Кіріспе

Англиялық актриса Флора Маккензи Робсон (28 наурыз 1902 – 7 шілде 1984) – британдық актриса, театр сахнасы мен кино жұлдызы, әсіресе драмалық және эмоционалды күш-қуатты талап ететін пьесалардағы рөлдерімен танымал. Оның шеберлігі патшайымдардан кісі өлтірушілерге дейін кең ауқымды.

Ерте өмір

Флора Маккензи Робсон 1902 жылдың 28 наурызында Саут-Шилдс қаласында, Дарем графтығында, Дэвид Робсонның (1864-1947) және Элиза Робсонның (Маккензи туған; 1870-1953) қызы ретінде дүниеге келді. Екеуі де шотланд тегінен шыққан. Оның алты бауыры болған. Ол 1921 жылы қола медаль жеңіп алды.

Мансап

Әкесі Флораның айтысқа бейімділігін байқады. 5 жасынан бастап оны атпен арбада алып жүріп, айтыстарға қатыстырды, бұл оның болашақ өміріне үлгі болды. Робсон 1921 жылы сахнада тұңғыш рет өнер көрсетті. 1934 жылы Робсон Александр Корданың "Екатерина Ұлының өркендеуі" (1934) фильмінде Елизавета рөлін ойнады. Ол "Саратога Trunk" (1945) фильміндегі қызметші Анжелика Буитон рөлі үшін "Оскар" сыйлығының "Ең үздік екінші пландағы әйел рөлі" номинациясына ие болды. Сол жылы Ұлыбритания мен АҚШ көрермендері Жорж Бернард Шоудың "Цезарь мен Клеопатра" (1945) пьесасының экрандық нұсқасында Вивьен Лидің Клеопатра патшайымына қызмет ететін, гипнотикалық Ftatateeta бейнесін тамашалады – ол патшалық сенімдісі, сондай-ақ бұйрық бойынша кісі өлтіретін мейірбике болды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін, өзінің жан-жақтылығын көрсетіп, ол "Демалыс лагері" (1947) фильмінде, қарапайым Хэггеттер отбасын бейнелейтін фильмдер сериясының біріншісінде, "Қара нарцисс" (1947) фильмінде Филиппа әпке рөлінде, "Жақсы уақыт қызы" (1948) фильмінде судья рөлінде, "Фрида" (1947) фильмінде болашақ Лейборист партиясының депутаты рөлінде және "Өлі махаббаттар" (1948) атты костюмдік мелодрамада ойнады. Оның басқа фильмдердегі рөлдері: "Пекинде 55 күн" (1963), "Галлоптағы кісі өлтіру" (1963) фильміндегі Мисс Милкрест, "Әлистің Әдебиеттер еліндегі Әңгімелеріндегі" (1972) Жүректер патшайымы және 1937 жылы тоқтатылған "I, Claudius" фильміндегі Ливия. RADA-ны қола медальмен бітіргеннен кейін ол драмалық рөлдердегі актрисалар үшін міндетті талап болған әдемі сыртқы келбетінің болмауына байланысты театрда бекініп алуға күресті. Бен Гриттің Шекспир труппасымен гастрольдік сапарларда кішігірім рөлдер ойнағаннан кейін, ол Оксфордтағы жаңа репертуарлық труппада екі маусым бойы шағын рөлдерде ойнаған болуы мүмкін, бірақ оның шарты жаңартылмады. Актерлік жұмыс таба алмағандықтан, ол 23 жасында сахнаны тастап, Уэлвин Гарден Ситидегі Шредд Уит фабрикасында әлеуметтік жұмыскер болып жұмыс істеді. Пиранделлоның "Авторды іздеген алты кейіпкер" пьесасындағы әкесінің қызының рөлі оны Кембриджтегі театр әңгімесінің ортасына қойды. Одан кейін ол Роберт Донатпен "Масса үшін өлшем" пьесасында Изабелла, Пиранделлоның "Жылаңаш" пьесасының басты рөлі, "Тауристегі Ифигения" пьесасындағы Ифигения, "Шершін бағында" Варя және Хенрик Ибсеннің "Росмерсхольм" пьесасындағы Ребекка Уэст рөлдерін ойнады. 1931 жылы ол Юджин О'Ниллдің "Жұрттың құмарлығы" пьесасында зинақор Әби рөліне бекітілді. Джеймс Бридидің "Анатомист" пьесасындағы құлдыраған проститутка рөліндегі оның қысқа, шоқтығы бар өнері оны сәттілік жолына жеткізді. "Егер сіз осы қыздың өнеріне қозғалмасаңыз, онда сіз өзгермейтінсіз" деп жазды Observer газетінің сыншысы. Бұл сәттілік 1933 жылы оның "Олд Вик" театрындағы басты әйел рөліндегі атақты маусымына әкелді. Ол өмірінің соңына дейін актерлік карьерасын жалғастырды, бірақ Вест-Энд сахнасында емес, ол 67 жасында зейнеткерлікке шықты, көбінесе американдық телефильмдер үшін, соның ішінде "Екі қаланың әңгімесі" (ол Мисс Просс рөлін ойнады) қойылымына қатысты. Ол сондай-ақ британдық теледидар үшін, соның ішінде "Шампань және Анемона" бағдарламаларында өнер көрсетті. 1960 жылдары ол Вест-Энде "Ай айналасында", "Адал болудың маңыздылығы" және "Үш апалы-сіңлілі" сияқты пьесаларда ойнауын жалғастырды. Ол кино мен теледидарда актерлік қызметін жалғастырды. Ол соңғы рет 1981 жылы "Титандардың қақтығысы" атты фантастикалық оқиғада Стигиандық сиқыршы ретінде көрінді. 1982 жылы оның 80 жасқа толуына орай BBC және ITV арналары арнайы бағдарламалар көрсетті, ал BBC оның ең жақсы фильмдерінің қысқа маусымын ұйымдастырды.

