Кіріспе

Австралиядағы салық төлеушілерді анықтау коды. Салықтық файл нөмірі (TFN) – Австралиялық салық басқармасы (ATO) әрбір салық төлеуші – жеке тұлғаға, компанияға, зейнетақы қорына, серіктестікке немесе трастқа берілетін бірегей код. Барлық жеке тұлғаларда TFN болмайды, ал кәсіпкерліктерде TFN-нен бөлек Австралиялық бизнес нөмірі (ABN) де болады. TFN американдық әлеуметтік қамсыздандыру нөмірімен салыстырылатын мақсатта қолданылады, бірақ оның қолданылу аясы заңмен шектеледі, АҚШ-тағы аналогтарында байқалғандай, функциялық кеңеюге жол бермеу үшін. Бұл код Ұлыбританиядағы ұлттық сақтандыру сияқты да қызмет етеді.

Тарих

TFN-ді АТО 1930 жылдан бері қолданып келеді. 1972-1983 жылдар аралығында салық төлеушінің жеке нөмірінің форматы өзгерді. 1972 жылы ескі формат қолданыста болды, ал 1983 жылы жаңа формат қолданысқа енді. Жаңа форматта TFN-нің өзі 8 немесе 9 цифрдан тұратын, сондай-ақ тексеру цифры болды. Жеке тұлғалар 9 цифрлы TFN алды, ал заңды тұлғалар 8 цифрлы TFN алды. Мысалы, салық декларациясын тапсырғанда TFN-ді көрсету міндетті емес еді, бірақ көрсетілмеген жағдайда салық декларациясын өңдеу кешігуі мүмкін. 1988 жылдың мамырында Австралия картасы жобасы тоқтатылғаннан кейін қазынашы Пол Китинг үкіметтің TFN жүйесін жаңартуға ниеттеніп отырғанын хабарлады және сол жылы оны құруға қатысты заң қабылданды. 1988 жылы заң қолданысқа енген кезде 8 және 9 цифрлы TFN жүйесі әлі де қолданыста болды. Дегенмен, 8 цифрлы TFN-дердің саны таусылып бара жатқандықтан, барлық жаңа салық төлеушілерге 9 цифрлы TFN беріледі. Қазіргі таңда осы сандардың ешқандай жасырын мағынасы жоқ.

Амнистия 1988 жыл

TFN-ді пайдаланып, пайыздар мен дивидендтерден түскен табысты салықтық файл нөмірлерімен және оларға сәйкес келетін субъектілермен (немесе TFN-нің немесе субъектілердің болмауы) сәйкестендірудің күшейтілген жүйесінің бір салдары – мұндай табысты ATO-дан жасырудың қиындатыны болды. Сондай-ақ, бұрын жарияланбаған салық міндеттемелерінің көлемі үлкен болған жағдайларда, заң бұзушыларды анықтап, өтелмеген сомалар мен оларға сәйкес келетін ауыр айыппұлдар (өтелмеген соманың белгілі бір пайызы және оған үстеме пайызы) бойынша қудалау қаупі де болды. Жаңа заңнаманы ескере отырып, ATO осы айыппұлдардан бас тарту арқылы, салық төлеушілерді өткен жылдардағы декларацияларын түзетуге, бұрын жарияланбаған пайыздарды қосуға және салықтың қалдықтарын төлеуге ынталандырды – айыппұлдар салық міндеттемелеріне қолданылмайтын еді. 1988 жылдың мамырынан 1988 жылдың 31 қазанына дейін ATO осы рақымшылықты жүргізді, соның арқасында бұрын банктік пайыздар, акция дивидендтері сияқты пассивті табыстарын толық жарияламаған салық төлеушілер мен өткен жылдары табыс салығы декларациясын тапсырмаған салық төлеуші емес тұлғалар декларацияларға ретроспективті түзетулер енгізе немесе ретроспективті декларация тапсыра алды. Мұндай жағдайларда рақымшылықты пайдаланған адамдар өтелмеген табыс салығын төлеуге міндетті болды, бірақ рақымшылық болмаған жағдайда салынатын айыппұлдар мен өсімпұлдардан босатылды. Бұл рақымшылық 1988 жылдың 31 қазанынан кейін де ұзартылды, кешіккен қатысушыларға 1989 жылдың 15 сәуіріне дейін түзетілген салық декларациясын тапсыруға немесе бұрын тапсырылмаған декларацияларды, бұрын жарияланбаған қосымша табысты көрсету үшін ұсынуға мүмкіндік берілді. 2014 жылы ATO екінші рақымшылықты жүргізді, ол DOIT жобасы (Шетелдік табысты бүгін жариялау) деп аталды. 2014 жылғы рақымшылық шетелдегі табысқа бағытталған. 2014 жылғы рақымшылық ATO-ның соңғы рақымшылығы деп есептеледі.

