Кіріспе

2018 жылы Әлеуметтік Демократ Радикалды партиясы ретінде құрылған партия.

Чилидің Радикалды партиясы (lang es) – Чилидегі классикалық радикалдық саяси партия. Партия сондай-ақ либералды, әлеуметтік либералды деп те аталады.

Партия Социалистік Интернационалдың мүшесі және Латын Америкасы мен Кариб теңізі елдері саяси партияларының тұрақты конференциясына қатысушы.

Тарих

Партия 1994 жылғы 18 тамызда Радикалдық партия мен Социал-демократия партиясының бірігуі нәтижесінде құрылды. Екі партия да парламенттік сайлауда нашар нәтиже көрсеткен болатын. Партия 2018 жылы өзінің тарихи атын қайта қабылдады. Партия 1999–2000 жылдарғы президенттік сайлауда Рикардо Лагосты қолдады, ол бірінші турда 48,0% дауыс алып, екінші турда 51,3% дауыспен сайланды. 2001 жылғы заң шығарушы сайлауда партия «Консертасио́н» коалициясының құрамында Депутаттар палатасындағы 120 орынның алтысын жеңіп алды, ал Сенатта орын алмады. 2005 жылғы заң шығарушы сайлауда бұл көрсеткіш 7-ге және 1-ге өзгерді. 2009 жылы партия Конгресте бес орын мен Сенатта бір орын жеңіп алды.

ҚХР басшылары (1994 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

Басшы Лауазымдар Қызметте болды Орын алған ЕскермелерАнсельмо Суле О'Хиггинс облысының сенаторы (1998 жылға дейін) 18 тамыз 1994 7 маусым 2002 (қызметте қайтыс болды) PRSD-нің тікелей сайланған тұңғыш басшысы. Орландо Кантуарияс (атқарушы) Жоқ 7 маусым 2002 25 қазан 2002 Суле қайтыс болғаннан кейін атқарушы басшы. Патрисио Томболини Көлік министрінің орынбасары 25 қазан 2002 7 қаңтар 2003 Тікелей сайланған екінші басшы. Сыбайлас жемқорлыққа қатысты іске (Caso Coimas) байланысты бірінші орынбасар лауазымынан кетті. Орландо Кантуарияс (атқарушы) Жоқ 7 қаңтар 2003 Томболинидің бірінші орынбасар лауазымынан кеткеннен кейін атқарушы басшы. Аугусто Парра (атқарушы) Чили Президенті Консепсьон университетінің бұрынғы ректоры ретінде тағайындалған сенатор 3 сәуір 2004 19 сәуір 2004 28 ақпан 2005 PRSD ұлттық комитеті басшы етіп тағайындады. Жозе Антонио Гомес Уррутия Антофагаста облысының сенаторы 28 ақпан 2005 30 желтоқсан 2009 Тікелей сайланған үшінші басшы. 2009 жылғы Чили парламенті сайлауынан кейін орнынан бас тартты. Фернандо Меза (атқарушы) Толтен алқабының депутаты 30 желтоқсан 2009 Гомес бірінші орынбасар лауазымынан бас тартқаннан кейін атқарушы басшы. Жозе Антонио Гомес Уррутия Антофагаста облысының сенаторы 21 қаңтар 2010 PRSD ұлттық комитеті басшы етіп тағайындады. Рикардо Наваррете (атқарушы) Жоқ 15 наурыз 2014 Гомес бірінші орынбасар лауазымынан бас тартқаннан кейін атқарушы басшы. Колумбиядағы Чили елшісі қызметіне тағайындалды. Иван Мессиас Леху (атқарушы) Жоқ 16 мамыр 2014 Қазіргі кезде Тікелей сайланған партияның төртінші басшысы.

Сайлау нәтижелері

Демократия үшін партиялар концертіне мүше болғандықтан, партия бірнеше рет басқа партиялардың үміткерлерін жақтады. Чилиде президент сайлауы екі кезеңді жүйе бойынша өтеді, оның қорытындылары төменде келтірілген.

Президент сайлауы

+ Чили президенті сайлауы
ЖылКандидатПартияI кезеңII кезеңНәтиже (%)
1999Рикардо ЛагосPPD48.051.3
2005Мишель БачелетPS46.053.5
2009Эдуардо Фрей Руиз ТаглеPDC29.648.4
2013Мишель БачелетPS46.762.2
2017Алехандро ГилльерТәуелсіз22.745.4
2021Ясна ПровостеPDC11.6