Кіріспе

Италиядағы Оссола аңғары (ˈɔssola, Valle Ossola немесе Val d’Ossola) – Италияның Маджоре көлінің солтүстігінде жатқан аймақ. Ол Вербано-Кузио-Оссола провинциясының құрамында. Басты өзені – Точе, ал ең ірі қаласы – Домодоссола.

Этимология

Оссола атауының шығу тегі туралы көптеген этимологиялық болжамдар бар. Ең сенімдісі – келт тіліндегі "hoch hill" сөзінен тарағаны, ол "биік жерлер" деген мағынаны білдіреді. Аңғардың неміс тіліндегі атауы – Eschental ("күл ағаштарының аңғары").

География

Ослола бір негізгі аңғардан (Ослоланың өзінен) және жеті қосалқы аңғардан тұрады: Анзаска, Антрона, Богнанько, Диведро, Антигорио, Формацца, Изорно және Виджеццо. Ол батысында Пенин Альпімен, ал солтүстік және шығысында Лепонтин Альпімен шектеседі. Басты қалалар: Домодоссола, Вилладоссола, Креволадоссола, Орнавассо және Мергоццо. Ослоланың ең жоғары нүктесі – Норденд, Монте-Роза массивінің шыңы, сонымен қатар Пьемонттың ең биік шыңы. Монте-Розаның шыңдарын есептемегенде, маңызды таулар: Пизцо-д'Андолла, Монте-Леоне, Корно-Сиеко, ал аңғардың төменгі бөлігінде Монте-Капеццоне және Монте-Массон таулары бар. Мұнда Альпе Велья және Альпе Деверо табиғи паркі, Альта Валле Антрона табиғи паркі орналасқан, сондай-ақ Италияның ең ірі жабайы табиғат аймағы – Валь-Гранде ұлттық паркінің де бөліктері кіреді.

Осло Республикасы

1944 жылы Екінші дүниежүзілік соғыстың одақтастары әлі Апеннин тауларының оңтүстігінде қалып, Бенито Муссолинидің Италия Социалдық Республикасы Солтүстік Италияның барлық аймағын бақылап тұрғанда, итальяндық партизандар Жоғарғы Италияның Ұлттық Азаттық Комитетінің жетекшілігімен неміс әскерлерінің тылында көтеріліс ұйымдастырды. Бұл көтеріліс Солтүстік Италияда бірқатар уақытша партизандық үкіметтер құрылуына әкелді, олардың ішінде Оссола еркін республикасы ең танымал болды. Ол Швейцариядан және Швейцариядағы одақтас елдердің консулдықтарынан ресми мойындылық алды. Бірнеше апта ішінде неміс күштері көтерілісті жаншып жіберді, ал аймақтың азат етілуі 1945 жылғы соңғы шабуылдарға дейін күтілуге мәжбүр болды.