Кіріспе
Майкл Джозеф Донлин (30 мамыр 1878 - 24 қыркүйек 1933) – американдық бейсболшы және актер. Кәсіби бейсболшы ретінде оның жоғары лигадағы мансабы 1899 жылдан 1914 жылға дейін созылды, оның ішінде ол 12 маусым бойы негізінен Ұлттық лигада жеті командада ойнады. Оның ең жарқын кезеңі «Нью-Йорк Джайентс» командасымен болды, онда ол 1904 жылы Джон МакГроудың жеңімпаздары мен 1905 жылғы Әлем сериясінің чемпиондары сапында аутфилдер ретінде танымал болды. «Өлі доп» дәуірінің ең үздік соққышыларының бірі ретінде, оның .333 карьералық соққы орташа көрсеткіші барлық уақытта 28-орында тұр, ал ол бес рет соққы беруде алдыңғы үштікке кірді. Осы маусымдардың әрқайсысында ол лигадағы ең үздік он ойыншының қатарында базаға шығу көрсеткіші, соққы күші және хоум-рандар саны бойынша да болды. Өзінің ерекше қимылы үшін «Түркия Майк» деген лақап атқа ие болған Донлин даулы тұлға болды – оның көңілді мінезі, әсем киім үлгісі және соққы берудегі керемет таланты оны «Манхэттеннің бейсбол идолы» деп атауға себепкер болды. Алайда, алкоголизм клуб басшыларымен қарым-қатынасты нашарлатып, түрмеге қамалуына әкелді. Донлин спортшы ретіндегі танымалдығын пайдаланып, Бродвей театрында мансап құруға тырысты, онда ол 1906 жылы водевиль актрисасы Мейбл Хайтке үйленді. Олар үш жыл бойы бейсбол тақырыбындағы «Үйге ұрлау» атты пьесада бірге ойнады. 1911 жылы пьесаның танымалдылығы төмендегеннен кейін және келесі жылы Хайт қайтыс болғаннан соң, Донлин «Джайентс», «Бостон Растлерс» және «Питтсбург Пайрэтс» командаларымен қайта ойнауға тырысты. Актерлікке деген құштарлығы жоғары лигадағы оның табысты мансабын тоқтатып қойды; ол өзінің жоғары лигасындағы бес маусымында ғана 100 ойынға қатысты. 1914 жылы МакГроуды оны соңғы рет келісімшартқа алуға көндіргеннен кейін, Донлин «Джайентс» командасымен 35 ойын өткізіп, актерлік мансабын дамытуға бел буды. Ол Голливудқа көшіп, жақын досы Джон Бэрримор оған жұмыс табуға көмектесті. Ол кинода кем дегенде 53 рет түскенімен, жұлдызды бола алмады. Донлин 1933 жылы қайтыс болғанға дейін Голливудта актерлік мансабын жалғастырды.
Michael Joseph Donlin (May 30, 1878 – September 24, 1933) was an American Major League Baseball (MLB) outfielder and actor. As a professional baseball player, his major league career spanned from 1899 to 1914 in which he played mainly in the National League for seven teams over 12 seasons. His most notable time was with the New York Giants, where he starred in the outfield for John McGraw's 1904 pennant winners and 1905 World Series champions. One of the finest hitters of the dead ball era, his .333 career batting average ranks 28th all time and he finished in the top three in batting five times. In each of those same seasons, he also finished in the top ten in the league in on base percentage, slugging percentage, and home runs. Donlin, who was given the nickname "Turkey Mike" for his unique strut, was a controversial character— his entertaining personality, flamboyant style of dress, and prodigious talent as a hitter caused him to be lionized as "the baseball idol of Manhattan." However, alcoholism led to friction with club officials and incarceration. Donlin attempted to leverage his popularity as an athlete to launch a career in Broadway theatre where he met and married vaudeville comedian Mabel Hite in 1906. Together, they performed in the baseball themed play Stealing Home for about three years. Between the waning popularity of the play in 1911 and Hite's death the following year, Donlin attempted short lived comebacks with the Giants, Boston Rustlers, and Pittsburgh Pirates. His forays into acting cut short an undeniable talent that could have been a much more successful major league career; he reached 100 games in just five of his major league seasons. After convincing McGraw to sign him for the last time in 1914, Donlin endured a disappointing 35 game cameo with the Giants, leading him to devote his efforts to launch his acting career. He migrated to Hollywood, where close friend John Barrymore helped him attain work. Although he made at least 53 appearances on film, the prospects of stardom never materialized. Donlin remained in Hollywood continuing in his acting career until his death in 1933.
