Кіріспе

1950 жылы Бродвейде қойылған Ирвинг Берлиннің музыкалық комедиясы.

"Мені шақырыңыз, мадам" – Говард Линдсей мен Рассел Краус жазған, музыкасы мен әндері Ирвинг Берлинге тиесілген Бродвей мюзиклы. Мюзикл – саясат пен сыртқы саясатты паш етіп көрсететін сатира, ол соғыстан кейінгі Американың мұқтаж елдерге миллиардтаған доллар қарыз беруге бейімділігін әжуалайды. Оқиғаның ортасында – жақсы ниетті, бірақ хабардар емес жесір Сали Адамс, ол Америка Құрама Штаттарының "Лихтенбург" атты ойдан шығарылған еуропалық елдегі елшісі болып тағайындалады. Лихтенбургтегі жарнамалар неміс тілінде жазылған, ал тұрғындары бавариялық ұлттық костюм киеді. Ол жерде ол жергілікті ақсүйектерді, әсіресе Космо Константинді өз сүйкімділігімен баурап алады, ал оның баспасөз хатшысы Кеннет Гибсон Лихтенбург ханшайымы Марияға ғашық болады.

Өмірбаян

Басты кейіпкер Вашингтон, округтік үй шаруашылығы және Демократиялық партияның қаржы жинаушысы Перле Местаға негізделген, ол 1949 жылы Люксембургте елші болып тағайындалды. Әр спектакльде таратылған плейбилде "Салли Адамс ханымның да, Этель Мерманның да кейіпкерлері тірі немесе өлі адамдарға ұқсамайды" деп әзіл-сықақпен жазылған. 1949 жылы Мерман және оның отбасы Говард Линдсей мен оның әйелі Дороти Стикнимен Гленвуд-Спрингстегі Колорадо қонақ үйінде демалып жүрді. Мерманды бассейнде көріп, Места туралы мақала оқып жатқан Линдсей Мерманның қаншалықты "америкалық" екеніне таңғалды. Ол бірден жаңадан тағайындалған елшіге ұқсас түрлі-түсті кейіпкерді бейнелегенін елестетті. Ол бұл идеяны қоғамға да, саяси жаңалықтарға да қызығушылық танытпаған Мерманға ұсынғанда, ол: "Перле Места кім?" деп жауап берді. Мерман өзінің келесі жобасында драмалық рөлге қызығушылық танытқандығын хабарласа да, Линдсей мен Рассел Круз Ирвинг Берлиндке жақындап, Берлин музыканы жазуға қызығушылық білдірген кезде Call Me Madam кітабында жұмыс істей бастады. Берлиндегі соңғы "Мисс Либерти" қойылымы өзінің инвестицияларын қайтаруға мүмкіндік бермеді, ал ол "Анни, тапаншаңды ал" атты қойылымымен жеткен табысын қайталауға бел буды. Үш әріптесі Местоның кез келген заңдық іс-әрекетіне жол бермеу үшін өздерінің субъектілеріне мұқият қарау керектігіне келісті. Жұмыстың жүрісімен Мерман екі-үш әнді орындауға дайын екенін мойындады, бірақ ақырында ол өзі ұнаған драманың орнына толық көлемді музыкалық комедияда ойнауға баратынын қабылдады. "Энкорс!" қойылымының тұсаукесері ретінде! "Маған айым деп қоңырау шалыңыз" екінші маусымы компанияның алғашқы хит-продюсері ретінде мақталды. "Энкорс!" 2019 жылдың ақпан айында Call Me Madam толық сахналық қойылымын ұсынады, Кармен Кусак актерлік құрамды басқарды, оның ішінде Даррелл Хаммонд Ұлы герцог Отто, Кэрол Кейн Ұлы герцогиня София, Стэнли Уэйн Матис сенатор Боркбанк, Рэнди Рейнбоу Себастьян Себастьян және Лорен Воршем Принцесса Мария. Call Me Madam 1952 жылы тамызда Далас мемлекеттік жәрмеңкесінде аймақтық театрлық қойылымға қатысты: Джоан Блонделл бас ролге және Расселл Найп өзінің Бродвей рөлін қайталап, актерлік құрамға Пембертон Максвелл ретінде Уильям ЛеМасена, Себастьян Себастьян ретінде Майкл Поллок және Космо Константин ретінде Джин Реймонд кірді. 1959 жылы Констанс Беннетт "Call Me Madam" қойылымын шығарады, онда Вилбур Эванс Космо Константин рөлін ойнайды, ол Камден округінің музыка жәрмеңкесі мен Строутаун музыка жәрмеңкесінде ойнады. Сондай-ақ 1959 жылы Пенни Синглтон Сент-Луис Мүнисипальдік опера театрының 1959 жылғы қойылымында басты рөлді ойнаған, онда Расселл Найп пен Пат Харрингтон аға өздерінің Бродвейлік рөлдерін қайталады. Уилбур Эванс Космо Константин рөлін 1963 жылы Марта Рейдің жетекшілігімен "Вэлли Фордж" музыка жәрмеңкесі мен "Сторроутаун" музыка жәрмеңкесі кезінде ойнаған. Кеннет Гибсонды Джеймс Кирквуд ойнады. Маргарет Уайтинг 1961 жылы Бостон мен Нью-Джерсиде ойнаған Call Me Madam қойылымының басты кейіпкері болды, 1966 жылы Милвакиде Томми Сэндстің Кеннет Гибсон рөлін ойнаған Melody Top жазғы қойылымының басты кейіпкері болды. 