Кіріспе

Rover V8 қозғалтқышы – алюминий цилиндр блогы мен цилиндр бастары бар, Rover компаниясы Ұлыбританияда жобалаған және өндірген шағын OHV V8 ішкі жану қозғалтқышы. Ол General Motors қозғалтқышының негізінде жасалған. 1967 жылы Ұлыбританияда тұңғыш рет пайда болғаннан бері Rover және басқа да өндірушілердің көптеген көліктерінде қолданылып келеді.

Тарих

Rover V8 қозғалтқышының тарихы 1960 жылы басталды, ол 1961 жылғы АҚШ үлгісі үшін жасалған толық алюминийлі OHV буферлік қозғалтқыш ретінде ұсынылды (оны жобалау 1950 жылдардың соңында басталған). Компактты қорытпалы қозғалтқыш жеңіл – бар болғаны 0,8 кг, және жоғары қуатты шығаратын: ең қуатты Buick нұсқасы 290 а.к., ал оған өте ұқсас Oldsmobile "Jetfire" турбокомпрессорлы нұсқасы 300 а.к. қуаттылыққа ие болды (екеуі де SAE стандарты бойынша өлшенген). Сату көлемі мен баспасөз хабарларына сүйенсек, қозғалтқыш сәтті болды. Buick үш жылдың ішінде осы қозғалтқышпен 376 799 автомобиль шығарды. Oldsmobile 215 қозғалтқыштары да шамамен осы санда өндірілді. Сонымен қатар, кейбір Pontiac модельдеріне Buick 215 орнатылды, осының нәтижесінде қозғалтқыш "BOP 215" (BOP – Buick/Oldsmobile/Pontiac аббревиатурасы) деген лақап атқа ие болды. Алюминийлі қозғалтқышты өндіру салыстырмалы түрде қымбат болды, сонымен қатар май және салқындатқышпен тығыздау, алюминийге үйлесімсіз антифриз қолданудан радиатордың бітелуі сияқты мәселелерге де тап болды. Осы себептерге байланысты GM 1963 жылдан кейін толық алюминийлі қозғалтқыштың өндірісін тоқтатты, бірақ Buick 300/340/350 куб дюймдік ұқсас қозғалтқышты (темір блок және қорытпа бас, кейіннен толығымен темір) (1964–1980), сондай-ақ V6 туындысын (1962–2008) сақтап қалды, ол өте ұзақ және табысты өмір сүрді. 1964 жылдың қаңтар айында Rover американдық операциялардың басшысы J. Bruce McWilliams-қа Rover автомобильдері үшін американдық V8 қозғалтқышын сатып алу мүмкіндігін зерттеуге рұқсат берді. Тарихқа сүйенсек, McWilliams алғаш рет Buick V8-ді Mercury Marine зауытында көрді, онда ол Rover газ турбиналары мен дизельдік қозғалтқыштарын компанияға сату мәселесін талқылап жатқан (Mercury Marine шындығында Land Rover дизельдік қозғалтқышын маринадталған түрде қолданды). Дегенмен, McWilliams бұған дейін Buick қозғалтқышы туралы білген болуы мүмкін. Қай жағдайда болса да, McWilliams жеңіл Buick V8 кішігірім британдық автомобильдер үшін өте қолайлы екенін түсінді (әрине, ол ауыстыратын көптеген тік қозғалтқыштардан жеңіл болды). McWilliams пен William Martin Hurst GM-ді құралдарды сатуға көндіру үшін белсенді науқан бастады, олар 1965 жылдың қаңтарында келісімге келді. Buick инженері Джо Турлей кеңесші ретінде Ұлыбританияға көшіп келді. Rover V8 ұзақ уақыт бойы Ұлыбританияда жиынтық автомобильдер үшін кең таралған қозғалтқыш болды, Chevrolet кіші блоктық V8 американдық хот-род жасаушылар үшін (көптеген британдық хот-родтар дәстүрлі түрде төрт цилиндрлі қозғалтқыштарды қолданғанмен, Ford Pinto және Crossflow бірліктері сияқты). АҚШ-та да Buick немесе Rover алюминий V8 қозғалтқышын таңдаған құрылысшылардың көптеген өкілдері бар. 1964 жылғы Buick темір блокты қозғалтқышында алюминий цилиндрлер, 3,75 дюймдік диаметр және 3,4 дюймдік ұзын коленвал болды, оны модификациялау арқылы Buick 215 немесе Rover қозғалтқыш блоктарымен жоғары қуатты, өте жеңіл V8 қозғалтқышын 7 литрге дейін жасауға болады. 