Кіріспе

Италиялық сарбаз, түрік-египет әкімшілігінің губернаторы және зерттеуші Ромоло Гесси (30 сәуір 1831 – 1 мамыр 1881), сондай-ақ Гесси Паша деп те аталады, итальяндық сарбаз, түрік-египет әкімшілігінің губернаторы және Солтүстік-Шығыс Африканы зерттеуші, 19 ғасырдағы Судан мен қазіргі Угандадағы Ақ Нілдің бағытын сипаттаған. Гесси Италиялық әкесі мен армян анасынан Стамбул қаласындағы Равеннада, Романья аймағында дүниеге келген. Ол 1859 және 1860 жылдары Гарибальдидің ерікті корпусында қызмет етіп, әскери тәжірибесін алды. Ол жаңа итальяндық армияда ғана емес, сондай-ақ басқа да бірнеше армияларда кәсіби сарбаз болған көптеген Гарибальди еріктілерінің бірі болды.

Британ империясында Крым мен Судандағы қызмет

Гесси 1854-55 жылдардағы Қырым соғысында британдықтармен бірге шайқасты, сол жерде ол алғаш рет генерал Чарльз Джордж Гордонмен кездесті. Гордон кейін оны былай сипаттады: "49 жастағы (1881 жылы) итальяндық азамат. Алқышқақты, мығым денелі; салмақты, өте нық адам. Механика саласындағы практикалық тапқырлыққа туғаннан берген дарын. Ол 1832 жылғы емес, 1560 жылы туылған болуы керек еді. Франсис Дрейк сияқты мінезді. Көптеген ұсақ-күшік саяси істерге қатысқан. Қырымдағы Ұлыбритания әскерінің аудармашысы болды және Корольдік артиллерия штабында қызмет етті". 1876 жылы Түрік Суданында генерал-губернатор Гордонның басшылығымен қызмет еткен кезде, ол Бахр-Эль-Джебель аймағындағы Ақ Нілдің бағытын зерттеді және оның Альберт көлінен бастау алатынын картаға түсірді. Содан кейін ол Оромо халқының жеріне барып, кейін Бахр-эль-Газал провинциясының губернаторы болды, онда ол Себермен және құл саудасымен күресті, сондай-ақ араб шайырларын таратуға белсенді қатысты. Гордон оны, мүмкін, әділетсіз, керемет жалдамалы әскер деп санады – мүмкін ол Гордонның конформизмнен ада әділдік стандарттарына сай келмеген шығар. 1880 жылы Хартумға қайтып келе жатып, ол Нілдің кедергіге ұшырағанын көрді және үш ай бойы Судта тоқталып, ауырып қалды. Осы ауру оның Суэцке оралғаннан кейін көп ұзамай қайтыс болуына себеп болды. 1881 жылы Хартумдағы Гордонның ізбасары Мұхаммед Рауф-паша Гессидің орнына Франк Луптонды Бахр-эль-Газалдың губернаторы етіп тағайындады. Оның қайтысынан кейін оның ұлы Феличе әкесінің естеліктерін "Sette anni nel Sudan egiziano" (Милан, 1891) атты кітапта жариялады.