Кіріспе

Джордж Джером Уолдо Гудман (1930 жылдың 10 тамызы – 2014 жылдың 3 қаңтары) – американдық жазушы және экономика сарапшысы, «Адам Смит» псевдонімімен кеңінен танымал (бұл псевдонимді «New York» журналының редакторы Клей Фелкер оның Уолл-стрит туралы жарияланған мақалаларын анонимді ету үшін берген). Ол өз атымен көркем әдебиеттер жариялаған.

Өмір жолы, білімі және мансабы

Гудман Миссури штатының Сент-Луис қаласында Александр Марк Гудман мен Виона Кремер Гудманның ұлы болып дүниеге келді. Ол Гарвард колледжін үздік дипломмен бітірді және “The Harvard Crimson” газетінің редакторы болды. Гудман Оксфордтың Брэсеноз колледжінде Родс стипендиясын жеңіп алып, B. Litt. дәрежесін алды. Оның алғашқы романы – “Бұлшық еткендер” осы кезеңде жазылды. 1954 жылы, Арнайы күштер “Жасыл береттер” деп аталудан бұрын, ол Психологиялық соғыс (Psywar) деп аталатын барлау тобындағы АҚШ Армиясының Арнайы күштеріне қосылды. 1961 жылы Гудман американдық актриса Салли Брофиге үйленді, олардың екі баласы болды. Ол 2007 жылы қайтыс болды. Гудманның экономикалық фактілер мен деректерді ұсыну стилі “зейінді, мәдениетті кешқонақ, адамдардың іс-әрекеттерін өткір бақылайтын адам” деп сипатталды, ол салмақты экономист емес еді. Гудман Уолл-стриттің тілі мен түсініктерін қарапайым инвестор үшін түсінікті және қолжетімді ететін қаржылық жазу стилін қалыптастырды. Гудманның фантастика емес алғашқы кітабы – “The Money Game” (1968) бір жылдан астам уақыт бойы бестселлерлер тізімінде болды және оған 1969 жылы Джеральд Лоубтың арнайы кітап сыйлығы табысталды. “Paper Money” (1981) кітабында ол экономистердің негізсіз болжамдар жасауға бейімділігін әжуалау үшін “Кен ашқышты ойлаңыз” деген фразаны енгізіп, “Неге экономистер көбінесе қателеседі?” деп сұрақ қойды. Голливудта жұмыс істеген кезінде ол сценарийлер жазды, соның ішінде Джеймс Гарнер мен Ли Ремиктің қатысуымен түсірілген “The Wheeler Dealers” фильмінің сценарийін, осы аттас романынан бейімдеп жазды. Ол “The New York Times” газетінің редакциялық алқасының мүшесі, “Esquire” журналының редакторы, “Fortune” журналының жазушысы және “New York” журналының негіс қалаушысы болды, онда Том Вулф, Джимми Бреслин және Глория Стейнем сияқты жазушылармен бірге жұмыс істеді. 1984 жылы Гудман “Adam Smith’s Money World” бағдарламасының авторы, жүргізушісі және бас редакторы ретінде теледидарға келді. АҚШ-тағы Public Broadcasting Service телеарнасында көрсетілген бұл бағдарлама өз саласындағы ең танымал бағдарламаға айналды, сегіз “Эмми” номинациясын және бес “Эмми” сыйлығын, сондай-ақ “Overseas Press Club” сыйлығын жеңіп алды. Документалды фильмдер Хьюстон халықаралық кинофестивалі мен Флагстафф кинофестивалінде алтын медальдар жеңіп алды. Бағдарлама көрермендерге күрделі қаржылық мәселелерді түсіндіру үшін мультфильм кейіпкерлері мен далалық репортаждарды пайдаланды. Қырықтан астам елде көрсетілген бұл бағдарлама, сонымен қатар, Кеңес Одағында ресейлік дыбыс жолымен апта сайын көрсетілген алғашқы американдық бизнес жаңалықтары бағдарламасы болды. 1998 жылы Гудман Ұлттық мемлекеттік басқару академиясының мүшесі болып сайланды.

Соңғы еңбектері

1998 жылдан бастап Гудман жыл сайын Қытай, Ресей, Тынық мұхиты аймағы, Латын Америкасы, Үндістан және Израиль сияқты қарқынды дамып келе жатқан немесе жаңадан өркендеп келе жатқан экономикасы бар елдер мен аймақтар туралы ерекше репортаждар жасау үшін әлемді шарлады. Гудман сонымен қатар бизнес және саясат салаларындағы жетекші тұлғалармен – Уоррен Баффеттен Михаил Горбачевке дейін – сұхбаттар жүргізді. 2008 жылдың 10 наурызынан бастап Гудман Hyundai Motor Company компаниясының «Доллар мен ақыл» телеарналық жарнамалық кампаниясында тағы екі жеке қаржы кеңесшісімен бірге қатысты.

Өлім

Гудманның ұлы Марк 2014 жылдың 3 қаңтарында Майами университетінің ауруханасында 83 жасында, сүйек миының миелофиброз ауруымен ұзаққа созылған күресінен кейін әкесінің қайтыс болғанын хабарлады.