Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Лихтенфелс – Германияның солтүстік-батысындағы Гессен жеріндегі Валдек-Франкенберг ауданындағы шағын қала.
Lichtenfels is a small town in Waldeck Frankenberg district in northwest Hesse, Germany.
Орналасқан жері
Лихтенфелс Ротааргебирге тауларының солтүстік-шығыс етегінде, Кассель қаласының оңтүстік-батысында жатыр. Вальдекер жерінің оңтүстік-батысындағы Эдерзее көлінің батыс жағалауынан көп алшақ емес. Батысында Медебах шығанағы орналасқан, бірақ бұл дәстүрлі мағынадағы шығанақ емес, құрлықтың бөлігі. Оңтүстік жағынан Брайт-Струт (төбелер) шектеседі. Қаланың шеткі елді мекендері кеңінен тараған муниципалдық аумақтан Орке және Аар өзендері өтеді. Солтүстік-шығысында Иттер аңғарымен, шығысында Эдер аңғарымен, одан әрі Келлервальд таулары көтеріліп тұрады, ал оңтүстігінде Нухне аңғарымен шектеседі.
Lichtenfels lies at the northeast foot of the Rothaargebirge, some southwest of Kassel. It is not far from the western end of the Edersee in the southwest of the Waldecker Land. Bordering on the west is the Medebacher Bucht, or Medebach Bight, although this is not a bight in the conventional sense, being dry land. Bordering on the south is the Breite Struth (hills). The municipal area, across which the town's outlying centres are broadly scattered, is crossed by the rivers Orke and Aar. In the northeast, it borders on the Itter Valley, in the east on the Eder Valley, beyond which rises the Kellerwald range, and in the south on the Nuhne Valley.
Муниципальттік аумақтың көлемі
Шамамен 100 км² аумақты алып жатқан Лихтенфельс муниципалитетінің жартысына жуығы (40%) орманмен жабылған, бұл оны аудандағы ең үлкен және орманды муниципалитеттердің қатарына қосады.
With its area of nearly 100 km², almost 40% of which is wooded, Lichtenfels is among the largest and most wooded municipalities in the district.
Көршілес қауымдастықтар
Лихтенфелс солтүстікте Корбах қаласымен, шығыста Вёль қауымдастығымен, оңтүстікте Франкенберг қаласымен (барлығы Вальдек-Франкенберг округінде), ал батыста Халленберг және Медебах қалаларымен (екеуі де Солтүстік Рейн-Вестфалия жеріндегі Хохсауэрланд округінде) шектеседі.
Lichtenfels borders in the north on the town of Korbach, in the east on the community of Vöhl, in the south on the town of Frankenberg (all in Waldeck Frankenberg), and in the west on the towns of Hallenberg and Medebach (both in the Hochsauerlandkreis in North Rhine Westphalia).
Құрылтайшы қауымдастықтар
Лихтенфельс қаласы алты ауылдық округ пен екі қаладан – Дальвигкшталь, Фюрстенберг, Годдельсхайм, Иммигхаузен, Мюнден, Нойкирхен, Радерн және Саксенбергтен құралған.
The town of Lichtenfels was made up from six communities and two towns: Dalwigksthal, Fürstenberg, Goddelsheim, Immighausen, Münden, Neukirchen, Rhadern and Sachsenberg.
Тарих
1971 жылы қалалық реформалар аясында бұрынғы тәуелсіз сегіз муниципалитет бірігіп, Вальдек аймағындағы ең көне ақсүйек орны – Лихтенфельс қамалының атымен аталатын жаңа, ірі муниципалитет құрды.
In 1971, as part of municipal reforms, the eight formerly independent municipalities joined together to form a new, greater municipality, choosing the name Lichtenfels after the castle, the oldest noble seat in Waldeck.