Бейсбол карьерасы
Донлин Калифорнияға жол тартты және 1899 жылы Санта-Крус Сандкрабс командасында ойнап жүргенде, оны Сент-Луис Перфектос "поезд бағасынан асып кеткені аз-ақ" сатып алды. Донлин Санта-Крустағы түрмеде мас болғандығы үшін ұсталғанда, осы мәміле туралы білді. Сент-Луис Лига паркіне алғаш келгенде, ол қақпа күзетшісіне лапеліне бекітілген газеттегі өзінің суретін көрсетіп, кіруге рұқсат алды. Шілде айының ортасына дейін командаға қосылмағанына қарамастан, ол Ұлттық лигадағы үй ішіндегі соққылар бойынша 10-шы орынды иеленді және .323 көрсеткішін тіркеді. Келесі маусымда ол .326 соқты және 10 голмен үй ішіндегі соққылар бойынша үшінші орынды алды, бірақ Сент-Луис командасының ойындарының жартысына жуығында ғана қатысты. Жақсы соққышылармен толы командада Донлин нашар қорғанысынан тұрақты ойын уақытын алуда қиындыққа тап болды және жаңа Американ лигасының Балтимор Ориолс командасына көшуге, Сент-Луистегі бұрынғы командаласы Джон МакГроу үшін ойнауға шешім қабылдады. Жүргенде қимылы үшін "Түркия Майк" деп аталған ол Балтиморда .340 соқты, бұл лигада екінші орынға лайық болды. Бірақ 1903 жылдың наурызында ол Балтиморда мас күйінде екі адамды ұрып-салып, алты айға сотталды және Ориолс командасы тарапынан дереу босатылды. Жазасын өтегеннен кейін Донлин Цинциннати Редс командасымен келісім жасады және маусымның соңғы айында олар үшін .287 соқты. 1905 жылы ол лигадағы соққы беру көрсеткіші бойынша үшінші орынды иеленді – .351 және Ұлттық лиганың барлық шабуылдық көрсеткіштері бойынша алдыңғы беске кірді. 1904 жылы Донлин Сент-Луисте тағы да мас болғандықтан .356 соқты. "Редс" оны алдымен 30 күнге шеттетуге, содан кейін Нью-Йорк Гиганттарына ауыстырды, онда ол енді команданы басқарып отырған Джон МакГроумен қайтадан кездесті. Саудадан кейін Донлин 1904 жылғы маусымды .280 көрсеткішімен аяқтады және Гиганттарға Ұлттық лиганың жеңімпазы атануына көмектесті. 1904 жылғы орташа көрсеткіші .329-ға жетті, бұл 26 жастағы карьерасында екінші рет лигада екінші орынға ие болды. Донлин 1905 жылы карьерасындағы ең жақсы маусымын өткізді. Алғаш рет толық маусым ойнаған Донлин .356 соқты, бұл Ұлттық лигада үшінші орынға ие болды және соққылар саны бойынша лиганы жетектеді, сондай-ақ бірнеше басқа соққы көрсеткіштері бойынша алдыңғы бестен орын алды. Ол Гиганттарды Әлем сериясына алып барды, онда ол 5 ойында .263 соқты және 4 ұпай жинады, ал Гиганттар Филадельфия Атлетикс командасын жеңіп, алғашқы Әлем сериясінің чемпионы атанды. 1906 жылдың 11 сәуірінде Донлин водевиль және Бродвей актрисасы Мейбл Хайтке үйленді. Алайда, маусым басында ол екінші базаға сырғып түскенде білезігін сындырып алды және маусымның қалған бөлігінде алаңнан шықты. Өзіне сенімді және қайратты болған Донлин 1907 жылғы маусым үшін сол жалақыны және жыл бойы ішпегені үшін 600 долларлық бонус талап етті. Гиганттардың иесі Джон Т. Бруш бас тартқанда, Донлин зейнеткерлікке шығып, бүкіл маусымды өткізді. Донлин әйелімен бірге саяхаттады және театр мен оның ілесіп жүретін жоғары қоғамдық өмір салтына қызығушылық танытты. Донлин бір жылдық үзілістен кейін ешқандай әсерін көрсетпей, 1908 жылғы маусымда Гиганттарға оралды, ол .334 соқты және карьерасында үшінші рет соққы беру көрсеткіші бойынша лигада екінші орын алды. Алғашқы үй ойынында ол 9-шы таймның соңында екі ұпайлық соққы соғып, жеңіске жеткізді. Ол сондай-ақ барлық басқа шабуылдық көрсеткіштер бойынша лига көшбасшыларының қатарында болды және бірінші рет қорғаныста лайықты ойын көрсетті.
Қайта оралу
2008 жылы Донлин екі жылдық актерлік үзілістен кейін бұрынғы командасына және менеджері Джон МакГроуға оралды. Донлиннің шеберлігі төмендеді және ол тудырған мәселелерге сай болмады, сондықтан бұрынғы Нью-Йорк командасы үшін 12 ойын өткізгеннен кейін Бостон Рэстлерс клубына сатылды. Бостон оны бірден негізгі құрамға қосты, ал Донлин олар үшін .315-ке соқты. Келесі маусымда ол "Пираттар" үшін резерв ретінде ойнады, .316-ға соқты. 1912 жылдың күзінде Хитке қатерлі ісік диагнозы қойылып, қазан айында қайтыс болды. Желтоқсанда Питтсбург Донлинге бостандық берді, оны Филадельфия Филлис қабылдады. Донлин Филадельфияға барудан бас тартып, тағы да бейсболдан зейнеткерлікке шықты. Кейіннен ол 1913 жылы кіші лиганың Джерси Сити Скитерс клубымен қайта оралуға тырысты және ескі досы Джон МакГроуды 1913 жылдың қысында Еуропа, Азия және Африканы аралаған командаға қосуға көндірді. Оның соққысынан көтерілген МакГроу Донлинге "Гиганттар" құрамында орын берді, бірақ бұрынғы сиқыры жоғалды. 35 ойында .161-ге соқты, содан кейін Донлин бұл жолы түпкілікті зейнеткерлікке шықты.
