Кіріспе

Олег Юрьевич Атьков (орысша: Оле́г Ю́рьевич Атько́в; 9 мамыр 1949 жылы туған) – орыс кардиологы және бұрынғы кеңестік космонавт. Ресей Медицина ғылымдары академиясынан доктор ғылымын қорғаған Атьков "Союз Т-10" және "Союз Т-11" ғарыш кемелеріндегі медициналық қызметкер ретінде таңдалды. Ғарышта ұзақ болғаннан кейін Атьков ауырлықтың болмауына және кардиологияға бейімделуді зерттеуді жалғастыру үшін Мясников атындағы Клиникалық кардиология институтына оралды. Жарияланған зерттеулері мен ғарышқа жасаған сапары үшін Атьков КСРО-ның ең жоғары наградаларына ие болды: Ленин ордені және Кеңес Одағының Батыры атағы. Атьков Ресей Ұлттық зерттеу медицина университетінде медицина профессоры және қазір Ресей темір жолдарының вице-президенті қызметін атқарады.

Ерте өмір

Олег Юрьевич Атков 1949 жылы 9 мамырда бұрынғы КСРО-ның Хворостянка қаласында дүниеге келген. 1973 жылы И.М. Сеченов атындағы Бірінші Мәскеу мемлекеттік медицина университетін бітірген. Университетте оқығаннан кейін аспирантурада жұмыс істеді және Ресей медицина ғылымдары академиясынан кардиология ғылымы бойынша докторлық дәрежесін алды. Докторлық дәрежесін алғаннан кейін Атков Ғылым академиясының Мясников атындағы Клиникалық кардиология институтында ғылыми қызметкер болып жұмыс істей бастады және көп ұзамай аға ғылыми қызметкер болды. Ол жүрек-қан тамырлары ауруларын ультрадыбыс арқылы диагностикалау әдісін ашқанда, өз саласында белгілі бір атаққа ие болды. 1984 жылы «Салют-7» орбиталық кешенінде «Союз Т» ғарышқа ұшуы жүзеге асты. Ұшу экипажының құрамына Олег Атков (космонавт-зерттеуші), Леонид Кизим (командир) және Владимир Соловьев (ұшу инженері) кірді. Кардиолог ретінде Атков өзінің жеке өнертабысын – портативті ультрадыбыстық кардиографты алып келді, оны ол экипаждың ғарышта болған уақытында денсаулығын қадағалау үшін пайдаланды. Бұл топтың мақсаты – ауырлықсыздыққа бейімделудің жедел кезеңін, оның құбылысын және гемодинамика, метаболизм және басқа да функциялардағы өзгерістердің механизмдерін зерттеуді дамытатын маңызды медициналық міндетті жалғастыру болды. «Союз Т-10» экспедициясының соңында Атков медициналық жұмыстарға жұмсалған 87 күнді есептеді. Үш космонавт Жерге оралғанда, олар ғарышқа төзімділік бойынша жаңа рекорд жасағандарын түсінді, «Союз Т-5» ғарыш кемесінен бір айдан астам уақытқа ұзаққа сақтады. Экипаж ғарышта барлығы 236 күн, 22 сағат және 49 минут өткізді.

Космонавттан кейінгі мансап

Атков Жерге оралған соң, 1984 жылғы 2 қазанда космонавттық қызметтен кетіп, зейнетке шықты.

Қазіргі пікірлер

2012 жылы 3 Eyes Observer журналына берген сұхбатында доктор Атковтан ғарыш зерттеулерінің болашағы туралы сұрақ қойылды. Ол бұл сұраққа жауап беріп, біздің назармызды Айға қайта оралуға, бірақ жарты ғасыр бұрын болған ғарыш жарысынан өзге мақсатпен қарату қажет екенін айтты. Ол сұхбаттасушыға бұрын ғарыш зерттеуі АҚШ және Кеңес Одағы сияқты екі үлкен державаның бір-бірімен жарысуынан тұрғанын түсіндірді. Алайда, қазіргі ғарыш саяхаты Ай бетінде халықаралық база құруға, соның арқасында "Ғалам мен Күн жүйесін бақылау үшін алғы пост" құруға бағытталған болуы керек. Одан қоса, ол Марсқа да жету мақсатында жұмыс істеу қажеттігін, бірақ белгілі қауіптерді ескере отырып, осы екі мақсатқа қауіпсіз жағдайда дайындалу керектігін атап өтті.