300 куб дюймдік коленвалды 215 блоктарындағы 215 өлшемдеріне дейін өңдеу арқылы Traco (АҚШ) мұндай қозғалтқыштарды жасауда белгілі болды. Британдық қозғалтқыштар екі SU карбюраторымен жұмыс істеді, бастапқыда HS6, содан кейін HIF6 және HIF44 нұсқалары (14 жыл), содан кейін екі CD175 Stromberg карбюраторы (2–3 жыл), Bosch L Jetronic (7–8 жыл, Lucas 4CU Flapper деп те аталады), содан кейін Hitachi Hotwire (5 жыл, Lucas 14CUX деп те аталады), содан кейін GEMS жүйесі (көп жылдар) және соңында Bosch Motronics (2 жыл). Қозғалтқыш қазір (2011 жылы) Birmingham, Ұлыбританиядағы Coscast компаниясымен жақсартылған нұсқада өндіріледі. Rover автомобильдерінде пайда болумен қатар, Rover осы қозғалтқышты шағын автомобиль жасаушыларға сатты және ол көптеген түрлі көліктерде пайда болды. Rover V8 Morgan +8, TVR, Triumph TR8, Land Rover және MGB V8 модельдерінде және тағы да көптеген модельдерде қолданылды. 2000 жылдардың басында Rover V8 өз класындағы басқа V8 қозғалтқыштарымен бәсекелесе алмады. Ол қазіргі заманғы V8 қозғалтқыштарынан 80–100 а.к. кем қуаттылыққа ие болды, жаңа V8 машиналарына қарағанда әлдеқайда көп отын жұмсады және 16 клапанды түрткіш архитектурасын қолданды, ал басқа сәнді автокөлік өндірушілері жасаған V8 қозғалтқыштары көбінесе қос үстіңгі камераларды және 32 клапанды қолданды. 2003 жылы Land Rover Range Rover-де BMW M62 V8 қозғалтқышына ауысқаннан кейін, ал Land Rover Discovery 3 Jaguar AJ V8 қозғалтқыштарына ауысқаннан кейін, соңғы бұқаралық өндірістегі Rover V8 2004 жылдың мамыр айында 37 жыл өндірілгеннен кейін, 1 миллионнан аспайтын қозғалтқыш шығарылды. 2004 жылғы Land Rover Discovery оны қолданған соңғы бұқаралық өндірілген көлік болды. Rover V8 қолданылған соңғы Rover SD1 болды, ол 1986 жылы тоқтатылды және Rover 800-ге ауыстырылды, ол Honda C қозғалтқышының 2.7 литрлік нұсқасын ең жақсы қозғалтқыш ретінде қолданды. MG Rover Group 2003–2005 жылдар аралығында Rover 75 және MG ZT 260-да 4.6 L SOHC 2 клапанды Ford Modular V8 қозғалтқышын қолданды. Rover V8 Land Rover компаниясы BMW-ға сатылған кезде сақталды. Land Rover жаңа қолданулар үшін Jaguar AJ V8 қозғалтқышына ауысқанмен, олар қозғалтқыштың өндірісін жалғастыруды қалады және олар өндірісті MCT компаниясымен Weston super Mare-де қайта бастады, ол инженерлік және өндіріс компаниясы. MCT қозғалтқыштың өндірісін жақын болашақта aftermarket және ауыстыру мақсатында шектеулі түрде жалғастырады. Buick дизайнына негіделген Rover V8 Rover компаниясы жасаған алғашқы V8 қозғалтқышы емес еді. Rover компаниясы Whittle турбиналық қозғалтқышын жасау кезінде инженерлік пікірталас туғанда, Уилкс ағайындар Rolls Royce компаниясымен технология алмасу туралы келісім жасады. Barnoldswick-тегі турбиналық қозғалтқыш жобасы Rolls Royce-қа берілді, ал Rover Co V12 Meteor қозғалтқышының өндірісін қабылдады, ол екінші дүниежүзілік соғыстағы танктер мен соғыстан кейінгі Centurion танктерінде қолданылды (Meteor V12 – Merlin әуе қозғалтқышының 'төмендетілген' нұсқасы). Осыдан V8 нұсқасы жасалды. Rover Meteorite, сондай-ақ Rolls Royce Meteorite деп те аталады, V8 бензин қозғалтқышы 7 литрлік сыйымдылыққа ие болды. Негізінен ол V12 Meteor-дың үштен екі бөлігі болды және Meteor-дың 60° бұрыш бұрышын бөлісті. Meteorite ауыр жүк көліктері, теңіздік қолдану және стационарлық қуат агрегаттары үшін жасалды: ол Thornycroft Antar немесе Mighty Antar танк тасымалдағышын қозғалтты – және осылайша Meteor қозғалтқышы бар танктерді тасымалдау үшін қолданылды – сондай-ақ Австралиядағы Snowy Mountains Гидроэлектрлік схемасындағы ауыр көліктер үшін қолданылды.