Дальвигсталь
Лихтенфельс қамалы Орке өзенінің үстінде 800 жыл бұрын салынғаннан кейін, Далвигшталға көп уақыт бойы ешкім назар аударған жоқ. 2001 жылы Лихтенфельстің ең жаңа құрамы 150 жылдығын тойлады. 1851 жылғы 24 қаңтардағы Вальдек заңына сәйкес, Кампф, Занд және Лихтенфельс иеліктері, сондай-ақ ондағы елді мекендер мен диірмендер Далвигштал ауылына біріктірілді. Дегенмен, орта ғасырларда осы жерде 14-шы ғасырдан 18-шы ғасырдың соңына дейін Айзенбек деп аталатын аңғарлық қауым болғандығы айтылады. 1598 жылы ол Энсенбекке деп тіркелген. Лихтенфельс қамалы 1189 жылы Корвей аббатының бұйрығымен салынды. Бірақ көп ұзамай қиратылып, 1223 және 1230 жылдар аралығында қайта салынды. 1267 жылғы 21 шілдеде Корвей Вальдек графы Адольфқа, басқа нәрселермен қатар, Лихтенфельс сарайын (Schloss Lichtenfels) берді. Күрес-жанжалдардан кейін Корвей 1297 жылы қамалға иелік ету құқығын Вальдек графы Оттоға толығымен өткізуге мәжбүр болды. Кельн архиепискобы, Вестфалия герцогы ретінде, Лихтенфельс аймағындағы Мюнден, Нойкирхен және Радерн жерлеріне талап етті, бұл 16-шы және 17-шы ғасырларда ұзақ соттар мен шайқастарға әкелді. Осы келіспеушіліктердің нәтижесінде қамал 17-шы ғасырдың басында тағы бір рет қираған деп есептеледі. 1631 жылы ішінара қалпына келтірілді, ал 1908 және 1914 жылдар аралығында кең ауқымды жоба жүзеге асырылды. 1980-ші жылдардың соңында кәсіпкерлік отбасы қамалдың, сол кезде қайтадан құлауға бет бұрған, жағдайын түзеу үшін оны сатып алып, толыққанды жаңарту жүргізді. Далвигштал шіркеуі, ғасырлар бойы Мюнден приходына қарасты болған, қазір Саксенберг приходының құрамына кіреді. Бұрын бұл шапель фон Дальвигк отбасының зираттық орны болған. Ортағасырлық шапельден көп нәрсе қалмады; тек готикалық хор ғана сақталған, ол 14-шы ғасырдың басында салынған болуы мүмкін. Қазіргі ғимарат 1620 жылы жаңадан салынды. Лихтенфельстің ең кішкентай құрамында шамамен 200 тұрғын бар.
For a long time after the Castle Lichtenfels was built high above the Orke about 800 years ago, almost nobody gave Dalwigksthal any thought. Lichtenfels's newest constituent community celebrated 150 years of existence in 2001. As a result of the Waldeck Law of 24 January 1851, the estates of Kampf, Sand and Lichtenfels as well as the settlements and mills found there were merged into the village of Dalwigksthal. However, there is tell of a valley community in this place in the Middle Ages named Eisenbeck from the 14th century to the late 18th century. In 1598, this is recorded as Ensenbecke. The Castle Lichtenfels was built in 1189 by the Abbot of Corvey. Shortly thereafter, it was destroyed, but built anew between 1223 and 1230. On 21 July 1267, Corvey pledged to Count Adolf of Waldeck, among other things, Schloss Lichtenfels (the castle). After fierce feuds, Corvey had to pass entitlement to the castle's ownership to Count Otto of Waldeck for good in 1297. The Archbishop of Cologne, as Duke of Westphalia, raised claim to the places Münden, Neukirchen and Rhadern in the Amt of Lichtenfels, which in the 16th and 17th centuries led to protracted trials and battles. In the course of these disagreements, the castle is assumed to have once again been destroyed early in the 17th century. A partial reconstruction was done in 1631, with a broader plan carried out between 1908 and 1914. In the late 1980s, an entrepreneurial family bought the castle, which by then was once again falling into disrepair and gave it a comprehensive makeover. Dalwigksthal's church, which for ages had belonged to the parish of Münden, is now part of the parish of Sachsenberg. Once, the chapel was a burying ground for the von Dalwigk family. Not much remains of the mediaeval chapel; only the Gothic quire is still preserved, likely built early in the 14th century. The current nave was newly built in 1620. Lichtenfels's smallest constituent community has roughly 200 inhabitants.
