым және төрт классикалық элемент бейнеленген. 1810 жылы белетаждағы бөлмелер неоклассикалық стильде қайта жаңартылған, бірақ олар барокко стиліне қайта келтіріліп, 1950 жылдары мұражай ретінде ашылды. Фредерик Луи мен Карл Александрдың пәтерлерін Фризони мен Коломба әшекейлеген, бірақ Карл Александрдың пәтерінде Адольф Фридрих Харпердің пейзаж суреті де бар. Рисенбаудың оңтүстігінде 1715–1719 жылдары сарай қызметкерлері үшін салынған Остлихер Кавалербау (Шығыс кавалерлер ғимараты) орналасқан. Онда екі қабатта төрттен пәтер бар, олар Риккардо Реттидің штукатурлық әшекейлерімен және Леопольдо Реттидің белетаж төбесіндегі түпнұсқа фрескасымен безендірілген. Екінші қабаттағы оңтүстік-батыс пәтерде Шлосттеатрға арналған мұражай орналасқан, ол галерея арқылы Остлихер Кавалербау мен Шлоскапельге жалғастырылған. Еуропаның ең көне театры 1729–1733 жылдары Фризони салған, бірақ 1758–59 жылдары Ла Гюпьер алғаш рет сахна, зал және механизмдерді қосты. Тюрет 1811–12 жылдары Шлосттеатрды неоклассикалық стильде қайта жаңғыртқан. Касанованың Шлосттеатрға барып, ондағы қойылымдар туралы жазбалар қалдырғаны белгілі. Шлоскапель (сарай шіркеуі) 1716–1724 жылдары салынған. Шіркеу үш жартылай күмбезбен ротондадан және герцог пен оның отбасы үшін арналған жеке ложадан тұрады. Ложа шамамен 1731 жылы Дәуіт туралы оқиғамен суреттелген, қызыл барқытпен қапталған және Ливио Реттидің төбе фрескасымен безендірілген. Шіркеуді Фризони, Коломба және Карло Карлоне сурет салған, олар протестанттық доктринаға сәйкес, апостолдар мен Ескі өсиеттен көріністер сияқты Киелі кітап сюжеттерін салумен шектелген. Шіркеудің астындағы криптада герцог Эберхард Луиден король Фридрих I-ге дейінгі Вюртембергтің барлық билеушілері жерленген. Шлоскапель 19 ғасырда ірі жөндеуден өтпеген. Шығыс қанаттың ең оңтүстік бөлігі – 1729 жылы салынған және 149 метр (490 фут) ұзындығындағы Аньенгалерия. Карло Карлоне салған Ахилл тарихын бейнелейтін түпнұсқа төбе фрескалары 1732 жылы аяқталғаннан кейін Бильдергалереяға көшірілген. Оның орнына Карлоне 1731–1733 жылдары Эберхард Луиге құрмет көрсетіп, Ұлы Александр, Апеллес, Венера, Марс, Аполлон, Фобос және Музалар сияқты бейнелермен оның билігін даңқтап сурет салған. Фредерик I 1805–06 жылдары Аньенгалерияны қайта жаңғыртқан, Карлоне фрескаларын сақтап, екі антикварға штукатурлық әшекейлер қостырған. Аньенгалериядағы портреттер Вюртембергтің билеушілерінің тегін Вюртембергтің алғашқы герцогы I Эберхардтан бастап Вюртембергтің соңғы патшасы Вильгельм II-ге дейін көрсетеді.