Жарыс

Алюминий блогы осы қозғалтқышты ең жеңіл V8 қозғалтқыштарының біріне айналдырғандықтан, жарыста пайдалану үшін табиғи таңдау болды. Микки Томпсон осы қозғалтқышпен жабдықталған көлігімен 1962 жылғы Индианаполис 500 жарысына қатысты. 1946 жылдан 1962 жылға дейін бұл атақты жарысқа бірде-бір стандартты блокпен жабдықталған автомобиль қатыспаған. 1962 жылы Buick 215 – 33 автомобильдің қатарында Offenhauser қозғалтқышымен жабдықталмаған жалғыз көлік болды. Жаңадан қатысатын жүргізуші Дэн Гурни сегізінші орынды алып, 92 айналымды жақсы аяқтады, бірақ беріліс проблемасынан жарыстан шықты. Осы қозғалтқыштың Rover нұсқасы кеңінен жетілдіріліп, раллиде, әсіресе Triumph TR8 спорттық автомобильдерінде қолданылды. Австралиялық Repco V8 F1 қозғалтқышы Buick 215 блогына негізделген деген пікір техникалық қате түсінік, себебі Rover/Buick V8 әрбір цилиндрге бар болғаны 5 цилиндр басы бекіткіші болған, ал ол 6 бекіткіші бар Repco RB620 басына сәйкес келмейді. Repco V8 сол дәуірдегі Oldsmobile 215 блогының негізінде жасалған, ол сыртқы түрі, көлемі және материалы жағынан ұқсас болғанымен, әр цилиндрге 6 цилиндр басы бекіткіші қолданылған. Блок дизайнындағы/бас бекіткішіндегі шағын айырмашылық Oldsmobile-дің кішкентай/жеңіл V8-дің қуатты, турбо зарядталған Jetfire нұсқасын жасау ниетінен туындаған, алайда бұл туралы жұртшылық пен баспасөз көп білмеген. Hotstox өздерінің жарыс машиналарын Rover V8 қозғалтқыштарымен жабдықтайды.

