Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық геолог (1809–1845)
American geologist (1809–1845)
the American geologist
Дуглас Хоутон (21 қыркүйек 1809 – 13 қазан 1845) – американдық геолог және дәрігер, ең алдымен Мичиган штатының Кивинау түбегін зерттеуімен белгілі. 19-шы ғасырда осы аймақта мыс кендерінің өндірісі кеңейді. Мичиган одаққа қосылғаннан кейін 1839 жылы ол штаттың алғашқы мемлекеттік геологы болып тағайындалды және өмірінің соңына дейін осы лауазымда қызмет етті.
Douglass Houghton (September 21, 1809 – October 13, 1845) was an American geologist and physician, primarily known for his exploration of the Keweenaw Peninsula of Michigan. It was the site of a copper boom and extensive copper mining beginning in the 19th century. He was appointed in 1839 as the first state geologist of Michigan, after it was admitted to the union, and served in that position for the rest of his life.
Ерте өмір және білім
Дуглас Хоутон Нью-Йорк штатының Трой қаласында, адвокат және кейін округ судьясы болған Джейкоб Хоутон мен Мэри Лидияның (Дуглас) ұлы ретінде дүниеге келді. Нью-Йорк штатының Фредония қаласындағы жақын, мәдениетті отбасында өскен Дуглас, практикалық және ғылыми салаға бейім, жүйкелі, жанданулы мінезді кішкентай адам болды. Ол табиғатқа деген өмір бойына сақталатын қызығушылығын ерте жасынан-ақ көрсетті. Жастық шағында оқ-дәрімен тәжірибе жасау салдарынан сөйлеуде сәл қиындық пен бетіндегі жарақаттар болғанына қарамастан, ол қоғамның барлық топтарымен оңай араласты. 1829 жылы Хоутон Тройдағы Ренсселер мектебіне түсті, онда Амос Итон басшылығымен ғылыми білімге, әсіресе геологияға ерекше мән берілді. Сол жылы ол бакалавр дәрежесін және мектепте химия және табиғаттану пәндерін оқытуға тағайындалды. Ол сондай-ақ отбасының досы, дәрігермен медицинаны оқыды және 1831 жылы медициналық практика құқығына лицензия алды.
Douglass Houghton was born in Troy, New York, the son of Jacob Houghton, a lawyer and later a county judge, and Mary Lydia (Douglass). Raised in a close knit, cultured home in Fredonia, New York, Douglass was a small person with a nervous, active temperament inclined toward the practical and scientific. He exhibited early his lifelong interest in the natural world. In spite of a slight speech impediment and facial scarring from a youthful experiment with gunpowder, he was at ease with all levels of society. In 1829 Houghton entered the Rensselaer School in Troy, where, under the direction of Amos Eaton, scientific training was emphasized, particularly in geology. That same year he received both the bachelor's degree and a teaching appointment in chemistry and natural history at the school. He also studied medicine with a doctor friend of his family, and in 1831 received a license to practice.
Мансап
1830 жылы Детройт қаласының басшылары Итонмен ғылым саласындағы қоғамдық лектор табу мәселесін кеңесті; ол жас Хоутонды ынтамен ұсынды. Хоутон Детройтте зор қуанышпен қарсы алынды және оның ең танымал азаматтарының біріне айналды, оның жақындары көп ұзамай өздерін «Хоутон жігіттері» деп атады. Хоутонды АҚШ-тың үндістер жөніндегі агенті және геологы Генри Роу Скулкрафт 1831 және 1832 жылдары Супериор көлі мен Миссисипидің жоғарғы аңғарындағы экспедицияларда табиғатты зерттейтін дәрігер ретінде таңдады. Осы сапарларда Хоутон кең көлемде ботаникалық коллекция жинады, Мичиганның Жоғарғы жарты аралындағы Супериор көлінің мыс кен орындарын зерттеді және кездескен үнді тайпаларына медициналық көмек көрсетті. 1832 жылы Генри Скулкрафтпен бірге екі ай бойы сапар шеккен кезде Хоутон Чиппева аймағындағы үндістерге 2000-нан астам шешекке қарсы екпе жасады, осылайша көптеген үндістердің өмірін сақтап қалды. Хоутонның есебуынша, соңғы 60 жылда Чиппевалар арасында бұл ауру кем дегенде бес рет пайда болған. Дегенмен, Хоутонның баяндамасы аралға қоныс аударушылардың көптеп келуіне себеп болды. Хоутонның американ тарихындағы орны біршама күрделі. Ол Мичиган штатының геологы қызметін сегіз жыл атқарса да, өзінің зерттеулерінің толық қорытынды есебін жасамады. Мұның бір себебі оның 36 жасында күтпеген жерден қайтыс болуы болуы мүмкін. Оның көптеген қабілеттері болды, бірақ ол әр түрлі міндеттердің қарама-қайшылығын толыққанды үйлестіре