Батыс қанаты

Батыс қанаттың бірінші ғимараты – Орденсбау (Орден ордасының герцогтік ордені), онда жер қабатында үш пәтер және банкет залы орналасқан. Кіреберісте Феменің гениймен бірге бейнеленген төбелік фрескасы бар. Қабырғалары Геркулестің суреттерімен әшекейленген, бұл суреттер баспалдаққа дейін жалғасады. Орден залының алқабы Томассо Солдати мен Фрисонидің керубтер, маскалар, құстар және қару-жарақтардың рельефтерімен безендірілген. Орден залының штукатурлығы да Солдати мен Фрисонидің еңбегі, бірақ төбедегі фреска 1731 жылы Скотти мен Бароффионың қайта бояуы, себебі Коломбаның түпнұсқасы судан зақымданып, алынып тасталған. Король Фредерик I 1805–06 жылдары залды тақ отыратын бөлмеге айналдырып, Орденнің рәсімдерін Орденкапельге көшірді. Орден залында Корольдіктің және Вюртембергтің еркін халық мемлекетінің конституциялары тиісінше 1819 және 1919 жылдары ратификацияланды. Орденсбаудың оңтүстік-батысында 1715 жылдан 1723 жылға дейін салынған сопақша келген Орденкапель орналасқан. Орденкапель 1746–1748 жылдары герцог Карл Эугеннің тапсыруымен герцогиня Елизавета Фредерика үшін қайта жаңартылды. Легер шіркеу мен екінші қабаттағы Орден залының арасындағы еденді алып тастап, Пьетро Бриллидің жаңа рококо стиліндегі декорациясы үшін қолданыстағы пилястрларды қайта пайдаланды. Ол Исаның өмірінен көріністер салды. Екінші қабатта герцогиняның 1747–48 жылдары Христос туған кездегі фрескалармен және сенім, үміт және махаббат аллегорияларымен безендірілген бөлмесі орналасқан. 1798 жылы Фредерик I Орденкапельдің шіркеулік функцияларын Шлоскапельге көшірді. Тоғыз жылдан кейін ол оны Алтын Бүркіт орденінің пайдалануына берді және Туретке оны империя стилінде қайта құруды тапсырды. Тюрет 1807–08 жылдары бірінші қабаттағы терезелерді қосымша отыруға арналған бөлме үшін және жұлдызды жартылай күмбез астындағы корольдің тағына арналған орны үшін қабырғамен қаптады. Батыс кавалерлер ғимараты (Westlicher Kavalierbau) Орденкапельге жалғастырылған, оның орналасуы мен дизайны шығыстағы әріптесімен бірдей. Ол 1719–20 жылдары салынды және Риккардо мен Реттидің түпнұсқа штукатурлық және төбелік фрескаларын сақтап қалды. Батыс кавалерлер ғимаратына (Westlicher Kavalierbau) жалғастырылған Festinbau бастапқыда 1729–1733 жылдары ас үй ретінде жобаланған, ал 1770–1775 жылдары театр ретінде пайдаланылған. 2004 жылдан бері Батыс кавалерлер ғимараты (Westlicher Kavalierbau) және Festinbau сән мұражайына айналдырылды. Нақты ас үй, Küchenbau, сарайдан бөлек, батысқа қарай салынды, иіс пен ықтимал өрттердің алдын алу үшін. Ішінде жеті ошақ, нан пісіретін пеш, ет дүкені, бірнеше қойма, сондай-ақ, төбедегі және бірінші қабаттағы қызметшілерге арналған бөлмелер бар. Батыс қанаттың ең оңтүстік бөлігі – Бильдергалереяны (Bildergalerie) Фризони 1731–32 жылдары салды. Барокко стиліндегі декорациядан қалған жалғыз нәрсе – Скоттидің Ахилл өмірін бейнелейтін төбелік фрескасы, ол алғашқыда Ahnengalerie төбесін әшекейлеген. Тюрет 1803–1805 жылдары Бильдергалереяны тоскана неоклассицизмінде жаңартты, оған Изопидің камині мен Аполлонның мүсіні қосылды. Бильдергалереяның алқаптарындағы фрескаларды 1730 жылы Скотти немесе Карло Карлоне салған.

