Кіріспе

1996 жылы Мэтью Брайт түсірген фильм.

Фильмнің тұңғыш көрсетілімі 1996 жылы Санденс кинофестивалінде болды, онда ол Бас жюри жүлдесі үшін күресті. Кейіннен 1996 жылдың 8 маусымында HBO арнасында көрсетілді және жақсы пікірлердің арқасында қысқа мерзімге кинотеатрларда көрсетілді. Фильм культты мәртебеге ие болды.

Сюжет

Ванесса Луц - Лос-Анджелестің оңтүстігінде тұратын сауатсыз жасөспірім. Оның анасы Рамона жезөкшелік қылмысы үшін тұтқындалады, ал оның әкесі Ларри есірткі және балаларды қорлау үшін ұсталады. Әлеуметтік қызметкер Г-жа Шетс Ванессаны алып кетуге келеді, бірақ ол әлеуметтік қызметкерді төсекке бұғаулап, қашады. Әлеуметтік қызметкердің ескірген көлігін алып, Ванесса Стоктонға әжесінің үйіне көшіп кетуге ниетті. Жолда ол өзінің жігіті Чоппер Вудқа тоқтап, оған сапар туралы айтып береді. Ол оған баратын жеріне жеткенде сату үшін қару береді. Ванесса кеткеннен бірнеше минуттан кейін ол автокөлікпен жүріп, ату арқылы қаза табады. Көлік бұзылып, оны автокөлік жолының бойында қалдырады, оны эмоциялық проблемалары бар ұлдарға арналған мектептің кеңесшісі Боб Вулвертон алады. Ол оны Лос-Анджелеске дейін алып баратынын айтады . Ұзақ жол жүріп, Ванесса Бобқа сенім артады және оған өзінің ауыр өмірінің егжей-тегжейін, оның ішінде өгей әкесі мен асырап алушы ата-анасының жыныстық зорлық-зомбылығын мойындайды. Бір кезде Ванесса Бобқа өзінің биологиялық әкесінің портфелінде сақтаған суретін көрсетеді (оның суреті қатаңдап өлтірген Ричард Спектің екенін білмейді). Сол күні кешке Боб өзінің "I5 Killer" аталатын сериялық өлтіруші екенін ашып, Ванессаға шабуыл жасайды. Алайда, ол оған қарсы шығады және қашып кетуден бұрын бірнеше рет атып өлтіреді. Ол жергілікті мейрамханаға қашады, онда оның қанды келбеті иесіне 911 шақыруға түрткі болады. Рестораннан шыққанда Ванессаны полиция детективтері Майк Брир мен Гарнет Уоллес ұстап, жауапқа тартады. Олар оны автокөлік ұрлаушы деп есептейді, бірақ ол Бобтың оны өлтіруге тырысқанын және оның қылмыстары туралы айтып бергенін айтады. Боб аман қалды, бірақ оқ жарақаты оны қатты мүгедек етіп, бет-әлпеті бүлінген. Ванесса сотқа тартылады; Боб жазықсыз құрбан ретінде суреттеледі, ал Ванессаның бұрын қылмыстар тізбегі бар. Ванесса түрмеге қамалады, ал Боб пен оның қылмыстары туралы ештеңе білмейтін әйелі Мимиге батырлар сияқты қарайды. Бастапқыда қорқып, Ванесса түрмеде достар табады, олардың арасында героинге тәуелді лесбиянка Ронда және Мескита есімді қатыгез испандық топ басшысы бар. Ванесса әжесінің үйіне қашып кетуді жоспарлайды және тіс щеткасынан пышақ жасайды, бұл шеберлікті ол өгей әкесінен үйренген. Жаңа қамауға алынғанда, Ванесса мен Мескита күзетшіні өлтіргеннен кейін қашып кетеді. Деректерді қарап, детективтер Ванессаның шындықты айтқанын біледі. Олар Бобтың үйін іздестіріп, қоршауда зорлық-зомбылық бейнелері бар балалар порнографиясын және адам сүйектерін табады. Үрейленіп, Мими өз-өзіне қол жұмсайды. Полициядан қашып, Боб Ванессаның әжесінің трейлеріне барады. Проститутка болып көрінген Ванесса болашақ клиенттің машинасын ұрлап, трейлерге барады. Ол Бобты әжесінің түнгі киімі мен түнгі шапанын киіп, жамылғысы мұрнына дейін тартылған күйі төсекте табады. Ол өзін ашып көрсетеді, ал Ванесса әжесінің өлі денесін креслода жалаңаш көреді. Бір-бірімен күресіп, ақырында оны құшақтап өлтіреді. Брир мен Уоллес келіп, Боб пен Ванессаның әжесінің мәйітін табады. Сыртта Ванесса креслоға отырып, таңғалып, детективтерден темекісі бар ма деп сұрайды. Олар күлкілі, күлімсіреп жүреді.