Марапаттар мен құрметтер

Ол "Саратога Трунк" (1945) фильміндегі гаитилік үй қызметшісі Анжелика Буитон рөлі үшін ең жақсы екінші пландағы әйел рөлі номинациясымен "Оскар" сыйлығына ұсынылды. 1952 жылғы Жаңа жылдық наградалар бойынша Британ империясы орденінің командирі (CBE) дәрежесіне ие болды, ал 1960 жылғы туған күнге орай Дам командирі (DBE) дәрежесіне көтерілді. Ол сонымен қатар Брайтонның Кішкентай театрының президенті болған тұңғыш танымал тұлға болды. Оның туған жері Саут-Шилдс қаласында оның атымен аталатын көше бар. 1958 жылдың 4 шілдесінде Дурхам университетінің құрметті DLitt ғылыми дәрежесін Дурхам қаласындағы қауымда Дурхам сарайында алды.

Жеке өмір және өлім

Оның жеке өмірі көбінесе Маргарет және Шеладан тұратын үлкен отбасына, сондай-ақ туған сіңлілерінің және туған бауырларының балаларына арналған еді. Ол қайтыс болғанға дейін 8 жыл бойы Брайтон қаласындағы Уайкхэм Террасасында әпкелерімен бірге тұрды, 82 жасында ұйықтағанда рактан көз жұмды. Ол ешқашан үйленбеген және балалары болған емес. Апалы-сіңлілері шамамен бір уақытта дүниеден өтті: Шела 1984 жылы Флорадан сәл бұрын, ал Маргарет 1985 жылдың 1 ақпанында қайтыс болды.

Мұралық

1962 жылы Симонсайд қаласында салынған Флора Робсон даңғылы оның құрметіне аталған. Уайкхэм террасасындағы үйінің қабырғасында, Дайк Роуд, Брайтон қаласында, сондай-ақ Флора Робсон үлкен қолдау көрсеткен Сент-Николас шіркеуінің кіреберісінде мемориалдық тақта орнатылған. Флора Робсонның қатысуымен ашылған Принс Чарльз кинотеатрына (Лестер сквері, Лондон) арналған тақта да бар. 1996 жылы Британдық кино институты Флора Робсонның 1961 жылдан 1976 жылға дейін тұрған Брайтондағы тағы бір үйінің орнында, 14-ші Теңіз бағында мемориалдық тақта орнатты. Уэлвин Гарден Ситидегі 40 Handside Lane мекенжайындағы тақташа Флора Робсонның 1923 жылдан 1925 жылға дейін сол жерде тұрғанын көрсетеді. Саутгейт ауданының азаматтық қоры және Робсонның бұрынғы мектебі Палмерс Грин орта мектебінің демеушілігімен орнатылған көк тақта 2010 жылдың 25 сәуірінде оның отбасылық үйінің орнында, The Lawe, 65, The Mall, Southgate мекенжайында ашылды. Ғимарат 1971 жылы бұзылып, онда орналасқан театр труппасы жаңа Университет театрына көшірілді.