Оңтүстік қанаты (Neuer Hauptbau)

Оңтүстік қанаты, Neuer Hauptbau (Жаңа бас ғимарат), герцог Эберхард Луидің бұйрығымен Фризони жобалап, салдырды, ол Alter Hauptbau өзінің сотының қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін тым кішкентай деп тапты. Фризони 1725 жылы төрт қабатты ғимарат салуды жоспарлаған, бірақ үш қабатты ғимаратты салуды аяқтады. Эберхард Луи Neuer Hauptbau-ға көшуден бұрын қайтыс болды, оның ішкі бөлмелері 1747 жылы герцог Карл Эуген аяқтағанға дейін аяқталмады, бірақ 1775 жылы сарайды тастап кетті. Онда тұрып жатқан келесі патшалар Вюртембергтің алғашқы патшасы мен патшайымы Фредерик I және Шарлотта Матильда болды, олар 1802 жылдан 1824 жылға дейін сарайдың кейбір бөліктерін неоклассикалық стильде қайта жаңғыртты. Ғимарат 1944-1945 жылдары Штутгарттағы жаңадан қираған Жаңа сарайдан табылған жиһаздарды сақтауға арналған. Neuer Hauptbau Карло Карлонемен безендірілген овал тәрізді вестибюльмен ашылады. Онда герцог Эберхард Луидің мүсіні орналасқан, оның төбесін қолдап тұрған терминалдармен қоршалған. Бағаналардың артындағы нишаларда Аполлонның, әйелдің және сфинкстің, сондай-ақ сатирмен бірге екі менаданың мүсіндері орналасқан. Геркулестің екі суретімен безендірілген күмбезді жол Диего Карлоне фрескасы бар салонға алып келеді, ал нишаларда римдік құдайлардың мүсіндері орналасқан. Патша мен патшайымның баспалдақтары вестибюльді қоршап, Neuer Hauptbau-дың белетажына жетеді. Патшаның баспалдағы бақытсыз махаббат туралы мүсіндермен безендірілген, ал үстіңгі каветтолар жыл мезгілдерін бейнелейтін штукатурлық бейнелермен және Эберхард Луидің инициалдары бар медальдармен әшекейленген. Корольдің баспалдағы королеваның баспалдағының айнасы, бірақ мүсіндер қасиеттерді бейнелейді, ал жоғарыдағы таспада Аполлон, Артемида және төрт классикалық элемент бейнеленген. Екі галерея баспалдақтан 1730 жылы Диего Карлоне әшекейленген күзет бөлмесіне ағаштан жасалған қару-жарақтар мен фрескалармен алып келеді. 1815 жылы Турет Карлоне жұмысының үстінен неоклассикалық орнаментпен жамылған. Күзет бөлмесі Мрамор залына (Marmorsaal) алып барады, бұл зал Австрияның Франциск II және Ресейдің Александр I-ін қабылдау үшін пайдаланылған. Турет 1813-1814 жылдары жаңа, иілген төбе орнату арқылы жұмыс бастады және екі жылдан кейін Мрамор залының скальйола қабырғаларын аяқтады. Астындағы қабырғаны пиластрлар мен терезелер құрайды, олар Антонио Изопидің штукатурлы гүл шоқтарымен және шамшатырларымен безендірілген. Есіктердің айналасында Медуза Ронданини, Гермес Людовизи және Медичи вазасының репродукциялары бар. Залдың үстінде Иоганн Генрих фон Даннекердің жобалауымен табақтар мен құмыраларды ұстайтын кариатидтермен қапталған бағаналармен бөлінген аттикадағы жаяу жүргінші бар. Перноның төбедегі фрескасында көк аспанның жартылай бұлтты бейнесі, онда бүркіт пен әрқайсысы шамшырақ көтеріп тұрған төрт кіші құс бар. Мрамор залының үстіндегі шатыр қисық болса да, көзге көрінетін тіректері жоқ. Бұл үшін оның салмағы Мрамор залының қабырғаларының жоғарғы жағындағы антаблементтерге тиіп тұрды. Мрамор залының шығысында королева Шарлоттаның пәтері орналасқан, бастапқыда принц Фредерик Луи мен принцесса Генриетта Марияны орналастыруға арналған. Шарлотта 1798 жылы Людвигсбургте тұратын Фредерик I-ге қосылғанда, бөлме қабырғалары бір сюитаға біріктірілді. 