Годдельсхайм
Годдельсхайм, шамамен 1450 тұрғынымен, Лихтенфельс қаласының ең ірі құрамы болып табылады. Ауыл Кассель қаласынан оңтүстік-батысқа қарай 70 шақырым қашықтықта орналасқан. Эдерзее (су қоймасы) дейін автомобиль жолымен шамамен 25 шақырым жерде. Корбах аудандық орталығы шамамен 10 шақырым қашықтықта. 1988 жылы Годдельсхайм ауылының құжатта алғаш рет тілге алынғанына 1100 жыл толуын атап өтті. 888 жылғы король Арнульфтің құжатында Годдельсхайм туралы алғашқы мәлімет кездеседі, бірақ тарихы одан да ертерек саналады. Мұны 9 ғасырдан бұрынғы ескі қабірлердің табылуы дәлелдейді. Годдельсхаймда бұрынғыдай бейбітшілік болмаған кездер де болды. Мысалы, 1548 және 1627 жылдары Кельн архиепископтары евангелистік ауылға католицизм дінін күшпен енгізуге тырысты. Бірақ Годдельсхаймға қамқорлық құқығын иеленген Шаакен монастырының қарсылығы арқасында архиепископтардың жоспарлары орындалмады. Бұрын ауылда үш ақсүйек отбасының меншігі болған, соңғысы 1904 жылы бөлістірілді. Дегенмен, ауыл шаруашылығы маңызды рөл атқарады. Сонымен қатар, ауылда дүкендер, қолөнер шеберханалары, банк және жинақ банкі бар. Годдельсхаймда тұратын көптеген адамдар ауылда жұмыс істемейді, бірақ Корбах немесе Франкенберг қалаларындағы жұмыс орындарына қатынайды. Он бір клуб түрлі демалыс шараларын ұсынады. Годдельсхайм – қаланың ең ірі құрамы ғана емес, сонымен қатар қала әкімшілігінің орналасқан жері. Мұнда шіркеу балабақшасы, бастауыш мектеп және Лихтенфельс қаласының орталық мектебі (Mittelpunktschule) бар.
Goddelsheim with its roughly 1,450 inhabitants is the biggest of Lichtenfels's constituent communities. The village lies 70 km southwest of Kassel. It is about 25 km east to the Edersee (dam) by road. The district seat of Korbach is roughly 10 km away. In 1988, Goddelsheim celebrated the village's 1100th anniversary of documentary mention. From one of King Arnulf's documents from 888 comes the first mention of Goddelsheim, but presumably, its history goes much further back. Witness to this is the discovery of some forgotten graves in the area that date back much earlier than the 9th century. Things have not always been as peaceful in Goddelsheim as they are today. For instance, in 1548 and 1627, the Electors of Cologne tried to introduce the Catholic faith into the Evangelical village by force. Thanks to the resistance of the Schaaken Monastery, which held the patronage rights to Goddelsheim, the Electors' plans fell through. Of the formerly three noble estates in the village, the last was divided up in 1904. Nevertheless, agriculture still plays a rôle. Furthermore, there are shops, handicraft businesses, a bank and a savings bank. Many people who live in Goddelsheim do not actually work there, but commute to jobs in Korbach or Frankenberg. Eleven clubs offer a variety of leisure activities. Goddelsheim is not only the biggest constituent community but also the seat of the town's administration. It has a church kindergarten, a primary school and Lichtenfels's central school (Mittelpunktschule).