Медициналық зерттеулер

Доктор Атков ғарыштан оралғаннан кейін көптеген зерттеулерге қатысты. Осы зерттеулердің ішінде жүрек-қантамырлық аурулар, ішкі кеудедегі қан көлемінің өзгеруі ЭКГ кернеуіндегі өзгерістерге себеп болатын фактор ретінде зерттелуі және тағы да бірнеше жобалар болды.

Жүректің ишемиялық аурулары бойынша зерттеулер

Олег Атков және басқа ғалымдар генетикалық полиморфизмдер мен клиникалық параметрлерді қамти отырып, жасанды нейрондық желілер арқылы жүрек ишемиялық ауруын диагностикалау тақырыбында зерттеу жүргізді. Осы зерттеуге Олег Ю. Атков, МД, PhDa, Светлана Г. Горохова, МД, PhDb, Александр Г. Сбоев, PhDc, Эдуард В. Генерозов, PhDd, Елена В. Мурасеева, МД, PhDe, Светлана Ю. Морошкинад және Надежда Н. Чернич кірді. Зерттеудің мақсаты – жүрек ишемиялық ауруының дәстүрлі және генетикалық факторларын пайдаланып, жүрек ишемиялық ауруын диагностикалайтын жасанды нейрондық желілерге негіделген модельді әзірлеу болды. Қорытындылай айтқанда, бұл зерттеу тиісті талдамалық қасиеттері бар жүрек ишемиялық ауруының диагностикалық модельдерін құру үшін пайдаланылды. Бұл қасиеттерге MLP жасанды нейрондық желілерін қолдану кірді. Жүрек ишемиялық ауруымен байланысты генетикалық және генетикалық емес факторларды қамтитын модельдер ең жоғары дәлдікті көрсетті. 90% -дан төмен дәлдігі бар модельдер диагностикалық бағдарламалық құралдарды және жүрек ишемиялық ауруын болжаушыларды әзірлеу үшін негіз болып табылуы мүмкін.

ЭКГ кернеуінің өзгеруінің қанның интраторакалық мөлшерінің өзгеруіне әсері

Олег Атков "ЭКГ кернеуінің өзгеруіне қанның көкірек қуысы ішіндегі мөлшерінің өзгеруі себеп бола ма?" атты зерттеуге қатысты. Марина Салтыкова Ph. D.1, Андре Капдеру M. D., Ph. D.2, Олег Атков M. D.1, Виктор Гусаков M. S.3, Геннагий Коновалов M. S.3, Леонид Воронин M. D.3, Рустем Каспранский M. D.3, Валерий Моргун M. D.3, Оливье Бэйльяр M. D., Ph. D.4, Милан Сермак M. D.5 және Пьер Вайда M. D.6 осы команданың мүшелері болды. Зерттеудің негізгі мақсаты – гравитациялық өзгерістерге байланысты адамдардағы QRS кернеуіне көкірек электрокондукциясының және жүрек көлемінің өзгеруінің әсерін бағалау. Көкірек қуысындағы қан мөлшерінің өзгеруінен туындаған қысқа тұйықталу дәрежесінің өзгеруі мен жүрек пішіні, орны және көлеміне байланысты жүрек пен электродтар арасындағы қашықтықтың өзгеруі арасындағы тепе-теңдік тұрақтылыққа әсер етеді.

Атковтың өнертабыстары

Атковтың ғарышта болғаннан кейін, ол өзінің көптеген жұмысын Ресей темір жолдары мен кардиологияға арнады. Кардиология саласында Атков кардиологиялық зерттеулерде қолданылатын технологияларды дамытуға көмектескен 15 маңызды жобаға қатысты.