1987 жылы Пасаденаның конгресс орталығында "Call Me Madam" қойылымын бас тартқан Джо Энн Ворли 2001 жылы Аудиториум театрында (Чикаго) Малкольм Гетс пен Фред Уиллардтың рөлінде жарық көрген жартылай сахналық концерттік нұсқасын бас тартты. Лесли Уггамс 1996 жылдың сәуір-мамырында Нью-Джерсидің Миллберн қаласындағы Paper Mill Playhouse-да "Call Me Madam" қайта жаңғыруын басқарды: қосымша актерлік құрамға Дж. Б. Адамс Генри Гибсон / Ұлы герцог Отто, Марк Бейкер Пембертон Максвелл және Ванесса Дорман - Мария ханшайым. 2000 жылдың қыркүйегінде Call Me Madam UCLA Freud Playhouse-да Карен Морроумен бірге Робберт Манданды Пембертон Максвелл, Майкл Нуриді Космо Константин, Хью Панароды Кеннет Гибсон және Майкл Туччиді Конгрессмен Уилкинс ретінде қосады. Call Me Madam-ның басқа да аймақтық қойылымдары Максин Эндрюс (Coachlight Dinner Theatre East Windsor CT / 1976), Клея Блэкхерст (42nd Street Moon San Francisco / 2009), Ким Крисвелл Кэтрин Брунеллмен Принцесса Мария және Дэвид Хесс Космо Константин рөлінде (Goodspeed Musicals Middlesex County CT / 2004), Рута Ли (Casa Mañana Fort Worth / 1978) және Хелен Редди Монте Маркхеммен Космо Константин рөлінде (Сакраменто азаматтық жеңіл опера / 1986). Call Me Madam 1952 жылы 15 наурызда Лондон Колизейінде Вест-Энде ашылды, 486 спектакльді өткізді: Билли Уорт актерлік құрамның басты кейіпкерлері болды, оның ішінде Антон Уолбрук Космо Константин және Шани Уоллис - өзінің алғашқы маңызды сахналық рөлінде - Принцесса Мария. Ноэль Гордон - Колизейдегі Call Me Madam қойылымы кезінде Уортты алмастырған - 1953 жылы қойылымның британдық гастрольдік басылымын басқарды. 1952 жылы Columbia Records лейблында (D. B. 3067) осы қойылымның 78 айналымдық каст жазбасы шықты, онда Билли Уорт пен Артур Лоу "Call me Madam-нан әуендер" деп аталды. 1983 жылы Гордон Вест-Эндте қайта жаңғыруды басқарды, онда актерлік құрамға Джереми Хок Пембертон Максвелл және Базил Хоскинс Космо Константин рөлінде болды: 1983 жылдың 14 наурызында ашылған қойылым Виктория сарайында жеті апталық көрсетімге ие болды. Call Me Madam содан бері екі анық Лондондық шеңберлік қойылымда болды, біріншісі 2009 жылдың жазында The Gatehouse-дың жоғарғы қабатында, Том Саутерленд Беверли Кляйнды Салли Адамс, Крис Лавты Кеннет Гибсон, Кейт Нельсонды Принцесса Мария және Гидо Шиманскиді Космо Константин рөлінде қойды. Кейіннен, 2012 жылдың күзінде Union Theatre, London Call Me Madam қойылымын қойды: Майкл Страссен сахналаған және басқарған қойылым - Люси Уильямсон басты рөлде болды, оның ішінде Гавин Керр, Лео Майлс және Натали Липин болды - Off West End Awards жүлдесіне бес номинация ие болды және 2013 жылы The Stage Awards жүлдесінде Union Best Fringe жеңімпазы атанды. Call Me Madam 1953 жылдың 5 қыркүйегінде Мельбурндегі "Her Majesty's Theatre" театрында австралиялық тұсаукесерлік қойылымын бастады: Эви Хейс басты рөлде болды, сонымен қатар актерлік құрамға Дэвид Кахилл Хьюго Тантинин және Алек Келлауэй Конгрессмен Уилкинс кірді, қойылым кейіннен Брисбен мен Сиднейде де көрсетілді. 1985 жылы Канберра театрында қайта жаңғырылған, June Bronhill басты рөлде болды және Дэвид Брансон Космо Константин рөлінде болды, Call Me Madam 2000 жылы Arts Centre Melbourne-де Жеральдин Тернер басты рөлде болды, актерлік құрамға Рачел Бек Принцесса Мария, Рег Горман Конгрессмен Уилкинс және Спенсер Макларен Кеннет Гибсон кірді.

