Кіріспе
1971 жылы Стивен Сондхаймның мюзиклі
«Фолиз» – Стивен Сондхаймның музыкасы мен ән сөздері, ал либреттосы Джеймс Голдманға тиесілі мюзикл. Оқиға қирап бара жатқан Бродвей театрында өтеді, қазір бұл театрді бұзу жоспарлануда, бұрын ол Зигфелдтің ақымақтықтарынан (Ziegfeld Follies) үлгі алған музыкалық ревюге үй болған. Кеш соғыстар аралық кезеңде сахнада өнер көрсеткен Вейсманн қыздарының кездесуімен аяқталады. Бұрынғы хореографтардың бірнешеуі өзінің ескі номерлерін орындайды, көбінесе олардың жас кезіндегі шабыттарымен бірге. Мюзиклдің музыкасы 1920-1930 жылдардағы музыкалық стильдердің жиынтығынан тұрады, ол ностальгиялық көңіл-күйді тудырады. Бастапқы Бродвей қойылымын Гарольд Принс пен Майкл Беннетт қойды, ал хореографиясын Беннетт жасады, ол 1971 жылдың 4 сәуірінде ашылды. Мюзикл 11 «Тони» сыйлығына ие болды және жеті сыйлықты жеңіп алды. Бродвейдегі ең қымбат қойылымдардың бірі саналатын бұл мюзикль 500-ден астам көрсетілімді өткізді, бірақ соңында барлық инвестициясын жоғалтты. Мюзикл бірнеше рет қайта қойылды, ал оның бірнеше әні «Бродвейлік бейне», «Мен әлі де осындамын», «Көп таңдар», «Мен сені тастай аламын ба?» және «Ақылымды жоғалтып барамын» сияқты стандарттарға айналды.
Өмірбаян
"Мен вальс естимін бе?" фильмінің сәтсіздігінен кейін (1965), оның әндерін Ричард Роджерстің музыкасына жазған Сондхайм, енді тек музыка мен әндерін өзі жаза алатын жобалармен ғана айналысатынына шешім берді. Ол автор және драматург Джеймс Голдманды жаңа мюзиклдің либреттосын (мәтінін) жазуға шақырды. New York Times газетінде бұрынғы Зигфелд қыздарының кездесуі туралы мақала оқып, олар бұрынғы шоу-қыз туралы оқиға жазуға бекінді. Бастапқыда "Жоғарғы қабаттағы қыздар" деп аталған мюзиклді 1967 жылдың соңында Дэвид Меррик пен Лиланд Хейвард өндіріске қоюы тиіс еді, бірақ жоспарлар іске аспай, Стюарт Остроу продюсер, ал Джозеф Харди режиссер болды. Бұл жоспарлар да сәтті болмады, соңында Сондхайммен бұрын жұмыс істеген Гарольд Принс продюсер және режиссер атанды. Ол, егер Сондхайм "Компания" мюзиклінде жұмыс істеуге келіссе, "Жоғарғы қабаттағы қыздар" жобасына келіседі. "Компанияның" жас хореографы Майкл Беннетт те жобаға тартылды. Принс мюзиклдің атауын "Follies" деп өзгертті, себебі ол "ескі хор бишілерінің кездесуінің психологиясына қызығушылық танытты және "follies" сөзімен ойнау ұнады". Бірінші қонақ ретінде Филис Роджерс Стоун келеді, ол бұрынғы Weismann қызы, және оның жастық шақтағы көлеңкесі оған қарай жылжиды. Сәнді әрі тартымды Филис Роджерс Стоун, Салли, Филис, Бен және Бадди өмірлерінің "шынайы және эмоционалдық жақтарын" "бір түрлі топтық нервтік күйреу" арқылы көрсетеді. Содан кейін басты кейіпкерлер орындайтын музыкалық номерлер тізбегі келеді, олардың әрқайсысы өздерінің ең баға жетімді армандарына үңіледі. Екі жас жұп болашаққа деген үміттерін бірге айтады ("You're Gonna Love Tomorrow/Love Will See Us Through"). Содан кейін Бадди "көрсетілген кең шалбар, жарқын жакет және жылтыр дерби шляпасы" киіп, Саллиға деген махаббаты мен Марджидің оған деген сезімі арасындағы тартысты және "Uptown Downtown" атты водевильді орындайды. "Ah, but Underneath" ("The Story of Lucy and Jessie" әнінің орнына), "Country House", "Make the Most of Your Music" ("Live, Laugh, Love" әнінің орнына), "Social Dancing" және "Loveland" әнінің жаңа нұсқасы түрлі қойылымдарға енгізілді.