Иммигаузен
Қазіргі Лихтенфельстің Иммигхаузен қауымы 850 жылы графша Ида өзінің мүліктерін Йминхюзен маңындағы Корви аббаттығына берген кезде тарихқа алғаш рет енді. 1028 жылдан басталатын құжаттар сақталған. Заман өте келе бұл жердің көптеген аттары болды, ал бастапқы атауы Yraminchusen деп тіркелген, одан кейін басқа да түрлері кездеседі: Ymmichusen (шамамен 1190), Immyngchusen (шамамен 1200), Ymenchusen (1336), Imminchusen (шамамен 1350), Immickhusen (1422), Imminckhausen (1537) және Immeckusen (1541). Тарихи мәліметтерге сәйкес, 1028 жылы Иммингузендегі шаруашылық Корви аббаты император Конрадтың бұйрығымен жесір Альвередтің ұлына берілді. 1189 жылы бұл жер Вальдек графтарының билігіндегі Корви феоды болды. Иммигхаузендегі шіркеу 1223 жылы Шаакен монастырының иелігіндегі капелла ретінде алғаш рет айтылған. Шіркеудің шаршы мұнарасы және бір ғана негізгі залы бар. Иммигхаузен ауыл шаруашылығымен дамыған, сонымен қатар өнеркәсіп те бар. Ең көне клуб – 110 жылдық ерлер әншілер клубы "Liedertafel". Сонымен қатар, әйелдер хоры, Ландфрауен, спорт клубы және оның "Клостерменке" ("Монастырь монахтары") кіші тобы, сондай-ақ өрт сөндіру бригадасы бар. Вальдек тарих клубының (Waldeckischer Geschichtsverein) Лихтенфельс аймақтық бөлімі де Иммигхаузенде орналасқан. Ауылда 402 адам тұрады.
The place that is now Lichtenfels's constituent community of Immighausen first came to history's attention about 850 when Countess Ida transferred her goods near Ymminchusen to Corvey Abbey. There are documents beginning in 1028. Over the ages the place has had many names, with its original name being recorded as Yraminchusen, followed by a succession of other forms: Ymmichusen (about 1190), Immyngchusen (about 1200), Ymenchusen (1336), Imminchusen (about 1350), Immickhusen (1422), Imminckhausen (1537) and Immeckusen (1541). History records that in 1028 a farm at Imminghusen was transferred by the Abbot of Corvey, at Emperor Conrad's behest, to the dowager Alvered's son. In 1189 the place was a Corvey fief under the Counts of Waldeck. The church at Immighausen was first mentioned in 1223 as being a chapel among the Schaaken Monastery's estates. The church has a square tower and a single nave. Immighausen is shaped by agriculture, but there is industry. The oldest club is the 110 year old men's singing club "Liedertafel". Furthermore, there are the women's choir, the Landfrauen, the sport club with its subgroup the "Klostermönche" ("Monastery Monks") and the fire brigade. The Lichtenfels regional group of the Waldeck History Club (Waldeckischer Geschichtsverein) also has its seat in Immighausen. In the village live 402 people.