алмады. Ғалым ретінде оның әлеуеті зор болған сияқты, бірақ өлімі осы әлеуеттің толыққанды іске асуына кедергі келтірді. Хоутон қаласы, Хоутон округі, Хоутон көлі, штаттың ең ірі ішкі көлі және Калуметтен оңтүстік-шығысқа қарай орналасқан Дуглас Хоутон сарқырамасы – Мичиганның көптеген атаулары оның құрметіне берілген. Мичиган технологиялық университетінің жатақханасы Хоутонның есімімен аталады. Хоутонды еске алу тақтасы Мичиган университетінің Геологиялық ғылымдар факультетінің (қазіргі Жер және қоршаған орта ғылымдары) кіреберісінде орналасқан. Оның қайығы суға батқан жерге жақын, Игл-Ривер қаласында тасқа орнатылған ескерткіш орнатылды. Ол және тағы үш профессор Мичиган университетінің аспирантура кітапханасының жанында орнатылған ескерткішпен мәңгілендірілген, онда өмірден ерте кеткендерді бейнелейтін сынған бағана бейнеленген. 2006 жылы университет ғылым саласында мансапты жоспарлаған студенттерді қолдау мақсатында Даглас Хоутон стипендиялық бағдарламасын құрды. Хоутонның алтын гүлі оның құрметіне аталған; ол бұл өсімдік түрін 1839 жылғы экспедициясы кезінде Мичиганның Жоғарғы жарты аралының оңтүстік жағалауында тапқан. Мичиган штатының Өкілдер палатасының залында Хоутонның портреті ілінген. Мичиган штатының Уотерфорд қаласындағы Дуглас Хоутон бастауыш мектебі оның құрметіне аталған.
In 1830 the city fathers of Detroit consulted with Eaton about their search for a public lecturer on science; he strongly recommended the youthful Houghton. He was enthusiastically received in Detroit and rapidly became one of its best known citizens, with the young men of his acquaintance soon styling themselves "the Houghton boys". Houghton quickly was selected by Henry Rowe Schoolcraft, US Indian Agent and geologist, to act as physician naturalist on expeditions through Lake Superior and the upper Mississippi valley in 1831 and 1832. On these trips Houghton did extensive botanical collecting, investigated the Lake Superior copper deposits of Michigan's Upper Peninsula, and provided medical care to the Indian tribes they encountered. Houghton administered more than 2,000 smallpox vaccinations to Indians in the Chippewa region over the course of his two months exploring with Henry Schoolcraft in 1832, undoubtedly saving many Indian lives. Houghton estimated that the disease had appeared among the Chippewa at least five times in the previous 60 years. Nevertheless, Houghton's report prompted a major rush of settlers to the peninsula. Houghton's place in American history is somewhat problematic. Although he was the state geologist of Michigan for eight years, he never completed a comprehensive final report of his findings. One major reason may have been his early and unexpected death at the age of 36. He had multiple skills to apply, but he was not always successful in reconciling the conflicting demands of the various roles he filled. As a scientist his potential seems to have been considerable, but his death prevented that potential from being fully realized. The city of Houghton, Houghton County, Houghton Lake, the largest inland lake in the state, and Douglass Houghton Falls, southeast of Calumet, are among many Michigan features named in his honor. Douglass Houghton Hall, a residence hall at Michigan Technological University, was named for him. A plaque commemorating Houghton is at the entrance to the Department of Geological Sciences (now Earth and Environmental Sciences) at the University of Michigan. A plaque embedded into a stone monument was erected in the town of Eagle River, just a few miles from where his boat sank. He and three other professors are memorialized by a monument near the University of Michigan's Graduate Library, which features a broken pillar symbolizing lives cut short. In 2006 the University created the Douglass Houghton Scholars Program, designed to encourage students interested in careers in science. Houghton's goldenrod was named for him; he discovered this plant variety along the southern shore of the Upper Peninsula of Michigan, during his 1839 expedition. A portrait of Houghton hangs in the chamber of the Michigan House of Representatives. Douglass Houghton Elementary School in Waterford, Michigan, is named in his honor.