Талдау
Хал Принс: «Фолиз» маңдайға батып кетуді, невроздарды және өзін-өзі қанағаттандыруды мен білетін кез келген нәрседен гөрі микроскоптық тұрғыда зерттейді». Бернадетт Петерс «Салли» кейіпкері туралы Сондхаймның сөздерін келтірді: «Ол [Салли] теңгерімсіз екенін ерте айтты, тіпті жұмсақ айтқанда да. Ол оны невротикалық деп санайды, және ол шынымен невротикалық, сондықтан ол маған: «Құттықтаймын. Ол ақылдан безген» деді». Мартин Готфрид былай деп жазды: «Фоллидің идеясы – театрлық ностальгия, ол жасқа қарай бетке бағатын қызғылт көзілдіріктер арқылы көрінеді. Шоу әуелі жын-перілерге толы оймен құрылған. Басында сахнада «Фолиз» шоу-қыздарының арбақтары, қанатты, қауырсынды, қара-ақ сәнділікте мифтік алыптар жүреді. Сол сияқты, 20-шы жылдардағы шоулардың елестері кешке дейін сығады, кейіпкерлер өнерлерін қайта жасау арқылы жастықтарын қайтаруға тырысады және өткендегі театрлық сезімдерін қайталайды». Джоанна Гордон, автор және театр кафедрасының көркемдік директоры, Калифорния мемлекеттік университеті, Лонг-Бич, былай деп жазды: «Фолиз – екі дүниежүзілік соғыс арасындағы американдық музыкалық театрға деген сүйіспеншілікпен қарау және Сондхаймға жанрдың дәстүрлі конвенцияларын пайдаланып, кейіпкерлерінің армандары мен иллюзияларының бос екенін және жалған екенін көрсету мүмкіндігін береді. «Фолиз» қыздарының қайта қосылуынан туындаған эмоционалдық көтеріліс ақырында ашуға, көңіліне қасіретке және шындыққа деген шаршауға жол береді». «Фолиз» екі бөлімнен тұрады: «Фолиз» пастишінің нөмірлері және кітаптан алынған нөмірлер. «Follies» әндерінің кейбіреулері 20-шы ғасырдың басындағы белгілі бір композиторлардың стилін еліктейді: «Losing My Mind» Джордж Гершвиннің «The Man I Love» баладасының стилінде. Сондхайм «The God Why Don't You Love Me Blues» әнінің «басқа бір жалпы пастиш екенін: қуғын-сүргін мен төменгі комиктерге арналған вадевиль музыкасы, бірақ оған Лоренц Харт немесе Франк Лоссердің саркастикалық білімін беруге тырыстым» деп атап өтті. «Лоуленд» атты соңғы музыкалық тізбек (ол «түпнұсқаның соңғы жарты сағатын жалмап кетті») 1941 жылғы Зигфелд Фоллизінің қиялға салынған тізбегіне ұқсас, Салли, Филис, Бен және Бадди «бродвейдің комиктері мен факел әншілері сияқты» орындайды. Лондондағы түпнұсқа қойылымда үлкен өзгерістер жасалды, ол жеңілдетілген тонды орнатуға тырысты және түпнұсқа Бродвей қойылымынан гөрі бақытты аяқтауға мүмкіндік берді. Джоан Гордонның айтуынша, «Лондонда «Фолиз» ашылғанда, оның мүлдем басқа және әлдеқайда оптимистік тоны болды. Голдманның қайта қараған кітабы түпнұсқаға қарағанда кейбір шағын түзетулер енгізді». Сондхаймның айтуынша, продюсер Камерон Маккинтош 1987 жылғы Лондондық өндіріс үшін өзгерістерді сұрады. «Мен оған ынтық болдым, бірақ менің жалғыз маңызды қарсылығым оның «Сіз жүрмеген жолды» кесу туралы өтініші болды. Мен жаңа нәрселерді сынап көрудің еш себебін көрмедім, біз әрқашан түпнұсқаға қайта орала алатынымызды біле отырып (соңында солай жасадық). Нәтижесінде төрт жаңа ән пайда болды. Мен ұмытып кеткен себептермен «Лоуленд» әнін Лондондық қойылым үшін қайта жаздым. Бұл нұсқада төрт шоу-қыз болды, әрқайсысының қолында әріп жазылған қойшы таяғы болды». Мюзикл бір актіде жазылды, ал бастапқы режиссер Принс үзіліс жасағысы келмеді, ал тең режиссер Беннет екі актіге ұмтылды. Бастапқыда ол бір актіде орындалды. 1987 жылғы Вест-Энд, 2005 жылғы Баррингтон сахналық компаниясы, 2001 жылғы Бродвей қайта жаңғыруы және Кеннеди орталығының 2011 жылғы қойылымдары екі актіде орындалды. 2011 жылғы Бродвей қайта жаңғыруы ашылған кезде, ол екі актіде үзіліспен орындалды. 2017 жылғы Ұлттық театр қойылымы аралықсыз орындалды, сонымен қатар 1971 жылғы кітапқа оралды. Алайда, бұрынғы қойылымдардағыдай, осы қойылымның кітабы да ерекше болды.
1971 жылғы Бродвейдің түпнұсқасы
Фоллиздің Бродвей алдындағы сынағы Бостонның Колониалдық театрында 1971 жылдың 20 ақпанынан 20 наурызына дейін өтті. Фоллиз Бродвейде 1971 жылдың 4 сәуірінде Зимний сад театрында тұңғыш рет көрсетілді. Оны Харольд Принс пен Майкл Беннет режиссерлік етті, хореографиясы Беннет, сахналық безендіруі Борис Аронсон, костюмдері Флоренс Клотц, жарықтандыруы Тарон Муссер жасады. Басты рөлдерде Алексис Смит (Филис), Джон МакМартин (Бен), Дороти Коллинз (Салли), Джин Нельсон (Бадди) және Бродвей мен водевиль сахнасының бірнеше ардагерлері ойнады. Карлотта рөліне Ивон Де Карло бейімделді, және әдетте ән орындау шеберлігімен көзге түсетін танымал актерге тапсырылады. Бастапқы қойылымдардағы басқа да көрнекті актерлер: Фифи Д’Орсей – Соланж ЛаФит, Джастин Джонстон – Хайди Шиллер, Мэри Маккарти – Стелла Димс, Арнольд Мосс – Димитри Вайсман, Этель Шутта – Хэтти Уокер, сондай-ақ Эмили мен Теодор Уитман рөлінде Марси Стрингер және Чарльз Уэлч. Шоу 1972 жылдың 1 шілдесінде 522 қойылым мен 12 алдын ала көрсетімнен кейін жабылды. Variety журналының мәліметінше, қойылым «толық қаржылық сәтсіздікке ұшырады, жалпы шығын 792 000 долларды құрады». Принс мюзиклді Батыс жағалауында, содан кейін ел бойынша гастрольдік турда көрсетуді жоспарлады. Алайда, шоу Лос-Анджелесте үлкен жетістікке жете алмады, сондықтан тур жоспарлары күшін жойды. Фрэнк Рич, көп жылдар бойы The New York Times газетінің бас драма сыншысы, Гарвард университетінде оқып жүрген кезінде, Бостондағы Бродвей алдындағы қойылымды көргеннен кейін Гарвард Кримсон газеті үшін шоу туралы жазған мақаласымен көзге түсті. Ол шоудың бір күні Бродвей классикасы ретінде танылатынын болжады. Кейін Рич алғашқы қойылымдардың көрермендерінде түсініксіздік пен алаңдаушылық болғанын жазды. Коммерциялық себептерге байланысты, актерлік құрамның альбомы өндіріс барысында екі винил пластинкадан бірге дейін қысқартылды. Осы себепті көптеген әндер қысқартылды, ал кейбіреулері тіркелмеді. Крейг Заданның айтуынша, «Принс Follies әнінің жазу құқығын Capitol Records компаниясына беру арқылы қателік жасады, себебі компанияның ұзақ музыканы бір дискіге сығып алу үшін әндердің кейбірін қысқартуы және басқаларын жоюы оларды бұрмалады». Шапин бұл сөздерді растайды: «Капитолийден соңғы жауап келді, олар екі пластинка жазбайды. [Дик Джонс] енді Стивпен кеңесе отырып, музыканың барлық бөліктерін қысқарту туралы ұсыныс жасауы керек болды». «One More Kiss» әні соңғы шығарылымнан алынып тасталды, бірақ CD нұсқасында қайта жаңғыртылды. Шапиннің айтуынша, «Дик Джонс [актерлік құрам альбомының продюсері] альбомға енгізгісі келмеген, бірақ Стив Сондхайм міндетті түрде енгізгісі келген бір ән болды. Бұл ән – «One More Kiss», және егер уақыт болса, оны жазуға келісім берілді, тіпті Джонс оның альбомға енетініне уәде бере алмаса да. (Ән жазылды, бірақ CD қайта шығарылғанға дейін альбомға енбеді.)»
1972 жыл Лос-Анджелес
Музыкалық қойылым 1972 жылдың шілде айында Миссури штатының Сент-Луис қаласындағы "The Muny" театрында қойылды, содан кейін Калифорния штатының Сент-Сити қаласындағы Шуберт театрына көшіріліп, 1972 жылдың 22 шілдесінен 1972 жылдың 1 қазанына дейін сахналанды. Оны Принс режиссерлік етті, ал басты рөлдерді Дороти Коллинз (Салли; Джанет Блэрмен ауыстырылды), Алексис Смит (Филлис), Джон МакМартин (Бен; Эдвард Винтермен ауыстырылды), Джин Нельсон (Буди) және Ивон Де Карло (Карлотта) ойнады – олар бұрынғы рөлдерін қайта ойнады. Бұл қойылым жаңа салынған 1800 орындық театрдағы тұңғыш қойылым болды. Аталған театр, сәйкестік бойынша, отыз жыл өткен соң (2002 жылы, жаңа кеңсе ғимаратын салу үшін) бұзылып, мюзикл негізделген "Follies" сюжетімен айнақалды.
1985 Уайтеншоу және Линкольн орталығы
1985 жылдың 30 сәуірінен бастап Англияның Уайтеншоу қаласындағы Форум театрында толық қойылым өтті, режиссері – Говард Ллойд Льюис, суретшісі – Крис Кинман, костюмдері – Чарльз Касик Смит, жарықтандырушысы – Тим Враттен, музыкалық жетекшісі – Саймон Лоу, хореографы – Пол Керрисон. Орындаушылар қатарында: Мэри Миллар (Салли Дюрант Пламмер), Лиз Айзен (Жас Салли), Мег Джонсон (Стелла Димс), Лес Вант (Макс Димс), Бетти Бенфилд (Хейди Шиллер), Джозеф Пауэлл (Роско), Чили Бушиер (Хэтти Уокер), Ширли Гринвуд (Эмили Уитман), Брайан Бурдон (Теодор Уитман), Моника Делл (Соланж ЛаФит), Джинни Харрис (Карлотта Чемпион), Жозефина Блейк (Филис Роджерс Стоун), Кевин Колсон (Бен), Дебби Снук (Жас Филис), Стивен Хейл (Жас Бен), Билл Брэдли (Буди Пламмер), Пол Бертон (Жас Буди), Дэвид Скес (Димитри Вайсман), Митч Себастьян (Жас Винсент), Ким Исмай (Жас Ванесса), Лоррейн Крофт (Жас Стелла) және Мерил Ричардсон (Жас Хейди). 1985 жылдың 6 және 7 қыркүйегінде Линкольн орталығындағы Эйвери Фишер залында сахналық концерт өтті. Концертте Барбара Кук (Салли), Джордж Херн (Бен), Манди Патинкин (Буди) және Ли Ремик (Филлис) басты рөлдерді ойнады, сонымен қатар Кэрол Бернетт (Карлотта), Бетти Комден (Эмили), Адольф Грин (Теодор), Лилиан Монтевекки (Соланж ЛаФит), Элейн Стрич (Хэтти Уокер), Филис Ньюман (Стелла Димс), Джим Уолтон (Жас Буди), Говард МакГиллин (Жас Бен), Лиз Каллауэй (Жас Салли), Дейзи Принс (Жас Филис), Андре Грегори (Дмитрий), Артур Рубин (Роско) және Лисия Албанезе (Хейди Шиллер) қатысты. Ричтің пікірінше: "Эйвери Фишер залында қойылғанда, музыкалық ұпай түпкілікті бірлігімен көрінді, онда 'қазіргі заманғы' музыка мен көне үлгідегі әуендер бір-біріне үнемі жауап береді, сценарийдегі оқиға 1971 жылғы (қайта қосылу жылы) және 1941 жылғы (Фоллиз тобы тараған жылы) бірдей уақытта дамиды".
