Кіріспе

Ресейлік пианист, дирижер және композитор (1835–1881)

Николай Григорьевич Рубинштейн (Николай Григорьевич Рубинштейн; 14 маусым 1835 [ескі стиль бойынша 2 маусым 1835] – 23 наурыз 1881 [ескі стиль бойынша 11 наурыз 1881]) – орыс пианині, дирижер және композиторы. Ол Антон Рубинштейннің кіші інісі және Петр Ильич Чайковскийдің жақын досы болды.

Өмір

Мәскеуде еврей ата-анасының отбасында дүниеге келген, оның әкесі жаңа ғана кішкентай фабрика ашқан еді. Рубинштейн фортепианодағы дарынын ерте жастан танытты. Ол алдымен анасынан фортепиано сабақтарын алды, ал 1844-1846 жылдары отбасы Берлинде болған кезде Теодор Кулактан фортепиано, ал Зигфрид Дехннан гармония мен контрапунктты оқыды. Осы кезеңде ол және оның ағасы Антон Мендельсон мен Мейербердің қызығушылығын және қолдауын иеленді. Отбасы Мәскеуге оралған соң, Николай Александр Виллоингтан сабақ алды, ол онымен бірге концерттік турларға да шықты. Әскерге шақырудан қашу үшін медицинаны оқып, 1855 жылы Мәскеу университетін бітірді. Ол сондай-ақ Балакиревтің «Исламей» фортепианолық шығармасын тұңғыш рет орындады, ол бүгінде оның ең танымал туындысы болып табылады. Харольд Шонбергтің сөзіне сүйенсек, Антон Рубинштейн: «Егер Николай оған шынайы көңіл бөлгенде, екеуінен де жақсы пианист болатын еді» деген екен. Николайдың шәкірттерінің бірі, Эмиль фон Сауэр 1895 жылы екі бауырдың ойнау стилін салыстырып, былай жазды:

Қайсысының жақсы пианист екенін анықтау қиын. Бауырлардың мінез-құлқындай, сыртқы келбеттері де бір-бірінен мүлдем өзгеше болды – бірі қараңғы, тіпті қара түсті, ал екіншісі өте ақ жарық. Олардың ойнауы да сондай ерекшеліктерге толы еді. Николайдың ойнауы Таузигтің ойнауына ұқсады, бірақ одан жылырақ және көбірек сезімтал. Мүмкін, Антон Рубинштейн екеуінің арасында ең көп шабыттанған ойнаушы болған шығар, бірақ ол тұрақсыз еді. Николай ешқашан өзгере қоймады; оның жеке және қоғамдық орында ойнауы әрқашан бірдей болды және ол сапаның жоғары стандартын сақтап келді.

Студенттер

Николай Рубинштейннің ең белгілі фортепиано оқушылары Сергей Танеев, Эмиль фон Сауэр және Александр Силоти болды. Оның тағы да көрнекті шәкірттері Ина Ланге, Эрнст Джедлицка және Генрик Пачульский болды.

Композитор ретінде

Рубинштейн сонымен қатар белгілі бір композитор болған, бірақ Гарден оның музыкасын "маңызсыз" деп есептейді.