"Айсберг" жобасы

1970 жылдардың соңында British Leyland 1979 жылғы энергетикалық дағдарыстан кейін британдық, еуропалық және (әсіресе) Солтүстік Америка нарықтарында дизельдік қозғалтқыштармен жабдықталған автомобильдердің маңыздылығының артып келе жатқанын байқады. BL автомобильдерінде пайдалануға жеткілікті қуатты, жақсартылған және экономикалық дизельдік қозғалтқыштардың жаңа сериясы қажет екені шешілді. Дегенмен, дамуды қаржыландыру шектеулі болғандықтан, қолда бар BL бензиндік қозғалтқыштарын база ретінде пайдалану қажеттігі туды. Бұл жобаға V8 дизельдік нұсқасы да кірді, оның әзірлеу жобасы «Айсберг» деп аталды. BL қозғалтқышты әзірлеу үшін Питерборо қаласындағы Perkins Engines компаниясымен бірлесіп жұмыс істеді. Табиғи сору және турбожүктемелі екі нұсқа да өндірілді, екеуі де Stanadyne айналмалы механикалық отын инжекциясы жүйесін қолданды. Шамамен 100 (табиғи сору) және 150 (турбожүктемелі) ат күшіне дейін қуаттылыққа қол жеткізілді. «Айсберг» қозғалтқышы Range Rover, Rover SD1 және Jaguar XJ модельдеріне орнату жоспарланған, бірақ жоба цилиндрлердің қорытпа басының және ішкі салқындату жүйесінің бұзылуына байланысты проблемаларға тап болды. Бұл қозғалтқыштың Iceberg нұсқасын шығындарды азайту үшін сол өндіріс желісінде шығаруға мүмкіндік беру үшін бензиндік қозғалтқыштармен бірдей негізгі блоктан пайдалану қажеттілігімен шектелді. Бұл проблемаларды шешуге болар болса да, жоба BL компаниясының қайта ұйымдастырылуына және Land Rover мен Rover бөлімшелерінің жекеленуіне байланысты қаржылық және логистикалық қиындықтарға ұшырады. 1982 жылы Land Rover V8 қозғалтқышының өндірісін өз мойнына алды, оны Акокс Гриндегі негізгі BL қозғалтқыш зауытынан Солихалл зауытындағы жаңа, төмен қуатты өндіріс желісіне көшірді, онда ол басқа Land Rover қозғалтқыштарымен бірге құрастырылды. Бұл дизельдік нұсқаларын шығаруға қажетті бос қуаттың болмауына әкелді. Сонымен қатар, Солтүстік Америкадағы дизельдік ірі қозғалтқыштар нарығы күтілгендей дамымағаны анық болды. BL 1983 жылы жобадан бас тартты. Perkins бастапқыда жобаны жеке жалғастыруды шешті және тіпті қозғалтқышты өнеркәсіптік қуат блогы ретінде жарнамалаған буклеттер шығарды, бірақ BL барлық техникалық қолдауын тоқтатты және «Айсберг» жобасы 1983 жылдың соңында тоқтатылды. BL-дің Perkins компаниясымен жасаған басқа бірлескен жобасы (O сериялы қозғалтқыштың дизельдік нұсқасын шығару) өте табысты «Prima» блогын жасады. BL (және оның Rover Group ұрпағы) SD1 және Range Rover модельдерінде пайдалану үшін VM Motori компаниясынан 2,5 литрлік 4 цилиндрлі турбодизельдік блокттарды сатып алды.

4.5 - ші

Шатастырмау үшін, кейінірек TVR Chimaera үшін "4,5" деп таңбаланған 4,6 литрлік қозғалтқыштан өзге, TVR-дің аз көлемді арнайы 450 SEAC, оның жарыс нұсқасы және соңғы Tuscan Challenge жарыс машиналарын да қамтитын, өзгеше коленвал мен цилиндр диаметріне ие, тиісінше көлемді қозғалтқыш нұсқасы да болды. Griffith және Chimaera жол автомобильдерінің аз ғана саны осы қозғалтқыштың "450 BV" (үлкен клапанды) деп аталатын нұсқасымен құрастырылды.