1987 жылғы Вест-Энд
Музыкалық спектакль 1987 жылғы 21 шілдеде Вест-Эндтегі Шафтсбери театрында қойылды және 644 қойылымнан кейін 1989 жылғы 4 ақпанда жабылды. Продюсері – Кэмерон Маккинтош, режиссері – Майк Окрент, хореографиясы – Боб Авиан, декорациясы – Мария Бьёрнсон. Орындаушылар құрамында Диана Ригг (Филис), Дэниел Масси (Бен), Джулия Маккензи (Салли), Дэвид Хили (Бадди), Линда Барон, Леонард Сакс, Мария Чарльз, Перл Карр және Тедди Джонсон болды. Долорес Грей Карлотта рөлімен мақталды, тізегі сынғанына қарамастан, рөлдің қысқартылған нұсқасында ойнауын жалғастырды. Ұсыну барысында Эрта Китт Грейдің орнына келді, бұл оның қайта оралуына себеп болды (ол 1989 жылғы 18 наурыздан бастап, «Фолиз» жабылғаннан кейін үш апта бойы Шафтсбери театрында жеке шоуын толық сата отырып қойды). Басқа актерлердің арасында Филис рөлін Миллисент Мартин сомдады. Джулия Маккензи соңғы төрт қойылымға оралды. Сондхайм төрт жаңа ән жазды: «Country House» («The Road You Didn't Take» әнін алмастырды), «Loveland» (осы аттас әнді алмастырды), «Ah, But Underneath» («The Story of Lucy and Jessie» әнін алмастырды, билемейтін Диана Ригг үшін), және «Make the Most of Your Music» («Жие, күл, сүй» әнін алмастырды). «The New York Times» газетіндегі сыншы Фрэнсис Х. Клайнз былай деп жазды: «Бастапқы сыншылардың пікірлері құштар мақтаулардан бастап, Джеймс Голдманның қайта өңделген либреттосы Сондхайм әндерінің шығармашылығына сай келе ме деген күмәндікке дейін жетті. «Шынымен керемет кеш», – деп қорытындылады «The Financial Times», ал «London Daily News» «Музыкалық спектакль шабыттандырды», – деді, ал «The Times» кешті «тамаша идеяға айналмаған шоу» деп сипаттады. Клайнз әрі қарай түсіндірді: «Шығарманың бір бөлігі – 57 жастағы Сондхайм мырзаның өмір бойы бойымен келе жатқан музыкалық сахна тарихына жасалған құрмет, өйткені ол алғаш рет Оскар Хаммерштейн II-нің қасында ән жазуды үйренді және бұрынғы музыкалық романтиканы заманауи музыкалық ирония мен невроз дәуіріне жеткізген танымал ән жазушы болды. «Фолиз» – екеуінің қосындысы, ал жаңа қойылым жас ғашықтар үшін махаббаттың қарапайым үмітін, Зигфелд жанкүйерлері үшін оның әсем қиялдарын және қартайған басты рөлдердегілер үшін жаңа сабақты көрсететін қойылымдармен толықтырылған. Бұл қойылым екі CD-ге жазылды және алғашқы толық жазба болды. «Фолиз» BBC Radio 2 тыңдаушыларының сауалнамасында Ұлыбританияның «Ең маңызды музыкалық спектакльдері» тізімінде тоғызыншы орынды иеленді.
АҚШ-тың аймақтық өнімдері
Мичиган опера театры (MOT) 1988 жылдың 21 қазанынан 6 қарашаға дейін «Фоллилерді» өздерінің негізгі сахналық репертуарының бөлігі ретінде алғашқы ірі американдық опера компаниясы ретінде ұсынды. MOT қойылымында Нэнси Дюссо (Салли), Джон Чарльз Келли (Бадди), Джульет Проуз (Филлис) және Рон Рейнс (Бен), Эди Адамс (Карлотта), Тельма Ли (Хэтти) және Денис Гримальди (Винсент) рөлдерін сомдады. Сондай-ақ, 1995 жылдың наурыз-сәуір айларында «Жұлдыздар астындағы театр» (Хьюстон, Техас) және 1995 жылдың сәуір-майында Сиэтлдегі 5th Avenue Театрында қойылымдар өтті, онда Констанс Тауэрс (Филлис), Джуди Кей (Салли), Эди Адамс, Денис Дарсел, Вирджиния Майо, Максин Эндрюс (Хэтти) және Карен Морроу (Карлотта) қатысты. 1998 жылғы Paper Mill Playhouse (Миллберн, Нью-Джерси) қойылымын Роберт Йохансон режиссерлік етті, хореографияны Джерри Митчелл жасады, ал басты рөлдерде Донна МакКечни (Салли), Ди Хоти (Филлис), Лоуренс Гиттард (Бен), Тони Робертс (Бадди), Кей Баллард (Хэтти), Эдди Бракен (Вайсманн) және Энн Миллер (Карлотта) ойнады. Филис Ньюман мен Лилиан Монтевекки Линкольн орталығындағы қойылымдағы рөлдерін қайталады. Биші емес Хотиге бейімделу үшін «А, бірақ астынан» әні «Люси мен Джессидің тарихына» алмастырылды. Бұл қойылым екі дискіде толық жазылған, онда бастапқы нұсқадағы барлық музыкалық номерлермен қатар, сынақ көрсетілімдерінен алынған әндердің кең қосымшасы да бар. Қойылымды сол актерлік құраммен Бродвейге көшіру мақсатымен қойылған, бірақ мақтауға лайық сынға қарамастан, кітап авторы Джеймс Голдманның әйелі Барбара осы қайта жаңғыртудан бас тартты, ол күйеуінің мюзиклдегі мүдделерін басқарды. Барбара Голдман Roundabout компаниясының басқа қойылымды ұйымдастыруын қалады, нәтижесінде 2001 жылы Бродвейде басқа команда мен актерлік құраммен қайта жаңғыру өтті. Джулианна Бойд 2005 жылдың маусым-шілде айларында Барингтон сахналық компаниясы (Массачусетс штаты) арқылы «Фоллилердің» толыққанды сахналанған нұсқасын қойды. Басты рөлдерде Ким Кросби (Салли), Лесли Деннистон (Филлис), Джефф Маккарти (Бен), Лара Титер (Бадди), Джой Франц (Солаж), Марни Никсон (Хейди) және Донна МакКечни (Карлотта) ойнады. Стивен Сондхайм қойылымдардың біріне қатысты.