Радерн
Шамамен 370 тұрғыны бар Радерн – Лихтенфельстің ең кіші құрамына кіретін қауымдастығы. Оның тұңғыш жазбадағы айрылысы 1473 жылы тіркелген, алайда 830 жылға дейін тарих Риадра деп аталатын бір мекен туралы айтады. Замандар өте келе Радерн әртүрлі атаулармен белгілі болды. Шамамен 1020 жылы ауыл Радиринхузен, 1125 жылы – Ротерен деп аталды. 1336 жылы граф Генрих Вальдек бұл ауылды граф Иоганн Нассауға қызына қонақасы ретінде бергенде, ол Родерн деп аталды. Кейінірек оның атаулары Радерен (шамамен 1350), Радехаузен (1420) және Радерн (1738) болды. 1473 жылы, Радерн алғаш рет жазбада кездескенде, ауыл қараусыз қалған еді. Осы кезде фон Далвигк әулетіне Лихтенфельс округінің қалған бөлігімен бірге тасталған шағын елді мекен берілді. Осы уақыттан бастап Радерн округқа және фон Дальвигк Фрайстульіне қарасты. Фюрстенбергке қарайтын жол бойында орналасқан шағын шіркеу 1260 жылы бас шіркеуінен бөлініп, өз алдына дербес шіркеу мәртебесіне ие болды. Шіркеудің қирауына байланысты, 15 ғасырда қауым Фюрстенбергпен біріктірілді. Радерн шіркеуінің пайымдалары тіпті ондағы шіркеуге жеке кіреберіс және орындықтарға ие болды. 1700 жылға таяу қауым Мюнденмен біріктірілді. 1755 жылы шағын шіркеу жаңадан салынғаннан кейін, Радерн қайтадан өз шіркеуіне ие болды, ол 1970 жылдары кеңейтілді. Шіркеудің орталық бөлігінде қанатты алтарь орналасқан. Ауыл тұрғындары түрлі клубтардың мүшелері ретінде белсенді өмір сүреді, өрт сөндірушілер бригадасымен және Лихтенфельс спорттық қауымдастығымен қатар, музыка клубында түрлі топтар, "Дискотеам" және "Ауыл әйелдері" (Ландфрауэн) би тобы бар.
With roughly 370 inhabitants, Rhadern is the smallest of Lichtenfels's constituent communities. Its first documentary mention came in 1473, though already about 830, history mentions something about a place called Ryadra. Over the ages, Rhadern has had a number of different names. About 1020 the village was called Radirinhusen, about 1125, Rotheren. In 1336 when Count Heinrich of Waldeck pledged, among other things, this village to Count Johann of Nassau as a dowry for his daughter, it was called Rodern. Later names for it were Raderen (about 1350), Radehausen (1420) and Rädern (1738). In 1473, when Rhadern had its first documentary mention, the village was deserted. It was at this time that the von Dalwigk family were granted the forsaken hamlet along with the rest of the Amt of Lichtenfels as a fief. As of this time, Rhadern belonged to the Amt and the von Dalwigk Freistuhl of Lichtenfels. The chapel lying on the way out of the village towards Fürstenberg was separated from its mother church in 1260 and raised to a parish in its own right. Owing to the church's destruction, the community was parochially united with Fürstenberg in the 15th century. Rhadern parishioners even had their own entrance to the church there, and their own pews. About 1700, the community was parochially united with Münden. Once the chapel had been built anew in 1755, Rhadern once again had its own church, which was expanded in the 1970s. The centre of the small chapel is a winged altar. The villagers are kept busy as members of various clubs, there being, besides the fire brigade and the Lichtenfels sporting community a music club with various subgroups, the "Discoteam" and the Landfrauen ("Country Women") with a dance group.
Нюкирхен