Өндіріс

Оливер Стоун фильмнің атқарушы өндірушілерінің бірі болды. Жазушы және режиссер Мэтью Брайт фильм постөндіріс кезінде көптеген өзгерістерге ұшырағанын, ал Стоун сол кезде Непалда болғандықтан, фильмнің бастапқы нұсқасын сақтап қала алмағанын айтты.

Шығару

"Азаттық жолы" 1996 жылғы 19 қаңтарда Санденс кинофестивалінде тұңғыш рет көрсетілді және ол фестивальдің Бас жүлдесіне үміткер болды.

Цензура

Австралияда, «Колумбия Тристар Үйдегі Видео» компаниясы фильмнің 104 минуттық түпнұсқасының VHS таспасын Австралияның сыныптау кеңесіне (бұл кезде «Кино және әдебиетті сыныптау кеңсесі» деп аталған) ұсынғанда, оған сынып тағайындаудан бас тартты. ACB бұған дейін 102 минуттық цензураланған нұсқаны мақұлдаған еді, онда екі көрініс жойылды: біреуінде Сазерленд Уизерспуннан анальдық секс сұрайды, одан бөлек, ол көптеген ұятты сөздер қолданды, ал екіншісінде 91 жастағы қайтыс болған әжесінің жеке дене мүшелері вазамен жабылып, аяқтары жайылып көрсетілді; осы елде бұл қысқартылған нұсқа R18+ рейтингімен бейнежазбада қолжетімді болып қалады.

Сыни қабылдау

Фильм сыншылары фильмнің өткір сатирасы мен актерлік шеберлігін жоғары бағалады. Фильм сыншысы Роджер Эберт «Фривей» фильміне төрт жұлдыздың үш жарымын берді және: «Ұнады немесе ұнамады (немесе екеуі де), оның шеберлігіне және Риз Уизерспун мен Кифер Сазерлендтің керемет өнеріне таң қалмай іш тарта алмайсыз» деді. «Siskel and Ebert At the Movies» бағдарламасында фильмге «Екі бас бармақ» мақтау белгісі берілді. Джо Балтак «The Sacramento Bee» газетінде «Фривей» фильміне төрт жұлдыз берді және оны «"жоғары"дан "жоғарылау" және "төмен"нен "төмендеу" алып, оларды шайқап жіберетін, батыл, тартымды аттракцион» деп сипаттады. Сан-Франциско хроникасының журналисі Мик ЛаСалл «Фривей» фильміне төрт жұлдыз берді және ол «ақиқаттың тікелейлігі сияқты тікелей, бірақ одан да көңілді» екенін айтты. Маргарет А. МакГурк «The Cincinnati Enquirer» газетінде: «Мен «Фривей» фильмін ұнатқым келмеді, бірақ өзімді тоқтата алмадым. Риз Уизерспун мені әсер етті» деп жазды. Фильм прокатта үлкен табыс әкелмеді. Фильм 2022 жылдың 25 қарашасында «Vinegar Syndrome» компаниясынан 4K Blu-ray Limited Edition нұсқасы ретінде шықты.

Жалғасы

1999 жылы Мэтью Брайт түсірген "Freeway II: Confessions of a Trickbaby" атты екінші фильм шықты. Алғашқы фильмдегі актерлер мен кейіпкерлер бұл екінші фильмде көрінбеді.