Дублин концерті
Дублин концерті 1996 жылдың мамыр айында Ұлттық концерт залында өтті. Майкл Скотт режиссерлік еткен қойылымда Лорна Лютф, Миллисент Мартин, Мэри Миллар, Дейв Уиллетс, Тревор Джонс, Брайан Смит, Алекс Шарп, Кристин Скарри, Эйдан Конвей және Энда Марки қатысты.
Лондондық концерт
1996 жылдың 8 желтоқсанында Лондонның Дрюри Лейн Корольдік театрында концерт өтті және 1997 жылдың 15 ақпанында BBC Radio 2 арнасында көрсетілді. Басты рөлдерді Джулия Маккензи (Салли), Донна МакКечни (Филис), Денис Квилли (Бен) және Рон Муди (Бадди) сомдады. Бұл қойылым түпнұсқа Бродвей музыкасын қайта жаңғыртты.
Сиднейдегі концерт
Фоллиз 1998 жылдың ақпан айында Сидней опера үйінде Сидней симфониялық оркестрімен бірге концерттік орындалысқа ие болды, бұл Сидней гей және лесбияндық Марди Грасының басты оқиғасы болды және үш рет көрсетілді. Оны Стивен Ллойд Хелпер режиссерлік етіп, сахналық қойылымды жасады, ал Хелпер мен Алистер Томсон Марди Гра үшін өндіріс жұмыстарын жүзеге асырды. Басты рөлдерде Тони Ламонд (Салли), Джил Перриман (Карлотта), Джуди Коннелли (Филис), Теренс Донован (Бен), Нэнси Хейс (Хэтти), Гленн Батчер (Бадди), Рон Хаддрик (Дмитрий), Сьюзан Джонстон (Хейди) және Леони Пейдж, Мари Джонсон, Митчелл Бутель, Морин Говард ойнады. Сидней симфониялық оркестрін маэстро Томми Тайхо басқарды. Бұған дейін 1995 жылы Мельбурн өнер фестивалінде басқа актерлік құраммен және оркестрмен ұқсас қойылым болған еді.
2001 жылы Бродвей қайта жаңғыру
Бродвейдің қайта жаңғыруы 2001 жылдың 5 сәуірінде Беласко театрында ашылды және 117 қойылым мен 32 алдын ала көрсетілімнен кейін 2001 жылдың 14 шілдесінде жабылды. Бұл Roundabout Theatre театрының шектеулі кезеңдегі қойылымы 2001 жылдың 30 қыркүйегінде аяқталуы күтілген. Мэтью Уорхус режиссерлік етті, Кэтлин Маршалл хореографиясын қойды, Блайт Даннер (Филис), Джудит Айви (Салли), Трит Уильямс (Бадди), Грегори Харрисон (Бен), Мардж Чемпион, Полли Берген (Карлотта), Джоан Робертс (Оклахома! музыкалық спектаклінің түпнұсқалық қойылымынан Лаурей рөлінде; кейін Мarni Nixon ауыстырды), Ларри Райкен (Роско) және бұрынғы белгілі тұлғалар ойнады. Бұрынғы MGM және бір кезде Бродвей жұлдызы болған Бетти Гарретт, жас көрермендерге телевизиядағы жұмысымен таныс, Хэтти рөлін сомдады. Қойылым айтарлықтай қысқартылды (алдыңғы қойылымдарда әсем декорациялар мен костюмдер болған), және сыншылар тарапынан жоғары бағаланбады. The Hollywood Reporter журналында жарияланған мақалада былай делінген: «Шоудың дерлік әр қойылымы толы залға, көбінесе тұрып көруге мүмкіндік берді. Билеттерді алу өте қиын болды. Соңғы қойылымның себебі – Roundabout Theatre Company, коммерциялық емес, жазылым негізіндегі театр компаниясы болғандықтан, еңбекақы төлемі минималды болған арнайы Equity шарттарымен ұсынылды. Шоуды ұзарту үшін барлық актерлермен жаңа келісімдер жасау қажет еді, бірақ Беласко театрының орындықтары шектеулі болғандықтан, мұндай қадам қаржылық жағынан тиімді емес деп есептелді». Театр жазушысы және тарихшы Джон Кенрик: «Жаман жаңалық – бұл Follies драмалық және тұжырымдық сәтсіздікке ұшырады. Жақсы жаңалық – бұл Бродвейдің соңғы бірнеше маусымындағы ең қызықты музыкалық сәттерді ұсынады. Бұл сәттерді қойылымнан, кітаптан немесе басты рөлдердегі актерлерден күтпеуге болады, сондықтан бұл Follies-тегі Мардж Чемпион мен Дональд Сэддлер сияқты шағын армияға тең. Бетти Гарретттің «Broadway Baby» әніне ғашық болмауға батыламын – оны көтеріп, құшақтағыңыз келеді. Поли Берген «I'm Still Here» әнімен бәрін тоқтатады, көбінесе тек ән салумен шектелетін бұл әнді терең ойлауға жетелейді. [T] Эмоционалдық шыңы – Джоан Робертстің «One More Kiss» әнін орындаған сәті».