Нухне өзенінің бастауында, Ренгерсхаузенмен шектесетін жерде "Аувесхаузен" немесе "Ауесхаузен" деп аталатын ауыл немесе шаруашылық болған. Аймақтағы "Auf der Aue" және "Auf der Junkernaue" есімдері бұрынғы орталықты еске түсіреді. 1336 жылы Вальдек графы Генрих IV өзінің қызына граф Иоганн Нассауға Нювенкирхен ауылын, басқа да мүліктермен бірге, құдалық ретінде уәде еткен (жоғарыда Радерн туралы да қараңыз), бұл Ньюкирхеннің алғашқы жазбада кездесетін дерегі болды. Дегенмен, 1301 жылға дейін Саксенбергте Дитмар фон Нювенкирхен атты қазылған адамның болғаны тарихқа жазылған, бұл графтың қызының үйленуінен бұрын онда қоныс бар екенін көрсетеді. 1533 жылы басталған Кельн және Вальдек сайлаушылары арасындағы дауларда Кельн сайлаушысы, басқа да мүліктермен қатар, Нейкирхенді де талап еткен. Алайда, 1663 жылға қарай Кельн ауылға деген талабынан бас тартып, сайлаушылардың қауымға католицизмді қайта енгізу әрекеттеріне де нүкте қойды. Нейкирхен Мюнден приходының бөлігі болды және 18 ғасырда қысқа мерзімге дербес приходқа айналды. Бүгінде ол Саксенберг приходына қарасты. Төртбұрышты негізгі бөлігі бар шіркеу 1864 жылы Саксенбергтен келген шебер-тұрғызушы Гюлич салып, бұрынғы, жабылып, қиратылған ескі шіркеудің орнына салынды. Жаңа ғимарат салынар алдында шіркеудің қалай болғаны туралы нақты мәлімет жоқ, сенімді деректердің болмауына байланысты. Ауылдың атын алған алғашқы жаңа шіркеу (Нейкирхен ≈ жаңа шіркеу) 1336 жылға дейін салынған болуы керек, бірақ оның нақты құрылыс мерзімін анықтау мүмкін емес. Қазіргі Нейкирхеннің алғашқы бөлігі шашыраңқы, ретсіз орналасқан ауыл ретінде қалыптасып, қазіргі уақытта жоғарғы ауылды құрайды. Бұл тек шаруашылықпен айналысатын қауымдастық болды және барлық көрсеткіштер бойынша, феодалдық иеліктен пайда болды. Бірте-бірте төменгі ауыл да торп немесе бойлық ауыл ретінде қалыптасты. Онда күндізгі жұмысшылар, жұмысшылар мен шеберлер тұрды. Мектеп 1785 жылы салынды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін үлкен мектеп салынды, ол 1976 жылы жабылды. Ауыл шаруашылығымен айналысатын бұл ауылда 488 адам тұрады. Олардың көптегені бес клубтың жұмысына белсенді қатысады.
Up the Nuhne at the boundary with Rengershausen was a village or farm called "Aweshausen" or "Auweshausen". The field names in the area, "Auf der Aue" and "Auf der Junkernaue" recall the former centre. In 1336, Count Heinrich IV of Waldeck pledged, among other things, the village of Nuwenkyrchen to Count Johann of Nassau as a dowry for his daughter (see also Rhadern above), which also gave Neukirchen its first documentary mention. Already by 1301, though, history records a Ditmar von Nuwenkyrchen, Juryman at Sachsenberg, proof that there had already been a settlement there for some time before the Count's daughter's wedding. In the disputes between the Electors of Cologne and Waldeck, which had begun in 1533, the Elector of Cologne claimed, among other properties, Neukirchen. By 1663, however, Cologne had forgone its claim to the village, thus also bringing an end to the Electors' attempts to reintroduce the Catholic faith into the community. Neukirchen was a branch of the parish of Münden and in the 18th century temporarily a parish in its own right. Today it belongs to the parish of Sachsenberg. The church with its rectangular nave was newly built in 1864 by the master mason Gülich from Sachsenberg where an older forerunner church had once stood which had to be torn down. How the church looked before the new building was put up is not known with any certainty, as there are no reliable indications. The first new church, which was the village's namesake (Neukirchen ≈ new church), must have been built sometime before 1336 – the time of Neukirchen's first documentary mention – but a more precise indication of its building date is not possible. The first part of what is today Neukirchen arose as a scattered village – one with an irregular layout – and nowadays forms the upper village. It was purely a farming community, and by all indications arose from a lordly estate. By and by arose also the lower village as a thorpe, or linear village. It harboured day labourers, workers and craftsmen. The schoolhouse was built in 1785. After the Second World War, a bigger school was built, which was closed in 1976. In this village, shaped by agriculture, live 488 people. Many of them are active in the five clubs.