Мансап статистикасы
G AB R H 2B 3B HR RBI SB BB AVG OBP SLG FLD% 1049 3854 669 1282 176 97 51 543 213 312 .333 .386 .468 .936
Актерлік мансап
1908 жылғы 26 қазанда Донлин «Домды ұрлау» пьесасында сахнада алғаш рет өнер көрсетті, бұл Донлин мен Хит екеуінің бір актілік пьесасы еді. Донлин туралы сын-пікірлер әртүрлі болғанымен, сыншылар оның әйелінің өнерін жоғары бағалады және қойылым үлкен сәттіге айналды. Ойыннан көп ақша тапқанын айтқан Донлин бейсболдан кетіп, енді ешқашан бейсболға қайтпаймын деп уәде берді. Бірақ үш сәтті жылдан кейін пьесаның танымалдылығы азайды, ал Хит сәтті рөлдерге ие бола алмады, содан кейін Донлин бейсболға қайта оралды. 1914 жылдан бастап Донлин Марти МакХейлмен бірігіп, «Құбылыстан бірден» деп аталатын қойылымды ұйымдастырды. Кейін Донлин бейсболдан актерлікке тағы бір рет карьерасын өзгертті, біртіндеп сахнадан экранға көшті. Ол ойын-сауық индустриясына қарағанда бейсболда көбірек жетістікке жетті, бірақ «The General» (1926) үнсіз классикасы және Paramount-тің алғашқы дыбыстық фильмі «Warming Up» (1928) сияқты бірнеше фильмдерде шағын рөлдерде ойнады. Ол сондай-ақ бірнеше бейсбол фильмдеріне кеңесші ретінде тартылды. Донлиннің жақын достарының бірі және бірге ішетін досы – әйгілі актер Джон Бэрримор еді. Донлин актердің кем дегенде екі үнсіз фильмінде – «Аматорлық ұры» (1917) және «Теңіз құбыжығы» (1926) фильмдерінде пайда болды.
Жеке өмір
Иллинойс штатының Пеория қаласында туған Донлиннің отбасы көп ұзамай Пенсильвания штатының Эри қаласына көшіп барды. Ол кішкентай шағында теміржол машинисі Джон Донлин және анасы Мэггиден пойыз апатында айырылып қалды. Жасынан-ақ өмір сүру үшін күш жұмсауға мәжбүр болды, жастайынан машина жасаушы болып жұмыс істеді, соның салдарынан денсаулығы нашар болды. 15 жасында Калифорнияға бағытталған пойызбен дәмдіктер сатумен айналысты. Калифорнияға келген соң, ол жақсырақ қалыптасты. Калифорниядағы кіші лиганың жас ойыншысы ретінде Донлин Сан-Франциско Экзаминер газетінің қызметкерінен өзінің суретін жариялауын сұрады, "Мен сәтті болатынымды білемін. Мен ұлы болатынымды білемін" деді. Адмирал Джордж Дьюидің Манила шығанағындағы шайқаста жеңіске жеткеннен кейін бір ай өткен соң, Орегон университетінің бейсбол жаттықтырушысы Том Келли Донлиннің қызыл, ақ және көк түспен боялған, "Дьюи" деп аталған найзағайын қолданғанын еске алды. 1914 жылдың қазан айында Донлин музыкалық комедиялық дуэт Росс және Фентон тобындағы рөлімен танымал актриса Рита Россқа үйленді.
Өлім
Долин 1933 жылдың 24 қыркүйегінде Голливудта (Калифорния) 55 жасында ұйықтағанда жүрек талмасынан қайтыс болды.
Танымал мәдениет
1949 жылы шыққан "Take Me Out to the Ball Game" музыкалық фильмі Донлиннің өмірбаянымен байланысты болуы мүмкін. Оқиғада әлем чемпионатын ұтып алған бейсбол командасының (құрамындағы "Чикаго Вулвз" командасы) екі жұлдыз ойыншысы маусым аяқталған соң варьете артистері болып жұмыс істейді, осының салдарынан көктемгі жаттығуларға кешігіп келеді, бұл команданың бас жаттықтырушысы мен иесінің наразылығын тудырады. Сценарийді Жин Келли жазған, ол "Вулвз" командасының жұлдызды қысқа тобының ойыншысы және варьете артисі "Эдди О'Брайен" рөлін сомдайды. Фрэнк Синатра екінші база ойыншысы және варьете артисі "Деннис Райан" рөлінде ойнайды. Сан-Хосе Гиантс, Сан-Франциско Гиантс бейсбол клубының А лигасының командасы, Донлиннің құрметіне "Түркия Майк BBQ" деп аталған барбекю және пикник аймағына ие.