2002 жылы Лондон қайта жаңғыру
Лондонның Корольдік фестиваль залында шектеулі мерзімге қойылым қойылды. 2002 жылдың 3 тамызынан бастап алдын ала көрсетілгеннен кейін, ол 6 тамызда ресми түрде ашылып, 31 тамызда жабылды. 1984 жылы Ұлыбританиядағы тұңғыш қойылымының хореографиясын салған Пол Керрисон режиссерлік етті, ал актер құрамында Дэвид Дурхам Бен рөлінде, Кэтрин Эванс Салли рөлінде, Луиза Голд Филлис рөлінде, Джулия Госс Хайди рөлінде және Генри Гудман Бадди рөлінде ойнады. Әнші және артист Джоан Савидж "Бродвейлік сәби" әнін орындады. Джулиан Келли дирижерлік еткен бұл қойылымда түпнұсқа Бродвей музыкасы қолданылды.
2002 жыл Лос-Анджелес
"Фоллиз" Л.А.-ның "Reprise" сериясының бір бөлігі болды және 2002 жылдың 15-23 маусымы аралығында "Уодсворт" театрында сахналанған концерт түрінде көрсетілді. Қойылымды Артур Аллан Сейдельман режиссерледі, декорациясын Рей Клаусен, жарық дизайнын Том Рузика, костюмдерін Рэнди Гарделл, дыбыс дизайнын Филип Г. Аллен, хореографиясын Кей Коул, музыкалық жетекшісі Джеральд Стернбах жасады. Басты рөлдерде Боб Гантон (Бен), Уоррен Берлингер (Димитри Вейсман), Пэтти Дюк (Филис), Викки Карр (Салли), Гарри Гронер (Бадди), Кэрол Кук (Хэтти), Кэрол Лоуренс (Ваннеса), Кен Пейдж (Роско), Лиз Торрес (Стелла), Аманда МакБрум (Солаж), Гровер Дейл (Винсент), Донна МакКечни (Карлотта), Кэрол Сварбрик (Кристин), Стелла Стивенс (Ди Ди), Мэри Джо Кэтлетт (Эмили), Джастин Джонстон (Хейди), Жан Луиза Келли (Жас Салли), Остин Миллер (Жас Бадди), Тиа Риблинг (Жас Филис), Кевин Эрли (Жас Бен), Эбби Фелдман (Жас Стелла), Барбара Кьофало (Жас Хейди), Тревор Бракни (Жас Винсент), Мелисса Дрисколл (Жас Ваннеса), Стивен Рид (Кевин) және Билли Барнс (Теодор) ойнады. Хал Линден бастапқыда Бен рөліне қабылданған, бірақ ол Бродвейдегі "Кабаре" қайта қойылымында Герр Шульц рөліне тағайындалғандықтан бас тартты. Том Босли бастапқыда Димитри Вейсман рөліне бекітілген.
2003 жыл Энн Арбор
2003 жылдың қаңтар айында Мичиган театрында өткен концерттік қойылымда түпнұсқа Бродвей қойылымының төрт басты жас рухы: Курт Петерсон, Харви Эванс, Вирджиния Сандифур және Марти Ролф қайтадан бірге сахнаға шықты. 30 жылдан астам бұрын осы жас рухтардың рөлін сомдаған актерлер, енді Бродвейдегі рөлдерінің үлкен нұсқаларын ойнады. Донна МакКечни Карлотта рөлінде басты орында болды.
2007 Нью-Йорк қаласының орталығы Encores!
Нью-Йорк қаласының орталығындағы Encores! "Концерттегі ұлы американдық мюзиклдер" сериясының 40-шы қойылымы ретінде "Follies" 2007 жылдың ақпан айында толық сатылған, жартылай сахналық концерт түрінде алты рет көрсетілді. Басты рөлдерді Донна Мерфи (Филлис), Виктория Кларк (Салли), Виктор Гарбер (Бен) және Майкл МакГрат (Бадди) сомдады. Кристин Барански Карлотта рөлінде, ал Люсин Амара Хайди әнін орындады. Сонымен қатар, Энн Роджерс, Джо Энн Ворли және Филип Боско да актерлік құрамда болды. Режиссер және хореограф – Кейси Николау. Бұл қойылымда түпнұсқа мәтін мен 1987 жылғы лондондық қойылымда орындалған "Loveland" әні қолданылды.