Мюнден
1028 жылы император Конрад Корвей аббаттығының иесі жесір Альвередке өмір бойы пайдалану үшін Гимундьядағы иелікті бергенін мойындады, осылайша Мюнденнің алғашқы жазбадағы атауын берді. 13 ғасырдың соңында Корвей аббаттығы Мюнден аймағын Вальдек графы Оттоға берді. Корвей мен Вальдек графтары арасындағы келіспеушілікте Мюнден 1321 жылы төрелік арқылы графтарға берілді. Мюнден де граф Генрих IV-тің граф Иоганн Нассауға берген уәдесіне кірді, ол оның қызы Элизабеттің құдайының бір бөлігі болды (жоғарыда Радерн мен Нойкирхенді де қараңыз). 1473 жылдан бастап Мюнден, ол бұрын Корвей және кейін Вальдек аймағының орталығы болған, Лихтенфельстің фон Далвигк аймағына қарасты болды. Кельн мен Вальдек сайлаушылары арасындағы дауларда Кельн де Мюнденді талап етті. Алайда, Нойкирхендегідей, 1663 жылы сайлаушылар өз талаптарынан бас тартты. Бүгінде Вестфалиядағы Дальвигксталь мен Медебахтың арасында орналасқан Мюнден Лихтенфельске құрамына кіретін қауымдастық ретінде жатады. Бұрынғы атаулары: Гемунди (1120), Гимунден (1125), Мунден (1298), Гемунден (1321), Гемунден (1336, 1473) және Дрекмюнден (1679). Ауыл Солтүстік Рейн-Вестфалиядан шамамен 1500 метр қашықтықта орналасқан және онда 420-қа жуық адам тұрады.
In 1028, Emperor Konrad acknowledged that the Abbot of Corvey Abbey had given the dowager Alvered the estate at Gimundia for her lifelong use, thereby giving Münden its first documentary mention. Late in the 13th century, Corvey Abbey pledged the Amt of Münden to Count Otto of Waldeck. In a disagreement between Corvey and the Counts of Waldeck, Münden was awarded to the Counts in 1321 through arbitration. Münden, too, was included in Count Heinrich IV's pledge to Count Johann of Nassau as part of the former's daughter Elisabeth's dowry (see also Rhadern and Neukirchen above). As of 1473, Münden, which until then had been seat of a Corvey and later Waldeck Amt, belonged to the von Dalwigk Amt of Lichtenfels. In the disputes between the Electors of Cologne and Waldeck, Cologne also claimed Münden. However, as with Neukirchen, the Electors forwent their claim in 1663. Today, Münden, lying between Dalwigksthal and Medebach in Westphalia, belongs to Lichtenfels as a constituent community. Earlier names for the village besides Gimundia were Gemundi (1120), Gimunden (1125), Munden (1298), Gemonden (1321), Gemunden (1336, 1473) and Dreckmünden (1679). The village lies about 1 500 m from North Rhine Westphalia and is home to about 420 people.
Фюрстенберг
Фюрстенберг, бір кездері Вальдек пен Гессеннің ең кішкентай қаласы, 1254 жылы алғаш рет қала ретінде тарихта қалдырылған. Ескі қала қабырғасының қалдықтарын әлі күнге дейін тарихи қала орталығында көруге болады. Бұл шағын қала Вальдекер жерінде көптеген әңгімелер мен аңыздарға толы. Солардың бірі – Егіздік Сағасы (Igelsage), ол қалаға «Игельштадт» деген ат берген. Аңыз бойынша, Вальдек графы Генрихтің жылқысы одан қорқып секіргенде, бір егіздік оның құлауына кедерес келтірген. Бүгінгі күнге дейін Фюрстенбергте, Ұлы мерекеге дейінгі дүйсенбіде Егіздік фестивалі (Igelfest) тойланады.
Fürstenberg, once Waldeck's and Hesse's smallest town, was first mentioned as a town in 1254. Remains of the old town wall can still be seen in the historic town core. This little town in the Waldecker Land is wrapped in many stories and sagas. One of them is the Hedgehog Saga (Igelsage) which has also given the town the name "Igelstadt". It says that a hedgehog kept Count Heinrich of Waldeck from coming a cropper when his horse shied before it. To this day, the Igelfest (Hedgehog Festival) is still celebrated in Fürstenberg on the Monday before Whitsun.