Карлайл қамалы: 930 жылдық тарихы мен британдық соғыстардағы рөлі

Кіріспе

Карлайл қамалы – Англияның Камбрия графтығындағы Карлайл қаласында, Адриан қабырғасының қираған қалдықтарына жақын орналасқан тастан салынған ортағасырлық бекініс. 1092 жылы II Вильгельмнің тұсында алғаш рет салынған және 1122 жылы I Генрих тұсында таспен қайта жаңартылған бұл қамал 930 жылдан астам уақыттан бері сақталып келеді және Ұлыбритания тарихында көптеген маңызды оқиғаларға куә болған. Бұл қамал ағылшын-шотланд соғыстарында (Шотландия тәуелсіздік соғыстарында) аса маңызды рөл атқарды. Ол көптеген соғыстар мен шапқыншылықтардың орталығы болды. 1745-1746 жылдардағы Якобит көтерілісі кезінде Карлайл соңғы қоршауға алынған ағылшын бекінісі болды. Қамал 1996 жылдың 7 тамызында Ежелгі ескерткіштер тізіміне енгізілді. Бүгінде English Heritage басқаруындағы мүлік көпшілікке ашық. 2006 жылға дейін қамал бұрынғы Корольдің өз Корольдік шекаралық полкінің әкімшілік орталығы болды, ал 2019 жылға дейін Ланкастер герцогының полкінің округтік штабы қызметін атқарды. Қамал қабырғаларында полк тарихына арналған мұражай орналасқан.

Тарих

Карлайл қамалы алғаш рет Англияның Вильгельм II, Жеңімпаз Вильгельмнің ұлы тұсында салынған. Сол кезде Камберленд (солтүстік және батыс Камбрияның бастапқы атауы) әлі де Шотландияның бір бөлігі саналды. Вильгельм II Карлайлдағы ескі римдік Лугавалиум бекінісі орнында нормандық стильдегі мұнаралы-бекініс (motte and bailey) қамалын салуға бұйрық берді. Дендрохронологиялық зерттеулер бойынша бекініс 72 жылы салынған, ал қамал құрылысы 1092 жылы басталды. 1122 жылы Англияның Генрих I осы жерде мұнаралары бар тас қамал салуды бұйырды. Осылайша қамал мен қала қабырғалары бой көтерді. Қазіргі күйіндегі қамал 1122 және 1135 жылдар аралығында салынған. Мұнаралы қамал – осындай 104 мысалдың бірі, олардың көпшілігі Уэльс шекарасында орналасқан. 1296 жылдың 26 наурызында Джон "Қызыл" Комин, 1295 жылдың төртінші тоқсанынан бастап Аннандейл лорды, шотланд әскерін Солвей арқылы Карлайлға шабуылға бастап келді. Сол кездегі қамал губернаторы Роберт де Брюс, Аннандейл лорды, шабуылға қарсы тұрып, басқыншыларды Аннандейл арқылы Суитерт аббаттығына кері шегінуге мәжбүр етті. 1315 жылдың 22 шілдесінен 1 тамызына дейін шотланд әскері қамалды қоршауға алды. Бірақ шотландтардың қоршауды ұзартуға жеткілікті ресурстары болмады және олар шегінді. Генрих VIII қамалды артиллерияға бейімдеді, инженер Стефан фон Хашенбергті жұмысқа алды. 1567 жылы Шотландия королевасы Мэри бірнеше айға қамалдың күзетші мұнарасында тұтқынға алынды. Армия қамалды басып алды, ал 1873 жылы Кардуэлл реформасы бойынша округтерге негізделген жалдау жүйесі енгізілді. Қамал 34-ші (Кемберленд) және 55-ші (Вестморленд) жаяу әскер полкінің оқу орталығына айналды. Чилдерс реформасы бойынша 34-ші және 55-ші полктер бірігіп, 1881 жылы өз оқу орталығымен бірге Шекара полкін құрды. Әскери резерв қамалдың бір бөлігін әлі де пайдаланады: Ланкастер герцогы полкінің 4-ші батальонының C ротасының 8 взводы Бірма блогында орналасқан, сондай-ақ Армия резервінің әртүрлі белгілері бар бөлімшелері, оның ішінде дәрігерлер, инженерлер, логистика мамандары, барлаушылар және басқа полктерден келген пехоташылар да бар. Карлайл қамалы 1996 жылдың тамызында Historic England (бұрынғы Англия тарихи мұражайы) тізіміне енгізілді (тізім нөмірі: 1014579).

Carlisle Castle was first built during the reign of William II of England, the son of William the Conqueror. At that time, Cumberland (the original name for north and west Cumbria) was still considered a part of Scotland. William II ordered the construction of a Norman style Motte and Bailey castle in Carlisle on the site of the old Roman fort of Luguvalium, dated by dendrochronology to 72AD, with the castle construction beginning in 1092. In 1122, Henry I of England ordered a stone castle with towers to be constructed on the site. Thus a keep and city walls were constructed. The existing keep dates from somewhere between 1122 and 1135. The tower keep castle is one of only 104 recorded examples, most being found on the Welsh border. On 26 March 1296, John 'The Red' Comyn, since the fourth quarter of 1295 Lord of Annandale, led a Scottish host across the Solway to attack Carlisle. The then governor of the castle, Robert de Brus, deposed Lord of Annandale, successfully withstood the attack, before forcing the raiders to retreat back through Annandale to Sweetheart Abbey. From 22 July to 1 August 1315, Scottish forces laid siege to the Castle. However, the Scottish lacked the resources needed to maintain a siege and withdrew. Henry VIII converted the castle for artillery, employing the engineer Stefan von Haschenperg. For a few months in 1567, Mary, Queen of Scots was imprisoned within the castle, in the Warden's Tower. The Army moved in to take hold of the castle and in 1873 a system of recruiting areas based on counties was instituted under the Cardwell Reforms and the castle became the depot for the 34th (Cumberland) Regiment of Foot and the 55th (Westmorland) Regiment of Foot. Under the Childers Reforms, the 34th and 55th regiments amalgamated to form the Border Regiment with its depot in the castle in 1881. The Army Reserve still use parts of the castle: 8 Platoon C Company 4th Battalion the Duke of Lancaster's Regiment are based within the Burma Block alongside a Multi Cap Badge detachment of the Army Reserve, including Medics, Engineers, Logisticicians, Intelligence and Infanteers from other Cap Badges. Carlisle Castle was listed as (List Entry Number: 1014579) in August 1996, by what is now Historic England.

Мұражай

Қала маңында Камбрияның әскери өмір музейі орналасқан. Visit Cumbria нұсқаулығында айтылғандай, музей "Кумбрияның округтік жаяу әскер полкінің, Шекаралық полкінің және Корольдік Шекаралық полкінің, сондай-ақ жергілікті милицияның тарихын қамтиды".