1802 жылдан 1806 жылға дейін Турет королеваның пәтеріне тек шағын өзгерістер енгізді, негізінен негізгі антикварға және жиналыс және аудитория бөлмелеріне дамаск қосты. 1816-1824 жылдар аралығында кең ауқымды қайта жаңғырту жұмыстары жүргізілді. Шарлоттаның аудитория бөлмесінде оның тағы, қызыл жібек қабырғалар және Виктор Вильгельм Петер Хайделоффтың бейнелеген Кибела, Минерва және қасиеттері есіктер мен айналардың айнекшелерінде орналасқан. Жаңадан жабдықталған жатын бөлмесі 1824 жылы мармарланған жасыл пилястралармен және 1760 жылдан қалған қызыл жібекті қамтитын альковымен қайта жаңартылды. Неоклассикалық интерьерде үлкен айналары бар бұл үй ерекше. Соңында жазғы оқу бөлмесі мен королеваның кітапханасы бар, олар 1818 жылы көк дамаск пен Рококо стиліне тән есіктермен қайта жаңартылды. Барлық пәтер Йоханнес Клинкерфус бидермейер стилімен жабдықталған, оның жұмысы Шарлоттаның өзі кестемен әшекейленген. Шарлоттаның батысындағы корольдің пәтерінде герцог Эберхард Луи мен Вильгельмин фон Гравениц, кейіннен Баден Дюрлахтың Иоанна Елизаветасы тұратын. Карл Эуген 1744 жылы әйелімен бірге бұл жерде тұра бастады. Фредерик I резиденцияға келгенде, ол 1802 жылдан 1811 жылға дейін 12 бөлмелі сюитасын Туреттен қайта жаңартуды тапсырды. Сюита антиквармен ашылады, онда 1785 жылға дейінгі әшекейлер бар, олар Хоэнхайм сарайынан алынған болуы мүмкін, сондай-ақ Карло Карлоненің түпнұсқалық төбе фрескасы Бакхус пен Венера бейнеленген. Оған іргелес аудитория бөлмесі, барокко қызыл дамаск және неоклассикалық жиектермен әшекейленген. Бөлмеде Фредерик тағы және Изопи жасаған грифондармен әшекейленген жиһаз бар. Конференц-бөлмесінен және Хайделоффтың Рококо стиліндегі есіктерден корольдің жатын бөлмелеріне өтесіз. Барокко ағаш қабырғалық панельдері мен есіктердің үстіндегі әшекейлері 1811 жылғы қайта жаңғырту кезінде сақталды. Корольдің кабинетінің қабырғалары мен жиһаздары неоклассикалық стильде жасалған, грек құдайларының бас суреттерімен және мүйіздермен әшекейленген, бірақ төбедегі фреска 1779 жылғы Гибальдың түпнұсқасы Хронос пен Клио бейнеленген. Герцог Карл Эуген 1757 жылы Neuer Hauptbau-ға көшіп келді және Ла Гюпьерге пәтерді әшекейлеуді тапсырды. Екі жылдан кейін Ла Гюпьер бүкіл сюитаны аяқтады, бірақ герцог 1760 жылы әйелінің бұрынғы пәтеріне көшіп, сол жерде тұрды. Сюитаның қалған бөлігі келесі он жылдыққа дейін әлеуметтік шаралар үшін пайдаланылды. Бүгінгі пәтердің кіреберісіне баспалдақ пен антиквар алып келеді, бұл Людовико Босси әшекейлеген галерея. Бастапқы бөлмелер бірінші және екінші антикварлар, көк дамаскпен қапталған, Антуан Песне суреттерімен, Мишель Фрессанкур жасаған панельдермен, Маттеус Гүнтер жасаған есік үстіндегі әшекейлермен, Жак Филипп Карель және Жан Батист Эдуэн жасаған жиһаздармен әшекейленген, оларды Карл Эуген 1750 жылдары сатып алған. 2003 жылы қайта жаңғыртылған жиналыс бөлмесінде Адольф Фридрих Харпер жасаған есік үстіндегі әшекейлер мен терезелердің үстіндегі музыкалық аспаптардың трофейлері ерекше көзге түседі. Карл Эугеннің үшінші қабаттағы резиденциясы бұрыш бөлмесімен басталады, ол Харпермен боялған, ол шкаф бөлмесіне және содан кейін 1770 жылы аяқталған жатын бөлмесіне жетеді. Босси төбедегі штукатурды 1759-60 жылдары жасады, бірақ бөлме мен оның екі шкафы аяқталуына тағы он жыл кетті. Үшінші қабаттағы қосымша бөлмелерде Вюртемберг билеушілерінің туыстары орналасқан және 2004 жылдан бері олар керамика мұражайына берілген.

