Кіріспе

Солтүстік Ирландия футболшысы, британдық экономист Роберт Деннис Бланчфлауэр (10 ақпан 1926 – 9 желтоқсан 1993) – Солтүстік Ирландияның бұрынғы футболшысы, футбол жаттықтырушысы және журналисі. Ол «Тоттенхэм Хотспур» клубында ойнап, капитаны болған, соның ішінде 1960–61 жылғы маусымдағы екі жүлделі маусымда. 2009 жылы «The Times» газеті оны «Спёрс» тарихындағы ең ұлы ойыншы деп атады. Бланчфлауэр оң жақтан қорғаныс жартылай қорғаушы ретінде ойнады және оның нақты пастары, ойын темпін басқару қабілеті және шабыттандыратын көшбасшылық қасиеттерімен танымал болды. Ұзақ және сәтті карьерадан кейін ол 38 жасында футболдан кетті. Кейін ол беделді футбол журналисі және футбол жаттықтырушысы болды. Бланчфлауэр футбол туралы: «Ең басты жаңылыс – ойынның мақсаты жеңіс деп есептеу. Бұл мүлдем дұрыс емес. Ойын – даңқ үшін, стильмен және әсемдікпен ойнау үшін, қарсыластарыңды жеңу үшін, олардың шаршап күтуіне емес» деді.

Балалық шағы мен отбасы

Бланшфлауэр 1926 жылғы 10 ақпанда Белфаст қаласының Блумфилд ауданында Джон мен Селина Бланшфлауэрдің бес баласының ағасы ретінде дүниеге келді. Оның анасы әйелдер футбол командасында орталық шабуылшы ретінде ойнаған. Ол Равенскрофт мемлекеттік бастауыш мектебінде оқыды және Белфаст технологиялық колледжіне стипендиямен қабылданды. Сент-Эндрюс университетінде оқыған кезінде Бланшфлауэр бұрынғы «Селтик», «Дунди Юнайтед» және Шотландия құрамасының жаттықтырушысы Джек Кусклей басқарған Университет колледжінің «Данди» футбол командасы үшін ойнады. Оның інісі Джеки (1933–1998) – Солтүстік Ирландияның халықаралық футболшысы, 1958 жылғы ақпан айында Мюнхендегі авиаапатта алған жарақаттарынан кейін «Манчестер Юнайтед» сапындағы карьерасын аяқтады.

Ойын мансабы

Бланшфлауэр 1946 жылы «Гленторанға» қол қойды, содан кейін Ирландия теңізінен өтіп, 1949 жылы 23 жасында 6000 фунт стерлингке «Барнслиге» қол қойды. 1954 жылы «Тоттенхэм Хотспер» клубы Бланшфлауэрді 30 000 фунт стерлингке сатып алды. «Уайт Харт Лейнде» өткізген он жыл ішінде ол 337 лигалық матчте және барлығы 382 матчте (21 гол соқты). «Спёрс» командасында ойнаған кезінде ол «Торонто Сити» клубында Футбол лигасының ойыншылары Стэнли Мэтьюс және Джонни Хейнспен бірге қысқа уақыт ойнады. 1949 жылы тұңғыш рет алаңға шығып, Солтүстік Ирландия құрамасы сапында 56 матч өткізді. 1958 жылы ФИФА Әлем чемпионатының ширек финалына жеткенде елдің капитаны болды. 1962 жылы Уэльске қарсы өткен матчте 50-ге жуық матч өткізген алғашқы солтүстік ирландтық футболшы атанды. 1957 жылғы 4 желтоқсанда ол «Белфаст шайқасы» деп аталған, өте шиеленіскен ойында Италияға қарсы «Солтүстік Ирландия» құрамасының капитаны болды; Бланшфлауэр ойынның ушығуы кезінде жағдайды бақылауға тырысты. 1964 жылғы 5 сәуірде 38 жасында футболшы карьерасын аяқтауын жариялады. «Спёрс» сапында барлық турнирлерде 400-ге жуық матч өткізіп, команданы төрт маңызды кубокқа жеткізді. 1965 жылы Бланшфлауэр қысқа мерзімге зейнеттен оралды және «Дурбан Сити» клубында ойнады. Оңтүстік Африка Ұлттық Футбол Лигасында (NFL) үш матчте өнер көрсетті.