2011 Кеннеди орталығы мен Бродвей
Кеннеди атындағы сахналық өнер орталығының «Эйзенхауэр» театрындағы қойылымы 2011 жылдың 7 мамырында алдын ала көрсетілімдерді бастады, ресми ашылуы 21 мамырда болды және 2011 жылдың 19 маусымында аяқталды. Басты рөлдерде Бернадетт Петерс (Салли), Ян Максвелл (Филис), Элейн Пейдж (Карлотта), Линда Лавин (Хэтти), Рон Рейнс (Бен) және Дэнни Бурштейн (Бадди) ойнады. Режиссерлік жұмысты Эрик Шеффер жасады, хореография – Уоррен Карлайл, костюмдер – Грегг Барнс, декорациялар – Дерек Маклейн, жарықтандыру – Наташа Кац. Сондай-ақ Розалинд Элиас (Хайди), Режин (Соланж), Сьюзан Уотсон (Эмили) және Терри Уайт (Стелла) рөлдерінде ойнады. Бюджеті 7,3 миллион долларға бағаланды. Пікірлер әртүрлі болды, «The New York Times» газетінің Бен Брантли «Екінші актіде ғана «Фолизге» қайтадан ғашық болдым» деп жазды. «The Washington Post» газетінің Питер Маркс бұл жаңарудың «көпшілікті жұмаққа жартылай жеткізетінін» айтты. Ол «көлеңкелі жарқын Ян Максвеллді» және Бурштейннің «бұрынғы сахна есігінің бақытсыз Джонниін», сондай-ақ «шоудың соңғы 20 минутында, басты кейіпкерлермен бірге әртүрлі невроздардың ирониялық вадевильдік арманына көтерілген кезде, көрген мюзиклдің «Лоуленд» тізбегінің ең әсерлі түсіндірілісі» деп бағалады. Хореограф Уоррен Карлайл шоуды тоқтату үшін бірнеше керемет номерлер дайындады. «The Wall Street Journal» газетінің Терри Тишоут «Бұл «Ақымақтардың» ең маңызды жетістіктерінің бірі – шоудың күрделі сюжетінің әрбір тармағын түсінуге қол жеткізгендігі. Мырза Шеффер «Ақымақтардың» қараңғылығынан сескенбегені анық, сондықтан бірінші акт тістеуге лайықтай ащы. Бірақ ол және Уоррен Карлайл, мырза Сондхаймның рок музыкасынан бұрынғы дәуірдің танымал музыкасын еске түсіретін, білуші пастиш әндерінің байлығына да ләззат алады» деп атап өтті. Қойылым 2011 жылдың 7 тамызында «Маркиз» театрында Бродвейде шектеулі форматта басталды, ресми ашылуы 12 қыркүйекте болды және 151 қойылымнан және 38 алдын ала көрсетілімнен кейін 2012 жылдың 22 қаңтарында аяқталды. Төрт басты орындаушы өз рөлдерін қайталады, сондай-ақ Пейдж Карлотта рөлінде ойнады. Джейн Хоудишель (Хэтти), Мэри Бет Пейл (Соланж ЛаФит) және Дон Коррея (Теодор) Бродвей құрамына қосылды. Бұл қойылымның екі дискілік альбомын «PS Classics» жазды және 2011 жылдың 29 қарашасында шығарды. Брантли «The New York Times» газетіне Бродвейдегі жаңару туралы жазды: «Вашингтоннан Бродвейге дейін келген жолда Кеннеди орталығындағы «Фолизге» қойылымы жаңа импульс алды. Қуанып хабарлаймын, Петерс ханым өзінің ішкі жан дүниесімен байланысқа түсті, Рейнес мырза өзінің мықты денесіндегі сынық қаңқасын тапты, ал Максвелл ханым мен Бурштейн мырза тек жақсарды. Құрамға қосылған екі жаңа актер, Джейн Хоудишель мен Мэри Бет Пейл, керемет. Бұл қойылым кристалдық қатаңдыққа ие болды». Қойылымның мерзімі ұзартылды, оның табысы күткеннен асып түсті, бірақ ол инвестицияларын қайтара алмады. Бродвей қойылымы 2011-2012 жылдардағы «Музыкалық қойылымды жаңғырту» номинациясы бойынша «Драмалық лига» сыйлығын, «Музыкалық қойылымды жаңғыртудегі үздік қойылым», «Музыкалық қойылымдағы үздік актер» (Бурштейн) және «Музыкалық қойылымдағы үздік костюм дизайны» (Барнс) үшін «Драмалық үстел» сыйлығын жеңіп алды. Жеті номинациядан, соның ішінде «Музыкалық қойылымды жаңғырту» номинациясы бойынша, Барнстың костюмдері үшін ғана жеңіп алды.
2012 жыл Лос-Анджелес
2011 жылғы Бродвей және Кеннеди орталығының қойылымы 2012 жылдың 3 мамырынан 9 маусымына дейін шектеулі кезеңге Лос-Анджелестегі Ахмансон театрына көшірілді. Бродвей актерлерінің көпшілігі бұрынғы рөлдерін қайта ойнады, бірақ Бернадетт Питерс бұрыннан жоспарланған концерттері болғандықтан, оның орнына Виктория Кларк Салли рөлінде ойнады, бұл рөлді ол бұрын Нью-Йоркте орындаған болатын. Басқа жаңа актерлердің қатарында Кэрол Неблетт Хайди рөлінде, Сэмми Уильямс Теодор рөлінде және Обба Бабатунде Макс рөлінде болды.
2013 Тулон опера театры (Франция)
Францияда алғаш рет "Фолиз" операсы 2013 жылдың наурыз айында Тулон опера үйінде көрсетілді. Толық түпнұсқа оркестрлеуді қолданған бұл ағылшын тіліндегі қойылымды Оливье Бенежек сахналады, ал Дэвид Чарльз Абель дирижерлік етті. Рольдерде Шарлотта Пейдж (Салли), Лиз Робертсон (Филис), Грэм Бикли (Бен), Жером Прадон (Бадди), Николь Круазель (Карлотта), Джулия Саттон (Хэтти) және Фра Фей (Жас Бадди) болды.
2016 жылғы австралиялық концерт нұсқасы
Мельбурн концерт орталығында толық 23 мүшелі оркестрмен және австралиялық актерлер Филип Кваст (Бен), Дэвид Хобсон (Бадди), Лиза МакКун (Салли), Энн Вуд (Филис), Роуэн Витт (Жас Бадди), Софи Райт (Жас Салли), Нэнси Хейс (Хатти), Дебра Бёрн (Карлотта) және Квини ван де Зандт (Стелла) қатысқан концерттік нұсқасы қойылды. Қойылымды Тиран Парк режиссерлік етті, ал StoreyBoard Entertainment компаниясы өндіріске жауапты болды.