Жерлер мен бау-бақшалар

Бақтар солтүстікте итальяндық террасты бақпен ортағасытылуы керек еді және Эберхард Луи оңтүстік баққа назар аударғанда, негізінен аяқталды. Ол жерде ол француз стиліндегі үлкен бақ жасады. Чарльз Юджин 1749 жылы террасаларды толтырып, оларды үлкен гүлзармен алмастырды. Содан кейін оңтүстік бақты он жыл бойы қайта ұйымдастырып, кеңейтті. Фредерик I 1797 жылы оңтүстік бақты неоклассикалық стильде және Жерорта теңізі тақырыбында қайта ұйымдастырды. Ол бақтың ортасына арна мен фонтан қосты. Оңтүстік бақ төрт бірдей үлкен алапқа бөлінді, олардың ортасында Антонио Изопи жасаған үлкен вазамен безендірілген төбешіктер бар. Фредерик бақты шығысқа қарай ағылшын пейзаждық бағын (Төменгі шығыс) қалыптастыру үшін кеңейтті және ортағасырлық тақырыпты пейзаждық бақты (Жоғарғы шығыс) қалыптастыру үшін Чарльз Юджиннің опера үйін бұзды. Фредерик пен Шарлотта үшін сарайдағы пәтерлеріне жақын орналасқан тағы екі бақ салынды. Фантазиялық бақта 1798 жылдан 1802 жылға дейін салынған және Вюртемберг әулетінің ата-бабасы, Хогенштауфен әулетінің рыцары Емиксбургтің есімімен аталған Эмиксбург сарайы орналасқан. Вильгельм I Людвигсбургті Штутгарттағы Розенштейн сарайына көшіріп, 1828 жылы оңтүстік бақты көпшілікке ашты. Арна толтырылып, оңтүстік алаңдарда жеміс бақшасы отырғызылды, кейіннен картоп өсіруге пайдаланылды. 1947 жылы мемлекеттік саябақтар мен бақтар басқармасының директоры де Бақтарды күтіп-ұстаумен айналысты. 1951 жылы Ганноверде өткен "Bundesgartenschau" көрмесіне қатысқаннан кейін ол бақтарды қалпына келтіруге шешім қабылдады. Шохле Баден-Вюртембергтің қаржы министрі Карл Франкты 1952 жылы Людвигсбург қаласының да көмек көрсетуі шартымен жобаны қаржыландыруға көмектесуге сендірді. Людвигсбургтің мэрі де және қала кеңесі бұл шартқа келісті. Франк 1953 жылдың 23 наурызында жұмыстың басталуына рұқсат берді, бірақ ол жылдың соңына дейін жалғасты. Бақты қалпына келтіру үшін американдық солдаттар берген бульдозерлермен топырақ жылжытылып, ондаған мың ағаш пен тоғайлар, 22 000 раушан және 400 000 басқа гүл отырғызылды. "Гүлденген Барокко" (Blühendes Barock) бақшалары 1954 жылдың 23 сәуірінде арнайы бау-бақшалық көрме ретінде ашылды және мамыр айының соңына дейін 500 000-нан астам келушіні тартты, олардың ішінде президент Теодор Хаусс та болды. 1954 жылдың күзінде көрме жабылғанда, бақтарды қалпына келтіруге жұмсалған инвестициялардың барлығы 150 000 неміс маркасынан басқасын қайтарып алды және тұрақты көрікті орынға айналды. 1959 жылы "Ертегілер бағы" және оның ертегілерді қайта жаңғыртуы ашылғанда, бұл да бірден табысқа ие болды және сол жылы кірісті 50% арттырды. "Гүлденген Барокко" бақшасы, 1,5 млн м² аумақты алып жатыр, жыл сайын 520 000 - 550 000 келушіні тартады.

