Кіріспе

Ангилья экономикасы көбінесе сәнді туризмге, офшорлық банк ісіне, лобстер аулауға және эмигранттардан түсетін ақша жөберулерге байланысты. Шағын аумақтылығы, табиғи ресурстардың аздығы және туризм мен тікелей шетелдік инвестицияларға тәуелділігіне байланысты Ангилья АҚШ, Канада және Еуропаның сыртқы экономикалық жағдайларына осал. Сондықтан Ангильядағы экономикалық өсім өте құбылмалы болуы мүмкін. Ангильяның валютасы – Шығыс Кариб доллары, бірақ АҚШ доллары да кеңінен қолданылады. Валюта бағамы АҚШ долларына қатысты 1 АҚШ доллары = 2,70 Шығыс Кариб доллары ретінде бекітілген.

Тарих

XIX ғасырда Ангильяның негізгі өнімі – арал көлдерінің жағалауында буланып шығарылған тұз, ол АҚШ-қа экспортталды. Сондай-ақ, қант, мақта, тәтті жүгері және темекі өсірілді. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, аралдың ормандары көмір өртеушілердің салдарынан дерлік толығымен жойылған еді. Жердің көп бөлігі қара нәсілді шаруалардың меншігінде болды, олар тәтті картоп, бұршақ, жүгері өсіріп, қой мен ешкілер асырады. Тұз, сондай-ақ фосфатты әк пен мал жақын орналасқан Сент-Томасқа экспорттала берді. Қазіргі Ангилья дамуын туризмге, оған байланысты құрылыс саласына және оффшорлық қаржыға негіздеді. Қаржылық қызметтерге қатысты алғашқы заңдар 1994 жылдың соңында қабылданды. 1995 жылдың соңында қыркүйек айында болған Луис дауылының салдарынан экономика, әсіресе туризм саласы, кері соққыға ұшырады. Қонақүйлер ерекше зардап шекті, бірақ келесі жылы жағдай жақсарды. 2000 жылы Ленни дауылынан кейін тағы да экономикалық қиындықтар туды. 2008 жылғы әлемдік дағдарысқа дейін Ангилья экономикасы, әсіресе туризм секторы қарқынды дамыды, көпұлтты компаниялармен серіктестікте жаңа жобалар іске асырылды. 2014 жылдың желтоқсан айында Әлемдік саяхат сыйлығын қабылдауға таңдалған Ангильяның туристік индустриясы үлкен серпіліс алды. "Саяхат индустриясының Оскары" деп аталатын марапаттау рәсімі CuisinArt Resort and Spa-да өтті, оны Вивица А. Фокс жүргізді. Ангилья Сент-Бартс, Мальдивтер және Маврикий сияқты ірі кандидаттардың ішінде әлемдегі ең сәнді арал демалыс орны деп танылды. 2017 жылдың соңында қыркүйек айында болған Ирма дауылының салдарынан экономика, соның ішінде туризм саласы, ең ауыр соққыға ұшырады. Бұл дауыл аралды қиратып, 320 миллион долларлық материалдық залал келтірді. Көптеген инфрақұрылымдық нысандар зардап шекті, олар 2018/19 жылдары жөнделді және экономика 2019 жылы қалпына келе бастады. Алайда, 2020/21 жылдары COVID-19 пандемиясының басталуы экономикаға кері әсер етті. Ангильяның қаржы жүйесі жеті банк, екі ақша аудару орталығы, 40-тан астам компания менеджері, 50-ден астам сақтандыру компаниясы, 12 брокер, 250-ден астам жеке компания, 50-ден астам өзара қор және сегіз траст компаниясын қамтиды. Ангилья танымал салықтық пана болып табылады, себебі ол капиталға, мүлікке, табысқа, сатуға және корпоративтік салықтарға ие емес. 2011 жылдың сәуірінде, өсіп келе жатқан дефицитке тап болған Ангилья 3% "Уақытша тұрақтандыру салымын" енгізді, бұл Ангильяның табыс салығының алғашқы түрі болды. Ангильяда сонымен қатар 0,75% мүлік салығы бар. Ангилья энергияның 15%-ын күн энергиясынан алуды жоспарлап отыр, осылайша қымбат импортталған дизельге тәуелділігін азайтуға тырысады. Климат және даму білім желісі үкіметке аймақтың заңнамасын өзгерту үшін қажетті ақпаратты жинауға көмектеседі, соның арқасында жаңартылатын энергия көздерін желіге интеграциялауға болады. Барбадос та жаңартылатын энергия көздеріне көшуде үлкен жетістіктерге жетті, бірақ көптеген басқа да шағын арал мемлекеттері жаңартылатын энергияны өздерінің желілеріне қалай қосуды жоспарлаудың бастапқы кезеңдерінде тұр. "Біздің кішкентай аралымыз үшін біз өте алға бастық", - деді Ангильяның жаңартылатын энергия басқармасының үйлестірушісі Бет Барри. "Бізде Энергетика саясаты және Климаттың өзгеруіне қатысты саясаттың жобасы бар және біз бірнеше жылдан бері тұрақты энергиямен қамтамасыз ету мәселесіне назар аударып келеміз. Нәтижесінде, бізде басқа аралдармен бөлісе алатын көптеген ақпараттар бар." Bloomberg агенттігінің хабарлауынша, жасанды интеллектке қызығушылықтың артуына байланысты, Ангилья 2023 жылы елдің жоғары деңгейдегі домені AI-мен аяқталатын веб-адрестерге сұраныстың артуынан пайда көреді деп күтілуде. AI домендік атауларын тіркеудің жалпы саны 2022 жылы екі есеге өсті, ал ең жоғары деңгейдегі доменді басқаратын Винс Кейттің сөзіне сәйкес, Ангилья 2023 жылға доменді тіркеу ақысы ретінде 30 миллион долларға дейін кіріс әкеледі.

Өнеркәсіп

Ангильяның негізгі салалары туризм, қайық жасау және оффшорлық қаржылық қызметтерді қамтиды. 1997 жылы өнеркәсіптік өндірістің өсу деңгейі 3,1% болды. 42,6 ГВт/сағ электр энергиясы тұтынылады, бұл энергия толығымен табиғи отын есебінен өндіріледі. Ауыл шаруашылығы өнімдеріне темекінің шағын көлемі, көкөністер және мал шаруашылығы жатады. 2011 жылы Ангилья Бермуда, Кайман, Вермонт және Гернсиден кейін тұтқындық сақтандыру саласында бесінші ірі юрисдикцияға айналды. Тұтқындық сақтандыру индустриясы Ангильяның қаржылық қызметтер индустриясында маңызды және үнемі дамитын рөл атқарады. Capstone Associated Services сияқты жеке басқару компаниялары Ангильядағы қарқынды өсіп келе жатқан тұтқындық сақтандыру индустриясын қамтамасыз ету үшін кеңселерін ашты.