2017 жылы Лондон қайта жаңғыру
Лондондық қайта қойылым Ұлттық театрдың Оливье театрында орындалды (22 тамыз – 4 қараша, 2017 ж. Кейін 3 қаңтар, 2018 ж. дейін ұзартылды, Ұлттық театрда мұндай ұзартулар жиі кездеседі). Қойылымды Доминик Кук қойды, хореографиясын Билл Димер жасады, ал Бадди рөлін Питер Форбс, Салли рөлін Имельда Стаунтон, Филис рөлін Джени Ди, Бен рөлін Филип Кваст және Карлотта рөлін Трейси Беннет сомдады. Бұл қойылым бастапқыда бір актілік қойылым ретінде жоспарланған. 16 қарашада қойылым National Theatre Live бағдарламасы арқылы бүкіл әлемдегі кинотеатрларға тікелей эфирде көрсетілді. 2019 жылдың 14 ақпанында қойылым Оливье театрына қайта оралды және 11 мамырға дейін сахналанды. Джени Ди және Питер Форбс Филис және Бадди рөлдерін қайта ойнады, ал Джоанна Ридинг пен Александр Хансон Стантон мен Квастың орнына Салли және Бен рөлдерін сомдады. Беннет те Оливье сыйлығына ұсынылған рөлін қайта ойнады. Ұлттық театрдың бұл қойылымының жазбасы 2019 жылдың 18 қаңтарында жарық көрді. 2017 жылғы қойылым 10 Лоренс Оливье сыйлығына ие болды және «Ең жақсы музыкалық қайта қойылым» және «Ең жақсы костюм дизайны» (Викки Мортимер) номинацияларында 2 сыйлыс жеңіп алды.
2024 жылғы Карнеги залында өтетін концерт
2024 жылдың 20 маусымында Карнеги залында «Фоллиз» операсының концерттік нұсқасы қойылатын болады, режиссерлігін Джек Каммингс III, ал музыкалық жетекшілігін Джоуи Ченси жүзеге асырады. Құрамында Норберт Лео Бутц, Джули Бенко, Райан Маккартэн, Грей Хенсон, Рейчел Бей Джонс, Изабель Китинг, Кароли Кармелло, Дженнифер Холлидей, Стивен Боггардус, Лен Карио, Барбара Уолш, Норм Льюис, Александр Геминьяни, Сантино Фонтана, Эрика Хеннингсен және Донна Мерфи бар.
Жазбалар
Фоллиздің алты жазбасы жарық көрді: 1971 жылғы Бродвей қойылымының түпнұсқа альбомы; «Фоллиз концертте», Эвери Фишер Холл (1985); Лондонның түпнұсқалық өндірісі (1987); Папер Милл Плейхаус (1998); 2011 жылғы Бродвейдегі қайта қойылым; және 2017 жылғы Лондон қайта қойылымы. Түпнұсқа актерлік құрамның альбомы әрқашан даулы болды, себебі бір LP-ге сыйымды ету үшін партитураның маңызды бөлігі кесілді. Дегенмен, Kritzerland Records басшысы Брюс Киммель Kritzerland-тің альбомның қайта араластырылған нұсқасына жазған сырғанында: «Оның барлығы, наразылықтарға қарамастан, оны түпнұсқа актерлік құрамнан жақсырақ етуге мүмкін емес нәрсеге айналдырды». PS Classics компаниясының 2011 жылғы Бродвей қайта қойылымының актерлік құрамының жазбасы 2011 жылдың 29 қарашасында ресми түрде шығарылды және дүкенге түскенге дейін алдын ала сатылымда болды. PS Classics негізін қалаушы Томми Краскер: «Біз ешқашан «Фоллиз» үшін осындай реакцияны көрген емеспіз. Ол біздің веб-сайтымыздағы барлық басқа альбомдардан көп сатылды, сонымен қатар клиенттерден келіп түсетін электрондық хаттардың үздіксіз ағыны таң қалдырды» деді. 2011 жылғы қайта қойылымның жазбасы «Музыкалық театр альбомы» номинациясы бойынша «Грэмми» сыйлығына ие болды. 2017 жылғы Лондон қайта қойылымының актерлік құрамы 2018 жылдың қаңтар айында қойылым аяқталғаннан кейін жазылды және 2019 жылдың басында жарық көрді.
Фильмге бейімделу
2015 жылдың қаңтар айында Роб Маршалл режиссерлікке келісімін берді, ал Мерил Стрип түсіп қалуы мүмкін деген қалпы бар. Тони сыйлығының иегері және «Оскар» жүлдесіне ұсынылған сценарийші Джон Логан адаптацияны жазуға ниет білдірді. 2019 жылдың қараша айында Доминик Кук сценарийді өңдеп, сонымен қатар режиссерлік ететіні жарияланды, бұл 2017 жылы Лондонның Ұлттық театрында сәтті жаңартылған қойылымнан кейін, көп сұранысқа байланысты 2019 жылы қайта қойылды.
2001 жылы Бродвей қайта жаңғыру
Жыл Сыйлық Санаты Номинация Нәтижесі 2001 Драмалық үстел сыйлығы Музыкалық қойылымның үздік жаңартылуы Музыкалық қойылымдағы үздік әйел актриса Поли Берген Музыкалық қойылымдағы үздік оркестрлерді жазу Джонатан Тюник Тони сыйлығы Музыкалық қойылымның үздік жаңартылуы Музыкалық қойылымдағы басты әйел рөліндегі үздік орындау Блайт Даннер Музыкалық қойылымдағы үздік әйел актрисаның үздік орындауы Полли Берген Музыкалық қойылымдағы үздік костюм дизайны Теони В. Олдредж Музыкалық қойылымдағы үздік оркестрлерді жазу Джонатан Тюник