TFN-нің көзде ұсталатын салығы

Төлем алушы төлем жасаушы ұйымға төлемді жүзеге асыру уақытына дейін TFN нөмірін бермеген жағдайларда, егер төлем салықтан босатылмаса, төлем жасаушы ұйым заң бойынша төлемнен ең жоғары салық ставкасы бойынша (қазіргі уақытта 47%) TFN бойынша салық сомасын ұстап қалуға міндетті. Өз клиенттеріне ABN нөмірін бермейтін кәсіпорындарға осыған ұқсас, бірақ қатаң ережелер қолданылады. Төлем жасаушы ұйым келесі Бизнес-қызмет туралы есептемесінде (BAS) TFN және ABN бойынша ұсталған сомаларды көрсетеді және ұсталған сомаларды ATO-ға төлеуге тиіс төлемге қосады. Сондай-ақ төлем жасаушы ұйым алушыға TFN бойынша ұсталған сома туралы хабарлайды. TFN бойынша ұсталған сома салық төлеушінің алдын ала төленген салығы болып есептеледі. Салық төлеуші табыс салығын декларациялағанда, ол өзінің соңғы салық міндеттемесінен «TFN сомаларын» есепке алуы керек, ал қалдық сома қайтарылады. Салық төлеуші салықтың артық сомасын алу үшін табыс салығын декларациялауы керек.

Ерекшеліктер

Кейбір адамдар мен ұйымдар TFN-ді ұстап алудан босатылады; олар TFN келтірмей, өзгешелік санатын көрсетуі мүмкін. Бұған мыналар жатады:

Табыс салығынан босатылған ұйымдар (мысалы, мектептер, мұражайлар). Пайда көздемейтін ұйымдар. 80 жасқа толған және мемлекеттік зейнетақы алатын азаматтар. 16 жасқа дейінгі балалар (2005 жылы жылына 420 долларға дейін пайыз табысы бар). Шетелдік резиденттерге пайыз және дивидендтер бойынша (олар резидент емес тұлғаларға арналған салық ұстауға жатады). Осы санаттағы адамдар мен ұйымдар салық декларациясын тапсыруы қажет болуы мүмкін, бірақ жалпы алғанда, осы босатулар салық декларациясын тапсыру қажеттілігі жоқ адамдарға салық тіркеу нөмірін алудың қажеті жоқ екенін білдіреді. Балаларға арналған босату компания дивидендтеріне қолданылмайды, және егер банк шоты бірнеше адамның атында болса, барлық шот иелері 16 жасқа толмаған жағдайда ғана босатылады. Балалар қаласа, TFN-ге өтініш бере алады және оны кез келген адам сияқты көрсетуі мүмкін. Кейбір табыс түрлері бойынша кішкентай табыстар кез келген шот иесі үшін TFN-ді ұстап алудан босатылады. Мысалы, банк бойынша пайыз жылына 120 долларға дейін босатылады. (Дегенмен, мұндай сомалар салық салынатын табыс болып саналады.)

Берілу

TFN-ны Австралия салық қызметі береді. Жаңа салық төлеуші өтініш бергеннен және жеке басын куәландыратын құжат ұсынғаннан кейін шамамен бір ай ішінде салық тіркеу нөмірін алады. Centrelink белгілі бір жәрдемақыларға өтініш білдіргендерге, егер оларда бұрыннан болмаса, TFN алуға бірден көмектеседі. Мысалы, TFN көрсетілмесе, жұмыссыздық жәрдемақылары TFN-ді ұстап қалу ережелеріне бағынады. Мұндай жәрдемақыны алғаш рет сұрап отырған жас адам бұрын TFN қажет болмаған болуы мүмкін. Австралияда жұмыс істеуге рұқсаты бар шетелдіктер TFN-ға онлайн өтініш бере алады, олар үшін паспорт және виза нөмірлерін пайдаланады. Салық қызметі (ATO) осы нөмірлерді Иммиграция департаментімен тексеріп, жеке басын растайды.

Тексерілетін цифр

Көптеген идентификациялық нөмірлердегідей, TFN да қате нөмірлерді анықтау үшін тексеру цифрын қамтиды. Алгоритм көптеген басқа цифрлық қосынды схемалары сияқты қарапайым 11-модульдік арифметикаға негізделген.