Фильмге бейімделу

1953 жылғы 20th Century Fox киностудиясының нұсқасында Этель Мерман, Джордж Сандерс, Дональд О’Коннор, Билли ДеВолф, Чарльз Дингл және Вера Эллен түскен.

Қалқыма

+Original Broadway (1950) Original London (1952) London Revival (1983) Encores! Өндірісі (1995) Encores! Өндірісі (2019) Салли Адамс Этель Мерман Билли Уорт Ноэль Гордон Тайн Дейли Кармен Кусак Генри Гибсон Уильям Дэвид Дэвид Сторм Михаил Хардинг Джон Лесли Вольф Кристофер Гурр Конгрессмен Уилкинс Пэт Харрингтон, аға Сидни Кит Бернард Мартин Кристофер Дюранг Адам Хеллер Кеннет Гибсон Рассел Найп Джефф Уоррен Уильям Релтон Льюис Клеал Джейсон Готай Сенатор Галлахер Ральф Чемберс Лаунс Марашел Джон Арон Кен Пейдж Брэд Оскар Сенатор Брокбанк Джей Вели Артур Лоу Дэвид Алдер Мактир Диксон Стенли Уэйн Мэтис Пембертон Мэксвелл Алан Хьюитт Дональд Бурр Джереми Хок Питер Бартлетт Майкл Бенджамин Вашингтон Космо Константин Пол Лукас Антон Валбрук Базил Хоскинс Уолтер Чарльз Бен Дэвис Себастьян Себастьян Генри Ласко Стенли Ван Бирс Стефан Пол Санчес Саймон Джонс Рэнди Рэйнбоу Принцесса Мария Галина Талва Шани Уоллис Вероника Пейдж Мелисса Эррико Лорен Уоршем Великий Герцог Отто Оуэн Колл Феликс Кент Майкл Хардинг Гордон Коннелл Даррелл Хаммонд Великая Герцогиня Софи Лилия Скала Марианна Диминг Мойна Коуп Джейн Коннелл Кэрол Кейн