Сүйікті сарай

1710 жылы Эберхард Луи өзінің негізгі резиденциясы ретінде Людвигсбургті пайдалануға шешім қабылдады, бірақ ол әлі де аң аулауға арналған сарайды қалады. Венада көрген бақша сарайынан шабыттанған ол Фрисониге Людвигсбургтің солтүстігіндегі төбеде жаңа рококо стиліндегі сарайдың жобасын тапсырды. Фрисони сол жылдың ішінде "Favorite" сарайын көптеп аяқтады, бірақ оның аумағына қатысты кең ауқымды жоспарларын іске асыра алмады. Тек басты сарайға және Монрепо сарайына дейінгі жолдар салынды. 1800 жылы Фредерик I үшін Тоуре сарайдың ішкі бөлігін қайта жаңартылды. Ғимараттың батыс жағындағы бір бөлме ғана бастапқы барокко стиліндегі түрін сақтап қалды. 1803 жылы Фредерик сайлаушы, ал 1806 жылы король болып тағайындалғанда, ол екі рет Schloss Favorite-де осы оқиғаны тойлады. Favorite XX ғасырда тозығы жетті, бірақ 1972 жылдан 1982 жылға дейін кең ауқымды қалпына келтіру жұмыстары жүргізілді.

Мұражайлар

Alter Hauptbau ғимаратының бірінші және үшінші қабаттарында Барокко галереясы (Barockgalerie) орналасқан, ол 2004 жылы ашылған Staatsgalerie Stuttgart мұражайының бөлімшесі. Галереяда 120 картина қойылған, олардың кейбіреулері 1736 жылы герцог Карл Александрдың 400-ге жуық картинаны сатып алуынан алынған туындылар. Көрмеде неміс және итальян барокко суреттерінің мысалдары ретінде Мартин ван Мейтенстің Карл Александр портреті, Иоганн Генрих Шёнфельд, Карл Борромус Андреас Рутхарт, Иоганн Хайсс және Катарина Треудің туындылары, сондай-ақ бұрын Тоскананың ұлы герцогы Козимо III жинағында болған жұмыстар ұсынылған. Вюртемберг аймақтық мұражайы Людвигсбург сарайында екі бөлімше мұражайды ұстайды: Керамика мұражайы және Мода мұражайы (сәйкесінше Керамикмузей және Модеммузей), екеуі де 2004 жылы ашылды. Олардың біріншісі Нейер Гауптбаудың үшінші қабатының барлық аумағын, герцог Карл Евгенийдің пәтерінен басқа, алып жатыр. Бұл жерде 4500-ден астам фарфор, керамика, фаянс және қыш ыдыстар мен олардың тарихы туралы экспонаттар бар, бұл оны Еуропадағы ең ірі керамика коллекцияларының біріне айналдырады. Оның ішінде 2000 түпнұсқа Людвигсбург порцеланы және Карл Евгений Аугсбург пен Нюрнбергтегі сатушылардан сатып алған 800 майолика бар. Сондай-ақ, Мэйссен, Берлин, Севр және Вена қалаларындағы фабрикалардан алынған фарфор бұйымдары мен 1950 жылдан бері алты елден сатып алынған 20-ғасырлық модерн стиліндегі бұйымдар да қойылған. Фестинбау мен Батыс Кавалербауда орналасқан Мода мұражайында 1750-1960 жылдар аралығындағы 700-ге жуық киім мен аксессуарлар, соның ішінде Чарльз Фредерик Уорт, Пол Пуаре, Кристиан Диор және Исси Мияке еңбектері көрсетілген. Нейер Гауптбаудың бірінші қабатында Андреас Квиттанер, Иоганн Вильгельм Бейер және Пьер Франсуа Лежуннің барокко мүсіндері орналасқан лапидарий орналасқан. Карл Евгенийнің пәтерінде Принцесса Ольга кабинетіндегі көрме орналасқан, ол 1901-1932 жылдар аралығында Людвигсбургтегі Принцесса Ольга мен оның отбасының өмірін зерттейді. Kinderreich (Балалар патшалығы) – төрт жастан асқан балаларды Вюртемберг герцогының сарайындағы өмір туралы білім беретін интерактивті мұражай. Сарай театрында театрды қалпына келтіру кезінде табылған, мысалы, сахна жарықтандыру үшін пайдаланылған май шамдары сияқты, 18 және 19 ғасырлардағы 140-қа жуық түпнұсқа декорациялар мен реквизит сақталған. Бұл заттар 1987-1995 жылдар аралығында бастапқы күйіне дейін толыққанды қалпына келтірілді, ал 1995 жылдан бері Junge Bühne (Жас сахна) үшін бастапқы декорациялардың бірі – қысқы фон қолданылып келеді.