Менеджерлік мансап

Ойыншы ретінде зейнетке шыққаннан кейін Бланчфлауэр бірнеше жыл бойы «Тоттенхэм Хотспур» клубында жаттықтырушы болды, ал екі рет жеңіске жеткен менеджер Билл Николсон Бланчфлауэрді өзінің ұзақ мерзімді ізбасары ретінде қарастырған. Алайда, 1974 жылы Николсон клубтан кеткен кезде, Бланчфлауэрдің орнына Терри Нилл тағайындалды, содан кейін ол өзі клубтан кетіп қалды. 1978 жылы ол қысқа мерзімге Солтүстік Ирландия құрамасының бас жаттықтырысы болды, ал кейін «Челси» клубының басқарушысы болып тағайындалды. Дегенмен, ол 32 ойынның тек бесеуінде ғана жеңіске жетті және 1979 жылдың қыркүйегінде клубты тастады. 1961 жылдың 6 ақпанында ол «Бұл сіздің өміріңіз» бағдарламасына қатысудан бас тартқан алғашқы адам болды, жай ғана жүргізуші Эмонн Эндрюстен кетіп қалды. Көпшілік ойлағандай, бұл оқиға тікелей эфирде көрсетілмеген, бірақ тікелей эфирдің басында көрсету үшін жазылып алынған. «Мен бұл бағдарламаны жеке өмірге қол сұғу деп санаймын», - деді ол. «Ешкім мені ешқандай нәрсеге мәжбүрлей алмайды». Бланчфлауэр 1956 жылдың 3 қаңтарында ITV үшін матчқа түсініктеме берді – «Вест Хэм» және «Челси» арасындағы Оңтүстік жасөспірімдердің шам шамдары кубогының финалы. Ол сондай-ақ 1959 жылы BBC-нің «Junior Sportsview» және 60-жылдардың ортасында ITV-нің «Junior Criss Cross Quiz» бағдарламаларын жүргізді. 1967 жылы ол АҚШ-тағы Ұлттық кәсіби футбол лигасының (NASL) матчтарын CBS телеарнасының тікелей эфирінде түсіндірді. Оның жаңадан құрылған лиганың кемшіліктері туралы ашық айтуы желі басшыларын алаңдатты, ол 1968 жылдың 10 маусымында «Sports Illustrated» журналында жариялаған мақаласында айтқан. 1968–1969 маусымында ол «Yorkshire Television» үшін тұрақты комментатор болды.

Кейінгі өмір және өлім

Антон Вайнбергтің 1985 жылғы Channel 4 телеарнасының "The Keller Instinct" деректі фильмінде Бланчфлауэр қатысты, ол қайтыс болған досы, музыкатанушы Ханс Келлердің шығармашыл, тактикалық ойынға негіделген футболды қолдауын жақсы көретінін айтты. 1988 жылы ол "Sunday Express" газетіндегі жазушы қызметінен зейнетке шықты. 1990 жылдың 1 мамырында "Тоттенхэм" клубы Уайт Харт Лейн стадионында оның құрметіне арналған достық матч өткізді, бірақ ол кезде ол Альцгеймер және Паркинсон ауруларының бастапқы сатыларында болған, бірақ бұл аурулар кейін анықталды. Ол жақын маңдағы Енглфилд Гриндегі Сент-Джуд зиратында жерленді.

Мұра

Бланчфлауэр өзінің туған қаласы Белфастта спорт әлеміндегі көрнекті жетістіктерін таныған "Ulster History Circle" тақтасымен құрметтелді. Көк тақта 49 Грейс-авенюде, оның балалық шағындағы үйінде орналасқан. Белфаст қалалық кеңесінің меншігіндегі Шығыс Белфастағы Дэнни Бланчфлауэр атындағы ойын алаңы оның құрметіне аталды. Сайтты қайта жаңарту жоспарлары 2000 жылдардың ортасында басталды және бірнеше рет өзгертілді. 2020 жылға қарай саябақта "Harland & Wolff Welders" футбол клубы үшін жаңа стадион мен жаттығу алаңдары салынып жатыр, одан кейін табиғат жолдары мен қоғамдық жобалар іске асырылатын болды.