Жазбалар

Өте ерекше жағдайға байланысты, екі LP альбомы жарық көрді. Жазу құқықтары шоуға инвестиция салған RCA Victor компаниясына берілді, бірақ Мерман Decca Records компаниясымен келісімшартта болды, және Decca Records оған түпкілікті актерлік құрамның альбомын жазуға рұқсат бермеді. Decca компаниясы Мерманның бірнеше әнін орындаған 10 дюймдық LP шығарды, бұл әндерге аранжировка жасаушы-дирижер Гордон Дженкинс және оның оркестрі мен хоры сүйемелдеді, сондай-ақ Дик Хаймс (шоудың ең танымал хиті "You're Just in Love" әнінде Мерманмен бірге орындады, олардың синглы Billboard журналының тізімінде бір апта бойы 30-шы орынды иеленді) және Эйлин Уилсон (Хаймспен бірге "It's a Lovely Day Today" әнін шырқады) қатысты. RCA Victor бастапқы актерлік құрамның альбомын шығарды, Мерманды Дина Шормен ауыстырды. Мерманды Decca студиясына шоудан қосымша әндер жазу үшін шақырды, және лейбл альбомды "Этель Мерман: Call Me Madam-нан 12 ән" деген атаумен 12 дюймдық LP ретінде қайта шығарды. Victor альбомы жақсы сатылып, Billboard тізіміндегі танымал альбомдардың алтыншы орынына ие болды, бірақ LP 1956 жылдан бастап RCA Red Seal оны 1977 жылы қысқа мерзімге қайта шығарғанға дейін басылмады. Billboard тізіміндегі танымал альбомдардың екінші орынына ие болған Мерманның Decca жазбасы, 1973 жылдан бастап MCA Records-та пайда бола бастады, және LP дәуірінің соңына дейін тұрақты түрде басылып шығарылды. Мерманның Madam альбомы соңғы рет Decca Broadway CD-де қолжетімді болды, онда Мерман Коул Портердің төрт әнін Panama Hattie (1940) сахналық қойылымынан орындады. 1952 жылы Лондонның Вест-Эндіндегі қойылымның 12 әнінен Columbia 33SX 1002 альбомы шықты ("Джек Хилтонның түпкілікті лондондық қойылымының әртістерінен вокалдық маржан"), орындаушылар: Билли Уорт, Антон Уолбрук, Джефф Уоррен және Шани Уоллис, дирижерлік – Сирил Орнадел, кейіннен Sepia лейблінде қайта шығарылды. Мерман сонымен қатар 1953 жылы 10 дюймдық альбом ретінде шығарылған фильмнің саундтрек альбомында (Дональд О'Коннор және Джордж Сандерс қатысқан) естіледі. Алғашқы шығуында Billboard тізіміндегі танымал альбомдардың бесінші орынына ие болған саундтрек 1957 жылы басылымнан шығарылды, 1981 жылы Stet Records компаниясы 12 дюймдық LP ретінде қайта шығарды, онда Guys and Dolls (1955) және I'll Cry Tomorrow (1955) фильмдерінен әндер де бар. Мерманның саундтрегі CD форматында заңды түрде шығарылмаған. 1995 жылғы Бродвей концерттік альбомы, Тайн Дейли, Льюис Клейл, Кристофер Дюранг, Кен Пейдж және Мелисса Эрико қатысқан, DRG лейблінде қолжетімді.

Жарнамалық көріністер

1950 жылы 5 қарашада NBC радиосының "The Big Show" бағдарламасының премьерасында Бродвейдің түпкілікті актерлері Этель Мерман, Пол Лукас және Расселл Найп сағат жарымдық бағдарламаның бірінші жарты сағатында өнер көрсетті, қойылымдағы пайда болу ретімен музыкадан әндер орындады, ал алып барушы Таллула Банкхед әндер арасында сюжеттік ескертпелермен толықтырды (бірақ бір сюжеттік сигналды қағыстырып жіберді). Мерман "Балдағы ең көп қонақжайлы үй иесі" әнін орындады, содан кейін Лукас "Лихтенбург" әнін орындады, содан кейін Мерман "Бүгін ақша қажет пе?" және "Сен үшін ең жақсысы – мен болсам" әндерін орындады. Соңында Мерман Найппен бірге "Сен ғашықсың" әнін орындады.

Саяси мәдениетте

"Мәміле ханым" деп танымал болған Ұлыбританияның Бетти Бутройдқа вице-спикер (1987–1992) қызметі тапсырылғанда, парламент мүшесі Питер Пайк одан: "Сізді қалай атаймыз?" деп сұрады. Ал Бутройд, өнер саласындағы тәжірибесіне сүйене отырып: "Мадам деп атаңыздар" деп жауап берді.